Erbil(Rûdaw) - İran'ın Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Emir Said İrevani, ABD'nin İran'a yönelik askeri saldırılarını sürdürmesi halinde ülkesinin, savaşı sona erdirmek amacıyla imzalanan ön anlaşmaya artık bağlı kalmayacağı uyarısında bulundu.
İrevani, BM Güvenlik Konseyi'nin silahların yayılmasının önlenmesi konulu toplantısının ardından yaptığı açıklamada, "ABD bir kez daha yükümlülüklerini ihlal etti. Bunu da İran'ın egemenliği ve toprak bütünlüğüne yönelik geniş çaplı askeri saldırılar düzenleyerek yaptı" dedi.
İran'ın BM Daimi Temsilcisi, ABD'nin 2018 yılında nükleer anlaşmadan çekilmesi ile ABD ve İsrail'in İran'a yönelik "yasadışı askeri saldırılarının", mevcut krizin temel nedenleri olduğunu savundu. İrevani, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın (UAEA) denetimindeki İran nükleer tesislerine Haziran 2025'te ve 28 Şubat 2026'da düzenlenen saldırıları da buna örnek gösterdi.
İrevani, İran'ın 1970'ten bu yana Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Anlaşması'na (NPT) taraf olduğunu belirterek, ülkesinin nükleer programının "yalnızca barışçıl amaçlar taşıdığını ve UAEA'nın sıkı denetimi altında yürütüldüğünü" ifade etti.
Hürmüz Boğazı konusunda ise İrevani, BM Genel Sekreteri ile Güvenlik Konseyi'ne çağrıda bulunarak bölgede barış ve güvenliğin korunması için destek istedi. İranlı diplomat, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz güvenliğinin sağlanmasının "yalnızca İran'ın sorumluluğunda olduğunu" öne sürdü.
İrevani ayrıca, dış güçlerin Hürmüz Boğazı'na müdahale etme ya da alternatif deniz koridorları oluşturma girişimlerinin, mevcut mutabakat zaptını ihlal edeceğini ve bunun deniz güvenliğini zedeleyerek bölgesel gerilimi artıracağını söyledi.
Tahran'ın bu sert açıklaması, ABD'nin perşembe sabahı İran'a yeni hava saldırıları düzenlemesinin ardından geldi. İran da buna Bahreyn, Kuveyt ve Katar'a füze saldırıları düzenleyerek karşılık verdi. Yaşanan gelişmeler, taraflar arasında imzalanan İslamabad Mutabakat Zaptını yeniden tehlikeye soktu.
Çatışmalar, ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'ın son dönemde Hürmüz Boğazı'ndaki gemilere yönelik saldırılarının "kırılgan ateşkesin sona erdiği anlamına geldiğini" söylemesinden yalnızca birkaç saat sonra yaşandı.
17 Haziran'da imzalanan İslamabad Mutabakat Zaptı, taraflara İran'ın nükleer programı ve yaptırımların kaldırılması konusunda nihai bir anlaşmaya varabilmeleri için 60 günlük müzakere süresi tanımıştı.
