وەرە ژوورەوە / خۆت تۆمار بکە

وەک میوان بابەت دابنێ

ئیمەیلەکەت بە کەس پیشان نادرێت
کۆمێنتەکەت بەناوی خۆت بڵاوبکەوە

وەکو میوان کۆمێنت دابنێ

ئیمەیلەکەت بە کەس پیشان نادرێت
کۆمێنتەکەت بەناوی خۆت بڵاوبکەوە

چوونە ژوورەوە

یان وەکو بەکارهێنەر پەیوەندیمان پێوە بکە
 

ئیمەیل

 

كوردى | Kurdî | English | Türkçe | عربي
Rudaw

بیروڕا

کەرکووک لەنێوان بەرداشی پارتی و یەکێتی

لەلایەن ئازاد وەڵەدبەگی 11/1/2019
ئازاد وەڵەدبەگی
ئازاد وەڵەدبەگی

بێگومان کێشەی کەرکووک بە جەوهەری کێشەی کورد دادەنرێت لە عێراقدا. بە درێژایی دەیان ساڵی ڕابردوو کەرکووک گرێکوێرەی چارەسەری کێشەی کورد بووە لەم وڵاتەدا، ڕێکنەکەوتن لەسەر چارەنووس و ئایندەی کەرکووک گرفتی سەرەکیی بووە لەبەردەم چارەسەرکردنی کێشەی کورد لە عێراقدا. هەتا پێش رووخانی ڕژێمی بەعس لە ساڵی 2003، کێشەی کەرکووک لە نێوان بەرداشی عەرەبی- کوردی بە هەڵواسراویی مایەوە، بەڵام لایەنە کوردییەکان لانیکەم لە وێستگە گرنگ و ستراتیژییەکاندا هاودەنگ بوون بەرامبەر بە بەغدا، ئەمەش تا ڕادەیەک کاریگەریی هەبووە لەوەی کە پرۆسەی تەعریب سەرکەوتنی تەواو بە دەست نەهێنێ و، ڕۆحی خۆڕاگری و بەرەنگاربوونەوە لە ناو کوردی کەرکووکدا بە زیندووی بمێنێتەوە.

پاس ساڵی 2003 بۆ یەکەمجار کورد بووە دەسەڵاتداری کەرکووک و پارتی و یەکێتیی هەتا 15/ئۆکتۆبەری/2017 حوکمڕانیی ئەم شارەیان کردووە، بەڵام بە داخەوە هەر دوو لا سیاسەت و پلانێکی ستراتیژییان نەبوو بۆ چارەسەری کێشەی ناوچە کوردستانییە دابڕێنراوەکان و لەوانەش کەرکووک. لایەنە کوردییەکان هەموو ئۆمێدی خۆیان لەسەر ماددەی 140 هەڵچنیبوو، کە ئەویش بە هۆی پیلانە هەرێمی و ناخۆییەکان هەتا ئێستا هیچی لێ سەوز نەبووە و لە بەرامبەریشدا، لایەنە کوردییەکان پلان و بەرنامەیەکی جدی و پراکتیکییان نەبووە بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی ئەو پیلانانەی کە بەردەوام دژ بە کەرکووک و ناوچە کوردستانییە دابڕێنراوەکان لە ئارادابوون.

پاش ڕووداوەکانی 16/ ئۆکتۆبەری/2017 کێشەی کەرکووک پێی ناوەتە قۆناغێکی نوێ، کە بێگومان هەر چرکەیەکی لە زیانی کوردە. هەڵەی ستراتیژیی لایەنە کوردییەکان و بە تایبەتی یەکێتی لە کەرکووک، وایکرد کە کەرکووک لەسەر سەوەتەیەکی زێڕین تەسلیم بە عێراق و هێزە هەرێمییەکان بکرێت و کورد بخرێتە دەرەوەی ئیدارەدانی کەرکووک. گومان لەوەدا نییە کە ئەو هەڵە ستراتیژییە زیانی زۆری لە کورد داوە، بەڵام چارەسەری ئەو هەڵەیە بەوە ناکرێت کە کەرکووک جارێکی تر لە بەرداشی ململانێکانی نێوان پارتی و یەکێتیدا بکرێتە قوربانی و زیانەکان فراوانتر ببن، بەڵکوو کورد وتەنی زەرەر لە نیوەی بگەڕێتەوە قازانجە.

