Erbil (Rûdaw) – Peşmerge güçlerinin uzun süredir parçalı yapısına son verilmesi yönünde tarihi bir adım atıldı. 21 Eylül 2026 Pazartesi günü düzenlenen resmi törende, Kürdistan Bölgesi Başkanı ve Peşmerge güçleri Başkomutanı Neçirvan Barzani’nin gözetiminde, Kürdistan Peşmerge güçlerinin tamamen birleştirilmesi ve reform sürecinin Peşmerge Bakanlığı çatısı altında tamamlandığı ilan edildi.
Süreç, Kürdistan Bölgesi Başbakanı Mesrur Barzani, Başbakan Yardımcısı Kubad Talabani, Peşmerge Bakanı Şoreş İsmail ve diğer üst düzey siyasi ve askeri yetkililerin katılımıyla gerçekleştirildi.
Yeni yapılanmaya göre, 70 ve 80 birliklerine bağlı on binlerce Peşmerge, Peşmerge Bakanlığı’nın doğrudan komutası altında birleşik bir ulusal askeri yapı içerisine alınacak.
Partisel komutanlıklar kaldırılıyor, 1. ve 2. Bölgeler oluşturuluyor
Reformun temelini, Kürdistan Demokrat Partisi’ne bağlı 80 Birliği ile Kürdistan Yurtseverler Birliği’ne bağlı 70 Birliği’nin ortadan kaldırılması ve bunların 1. Bölge ve 2. Bölge adıyla iki resmi askeri komutanlığa dönüştürülmesi oluşturuyor.
Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri Tümgeneral Roken Bahtiyar Muhammed daha önce Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bakanlığın yapısının tamamen değiştiğini belirtmişti.
Muhammed, “80 ve 70 Peşmerge birliklerinin güçleri, 1. Bölge ve 2. Bölge adıyla Peşmerge Bakanlığı’nın çatısı altına girecek ve tek karargâhları bakanlık olacak. Artık herhangi bir partiye bağlı olmayacaklar” demişti.
Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri, yeni düzenlemenin güçlere idari ve mali açıdan, ayrıca komuta ve kontrol zinciri bakımından daha güçlü bir yapı kazandıracağını belirtti.
Söz konusu güçler, düzenli şekilde 10 askeri tümen halinde yapılandırılacak.
Reformun geçmişi ve müttefiklerin rolü
Peşmerge güçlerinin yeniden yapılandırılması uzun bir süreçten geçti. 2010-2013 yılları arasında her iki birliğe bağlı yaklaşık 42 bin Peşmerge, 14 ortak tugay bünyesine alındı. Ancak siyasi anlaşmazlıklar, 2014 yılında IŞİD savaşının başlaması ve Ekim 2017 olayları reform çalışmalarının yavaşlamasına yol açtı.
2018 yılında ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyon ile işbirliği içerisinde Peşmerge reformu için 35 maddelik bir proje hazırlandı.
Sürecin ilk aşaması ise 2022 yılında başlatıldı.
Neçirvan Barzani: Peşmerge hiçbir partinin malı değildir
Sürecin ilan edildiği törende konuşan Kürdistan Bölgesi Başkanı ve Peşmerge Güçleri Başkomutanı Neçirvan Barzani, Peşmerge güçlerinin tamamen ulusal bir kimliğe sahip olması gerektiğini belirtti.
Barzani, “Peşmerge partisel bir güç değildir; Kürdistan’a ait bir güçtür ve hiçbir partinin malı değildir. Bu adımla artık Peşmerge Bakanlığı’nın idaresi dışında hiçbir güç kalmayacak” dedi.
Kürdistan Bölgesi Başkanı ayrıca, “Kürdistan’ın tek bir komutana, tek bir güce ve tek bir bakanlığa ihtiyacı var. Peşmergeler en zor zamanlarda aynı cephede yer aldı ve birlikte bedel ödedi. Bizim de bu fedakârlıkları iç birlik ve beraberliğimizin temeli haline getirmemiz gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Neçirvan Barzani, reform sürecine verdikleri destekten dolayı Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ve Kürdistan Yurtseverler Birliği’ne (KYB) teşekkür etti. Reform sürecinin Başkan Mesud Barzani döneminde başlatıldığını da yineledi.
Neçirvan Barzani ayrıca Peşmerge güçlerinin Irak’ın savunma sisteminin bir parçası olduğunu belirterek, Bağdat’tan anayasa uyarınca Peşmerge için gerekli bütçe ve silahların sağlanmasını istedi.
Mesrur Barzani: Tarihi bir gün, hükümet programındaki sözümüzü yerine getirdik
Kürdistan Bölgesi Başbakanı Mesrur Barzani ise konuşmasında bugünü “Peşmerge ve Kürt halkı için tarihi bir gün” olarak nitelendirdi.
Peşmerge güçlerinin birleştirilmesinin Dokuzuncu Kabine’nin temel vaatlerinden biri olduğunu belirten Mesrur Barzani, uzun süren çalışmaların ardından bugün bunun sonucunun görüldüğünü söyledi.
Başbakan, reformun başarıya ulaşmasındaki rolü nedeniyle Başkan Mesud Barzani’nin çalışmalarını takdir etti. Ayrıca Neçirvan Barzani ve Kubad Talabani’nin Peşmerge Bakanlığı’na destek verilmesi konusundaki sürekli çabalarına dikkat çekti.
Mesrur Barzani, “Bir sonraki aşamada Peşmerge güçlerinin, Kürdistan Bölgesi’nin güvenliği ve birlikte yaşamının savunucusu olan ulusal bir güç olarak varlığını sürdürebilmesi için tamamen silahlandırılması çok önemli” dedi.
Başbakan ayrıca istikrarın korunması amacıyla Irak ordusu ile Peşmerge güçleri arasındaki koordinasyonun devam ettiğini belirtti.
Şoreş İsmail: Peşmerge güçlerinin birleştirilmesi tamamlandı
Kürdistan Bölgesi Peşmerge Bakanı Şoreş İsmail, güçlü bir ulusal irade sayesinde tüm engellerin aşılabildiğini belirterek, Peşmerge güçlerinin birleştirilmesi sürecinin tamamlandığını açıkladı.
İsmail, “Tüm dünyaya ilan ediyoruz ki Peşmerge güçlerinin birleştirilmesi süreci sona erdi ve tarihi bir başarıya imza attık. Peşmerge’nin birleştirilmesi bir milletin kazanımıdır ve hepimiz bununla gurur duyuyoruz” dedi.
Peşmerge Bakanı, Kürtlerin kazanımlarını başarısızlığa uğratmak isteyenlerin çabalarına rağmen kurumların ortak çalışmalarının başarı getirdiğini belirtti. İsmail, Başkan Mesud Barzani ve Bafil Talabani’nin sürece verdikleri sürekli destekten dolayı teşekkür etti.
Şoreş İsmail ayrıca, Neçirvan Barzani’nin her zaman Peşmerge Bakanlığı için birleştirici bir çatı ve güçlü bir destek olduğunu söyledi. İsmail, Başbakan Mesrur Barzani ve Başbakan Yardımcısı Kubad Talabani’nin de bu köklü reformun uygulanmasına destek verdiğini ifade etti.
