وەرە ژوورەوە / خۆت تۆمار بکە

وەک میوان بابەت دابنێ

ئیمەیلەکەت بە کەس پیشان نادرێت
کۆمێنتەکەت بەناوی خۆت بڵاوبکەوە

وەکو میوان کۆمێنت دابنێ

ئیمەیلەکەت بە کەس پیشان نادرێت
کۆمێنتەکەت بەناوی خۆت بڵاوبکەوە

چوونە ژوورەوە

یان وەکو بەکارهێنەر پەیوەندیمان پێوە بکە
 

ئیمەیل

 

كوردى | Kurdî | English | Türkçe | عربي
Rudaw

بیروڕا

تاراوگه‌ و ده‌نگده‌رانی خه‌واڵووی كورد

لەلایەن رێبوار کەریمی 21/4/2017
رێبوار كەریمی
رێبوار كەریمی

پرسی به‌شداریی كوردی نیشته‌جێی تاراوگه‌ له‌ ژیانی سیاسیی ئه‌و وڵاتانه‌دا كه‌ لێی ده‌ژین، پرسێكی هه‌نووكه‌یی و گرینگه‌. ڕه‌فتاری ده‌نگده‌رانی كوردی تاراوگه‌ له‌ هه‌ڵبژاردنه‌كانی وڵاتانی خانه‌خوێدا - كه‌ زۆرتر له‌ ده‌نگنه‌دان و بێموبالاتی له‌ ئاست ئاكامی هه‌ڵبژاردنه‌كاندا خۆی ده‌بینێته‌وه ‌- ڕه‌هه‌ندێكی ئه‌و پرسه‌یه‌، كه‌ له‌ كاتی باسكردن له‌ گیروگرفته‌كانی جڤاكی تاراوگه‌ی كوردی، ناشێ ئاوڕی لێ نه‌د‌رێته‌وه‌‌. ‌‌‌له‌م نووسینه‌ كورته‌دا من، له‌ ڕێی تاووتوێكردنێكی سه‌رپێیی هه‌ڵبژاردنی شاره‌وانییه‌كانی فینلانده‌وه‌، هێندێك ره‌هه‌ندی ره‌فتاری ده‌نگده‌رانی كورد ده‌هێنمه‌ به‌رباس.

هه‌ڵبژاردنی كۆمۆنه‌كان له‌ فینلاند


ڕۆژی 9ی ئه‌م مانگه‌ هه‌ڵبژاردنی شاره‌وانییه‌كانی فینلاند به‌ڕێوه‌ چوو. فینلاند دێمۆكراسییه‌كی په‌ڕله‌مانییه‌ و، به‌شداریی سیاسی له‌و وڵاته‌دا، له‌ ڕێی كۆمۆنه‌كانه‌وه‌، بۆ ئاسته‌كانی هه‌ره‌ خواره‌وه‌ی كۆمه‌ڵگا شۆڕكراوه‌ته‌وه‌. له‌ ڕاستیدا، له‌ مۆدێلی حوكمڕانیی سیاسیی فینلاند و وڵاتانی دیكه‌ی ده‌وڵه‌تی ڕەفاهی باكووری ئه‌و‌روپادا، وڵات به‌سه‌ر سه‌دان یه‌كه‌ی ئیداریدا دابه‌ش بووه‌ كه‌ له‌ فینلاند ''كونتا'' و له‌ وڵاتانی دیكه‌ی سكاندیناڤیاش ''كۆمۆن''ی پێ ده‌گوترێ. فینلاند به‌سه‌ر 311 كۆمۆن یان یه‌كه‌ی ئیداریدا دابه‌ش بووه‌. ئه‌م یه‌كه‌ ئیدارییانه‌ له‌ لایه‌ن ئه‌نجوومه‌نی شاره‌وانییه‌وه‌ سیاسه‌تیان بۆ داده‌ڕێژرێ و چاوه‌دێری ده‌كرێن. به‌گوێره‌ی یاسای كۆمۆنه‌كانی فینلاند، ئه‌ركی پێشكه‌شكردنی خزمه‌تگوزارییه‌كان و به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی خۆجێیی كه‌ ده‌كاته‌ زۆربه‌ی ئه‌و كاروبارانه‌ی پێوه‌ندییان به ‌ژیانی ڕۆژانه‌ی هاووڵاتیانه‌وه‌ هه‌یه‌، له‌ ئه‌ستۆی كۆمۆنه‌كانه‌‌. 

