كەركووك و شكستی كورد

ململانێی یەكێتی و پارتی لەسەر لیستی هاوبەش لە كەركووك بۆ هەڵبژاردنی داهاتووی عێراق، بەروونی ئەوە دەخاتە روو كە كێشەی ماددەی 140 زۆر زیاتر لەوە دەكێشێت كە كەركووكییەكان و خەڵكی دیكەش چاوەڕێی دەكەن.

لەكاتێكدا هەردوو حیزبەكە زۆربەی كاتیان بە لۆمەكردنی بەغدا بەسەر برد بەهۆی جێبەجێنەكردنی ماددەی 140، تووشی سەختی دەبن لە بەردەوام بوون لەسەر باسكردنی كەركووك و ناوچە ناكۆكی لەسەرەكانی دیكە وەك ئامانجێك بۆ گێڕانەوەیان بۆ سەر كوردستان. بیستنی ئەوەی بەرنامەی هەڵبژاردنی حەوت لیستە كوردییەكەی كەركووكیش چی دەبێت زۆر سەرنجڕاكێش دەبێت ئەگەر بڕیار بدەن بە جیا بەشداری هەڵبژاردن بكەن.

كورد زۆربەی كات لۆمەی ئەوانی دی دەكات بۆ بەختڕەشی و بەرەوپێشنەچوون لەو كێشانەدا كە چارەسەریان ماوەیەكی زۆری خایاندووە، بەڵام دوای داستانەكەی كەركووك، دەنگدەرانیشیان لۆمەی ئەوان دەكەن بەهۆی دابەشبوون و كۆكنەبوونیان لەو مەسەلە نەتەوەییانەدا.

نزیكەی هەموو ئەو كێشانەی كورد پێویستە چارەسەریان بۆ بدۆزێتەوە، پێویستیان بە یەكڕیزی و نەگرتنەبەری رێبازی تاكڕەوی دەبێت. بەڵام ئەمڕۆ وادەردەكەوێت لەگەڵ هەر بەرەوپێشچوونێكی نوێ، كورد زیاتر لێكدووردەكەونەوە و پێشبینی سیاسەتێكی یەكگرتووی كورد لەبارەی تەحەدییە دەرەكی و نێوخۆییەكانەوە بەرەو كاڵبوونەوە دەچێت، چونكە زۆر ئاسان دەبێت حیزبەكان لەنێوخۆیاندا سیاسەتی رق بە رقە پەیڕەوبكەن.

هێشتا حكومەتی نوێ لە هەولێر پێكنەهێنراوە و رێككەوتنەكە لەگەڵ توركیا نەچووەتە واری جێبەجێكردنەوە، پەیوەندییەكان لەگەڵ كوردستانی سووریا، هەروەها لەگەڵ ئێران و بەغدا هەموویان كێشەی تێكئاڵاون. هەریەكەیان دەتوانێت كار لەوانی دی بكات و تا ناكۆكییەكانی نێوان حیزبەكان زیاتر بن، بۆشایی نێوانیان فراوانتر دەبێت و ئەگەری هەڵوێست و سیاسەتی هاوبەش لەسەر ئەم مەسەلانە كەمتر دەبن.

ئەندامێكی ئەنجوومەنی ناوەندی یەكێتی لە هەڤپەیڤینێكدا گوتی “ئەگەر مام جەلال لێرە بووایە، بڕیارێكی دەدا كە رەنگە لە بەرژەوەندی یەكێتیدا نەبووایە، بەڵكو لەبەرژەوەندی گشتی هەموو كورد دەبوو.”

لەكاتێكدا غیابی “مام جەلال” بە روونی لەلایەن یەكێتی زۆر كەسی دیكەشەوە هەستی پێكراوە، بەتایبەت لەكاتی لەمجۆرەدا، ئەو كەسەی كە ئەوان و زۆر كەسی دیكەش بەشێوەیەكی سروشتی بۆ چارەسەر رووی تێدەكەن “كاك مەسعود”ە. ئێستا تۆپەكە لە یاریگەی ئەودایە تاوەكو چارەسەرێك دابنێت بۆ یەكخستنەوەی كورد و بەرژەوەندی كورد بخاتە پێش بەرژەوەندی حیزبەكەی.