وەرە ژوورەوە / خۆت تۆمار بکە

وەک میوان بابەت دابنێ

ئیمەیلەکەت بە کەس پیشان نادرێت
کۆمێنتەکەت بەناوی خۆت بڵاوبکەوە

وەکو میوان کۆمێنت دابنێ

ئیمەیلەکەت بە کەس پیشان نادرێت
کۆمێنتەکەت بەناوی خۆت بڵاوبکەوە

چوونە ژوورەوە

یان وەکو بەکارهێنەر پەیوەندیمان پێوە بکە
 

ئیمەیل

 

كوردى | Kurdî | English | Türkçe | عربي
Rudaw

بیروڕا

ئینتەرنێت، هەڕەشەیە بۆ دیموكراسی؟

لەلایەن نامۆ عەبدوڵڵا 10/1/2017
نامۆ عەبدوڵڵا
نامۆ عەبدوڵڵا

ئاژانسەكانی هەواڵگریی ئەمریكا، ئەم هەفتەیە راپۆرتێكی هاوبەشیان بڵاوكردەوە كە دەڵێت رووسیا لەڕێی زنجیرەیەك هێرشی ئەلیكترۆنیی سەركەوتووەوە، هەوڵی داوە كاریگەری لەسەر ئەنجامی هەڵبژاردنەكانی ئەمریكا دابنێ.

هێرشە ئەلیكترۆنییەكان ئیمەیڵی بەرپرسانی پارتی دیموكراتەكان و بەتایبەتی بەڕێوەبەرانی كەمپەینی هەڵبژاردنی هیلاری كلینتۆنیان كردبووە ئامانج. ناوەڕۆكی ئیمەیڵەكان چەندین لاوازیی كلینتۆنیان دەرخستبوو كە زۆرێك پێیانوایە كاریگەری لەسەر دەنگدەران هەبووە.

بەرپرسانی هەواڵگریی ئەمریكا بە روونی دوو شت دەڵێن: یەكەم ڤلادیمیر پوتنی سەرۆكی رووسیا خۆی فەرمانی هاككردنی ئیمەیڵەكانی دەركردووە و دووەم، ئامانجی رووسیا بریتی بووە لە یارمەتیدانی دۆناڵد ترەمپ تا هەڵبژاردن بەرێتەوە.

بەڵام ئایا تاچەند بردنەوەی دۆناڵد ترەمپ ئەنجامی كارەكانی رووسیا بووە؟ ئەمە پرسیارێكە كە بەرپرسانی هەواڵگریی ئەمریكا ناتوانن وەڵامی بدەنەوە. جەیمس كلاپەر، بەڕێوەبەری هەواڵگری نیشتیمانیی ئەمریكا، دەڵێت: بەهیچ شێوەیەك ناتوانین ئەوە بزانین تا چەندە هەوڵەكانی رووسیا كاریگەرییان لەسەر بڕیاری دەنگدەران هەبووە.

هیچ كاتێك هێرشە ئەلیكترۆنییەكان (cyber attacks) هێندە ئەمریكایان نیگەران نەكردووە. ساڵی 2015، ئەمریكا 77 هەزار هێرشی ئەلیكترۆنیی كراوەتە سەر.

بەڵام ئەمجارە جیاوازە. سەرۆكی ئەمریكا، باراك ئۆباما، هیلاری كلینتن و تەنانەت هەندێك سیناتۆری پارتەكەی ترەمپ، هەموویان هاوڕان لەسەر ئەوەی رووسیا هەوڵیداوە "دیموكراسیی ئەمریكا" لاواز بكات.

 ئۆباما، وەكو سزایەك هەفتەی رابردوو بڕیاری دەركردنی 35 دیپلۆماتكاری رووسی لە وڵاتەكەی دا. ئەمەش توندترین رێوشوێن بووە كە ئەمریكا بەهۆی هێرشی ئەلیكترۆنییەوە تا ئێستا لە دژی وڵاتێك گرتبێتییە بەر.

ئەگەر رووسیا وەكو وڵاتێكی نادیموكراسی بتوانێت بەهۆی ئینتەرنێتەوە تەگەرە بۆ كاندیدێكی وەكو هیلاری كلینتن دروست بكات و یارمەتی ئەو كاندیدە بدات كە پێی باشە ببێتە سەرۆك، ئەمە گەورەترین و مەترسیدارترین كاریگەریی ئینتەرنێتە كە تائێستا بینرابێت.

