Mehmed Emîn Bozarslan li Amedê hat bibîranîn

Hewlêr (Rûdaw) – Nivîskar, lêkoler, rewşenbîr û Kurdologê Kurd Mehmed Emîn Bozarslanê ku beriya bi mehekê li Swêdê koça dawî kiribû îro li Amedê hat bibîranîn.

Di çalakiyeke ku ji aliyê Weşanxaneya Dengê ve hatibû organîzekirin de behsa jiyan û xebata Mehmed Emîm Bozarslan hat kirin.

Çalakiya bîranînê li Salona Konferansê ya DTSOyê hate lidarxistin. Di bernameya ku ji aliyê Weşanxaneya Dengê û malbata Bozarslan ve bi hev re hatibû amadekirin de, gelek weşanger, nivîskar, siyasetmedar û welatî amade bûn.

Bername bi deqîqeyeke rêzgirtinê dest pê kir û li ser navê Desteya Weşanê ya Weşanxaneya Dengê Bayram Bozyel axivî.

35 berhemên wî hatin çapkirin

Bozyel di axaftina xwe de bal kişand ser peywendiya Bozarslan a bi Weşanxaneya Dengê re ya ku sala 1989an hatiye damezirandin.

Bayram Bozyel diyar kir ku heta niha wan 35 berhemên Bozarslan çap kirine û ew bi vê yekê serbilind in.

Bozyel her wiha eşkere kir ku li gorî biryara malbatê, ew dê hemû berhemên nivîskar û yên ku heta niha nehatine çapkirin jî di demên pêş de yek bi yek bi xwîneran re bigihînin hev.

"Oxir be apê gelê xwe"

Li ser navê Malbata Bozarslan, rojnameger Mahmut Bozarslan axivî.

Mahmut Bozaraslan anî zimên ku mamê wî ne tenê mamê wî ye lê ew "mamê hemû miletê Kurd" bû.

Di çalakiya bîranînê de gelek kesayetên wekî Malmîsanij, weşanger Suleyman Çevik, nivîskar Amed Tîgrîs, nivîskar Şerefxan Cizîrî, Bedirxan Epözdemir û hevalê zindana Mehmed Emîn Bozarslan Recep Olçer jî  amade bûn.

Mehmed Emîn Bozarslan kî ye?

Mehmed Emîn Bozarslan, sala 1935an li navçeya Licê ya Amedê ji dayîk bûye.

Piştî xwendina xwe temam kiriye dest bi meletiyê kiriye.

Pişt re li wê herema ku ji dayîk bûye, dest bi miftîtiyê kiriye.

Li ser doza Kurdan û Kurdistanê bi Tirkî gelek berhem nivîsandine.

Pirtûka ewil a Bozarslan a bi Kurdî, “Alfabe” ye.

Alfabe sala 1968an li Stenbolê hatiye çapkirin.

Ev pirtûk her wiha, yekemîn pirtûka alfabeyê ye ku bi tîpên Latînî li Tirkiyeyê hatiye çapkirin.

Bozarslan ji bilî Alfabeyê, Mem û Zîna Ehmedê Xanî jî wergerandibû Tirkî û ev pirtûk jî, sala 1968an li gel Kurdiya wê ya orîjînal, li Stenbolê ji aliyê Weşanên Hasatê ve hatibû çapkirin.

Her du xebatên Bozarslan, ji hêla dozgerên Amed û Stenbolê ve tavilê hatin komkirin û Bozarslan hat girtin.

Ew bi îdiaya “xebata ji bo parçekirina Komara Tirkiyeyê û sazkirina dewleteke Kurdan” dihat tohmetbarkirin.

Dozgerê Amedê sala 1979an Alfabe û Mem û Zîna ku Bozarslan wergerandibû Tirkî, wekî “du dînamîtên ku Bozarslan xwestiye têxe binê siyaseta Komara Tirkiyeyê” bi nav kiribûn.

Doza Alfabeyê heta sala 1974an berdewam kir.

Bozarslan piştî girtin û dozan sala 1979an derket derveyî welêt, li Swêdê bi cih bû û xebatên xwe li wir domandin.

Di nava xebatên DDKOyê û Partiya Demokrat a Kurdistanê-Tirkiyeyê (PDK-T) de cih girt.

Li ser rastnivîsîn û ferhengnivîsîna Kurdî bi bi dehan berhem nivîsandine.

Bozarslan 9ê Şubata 2026an li Swêdê koça dawî kir.