Erbil (Rûdaw) – Kürdistan Bölgesi’nde şimdiye kadar KDP ve KYB’nin denetiminde olan Peşmerge güçleri tek bir ulusal ordu olacak şekilde birleştirildi.
Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani, bugün düzenlenen törende yaptığı konuşmada Peşmerge güçlerinin birleşme sürecindeki nihai aşamanın tamamlandığını duyurdu.
Yeni tesis edilen 1. ve 2. Komutanlıklar’ın göreve başlamasıyla tüm askeri birlikler Peşmerge Bakanlığı çatısı altında toplanacak.
Bu geçiş süreci; siyasi partilere bağlı 100 binden fazla Peşmerge savaşçısını tek bir askeri hiyerarşiye resmen entegre ederek, ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyon tarafından desteklenen ve uzun süredir beklenen güvenlik reformunu hayata geçiriyor.
Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri Bahtiyar Muhammed, Rûdaw muhabiri Solin Hamadamin’e yaptığı açıklamada; yenilenen yapı kapsamında Kürdistan Demokrat Partisi’nin (KDP) 80. Birliği ile Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) 70. Birliği’nin sırasıyla 1. Bölge Komutanlığı ve 2. Bölge Komutanlığı olarak faaliyet göstereceğini belirtti.
Muhammed, “Tek karargahları bakanlık olacak. Hiçbir partiyle bağlantıları kalmayacak” dedi.
Muhammed ayrıca yeni yapının, kuvvetin idari, mali ve komuta-kontrol boyutlarını güçlendirmeye katkı sağladığını açıkladı.
Şubat ayında ilan edildi
Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani, geçen şubat ayında, askeri güçlerin 10 tümene dönüştürülmesini öngören 1. Bölge Komutanlığı ve 2. Bölge Komutanlığı’nın yetkilerini resmileştiren bir kararname imzalamıştı.
Başbakan Mesrur Barzani ise daha sonra bu komutanlıklara yasal yetki ve bütçe sorumlulukları veren bir yürütme emri yayımlamıştı.
Kürdistan Bölgesi Yönetimi, farklı askeri birimlerini tek, profesyonel ve siyasetten arındırılmış ulusal bir güç çatısı altında birleştirmeyi uzun süredir amaçlıyordu. Bu girişim, başta ABD ve IŞİD’e Karşı Uluslararası Mücadele Koalisyonu bünyesindeki müttefikler olmak üzere uluslararası ortaklardan güçlü destek gördü.
IŞİD’e karşı savaş süreci geciktirdi
2010 ile 2013 yılları arasında, her iki birimden yaklaşık 42 bin savaşçı 14 tugay halinde birleştirilmişti. Ancak iç siyasi anlaşmazlıklar ve 2014 yılında IŞİD’e karşı savaşın patlak vermesi nedeniyle bu süreçte ilerleme durdu.
Peşmerge Bakanlığı Genel Sekreteri Bahtiyar Muhammed, yeni düzenlemenin güçlere idari ve mali açıdan, ayrıca komuta ve kontrol zinciri bakımından daha güçlü bir yapı kazandıracağını belirtti.
Söz konusu güçler, düzenli şekilde 10 askeri tümen halinde yapılandırılacak.
2018 yılında ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyon ile işbirliği içerisinde Peşmerge reformu için 35 maddelik bir proje hazırlandı. Sürecin ilk aşaması ise 2022 yılında başlatıldı.
“Bakanlık çatısı altında yer almayan her silahlı unsur milis ve paralı asker sayılacak”
Öte yandan Kürdistan Bölgesi Başkan Yardımcısı Cafer Şeyh Mustafa, Rûdaw’a verdiği özel mülakatta partilere bağlı askeri güçler döneminin tamamen kapandığını vurguladı. Mustafa, "Bakanlığın yasal çatısı altında yer almayan her silahlı unsur milis ve paralı asker sayılacaktır" dedi.
Rûdaw TV'de Senger Abdulrahman’ın sorularını yanıtlayan Cafer Şeyh Mustafa, bugünün birleşik bir ordu kurma yolunda atılmış tarihi bir ilk adım olduğunu belirtti.
"Resmi kadro 139 bin, fiilen 100 bin kişi sisteme giriyor"
Ordu mevcuduna ve yeniden yapılanmaya dair rakamları paylaşan Cafer Şeyh Mustafa, belirlenen kadronun 138-139 bin civarında olduğunu ancak bugün itibarıyla yaklaşık 100 bin Peşmergenin fiilen birleşik sisteme entegre olduğunu söyledi.
Sürecin yalnızca bir başlangıç olduğunu kaydeden Mustafa; ordunun modernize edilmesi, üst rütbelerdeki yığılmanın emeklilik yasalarıyla çözülmesi ve genç, eğitimli subay kadrolarının yetiştirilmesi gerektiğini vurguladı.
"Parti Peşmergesi bitti: Dışarıda kalanlar paralı askerdir"
KDP, KYB veya başka herhangi bir siyasi partiye bağlı silahlı birimin kalmaması gerektiğinin altını çizen Kürdistan Bölgesi Başkan Yardımcısı, tavizsiz bir güvenlik dönemine girildiğini ifade etti:
"Hiçbir partinin askeri gücü veya tatbikatı olamaz; olursa bu yasalara ve hükümete karşı gelmek demektir. Bir güç Peşmerge Bakanlığı’na bağlandığında partizanlık biter. Açık ve net söylüyorum: Peşmerge Bakanlığı’nın çatısı altında olmayan ve bakanlığın yasa ile talimatlarına uymayan her silahlı unsur milistir, paralı askerdir."
"Silahlar evlere gitmeyecek, maaşlar eşitlenecek"
Yeni dönemde askeri disiplinin sıkılaştırılacağını belirten Mustafa, tüm Peşmergelerin "Hesabım" (Hejmari Min) projesiyle dijital bordroya geçtiğini duyurdu.
Tek tip üniforma ve tek muhasebe sisteminin uygulanacağını söyleyen Mustafa; personelin silahlarını mesai bitiminde kışla ve cephaneliklere teslim etmesi gerektiğini, silahların evlere götürülmesine izin verilmeyeceğini kaydetti. Mustafa ayrıca Peşmerge maaşlarının da Irak ordusundaki muadilleriyle eşitlenmesi için Bağdat ile temasların sürmesi gerektiğini dile getirdi.
Yapılan reform kapsamında Peşmerge Güçleri;
11 askeri tümen (fırka)
2 destek gücü
1 komando komutanlığı
2 askeri bölge komutanlığı çatısı altında yeniden teşkilatlandırıldı.
Bu adımla birlikte Kürdistan Bölgesi, siyasi ve partisel etkilerden arındırılmış, yalnızca Peşmerge Bakanlığı’nın emir-komuta zincirine bağlı, tek bir karar mekanizmasıyla hareket eden modern ve profesyonel bir orduya kavuşuyor.