هه‌ڵبژاردنه‌كانی ئه‌نجوومه‌نی شاره‌وانییه‌كان به‌شداریده‌رانه‌ترین هه‌ڵبژاردنی فینلانده، چونكه‌ به‌ پێچه‌وانه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌ په‌ڕله‌مانییه‌كان یان هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆككۆماری كه‌ له‌واندا مه‌رجه‌ ده‌نگده‌ران خاوه‌نی وەڵاتینامه‌ی فینلاند بن، بۆ به‌شداری له‌ هه‌ڵبژاردنی كۆمۆنه‌كاندا هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ به‌سه‌ كه‌ كه‌سه‌كه‌ خاوه‌نی مافی نیشته‌جێبوون بێت له‌ فینلاند. ئه‌م خاڵه‌، شانسێكی گه‌و‌ره‌ به‌ كۆچه‌رانی نیشته‌جێی فینلاندیش ده‌به‌خشێ، چونكه‌ له‌لایه‌كه‌وه‌، به‌شێكی زۆر به‌رچاوی ئه‌و پرسه‌ سیاسی و به‌ڕێوه‌به‌رییانه‌ی پێوه‌ندی به‌ ژیانی ڕۆژانه‌ی كۆچه‌رانه‌وه‌ هه‌یه‌، ڕێك له‌ ڕێگه‌ی ئه‌نجوومه‌نی شاره‌وانییه‌كانه‌وه‌ یه‌كاڵا ده‌كرێنه‌وه‌، بۆیه‌ كاریگه‌ریدانان له‌سه‌ر هاوسه‌نگیی هێزی ئه‌و لایه‌نه‌ سیاسییانه‌ی سبه‌ینێ له‌ ئه‌نجوومه‌نه‌كانی شاره‌وانییه‌كاندا بڕیارده‌ر ده‌بن، بۆ كۆچه‌ران پرسێكی ستراتیژییه‌، له‌لایه‌كی تریشه‌وه‌، به‌هۆی ئه‌وه‌ی به‌شی به‌رچاوی جڤاكی كوردیی فینلاند له‌و كه‌سانه‌ پێكدێ كه‌ تازه ‌هاتوون و هێشتا هاووڵاتینامه‌یان پێ نه‌به‌خشراوه‌‌، بۆیه‌ هه‌ڵبژاردنه‌كانی شاره‌وانییه‌كان یه‌كه‌مین و ته‌نیا ده‌رفه‌تی به‌رده‌ست و گرینگ بوو كه‌ تێكڕای كۆچه‌ران، له‌ناو ئه‌واندا كورده‌كانیش، ده‌یانتوانی به‌ قازانجی خۆیان بیقۆزنه‌وه‌. 

