سەرۆکی هەرێمی کوردستان: ئەم هەڵبژاردنە سەرەتای قۆناخێکی نوێیە بۆ جێبەجێکردنی دەستوور

نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان لە قسەکانیدا وێڕای هاندانی خەڵک بۆ دەنگدان گوتی: "هەرێمی کوردستان دەبێ زۆر بەهێزەوە لە بەغدا بێت".

سەرۆکی هەرێمی کوردستان باسی لە پێکهێنانی کابینەی نوێی حکومەت لە هەرێمی کوردستان کرد و گوتی، دوای هەڵبژاردن لەگەڵ یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان درێژە بە گفتوگۆ دەدەن.

نێچیرڤان بارزانی: جیاوازییەکەی یەک خاڵە؛ ئەویش ئەوەیە، ئێمە ئێستا پێمانوایە عێراق لە رووی ئەمنی و ئابوورییەوە گۆڕانێکی زۆر باشی بەسەردا هاتووە، بۆ ئێمە مانای ئەم هەڵبژاردنە ئەوەیە سەرەتایەکی نوێ دەستپێدەکات لە قۆناخی جێبەجێکردنی دەستووری عێراق، بۆ ئەوەی دەستوور ببێتە زامنی ئاسایش و ئارامی بۆ هەموو خەڵکی عێراق.

نێچیرڤان بارزانی: ئەوەی بڵاوکرایەوە لەلایەن پارتییەوە، نێوەڕۆکی دانووستانەکان بوون کە لەگەڵ یەکێتی کراون، بەدڵنیاییەوە دوای هەڵبژاردن هەلومەرجی تایبەتی خۆی دەبێت، بەڵام ئێمە گفتوگۆ لەگەڵ هیچ لایەنێک رەتناکەینەوە، بەپێچەوانە دەبێت کێشەکان بە گفتوگۆ چارەسەر بکرێن. بەدڵنیاییشەوە جارێکی دیکە دادەنیشنەوە و گفتوگۆ دەکەین، بۆ ئەوەی بزانین چۆن ئەو کێشانە چارەسەر بکەین.

نێچیرڤان بارزانی: وەکو پێم گوتن؛ هەموو هەڵبژاردنێک گرنگە، گرنگییان بۆ هەرێمی کوردستان ئەوەیە، پێمانوایە سەرەتایەکی نوێ لە عێراق دەستیپێکردووە، وە هەرێمی کوردستان دەبێ زۆر بەهێزەوە لە بەغدا بێ، چونکە لە ئەنجامدا ئەو بەڵگەنامەیەی هەرێمی کوردستان و عێراق دەنگیان بۆ دا، دەستووری عێراق بوو، تاوەکو ئێستا ئەو دەستوورە جێبەجێ نەکراوە، بەدڵناییەوە گرنگترین بابەت دوای ئەم هەڵبژاردنە پێویست بێت بکرێت ئەوەیە، کە هەوڵێکی جیدی بدرێت بۆ جێبەجێکردنی دەستووری عێراق. بەدڵنیاییەوە لەگەڵ یەکێتی نیشتمانیی و هەموو لایەنەکانی دیکەش دوای هەڵبژاردن دەکەوینەوە خولێکی دیکەی دانووستاندن بۆ پێکهێنانی کابینەی نوێی حکومەتی هەرێمی کوردستان.

نێچیرڤان بارزانی:  پەیامی ئێمە ئەوەیە، کە هەموو گەلی عێراق و کوردستانیش پێکەوە هەموومان بەشداربین لە هەڵبژاردن، چونکە پێمانوایە هەڵبژاردنەکان گرنگن. ئایا هەرێمی کوردستان بە ئارامی دەمێنێتەوە؟ من پێموایە بەڵێ؛ کێشە هەیە و قسە و نووسین دژی یەکدی هەن، بەڵام لە ئەنجامدا ئێمە بە دانیشتن ئەو کێشانە چارەسەر دەکەین لەوە دڵنیام. دوای ئاشکرابوونی ئەنجامەکانی هەڵبژاردن دانووستاندن دەکرێت بۆ پێکهێنانی حکومەتی نوێ[ـی عێراق]، بەڵام ئەوەی هەموو لایەنە سیاسییەکانی عێراق لەسەری کۆکن ئەوەیە، بە رەچاوکردنی ئەو گۆڕانانەی لە ناوچەکە روودەدات هەموویان هەوڵ دەدەن زۆر نەخایێنێت، ئەوە، هەیە، بەڵام ئەوە دەمێنێتەوە سەر دانووستاندنەکان.

