Erbil (Rûdaw) - Enerji uzmanı Humayoun Felekşahi, İran-İsrail geriliminin derinleşmesi durumunda Brent petrolün varil fiyatının 100 doları aşabileceğini söyledi. Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının uzak bir ihtimal olduğunu belirten uzman, Irak petrolünün Kürdistan üzerinden ihraç edilmesinin ise lojistik sorunlar nedeniyle kolay olmadığını ifade etti.
İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi yeniden gündemdeyken, enerji piyasası uzmanları bu olasılığı hâlâ "uzak bir ihtimal" olarak değerlendiriyor.
Ancak gelişmeler, küresel petrol fiyatlarını yukarı yönlü etkiliyor.
Kpler Enerji Araştırmaları Direktörü Humayoun Felekşahi, jeopolitik risklerin artması halinde Brent petrolün varil fiyatının 100 doları aşabileceği uyarısında bulundu.
“Hürmüz Boğazı’nın kapatılması uzak ihtimal”
Felekşahi, Rûdaw TV’de yayınlanan ekonomi bültenine katılarak yaptığı değerlendirmede, İran ile İsrail arasında enerji altyapılarını hedef alan karşılıklı saldırıların arz zincirini tehlikeye attığını belirtti.
Felekşahi, “İsrail, İran’ın güney Pars sahasındaki bir gaz tesisini hedef aldı ancak bu saldırı doğalgaz fiyatlarını yükseltmedi çünkü İran, gaz ihracatında büyük bir oyuncu değil; iç piyasasına sübvansiyonlu olarak gaz sağlıyor” dedi.
Enerji uzmanı, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidinin ciddiye alınması gerektiğini belirterek, “Boğazın kapanması durumunda dünya petrolünün yaklaşık yüzde 20’si etkilenir. Ancak İran’ın petrol ihracatının yüzde 96’sı bu boğaz üzerinden yapıldığı için, bu adım İran’ın da çıkarına olmaz” ifadelerini kullandı.
Irak petrolü Kürdistan Bölgesi üzerinden taşınabilir mi?
Felekşahi, Hürmüz Boğazı’nın kapanması halinde Irak petrolünün Kürdistan Bölgesi üzerinden Ceyhan boru hattı ile dünya piyasalarına taşınabileceğini belirtti.
Ancak Felekşahi bu seçeneğin önünde lojistik engeller olduğuna dikkat çekti:
“Irak petrolünün yüzde 90’ı ülkenin güneyinden üretiliyor. Güneyden kuzeye petrol taşımak ciddi bir lojistik sorun yaratır. Ancak böyle bir senaryoda Erbil ile Bağdat arasında hızlı görüşmeler başlayabilir. Yine de bu güzergâh için Türkiye'nin onayı gerekir.”
Petrol fiyatı tırmanıyor, dinar güçlenebilir
İsrail ile İran arasında tırmanan gerilimle birlikte, Brent petrolün fiyatı bir haftada yüzde 10’dan fazla artarak 67 dolardan 75 dolara yükseldi.
Felekşahi, İran’a yönelik enerji altyapılarına saldırıların devam etmesi halinde fiyatların 80 doların üzerine çıkmasının muhtemel olduğunu, ihracatın ciddi biçimde sekteye uğraması durumunda ise 100 doları aşabileceğini belirtti.
Ekonomi uzmanı ve banka danışmanı Abdülrahman Şeyhli de Rudaw’ın ekonomi bülteninde yaptığı değerlendirmede, yaşanacak herhangi bir siyasi, ekonomik ya da askeri krizin Irak ekonomisi üzerinde olumsuz etki yaratabileceğini söyledi. Ancak petrol fiyatlarındaki artışın Irak için kısa vadede gelir sağlayabileceğini ifade etti.
Şeyhli, “Hürmüz Boğazı’nın kapatılması yeni bir kriz ortamı yaratır ve bu durum Irak’ı da etkiler. Ancak bu çok uzak bir senaryo; İran’ın böyle bir adımı atması kendi çıkarlarına da zarar verir. Asıl kaybedenler Körfez ve Avrupa ülkeleri olur” dedi.
İran’ın bu tehdidi bir pazarlık aracı olarak kullandığını belirten Şeyhli, “İran, İsrail’in saldırılarını durdurması için uluslararası baskı oluşturmak istiyor” şeklinde konuştu.
