رووداو دیجیتاڵ
سەرۆکی کۆمەڵەی ئۆتیزمی کوردستان داوا لە حکومەت دەکات بڕیارێک دەربکات بۆ ئەوەی خێزانی منداڵە ئۆتیزمەکان لە کرێی ئاو و کارەبا، قەرزی خانووبەرە و هاوژینی ببەخشرێن.
ئەمڕۆ (چوارشەممە، 2ـی نیسانی 2025) کەمال جەباری، سەرۆکی کۆمەڵەی ئۆتیزمی کوردستان لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەڤانیدا رایگەیاند "سەرەڕای هەوڵی بێوچانی کۆمەڵەکەمان، ئۆتیزم لە هەرێمی کوردستان ساڵ دوای ساڵ زیاتر دەبێت. لە ساڵی 2008ـدا لە 150 منداڵ یەکێکیان ئۆتیزمی هەبوو، بەڵام ئێستا ژمارەکە هەڵکشاوە و لە 90 منداڵ، یەکێکیان ئۆتیزمی هەیە. هۆشداری دەدەم کە دوای 20 ساڵی دیکە لە هەر 10 بۆ 15 منداڵێک لە کاتی لەدایکبوون، یەکێکیان ئۆتیزمی دەبێت و بەوەش هەر ماڵێک منداڵێکی ئۆتیزمی تێدا دەبێت".
وەک سەرۆکی کۆمەڵەی ئۆتیزمی کوردستان باسی دەکات، "لە هەرێمی کوردستاندا سێ هەزار و 900 منداڵی ئۆتیزم هەن کە هەزار و 350ـیان لە پارێزگای هەولێرن، 80٪ـیان کوڕ و 20٪ـی کچن 40٪ـشیان ئۆتیزمەکەیان تووندە. لە پارێزگای سلێمانی 950 منداڵی ئۆتیزم هەن کە 79٪ـیان کوڕن، 21٪ـیان کچن و 45٪ـیان ئۆتیزمەکەیان تووندە."
لەبارەی پارێزگای دهۆک، کەمال جەباری دەڵێت "900 منداڵی ئۆتیزم هەن، 77٪ـیان کوڕ و ئەوانی دیکەش کچن و 50٪ـیان ئۆتیزمەکەیان تووندە؛ لە زاخۆ 350 منداڵی ئۆتیزم و لە گەرمیانیش 350 منداڵی ئۆتیزم هەن."
سەرۆکی کۆمەڵەی ئۆتیزمی کوردستان دەڵێت، بابەتی ئۆتیزم فەرامۆش کراوە و باری مادی و مەعنەوی خێزانەکان لەبەرچاونەگیراوە، کە ئەوەش بووەتە هۆی ئەوەی 50 خێزان بەهۆی ئۆتیزمەوە هەڵبووەشێنەوە؛ گوتیشی، "80٪ـی دایک و باوکی منداڵانی ئۆتیزم، دووچاری ناجێگیریی باری دەروونی بوون."
لە کۆی 3،900 منداڵی ئۆتیزم ، تەنیا 12٪ـیان لە سەنتەری حکومی سوودمەندن.
کەمال جەباری دەڵێت، "49 سەنتەری حکومی و ناحکومی لە هەرێمی کوردستان دا هەن کە لە وەزارەتی ناوخۆ تۆمارکراون، لەوانەش 10 سەنتەریان حکومین و ئەوانی دیکە ناحکومین، کە 14ـەیان لە هەولێر، 8ـیان لە دهۆک، 7ـیان لە سلێمانی و 4ـیان لە گەرمیانن، لەگەڵ هەندێک سەنتەری دیکە لە ناوچەکانی دیکە."
بە گوتەی سەرۆکی کۆمەڵەی ئۆتیزمی کوردستان، "لەکۆی 3,900 منداڵی ئۆتیزم تەنیا 394ـیان مینحەیان هەیە کە دەکاتە 11٪ـی تووشبووان."
کەمال جەباری داوا لە حکومەتی هەرێمی کوردستان دەکات، بە هاوئاهەنگی لەگەڵ رێکخراوەکان و خێرخوازان، سەنتەری پێشکەوتووی راهێنان و شیاندنەوەی هاوچەرخی گەورە کە شوێنی حەوانەوەی مندآڵانی ئۆتیزم، سەروو 12 ساڵیشی تێدا بێت، دروستبکرێت، مۆڵەت بداتە دایک و باوکان تاوەکو منداڵەکانیان پێدەگەیێنن، بەشی پەروەردەی تایبەت بکاتەوە و بڕیاریش دەربکات بۆ ئەو خێزانانەی منداڵی ئۆتیزمیان هەیە؛ لە کرێی ئاو و کارەبا، قەرزی خانووبەرە و هاوسەرگیری ببەخشرێن."
ئۆتیزم دۆخێکە لەنێو منداڵان لە تەمەنی سێ مانگ تاوەکو ساڵ و نیو نیشانەکانی دەردەکەون.