جاران کێشەی کەرکووک تاکڕەهەندی بوو، ئەویش کێشەی کورد بووە لەگەڵ بەغدا، بەڵام پاش 16ی ئۆکتۆبەر ئەم کێشەیە جگە لە رەهەندی یەکەم کە هێشتا هەر بەردەوامە، ڕەهەندێکی تریشی وەرگرتووە، کە ئەویش ناکۆکیی کورد- کوردە و بریتییە لە جیاوازیی بۆچوونەکانی پدک و ینک لەسەر چارەسەرکردنی دۆخی ئیداریی کەرکووک و دانانی پارێزگار و کاراکردنەوەی ئەنجوومەنی پارێزگا. ئەوەی کە ئێستا لە گۆڕەپانی سیاسیی کەرکووکدا دەبینرێت، بە حیزبیکردنی کیشەی کەرکووکە لە نێوان پدک و ینک، ئەم دوو لایەنە بە کۆمەڵێک داخوازی و دروشمی ناواقیعی، بە کردەوە چارەسەرکردنی دۆخی ئیدارەی کەرکووکیان گەیاندووەتە بنبەست. نە ئەو داخوازییەی یەکێتی لۆژیکی تێدایە کە پێداگری لەسەر ئەوە دەکات پارێزگاری ئەو شارە هەر دەبێ بۆ ئەوان بێت، نە ئەو دروشمەی پارتیش واقیعییە کە پێیوایە کەرکووک داگیرکراوە و بایکۆتی چارەسەری سیاسی کردووە بۆ دۆخی ئیداریی کەرکووک، هەتا داگیرکاری لەو شارە کۆتایی نەیەت. ئەزموونی یەک ساڵی ڕابردوو، سەلماندی کە ئەو دروشمەی پارتی کارتێکی گوشاری بەهێز نییە دژ بە بەغدا و، حکومەتی عێراق لەو ڕووەوە نازی پارتی هەڵناگرێت کە کەرکووک بە داگیرکراو دەزانێت، بە پێچەوانەوە ئەوە بە سیاسەتێکی بێ مەترسی دەزانێ. دوورکەوتنەوەی پارتی لە ناوچە کوردستانییە دابڕێنراوەکان و لەوانەش کەرکووک، لە قازانجی هێزە هەرێمییەکان و هەروا ڕەوتی عەرەبیە بە شیعە و سوننەوە و، لەو ڕووەوە هەست بە ئاسوودەیی زیاتر دەکەن کە پارتی لەو ناوچانەدا نییە و، تەنانەت نەبوونی پارتی لەو ناوچانەدا بە دەستکەوت و سەرکەوتن دەزانن بۆ خۆیان.

 چارەسەری دۆخی ئەمڕۆی کەرکووک تەنیا بە دوو ڕێگەی سیاسی یا سەربازی دەکرێت، لەوانەیە گرتنەبەری ڕێگەی سەربازی لەم دۆخەدا بۆ کورد مومکین یا گونجاو نەبێت، کەواتە تەنیا ڕێگەچارەی سیاسی لە بەردەمدا دەمێنێتەوە، کە ئەمەش بە دروشم و بایکۆت و ململانێی حیزبی ناچێتەسەر. بێگومان لایەنی عەرەبی و هەرێمی کە ڕۆڵیان هەبووە لە خولقاندنی دۆخی نوێی کەرکووک، خۆشحاڵن بەوەی کە پدک و ینک لە پێناو کۆمەڵێک بەرژەوەندیی تەسکی حیزبی دەمیان ناگاتە یەک و ناتوانن پێکبێن و، کەرکووکیان کردۆتە نێچێرێکی ئاسان بۆ ئەوان، هەتا بتوانن بە هێمنی و بە ئاسوودەییەوە پرۆژە و پیلانەکانی خۆیان لە کەرکووک پیادە بکەن.

ڕاستە دانانی پارێزگار و کاراکردنەوەی ئەنجوومەنی پارێزگا، بە واتای چارەسەری هەموو  کێشەکانی کورد نییە لە کەرکووک، بەڵام ئەنجامدانی ئەم هەنگاوانە لانیکەم ڕۆڵی دەبێت لە شکستپێهێنانی بەشێک لەو پیلانانەی کە ڕۆژانە لەو شارە دژ بە کورد پیادە دەکرێن. هەنگاوی یەکەم بۆ شکاندنی ئەو تەوقەی کە بە زۆر کراوەتە ملی کەرکووک، کارکردنی پێکەوەیی هەموو لایەنە کوردستانییەکان و گەڕانەوەیەکی بەهێزە بۆ کەرکووک، کە بەرپرسیارێتیی سەرەکیش لەم قۆناغەدا لە ئەستۆی پدک و ینکە. قووڵترکردنەوەی ناکۆکی و ململانێکانی نێوان پدک و ینک هەروەک چۆن لە ڕابردوودا 16 ی ئۆکتۆبەری خولقاند، ئەوا لە داهاتووشدا دەتوانێ کارەساتی لەوە ترسناکتریش بخولقێنێت. قۆستنەوەی هەموو هەلێک بۆ یەکخستنی هیز و توانای لایەنە کوردستانییەکان لە پێناو بەدەستەوەگرتنی ئیدارەی فەرمیی کەرکووک، کلیلی کۆتاییهێنانە بە دۆخی سەربازیی سەپێنراو لەو پارێزگایە. نابێت پدک و ینک لە نێوان بەرداشی ململانێ حیزبییەکانی خۆیاندا، ئایندەی کەرکووک بدەنە دەست قەدەر و چارەنووسێکی نادیار، کە تێیدا لایەنە نەیارەکانی کورد ببنە ئەکتەری سەرەکی و ڕۆڵی بنەڕەتی بگێڕن بۆ دیاریکردنی چارەنووسی ئەم شارە کە بێگومان کورد تێیدا زیانمەندی سەرەکی دەبێت.                  