ڕێژه‌ی كۆچه‌رانی كوردیزمانی دانیشتووی‌ فینلاند له‌ كۆتایی ساڵی 2016- دا بڕێك له‌سه‌رووی 12هه‌زاركه‌س بووه‌. له‌و ڕێژه‌یه‌ نزیك به‌ 3 هه‌زار كه‌س له‌ هێلسینكی ده‌ژین. هه‌ڵبه‌ت كۆی ئه‌و كوردیزمانانه‌ی له‌ ده‌وروبه‌ری پایته‌خت ده‌ژین (پارێزگای ئوودێنما)، نزیك به‌ 6500 كه‌سن‌، كه‌ ده‌كاته‌ سه‌رووی نیوه‌ی تێكڕای كورده‌كانی دانیشتووی فینلاند. به‌م ڕێژه‌ی كورده‌وه‌، ده‌كرا ته‌نیا پشتبه‌ستوو به‌ ده‌نگی كورده‌كان، چه‌ندین كورد بۆ ئه‌نجوومه‌نی شاره‌وانییه‌كان هه‌ڵبژێردرێن، له‌كاتێكدا كۆی كورده‌ هه‌ڵبژێردراوه‌كانی ئه‌م ناوچه‌یه‌ سفره‌! هه‌ر بۆ وێنه، به‌دیاریكراوی سه‌دی 74ی كورده‌كانی دانیشووی هێلسینكی، كه‌ سه‌رجه‌م ده‌كاته‌ 2133 كه‌س، ته‌مه‌نیان له‌سه‌رووی 17 ساڵه‌ و، ده‌یانتوانی به‌شداری له‌ده‌نگداندا بكه‌ن. پشتبه‌ستوو به‌م ده‌نگانه‌، ده‌كرا به‌ئاسانی هیچ نه‌بێ دووكه‌س له‌ كورده به‌ربژێره‌كانی هێلسینكی بچنه‌ ئه‌نجوومه‌نی شاره‌وانییه‌كانه‌وه‌. ئه‌وه‌ له‌ كاتێكدا تێكڕای ئه‌و ده‌نگانه‌ی  به‌ربژێره‌ كورده‌كانی هێلسینكی و ناوچه‌كانی ده‌وروبه‌ری هێناویانه،‌ ڕه‌نگه‌ به‌شی هه‌ڵبژاردنی یه‌ك تاكه‌ كه‌سیانی نه‌كردایه‌! ئه‌مه‌ش ئه‌وه‌ ده‌گه‌یه‌نێ كه‌ ئه‌گه‌ر گریمان وای دانێین، هه‌موو ئه‌وانه‌ی ده‌نگیان به‌ به‌ربژێره‌ كورده‌كان داوه‌ كوردبووبن (كه‌ بێگومان وا نییه‌!)، هێشتاش زیاتر له‌ نیوه‌ی كورده‌ مافداره‌كانی ده‌نگدان، به‌شدارییان له‌ ده‌نگداندا نه‌كردووه‌.  

پرسیاره‌كه‌ ئه‌وه‌یه‌ كورده‌كان بۆچی له‌ ئاست مافی به‌شداری له‌ ده‌نگداندا بێموبالاتن؟ ئه‌ی بۆچی ئه‌وه‌نده‌ش كه‌ به‌شداربوون، به‌و په‌رته‌وازه‌ییه‌ ده‌نگه‌كانی خۆیان به‌فیڕۆ داوه‌؟ ئه‌ی به‌ربژێره‌كان خۆیان چه‌نده‌ له‌م دۆخه‌ به‌رپرسیارن؟ لێره‌دا دووخاڵ شیاوی تێڕامانه‌: هه‌م ڕه‌فتاری ده‌نگده‌ره‌كان، هه‌م شێوه‌ هه‌ڵسوكه‌وتی به‌ربژێره‌كان له‌ گه‌ڵ واقعی سیاسیی ده‌وروبه‌ریان. من له‌م نووسینه‌دا ته‌نیا له‌سه‌ر خاڵی یه‌كه‌میان ده‌دوێم.

