Bağdat (Rûdaw) - Irak Yatırım Kurulu Başkan Yardımcısı Dr. Salar Muhammed, güvenlik endişeleri, IŞİD tehdidi ve silahlı grupların faaliyetleri nedeniyle Irak'ın Avrupalı şirketler nezdinde hala "kırmızı bölge" statüsünde olduğunu söyledi. Kürdistan Bölgesi'ndeki başarılı konut modelinin Bağdat'a taşındığını belirten Muhammed, Kürt şirketlerinin ürünlerinden haraç almak için Bağdatlı bazı yetkililerce kasıtlı engeller çıkarıldığını da itiraf etti.
Irak Yatırım Kurulu Başkan Yardımcısı Dr. Salar Muhammed, Rûdaw'a verdiği özel mülakatta, ülkedeki yatırım iklimi, karşılaşılan engeller ve özel sektörün rolü hakkında önemli değerlendirmelerde bulundu.
"Kürdistan Bölgesi'nin mimari tecrübesi Bağdat'a taşındı"
Irak'ta 2004 yılından bu yana imar ve inşaat alanında aslan payının özel sektöre ait olduğunu belirten Dr. Salar Muhammed, özellikle hızlı sermaye dönüşü ve yüksek kar marjı nedeniyle yatırımların konut sektöründe yoğunlaştığını söyledi.
Devletin konut inşasındaki yetersizliğine dikkat çeken Muhammed, "Krallık ve Abdulkerim Kasım döneminden 2008 yılına kadar devlet 100 bin konut bile inşa edememişti. Özel sektör bu alanda devrim yarattı. Dikey mimari (apartmanlaşma) modeli ilk olarak Kürdistan Bölgesi'nde başladı. Bu başarılı tecrübe daha sonra Bağdat ve güney vilayetlerine uyarlandı" dedi.
"Kürdistan ürünlerini haraç almak için engellediler"
Kürdistan Bölgesi'ndeki yerel şirketlerin ürettiği malların Orta ve Güney Irak'a sevkiyatında yaşanan sorunlara da değinen Dr. Muhammed, Bağdat'taki bazı yetkililerin bu geçişleri kasıtlı olarak engellediğini açıkladı.
Dr. Muhammed, "Kontrol noktalarında gümrük vergisi bahane edilerek Kürdistan menşeli malların geçişi engelleniyordu. Ancak asıl amaç haraç ve rüşvet toplamaktı. Yakın zamanda Kürdistan Bölgesi Yatırım Kurulu ile vardığımız mutabakat sonucunda, Kürdistan şirketlerini denetlemek ve kayda geçirmek üzere ortak bir komisyon kurduk. Bu adım sayesinde sorunların yüzde 75'i çözüme kavuştu" ifadelerini kullandı.
Yabancı yatırımcının önündeki engel: Güvenlik ve bankacılık sistemi
Irak'taki mevcut yatırımların yüzde 95'inin yerel sermaye tarafından yapıldığını belirten Muhammed, yabancı şirketlerin ülkeye gelişinin önündeki temel engelleri "güvenlik zafiyeti, IŞİD'in uyuyan hücreleri ve bankacılık sisteminin ilkelliği" olarak sıraladı.
Yabancı yatırımların yalnızca yüzde 5 seviyesinde ve ağırlıklı olarak BAE, Suudi Arabistan, Ürdün ve Mısır gibi Arap ülkelerinden geldiğini aktaran Muhammed, son dönemde Mısırlı milyarderler Necib Saviris ve Talat Mustafa gibi isimlerin Irak konut sektörüne giriş yaptığını sözlerine ekledi.
Hürmüz Boğazı'ndaki krizin faturası ağır oldu
Ortadoğu'da yaşanan gerilimlerin Irak ekonomisine yansımaları hakkında da uyarılarda bulunan Irak Yatırım Kurulu Başkan Yardımcısı, Hürmüz Boğazı'ndaki risklerin maliyetleri katladığını söyledi.
Muhammed, "Irak'ın ithalatının yaklaşık yüzde 95'i Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleşiyor. Mevcut kriz nedeniyle nakliye maliyetleri üç ila dört katına çıktı. Çin'den Basra Körfezi'ne gelen bir konteynerin taşıma bedeli 2 bin 500 dolardan 8 bin dolara fırladı. Bu durum Irak iç pazarını olumsuz etkiliyor ve bizi Türkiye ile Ürdün'deki Akabe Limanı gibi alternatif güzergahlar üzerinde düşünmeye zorluyor" değerlendirmesinde bulundu.