کۆمێنتەکان

 
کۆمێنتێکی نوێ دابنێ
وەکو میوان کۆمێنت دادەنێی یان بە چوونە ژوورەوە؟

ببە بەشێک لە (رووداوی تۆ)

بابەت و وێنە و ڤیدیۆکانت لەگەڵ رووداو بەش بکە

قسەی تۆ

سیپان | 19/01/2019 08:19:55 ص
به راستى كاره ساته..وەک کوردیک روژ نیه خەفەت نەخوم بو کچانى کوردى ئیزیدى.گریانم دیت.ئەوەى کچى کوردى ئیزیدى بە ناموسى کورد نەزانیت با خوى به کورد...
بەکرحەسەن | 19/01/2019 11:21:23 ص
زۆر دەستخۆش، هیوادارم هەر بەردەوام بیت، کارێکی زۆر جوانە،کارێکی زۆر بەرزە،هیوادارم بیکەیت بە کتێب،دڵنیاش بە وەک ئەدەبیش بەشێک دەبێت لە ئەدەبی...
هەموو شتێكی داعشی پێ جوان بوو تەنیا كەنیزەكڕاگرتن نەبێ
| دوێنێ کاژێر 09:24 | (2)
ره شید | 19/01/2019 10:49:00 ص
هه تا کوردستان به شیک بیت له عیراق ئه مریکا و ئه وانیتریش ناتوانن کورد وه ک حه لیفیکی ستراتیژیک بو خویان دا بنین ! به واتایه کی دیکه کورد هه تا نه...
لە چاوەڕوانیی گۆڕانكارییە هەرێمییەكاندا
| دوێنێ کاژێر 09:06 | (1)
خەلیل شرنەخی | 19/01/2019 03:18:01 ص
جهێ داخێ یە مرۆڤێ هۆسا هندە خوە پەرست و بێ وژدان و دلڕەق هەبن.
ئەو سێ کوردەی لە بەریتانیا بوونە هۆی گیانلەدەستدانی پێنج کەس، سزادران
| 18/1/2019 | (1)
Azad Azad | 18/01/2019 08:34:02 م
قسه‌كانی مه‌كگۆرك زۆر راست و واقعیانه‌یه‌. به‌ڵام ترامپ بازرگانه‌ سیاسی نیه‌ به‌ته‌ئكید زۆر هه‌ڵه‌ی گه‌وره‌ی سیاسی ده‌كات و زه‌ره‌ریش ده‌گه‌ێنێت...
مەکگۆرک رەخنە لە ترەمپ دەگرێت: ژیانێکی نوێی بەخشییە داعش
| 18/1/2019 | (1)

لە بەشەکانی دیکەی رووداوەوە

وەرزشکردن لە کەشوهەوای سارد وزەی زیاتر دەسوتێنێت 9 کاژێر لەمەو بەر |

وەرزشکردن لە کەشوهەوای سارد وزەی زیاتر دەسوتێنێت

کاریگەرتر دەبێت لە دابەزاندنی کێش زۆرتر
سەگ چۆن هاوکار دەبێت لە چارەسەکردنی شەکرە؟ 10 کاژێر لەمەو بەر |

سەگ چۆن هاوکار دەبێت لە چارەسەکردنی شەکرە؟

نزمیی ئاستی شەکر دیاریدەکات زۆرتر
گوشاری دەروونی ئەگەری ئەڵزهایمەر زیاددەکات 10 کاژێر لەمەو بەر |

گوشاری دەروونی ئەگەری ئەڵزهایمەر زیاددەکات

مەترسیی تووشبوونیان %25 زیاترە زۆرتر
0.313 seconds