ده‌نگده‌رانی خه‌واڵوو؛ كێشه‌یه‌كی گشتی 

هه‌ڵبه‌ت با پێشه‌كی ئه‌و ڕاستییه وه‌بیربهێنمه‌وه‌، كه‌ ڕێژه‌ی به‌شداری له‌ ده‌نگدان له‌ وڵاتی فینلاند هه‌ر به‌گشتی، له‌ناو فینلاندییه‌كانیشدا، له‌خواره‌وه‌یه‌. له‌دوا هه‌ڵبژاردنی شاره‌وانییه‌كاندا، ته‌نیا سه‌دی 53 ی ده‌نگده‌رانی فینلاندی، به‌شدارییان له‌ ده‌نگداندا كردووه‌. سه‌باره‌ت به‌ گرفتی بێ مه‌یلیی خه‌ڵك له‌ ئاست هه‌ڵبژاردنه‌كان له‌ دێمۆكراسییه‌ ڕۆژاواییه‌كان به‌گشتی و له‌ فینلاند به‌تایبه‌تیدا- كه ‌خۆی وه‌ك كه‌مایه‌سییه‌كی جیدیی دێمۆكراسی ناوی ده‌هێنرێ - لێكدانه‌وه‌ی جۆراوجۆر ‌كراوه‌: هێندێك دابڕانی پارته‌ كلاسییه‌كان له‌ ویست و داخوازیی ده‌نگده‌رانیان به‌هۆكار ده‌زانن. هێندێك به‌ربژێری دڵخوازی خۆیان بۆ نابینرێته‌وه‌. هێندێك له‌ ئه‌گه‌ری گۆڕانكاری له‌ ڕێی ده‌نگدانه‌وه‌ به‌گومانن. هێندێك پێیان وایه به‌هۆی سیاسه‌ته‌ ساختارییه‌كانی ده‌وڵه‌تی ڕفاهه‌وه‌،‌ ئه‌و كه‌لێنه‌ چینایه‌تییه‌ قووڵه‌ی جاران له‌ نێوان خه‌ڵكدا هه‌بوو، ئێستا به‌و شێوه‌یه‌ی پێشوو نه‌ماوه‌ تا جه‌ماوه‌ر بخاته‌ سه‌ر كه‌ڵكه‌ڵه‌ی كێبڕكێ. هێندێك ده‌ڵێن جیاوازیی ئایدیۆلۆژیی نێوان پارته‌كان دابه‌زیوه‌، ته‌نانه‌ت به‌ جیاوازیی ئایدیۆلۆژیشه‌وه‌ هێشتا له‌سه‌ر ئه‌رزی واقیع، وه‌ڵامی پارته‌ سیاسییه‌كان بۆ پرسه‌كانی كۆمه‌ڵگا، كه‌م و زۆر له‌یه‌ك ده‌چێت. هێندێك پێیان وایه‌، به‌هۆی كاریگه‌ریی قووڵی ڕایه‌ڵگه‌ی چڕی پێوه‌ندیی دیارده‌ خۆجێییه‌كان به‌ گڵۆباڵیزاسیۆنه‌وه‌ (بۆ وێنه‌ له‌ كه‌یسی تێرۆریسمدا)، پارته‌كان هیچی وایان له‌ ده‌ست نایەت. هێندێكیش له‌ ژێر كاریگه‌ریی‌ خوێندنه‌وه‌ی پۆست مۆدێرنیستانه‌دا پێیان وایه‌، پارته‌كان نوێنه‌رایه‌تیی ویست و مه‌رامه‌ گرووپییه‌كان ده‌كه‌ن، ئه‌وه‌ له‌ كاتێكدا مرۆڤی تاكگه‌رای هاوچه‌رخ، دنیایه‌كی تایبه‌تی خۆی و ویستی تاكه‌كه‌سیی هه‌یه‌ و‌ له‌گه‌ڵ ئه‌و خه‌ون و خه‌یاڵه‌ ده‌سته‌جه‌معییانه‌ نایەته‌وه‌ كه‌ پارته‌كان كاری بۆ ده‌كه‌ن. 

له‌ دێمۆكراسییه‌كی وه‌ك فینلانددا،‌ به‌شێوه‌ی نه‌ریتی، پێکهێنانی حكومه‌ت و حكومڕانی پشت به‌ پێكهاتن و ئیجماعی نێوان پارته‌كان ده‌به‌ستێ، بۆیه‌ زه‌حمه‌ته‌ هیچ پارتێك بتوانێ تاسه‌ر سیاسه‌ت و به‌ڵێنه‌كانی خۆی به‌ته‌نیا بباته ‌سه‌ر. ئه‌مه‌ش هۆیه‌كی دیكه‌یه‌ بۆ ئه‌وه‌ی ده‌نگده‌ران ئه‌وه‌نده‌ی تر له‌ پارته‌كان و ئه‌گه‌ری كاریگه‌ریدانان له‌ڕێی ده‌نگدان به‌ پارته‌كانه‌وه‌، به‌ گومان بن. هه‌ر یه‌ك له‌و هۆیانه‌ی سه‌ره‌وه‌‌ - و ڕه‌نگه‌ زۆر هۆی دیكه‌ش- به‌ته‌نیا یان پێكه‌وه‌، كار ده‌كه‌نه‌ سه‌ر ره‌فتاری به‌شداریكه‌رانه‌ی ده‌نگده‌ران. 

