Erbil (Rûdaw) - Demokratik Suriye Güçleri (DSG) ile yeni Suriye yönetiminin savaş esirlerinin serbest bırakılması ve Halep'teki iki Kürt mahallesinin güvenliğinin Suriye hükümeti güvenlik güçlerine devredilmesi konusunda anlaştığı duyuruldu.
Suriye İnsan Hakları Gözlemevi’nin (SOHR), edindiği bilgilere göre, yeni Suriye yönetimi ile Demokratik Suriye Güçleri (DSG) arasında Halep’teki Kürt mahalleleri ve esir takası konusunda bir ön anlaşmaya varıldı.
Güvenlik güçlerinde değişiklik
Anlaşmaya göre, Halep'in Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahallelerinde bulunan İç Güvenlik Güçleri (Asayiş), mevcut kadrolarıyla birlikte Suriye hükümetine bağlı “Genel Güvenlik Güçleri”ne dönüştürülecek ve Özerk Yönetim'e bağlanacak.
Esir ve cenaze takası
Anlaşmanın bir diğer maddesi ise taraflar arasındaki tutuklu ve cenaze değişimini içeriyor. Buna göre:
Daha önce esir alınan 170 DSG savaşçısı serbest bırakılacak. DSG’lilere ait bazı cenazeler teslim edilecek.
Yaklaşık 400 tutuklu ve Genel Güvenlik İdaresi ile diğer gruplara ait cenazeler değiş tokuş edilecek.
Bu sürecin ABD’nin bilgisi ve katılımıyla yürütüleceği, resmi duyurunun ise ilerleyen günlerde yapılacağı belirtiliyor.
Efrin’e dönüş için güvence talebi
Öte yandan, Efrin’e dönmek isteyen bölge halkı, dönüşlerinin güvence altına alınmasını talep ediyor.
Halk, Suriye Milli Ordusu (SMO) gruplarının bölgeden çekilmesini ve güvenliğin “Genel Güvenlik Güçleri” tarafından sağlanmasını istiyor.
Efrin halkı, Suriye Milli Ordusu unsurlarına güvenmediklerini belirtiyor.
Anlaşmanın maddeleri
Öte yandan Rojava Özerk Yönetimi’ne bağlı medya kanalları, Komite temsilcileri Muhammed Abdulgani, Mesud Batal ve Meclis Eşbaşkanlığı üyeleri Hêvîn Silêman ve Nûrî Şêxotarafından imzalanan anlaşmanın maddlerini kamuoyuna duyurdu.
Haberde, bu anlaşmanın, “Şeyh Maksud ve Eşrefine Mahalleleri Sivil Meclisi ile ve Cumhurbaşkanlığı tarafından Suriye Demokratik Güçleri ile yapılan anlaşmayı uygulamak üzere görevlendirilen komite arasında imzalandığı” kaydedildi.
Haberde ayrıca, “Bir arada yaşamayı teşvik etme, sivil barışı koruma ve Suriye devriminin özgürlük ve onur içindeki hedeflerine ulaşma amacına ve Suriye halkının çeşitli bileşenleri arasında fikir birliğinin mevcut zorluklarla yüzleşmenin en iyi yolu olduğu inancına dayanmaktadır” deinelere kabul edilen maddeler şöyle sıralandı:
1- Kürtlerin çoğunlukta olduğu Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahalleleri, Halep şehrinin mahalleleri olarak kabul edilir ve idari olarak onlara bağlıdır. Bu iki mahallenin sakinlerinin korunması, saygı görmesi, sosyal ve kültürel mahremiyeti, barış içinde bir arada yaşamayı teşvik etmek için olmazsa olmazdır.
2 - Ortak Merkez Komiteleri sürdürülebilir bir çözüm üzerinde anlaşana kadar bu ara anlaşmanın hükümleri uygulanacaktır.
3 - İçişleri Bakanlığı, İç Güvenlik Güçleri ile işbirliği içinde, iki mahallenin sakinlerini korumak ve onlara yönelik herhangi bir saldırı veya maruziyeti önlemekle yükümlüdür.