ئەگەر بەرپرسانی ئەمریكا سەلامەت نەبن لەبەردەم هێرشە ئەلیكترۆنییەكاندا، ئەوا هیچ گەرەنتییەك نییە بەرپرسانی ئەڵمانیا و فەرەنساش كە ئەمساڵ هەڵبژاردنیان لەپێشە، رووبەڕووی هەمان مەترسی نابنەوە.

بەڵام ئایا ئەم هێرشە ئەلیكترۆنیانە بۆچی خراپن ئەگەر تەنیا كاریان ئاشكراكردنی راستی بێت لەبارەی گەندەڵیی بەرپرسەكانەوە؟ ئاشكراكردنی گەندەڵیی بەرپرسان بێگومان دەبێت خزمەت بێت بە دیموكراسی.

بەڵام گرفتەكە لێرەدا ئەوەیە ئەم هێرشە ئەلیكترۆنیانە ئەجێندایان لەپشتەوەیە و بە دیاریكراوی ئەو كەس و لایەنانە دەكەنە ئامانج كە دەیانەوێت. هەموو كاندیدەكان بە یەكسانی ناكەنە ئامانج.

نیشانەکردن : ئینتەرنێت, دیموكراسی
2402 ژمارەی بینین

ببە بەشێک لە (رووداوی تۆ)

بابەت و وێنە و ڤیدیۆکانت لەگەڵ رووداو بەش بکە

قسەی تۆ

serwan | 16/01/2018 08:30:46 ص
xabat awha dabet
گوڵستان پەروەر: پارەی كۆنسێرتەكانمان بۆ پەكەكە بوو
| 22 کاژێر لەمەو بەر | (1)
مدحت كاكه ى | 16/01/2018 12:41:39 ص
زور بيم ناخوشه با هه مو كورد به يه ك ليسته دا به زين به شه ر له كه ليان دوراين به سيا س سه تيش دوراين با به ده نكدان يه ك بين .
پارتی بە تەنیا بەشداری هەڵبژاردنەکانی عێراق دەکات
| دوێنێ کاژێر 05:40 | (1)
كوشش | 14/01/2018 05:43:43 م
هه ر بزيت كاك ساماني هونه رمه ندي كورد و كوردوستان.. دل نيابه سه ره راي او هه موو بيلانه دوزمن كاريانه ي به رامبه ر نيشتيمانه كه مان و روله ده ربه...
Bilal kamaran | 15/01/2018 10:39:09 م
هەر بژیت
پەیکەرەکەی سامان هیدایەت لە نێوەڕاستی شاری مۆنهایمی ئەڵمانیا داندرا
| 14/1/2018 | (2)
قسه ره ق | 13/01/2018 08:05:52 ص
خودا ئاگادارو بیت متمانه ه هه یه که سه ر که وتو ده بن چونکه ده گه ل هه مو کوردکانی پارچه کانی تر جیوازیو له سه ر کوردایه تی خو هه یه چونگه خوتان...
نەریمان محمد | 15/01/2018 10:35:14 ص
ئەوەی تورکیا شەوو رۆژ دەیڵێت و دەیڵێتەوە ، زوڵم و تەعەدایەکی زۆر بێ مانایە و هەر هێرشێکیش بکات نارەوایەو هیچ شەرعیەتێک یان پاساوێکی مەعقولی نیە و هیچ...
ساڵح موسلیم لەبارەی هێرشکردنەسەر عەفرین هۆشداری دەدات
| 13/1/2018 | (2)

لە بەشەکانی دیکەی رووداوەوە

خواردەمەنی سوێر، زیان لە مێشک دەدات 8 کاژێر لەمەو بەر |

خواردەمەنی سوێر، زیان لە مێشک دەدات

رۆیشتنی خوێن بۆ مێشک کەمدەکاتەوە زۆرتر
ئەو منداڵانەی هاوڕێکانیان گێچەڵیان پێدەکەن، لە داهاتوو دەرووندروست نابن 9 کاژێر لەمەو بەر |

ئەو منداڵانەی هاوڕێکانیان گێچەڵیان پێدەکەن، لە داهاتوو دەرووندروست نابن

خەمۆکی و هزری خۆکوژییان زۆرتر دەبێ زۆرتر
فشاری سەر فەرمانبەران، تووشی شەکرەیان دەکات 11 کاژێر لەمەو بەر |

فشاری سەر فەرمانبەران، تووشی شەکرەیان دەکات

توێژینەوەیەکی نوێ دەریخستووە زۆرتر
0.234 seconds