به‌ڵام كه‌ دێینه‌ سه‌ر كه‌یسی بێمه‌یلیی كۆچه‌ران وبه‌تایبه‌تی كورد، ڕه‌نگه‌ زه‌حمه‌ت بێ بتوانین پشت به‌ هیچیه‌ك له‌و پاساوانه‌ی سه‌ره‌وه‌ ببه‌ستین. هۆی بێمه‌یلیی كورد ده‌بێ له‌ سروشتی چالاكییه‌كانی جڤاكی تاراوگه‌ی كوردی هه‌ڵبهێنجین. 

جڤاكی كوردی؛ سیاسه‌تلێدراو به‌ڵام ناسیاسی

كه‌م كه‌س هه‌یه‌ نه‌زانێ، كۆمه‌ڵگه‌ی كوردی یه‌كێك له‌ سیاسه‌تلێدراوترین كۆمه‌ڵگه‌كانی جیهان و جڤاكی كوردیی تاراوگه‌ش، یه‌كێك له‌ سیاسەتلێدراوترین جڤاكه‌ تاراوگه‌نشینه‌كانی ڕۆژاوایه‌. جڤاكی‌ تاراوگه‌ی كوردی له‌ ئاست پێشهاته‌ سیاسییه‌كانی كوردستان هه‌ستیاره‌؛ سۆزێكی زۆری بۆ پێكهێنانی بۆنه‌ی سیاسی و نیشتمانی هه‌یه‌؛ تاقیبی هه‌موو جووڵه‌كانی هێز و لایه‌نه‌ سیاسییه‌كانی ناوخۆی ولات ده‌كات، بگره‌ هه‌وڵی لاساییكردنه‌وه‌شیان ده‌دات. تاكی تاراوگه‌نشینیش به‌قەده‌ر تاكی ناوخۆی وڵات و، زۆرجار زیاتر له‌وان، خۆی له‌ باسه‌ سیاسییه‌كانی پێوه‌ندیدار به‌ ناوخۆی وڵات هه‌ڵده‌قورتێنێ. له‌خۆوه‌ نییه‌ هه‌موو دابڕانه‌كانی ناوخۆی وڵات، دابڕان له‌ ده‌ره‌وه‌ش دروست ده‌كات.

ناسیۆنالیزم توخمێكی ختووكه‌ده‌ری گه‌وره‌ی كوردی تاراوگه‌یه‌. ئه‌وه‌ی كه‌ له‌ هه‌ڵبژاردنه‌ په‌ڕله‌مانییه‌كانی  كوردستاندا، كورده‌كانی فینلاند به‌ پاپۆڕ سه‌رڕێ ده‌كه‌وتن تا له‌ وڵاتی دراوسێ، واته‌ سوئێد به‌شداری له‌ ده‌نگداندا بكه‌ن، جێی تێڕامانه‌. كۆنتراستی دۆخه‌كه‌ له‌وه‌دا خۆی نیشان  ده‌دا كه؛‌ كه‌سانێك حازرن ئه‌رك و تێچوونی سه‌فه‌ری وڵاتێكی تر بگرنه‌ به‌ر بۆ ئه‌وه‌ی به‌شداری له‌ هه‌ڵبژاردنێكدا بكه‌ن كه‌ هیچ كاریگه‌رییه‌كی ڕاسته‌وخۆی له‌سه‌ر ژیانی ئه‌وان نییه‌، به‌ڵام به‌رامبه‌ر به‌ هه‌ڵبژاردنێكی بێ- تێچوون له‌ فینلاند، كه‌ سریمه‌ی له‌سه‌ر ژیانی ڕۆژانه‌ی خۆیان و ماڵ و منداڵیان له‌ تاراوگه‌‌ و، هه‌لومه‌رجی ده‌وروبه‌ریان هه‌یه‌، بێموبالاتن. 