4 - Sivil barışı ve sivillerin güvenliğini sağlamak amacıyla, iki mahallede silahlı gösteriler yasaklanmış olup, her iki mahallede de silah kullanımı İçişleri Bakanlığı'na bağlı iç güvenlik güçleriyle sınırlandırılmıştır.
5 - Her iki mahallede güvenlik ve istikrar sağlanana kadar, kamu yollarındaki toprak bariyerler kaldırılacak, ana kontrol noktaları ise İçişleri Bakanlığı’na bağlı İç Güvenlik Güçleri'nin denetiminde kalacak.
6 - Askeri güçler silahlarıyla birlikte her iki mahalleden Fırat'ın doğusuna çekilecek.
7- Eşrefiye ve Şeyh Maksud mahallelerinin her birinde ikişer adet iç güvenlik merkezi oluşturulmuştur.
8 - Her iki mahalle sakinlerine serbest dolaşım hakkı garanti altına alınmış olup, anlaşma öncesinde aranan ve elleri Suriyelilerin kanına bulaşmamış herhangi bir kişinin yargılanması yasaklanmıştır.
9 - Halep şehri ile Kuzey ve Doğu Suriye’deki bölgeler arasında hareket etmeyi kolaylaştırmak için bir koordinasyon komitesi oluşturulacaktır.
10 - Sözleşmenin sahada uygulanması için her iki mahallede de komiteler oluşturulacaktır.
11- Her iki mahallede bulunan sivil kuruluşlar, Halep'in diğer mahallelerinden hiçbir şekilde ayrımcılık yapmadan sivil kuruluşlarla koordineli olarak çalışmakta ve her iki mahallede bulunan iki belediye şubesi aracılığıyla sivil kuruluşlara hizmet vermektedir.
12 - Halep Vilayeti'ndeki her iki tarafın hapishanelerini boşaltmaları ve kurtuluş sonrasında ele geçirilen tüm esirlerin takas edilmesi.
13. Mahallelere, Halep İl Meclisi'nde, Ticaret ve Sanayi Odaları'nda ve diğer tüm alanlarda yürürlükteki yasalara uygun olarak tam ve adil temsil hakkı tanınır.
14 - Ortak merkez komiteleri sürdürülebilir bir çözüm üzerinde anlaşana kadar iki mahalledeki mevcut hizmet, idari ve eğitim kurumları, belediyeler ve mahalli meclislerin korunması.
10 Mart Anlaşması
Mazlum Abdi ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şera arasında 10 Mart 2025 tarihinde 8 maddeden oluşan bir anlaşma imzalamıştı. Anlaşma maddeler şöyleydi:
1- Tüm Suriyelilerin siyasi süreçte temsil edilme ve devlet kurumlarına katılım hakkı, dini ve etnik kökenlerinden bağımsız olarak liyakat esasına göre güvence altına alınacaktır.
2- Kürt toplumu, Suriye devletinin asli bir unsuru olarak kabul edilecek ve vatandaşlık hakları ile anayasal hakları güvence altına alınacaktır.
3- Suriye topraklarının tamamında ateşkes sağlanacaktır.
4- Kuzeydoğu Suriye’deki (Rojava) tüm sivil ve askeri kurumlar, Suriye devleti yönetimi çerçevesinde entegre edilecek; sınır kapıları, havaalanları ve petrol ile gaz sahaları devlet kontrolüne alınacaktır.
5- Tüm Suriyeli mültecilerin kendi şehir ve köylerine geri dönüşü güvence altına alınacak ve korunmaları Suriye devleti tarafından sağlanacaktır.
6- Suriye devleti, Esed rejiminin kalıntılarıyla ve ülkenin güvenliği ile birliğini tehdit eden unsurlarla mücadelede desteklenecektir.
7- Bölünmeye yönelik çağrılar, nefret söylemi ve toplumdaki ayrışmayı körükleyen girişimler reddedilecektir.
8- Uygulama komisyonları, anlaşmanın yıl sonuna kadar tamamen hayata geçirilmesi için çalışmalar yürütecektir.
.jpg&w=3840&q=75)