نێچیرڤان بارزانی: قسەی ئێمە بۆ ئەوان ئەوەیە، ئێمە هەموو لە ئەنجامدا لە وڵاتێکدا دەژین عێراقە، عێراقیش موڵکی هەموومانە، پێویستە ئەو کێشانەی لەنێوان حکومەتی هەرێمی کوردستان و بەغدا هەن هەموویان لە چوارچێوەی عێراقێکی یەکگرتوو و بە گفتوگۆ، بە رەچاوکردنی خێر و خۆشی بۆ هەموو گەلانی عێراق بە دەستوور و گفتوگۆ چارەسەر بکرێن. پێمانوایە کلیلی چارەسەرکردنی کێشەکان لە بەغدایە و پێویستە بۆ ئارامی و خۆشگوزەرانی و ئابووریی خەڵکی عێراق، پێویستە و زۆر گرنگە ئەو کێشانەی هەن بەگفتوگۆ چارەسەر بکرێن، ئێمە خێری هەموو عێراقمان دەوێت؛ خۆشحاڵین بەوەی ببین بەسرە پێشکەوتووە، زاخۆ و ئەنبار، نەجەف و کەربەلا پێشکەوتوون، ئێمە دەخوازین هەموو عێراقییەک لە خێر و خۆشیدا بژی.

نێچیرڤان بارزانی: هەڵبژاردن بۆ ئەوەیە کە گۆڕین دروستبکات، سیستمی عێراق دیموکراتییە و چوار ساڵ جارێک وێڕای کێشەکان عێراق هەڵبژاردنی خۆی کردووە، ئەمە پێوەرێکی بنەڕەتییە بۆ دیموکراسییەتی عێراق، ئێمە لە ئێستادا ناتوانین سیستمێکی دیکە بخەینە جێگەی ئەم سیستمەی هەمانە، بەڵام دەبێ پرسیار بکەین، کە عێراق بەرەو باشتر چووە یان خراپتر؟ من پێموایە بەرەو باشتر چووە. سەیری دۆخی ئەمڕۆی بەغدا بکرێت بەراورد بە پێنج ساڵ لەمەوبەر، دەبینیت پێشکەوتنی باش لە رووی ئابووری، ژیانی خەڵک، ئەمنی و زۆر شتی دیکە روویداوە، بەڵام ئایا بەسن، نەخێر. گەلی عێراق شایانی ژیانێکی باشترە، هیوادارین دوای هەڵبژاردن گۆڕین لە ژیانی خەڵک بکرێت، گرنگی بە خزمەتگوزاری و هەموو ئەو شتانە بدرێت کە خەڵک پێویستیانە، وەکو کارەبا و ئاو. عێراق وڵاتێکی دەوڵەمەندە و دەبێت بۆ خۆشگوزەرانی خەڵک و ئاوەدانی وڵاتەکە بەکاربهێندرێت، ئەم سیستمە وێڕای کەموکورتییەکان دیموکراتییە، دەبینین چوار ساڵ جارێک هەڵبژاردن دەکرێت، سەرۆککۆمار و سەرۆکوەزیران دەگۆڕدرێن، یەکێکی دیکە دێتە شوێنیان.

نێچیرڤان بارزانی: لە سیاسەتی نێودەوڵەتی؛ سیاسەتی ئەمریکا هەرێمی کوردستانێکی بەهێزە لە چوارچێوەی عێراقێکی یەکگرتووی فیدراڵی. ئەوە روونە، ئێمە لەم ناوچەیەدا فاکتەری ئاسایشین چی لە عێراق و چی لە ناوچەکە، ئەو رۆڵەی دەکەوێتە سەر هەرێمی کوردستان بیبینێت بە دڵنیاییەوە دەیبینێت لەگەڵ برایانمان لە بەغدا، ئەو سەقامگیرییەی ئێستا لە عێراق هەیە و ئێمەش رۆڵی زۆرمان تێیدا هەبووە، ئەو رۆڵەمان بۆ سەقامگیری عێراق بەردەوام دەبێت. هیوادارم دوای ئەم هەڵبژاردنە عیراق بکەوێتە نوێی سەقامگیری سیاسی، ئابووری و کۆمەڵایەتی.