به‌شێك له‌ هۆكاری ئه‌و كۆنتراسته‌‌ ڕه‌نگه‌ بگه‌ڕێته‌وه‌ بۆ هه‌لومه‌رجی سیاسیی كوردستان و ئه‌و گرێدراوییه‌ سۆزدارانه‌یه‌ی كورد به‌ زێدی خۆیانه‌وه‌ هه‌یانه‌. به‌ڵام ئه‌مه‌ ته‌نیا به‌شێكی بچووكی ڕاستییه‌كانه‌. به‌شی گه‌وره‌تر خۆی له‌ ئاستی نزمی ئینتگراسیۆن (جێكه‌وتوویی)ی كورد له ‌وڵاتانی خانه‌خوێی ڕۆژاواییدا ده‌بینێته‌وه‌. مخابن، سۆسیالمێدیا و كه‌ناڵه‌ سه‌ته‌لایتییه‌ كوردییه‌كانیش، حزووری مه‌جازیی نیشتمانێكی پڕ ته‌نگوچه‌ڵه‌مه‌یان به‌شێوه‌یه‌ك له‌ ژیانی تاراوگه‌نشینه‌كاندا چڕكردووەته‌وه‌ كه‌ زۆر له‌ كورده‌كان مه‌گه‌ر له‌كاتی ناچارییدا و به‌شێوه‌ی كاتی و سنووردار، ئه‌گینا ناپه‌رژێنه‌ سه‌ر چه‌ندوچوونی ژیانی كۆمه‌ڵگه‌ی ده‌وروبه‌ریان. زۆر له‌ كورده‌كان ته‌نیا به‌ جه‌سته‌ له‌ ڕۆژئاوان و، هۆشیان هه‌زاران كیلۆمه‌تر له‌ خۆیان دووره‌. ئه‌مه‌ش نه‌ك به‌ هۆی خۆشه‌ویستیی نیشتمانه‌وه‌، به‌ڵكو به‌هۆی سه‌رگه‌ردانییه‌كه‌وه‌ كه‌ جێنه‌كه‌وتن له‌ كۆمه‌ڵگه‌ی خانه‌خوێدا پێكی هێناوه‌. 

جێنه‌كه‌وتن و نائاشنایی له‌گه‌ڵ كۆمه‌ڵگه‌ی ده‌وروبه‌ر، مۆتیڤی به‌شداری ده‌هێنێته ‌خوار. مرۆڤ كه‌ شاره‌زای سروشتی سیاسه‌ت و لۆژیكی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی‌ دنیای ده‌وروبه‌ری نه‌بێ، له‌ ئاست شانس و ئه‌گه‌ری كاریگه‌ریدانان له‌سه‌ر پرسه‌كانی پێوه‌ندیدار به‌ ژیانی ڕۆژانه‌ی ده‌وربه‌ریشی، له‌ سیاسه‌ت به‌گومان ده‌بێ. سیاسه‌ت به‌مانا زانستییه‌كه‌ی بریتییه‌ له‌ به‌ڕێوه‌بردنی ژیانی كۆمه‌ڵگا له‌سه‌ر بنچینه‌ی به‌هاكان. به‌م مانایه‌، جڤاكی كوردیی تاراوگه‌، سه‌ره‌ڕای سیاسه‌تلێدراوییه‌كه‌ی، جڤاكێكی ناسیاسی، یان رێكتر بڵێین؛ جڤاكێكی بێبه‌هره‌ له‌ په‌روه‌رده‌ی سیاسییه‌‌. 

هه‌ڵبه‌ت باسكردن له‌ ئاسته‌نگی به‌شداریی كوردانی تاراوگه له‌ ژیانی سیاسیی ده‌وروبه‌ریاندا‌، به‌بێ باسكردن له‌و پاشخانه‌ی كولتووری سیاسی كه‌ كورد هه‌یانه، باسێكی ناكامڵ ده‌بێ. كولتووری سیاسیی كوردی، كه‌ ڕه‌نگدانه‌وه‌ی نه‌ریتی حیزبایه‌تییه‌ له ‌كوردستان، له‌ رۆژئاواش به‌ دوو جۆر بووەته‌ خۆره‌ی سه‌ری كورد‌: له‌لایه‌كه‌وه‌ فه‌رهه‌نگی حیزبایه‌تیی كوردی (كه‌ خۆی له‌ یه‌كترقبووڵنه‌كردن، سه‌نگه‌رله‌یه‌كترگرتن، دابڕدابڕكردنی كۆمه‌ڵگا و تاد، ده‌بینێته‌وه‌)، بووەته‌ پاڕادایمی چالاكیی ڕێكخراوه‌ كوردییه‌كان، ته‌نانه‌ت له‌ بواره‌ ناسیاسی، كۆمه‌ڵایه‌تی، رۆشنبیری و هونه‌رییه‌كانیشدا. هه‌ر ئه‌مه‌ش وای كردووه‌ جڤاكی كوردی به‌رده‌وام به‌ده‌ست چه‌ندبه‌ره‌كییه‌وه‌ بناڵێ و نه‌توانێ به‌ تووتووش كه‌ڵكێكی پڕاوپڕ له‌ وزه‌ی خۆی وه‌ربگرێت.

له‌لایه‌كی تریشه‌وه‌، حیزبه ‌كلاسییكه‌كانی كوردستان به‌درێژكردنه‌وه‌ی په‌لوپۆی خۆیان بۆ تاراوگه‌، ئاره‌زوومه‌ندانی تێكۆشانی سیاسییان گیرۆده‌ی جۆرێك له‌ سیاسه‌تكردنی حیزبییانه‌ كردووه‌ كه‌ نه‌ خێرێكی ئه‌وتۆی بۆ كوردستان هه‌یه‌، نه‌ قازانجێكی ئه‌وتۆ بۆ تاراوگه‌ی كوردان. 
نیشانەکردن : تاراوگه‌ , كورد
1126 ژمارەی بینین

ببە بەشێک لە (رووداوی تۆ)

بابەت و وێنە و ڤیدیۆکانت لەگەڵ رووداو بەش بکە

قسەی تۆ

Daro | 23/06/2017 12:43:10 م
10چرکە زۆر زۆڕە ، چونکە ئەو چەکە 850مەتر دەبڕێت لەچرکەیەکدا.
نیشانەشکێنێکی کەنەدی بە کوشتنی چەکدارێکی داعش ریکۆردێکی تۆمارکرد
| 23/6/2017 | (1)
جه مال پاک سرشت | 22/06/2017 09:54:43 م
من به یه ک جار وازم له جگه ره کیشان هینا و ئیستا زور زور زور ته ندروستم و هه ناسه م خوش تره
گۆران لوقمان
گۆران لوقمان | 23/06/2017 12:49:58 ص
من واز لە جگەرە دێنم زۆر سوپاس بۆ ئەو خەڵاتانەی داتان ناوە.من نامەوێت خەڵاتی من وازلێنان لە جگەرەیە
پرۆژەی وازهێنان لە جگەرەکێشان
| 22/6/2017 | (3)
بەرزان | 22/06/2017 09:01:27 م
ئەی بۆ ئەو کوردانەی کە لە ئەمریکان دەنگ چۆن بدەین؟
کۆمیسیۆن: سندووقی گشتپرسی لە بەغدا دادەنرێت
| 22/6/2017 | (1)
هةفال | 20/06/2017 10:26:34 م
ناوى خؤم جؤن تؤمار بكةم
فاضل | 21/06/2017 10:12:36 م
سلاو من جون خؤم تؤمار بكةم
رووداو خەڵاتی ئەو کەسانە دەکات کە واز لە جگەرەکێشان دەهێنن
| 19/6/2017 | (3)

لە بەشەکانی دیکەی رووداوەوە

گەنجێک لە سلێمانی کوژرا 9 کاژێر لەمەو بەر |

گەنجێک لە سلێمانی کوژرا

پاسەوانی بەرپرسێکی دیاری سلێمانییە زۆرتر
ئێران لە سنووری سەردەشت ئاوی زێی بچووکی گرتەوە 10 کاژێر لەمەو بەر |

ئێران لە سنووری سەردەشت ئاوی زێی بچووکی گرتەوە

قەلادزێی بێ ئاو کرد زۆرتر
0.485 seconds