کوردیKURDÎENGLISHTÜRKÇEعربي
Rudaw Logo
Canlı
KÜRDİSTAN
ORTADOĞU
DÜNYAEKONOMİRÖPORTAJGÖRÜŞKÜLTÜR/SANATSAĞLIK VE YAŞAMBİLİM VE TEKNOLOJİSPORMULTİMEDYABELGESEL
Canlı
Rudaw

Rûdaw uygulamasını indir

App StoreGoogle Play
Gizlilik Politikası•Kullanım Şartları

© 2026 Tüm hakları saklıdır.

Rudaw

Rûdaw uygulamasını indir

App StoreGoogle Play
Gizlilik PolitikasıKullanım Şartları

© 2026 Tüm hakları saklıdır.

Article hero image
YAŞAM

Kürdistan Bölgesi’nde korkutan diyabet raporu: Her 7 kişiden biri şeker hastası!

Rûdaw

Rûdaw

23-07-2026
Dinle
0:00
0:00
Yazı Boyutu
Rûdaw
Rûdaw23-07-2026

İlgili Haberler

Adanalı diye biliniyordu: Fatih Terim aslen nereli?
YAŞAM17-11-2026

Adanalı diye biliniyordu: Fatih Terim aslen nereli?

Bit pazarından aldığı bilezik gerçek altın çıktı: Büyük kazanç elde etti
YAŞAM17-11-2026

Bit pazarından aldığı bilezik gerçek altın çıktı: Büyük kazanç elde etti

Ameliyattan sonra insanları kedi gibi görüyor: Nadir olay bilim dünyasının gündeminde
YAŞAM16-11-2026

Ameliyattan sonra insanları kedi gibi görüyor: Nadir olay bilim dünyasının gündeminde

Erbil (Rûdaw) - Kürdistan Bölgesi’nde şeker hastalığı vakaları alarm verici bir hızla artıyor. Uzmanlar, nüfusun yaklaşık yüzde 14’ünün diyabetle mücadele ettiğini belirtirken, saha taramaları gerçek rakamların çok daha yüksek olduğunu ortaya koyuyor.

Modern yaşam tarzı, hareketsizlik ve sağlıksız beslenme, Kürdistan Bölgesi’nde ciddi bir halk sağlığı sorununu tetikledi. Uzmanların paylaştığı son verilere göre, 6,3 milyon nüfuslu bölgede yaklaşık 868 bin kişi diyabet hastası. Bu rakam, toplumun yüzde 13,8’ine tekabül ediyor.

Gerçek tablo daha ağır: Gizli şeker yayılıyor

Halepçeli Diyabet Uzmanı Dr. Berhem Zeyneddin, resmi rakamların sadece "buzdağının görünen kısmı" olduğu konusunda uyarıyor. Yapılan saha taramalarına dikkat çeken Zeyneddin, "Resmi kayıtların aksine, halk üzerinde yapılan birebir testlerde diyabet oranının yüzde 18,2 olduğu görüldü. Daha da endişe verici olanı, halkın yüzde 14,7’sinin 'gizli şeker' evresinde olması. Bu kişiler her an şeker hastasına dönüşebilir" dedi.

Hastaların sadece yüzde 30’u kurallara uyuyor  

Hastalığın kontrol altına alınamamasındaki en büyük engel ise "yanlış tedavi alışkanlıkları". Uzmanlar, hastaların sadece yüzde 30 ile yüzde 40’ının tıbbi tavsiyelere tam uyum sağladığını belirtiyor.

Dr. Zeyneddin, "Hastalarımız sadece ilaca güveniyor. Oysa diyabetle mücadelenin temeli beslenme değişikliği ve kilo vermektir. Çoğu hasta yaşam tarzını değiştirmeyi reddettiği için hastalık kronikleşiyor ve organ hasarlarına yol açıyor" ifadelerini kullandı.

Erbil, Süleymaniye ve Duhok’ta son durum 

Erbil

 Sağlık yetkilileri, farkındalık çalışmalarının etkisiyle yeni vaka artış hızında bir düşüş yaşandığını savunuyor. Ancak 2025 yılında bin 300'den fazla yetişkin vaka kaydedilmesi riskin sürdüğünü gösteriyor.

Duhok

 Uzmanlar yıllık artışın sürdüğünü, vaka sayısının kadın ve erkekler arasında eşit dağıldığını bildiriyor.

Süleymaniye

Bölgede farkındalığın en yüksek olduğu şehirlerden biri olmasına rağmen, vaka sayıları stabil seyrini koruyor.

Risk yaşı 20’lere düştü     

Diyabetin "yaşlı hastalığı" olduğu algısı artık tarihe karışıyor. Uzmanlar, geçmişte 45 yaş üstünde görülen Tip 2 diyabetin, günümüzde obezite ve yanlış beslenme nedeniyle 20’li ve 30’lu yaşlardaki gençlerde de sıkça görülmeye başladığını vurguluyor.

Obezite 1 numaralı neden

Kürdistan Bölgesi'nde diyabeti tetikleyen faktörlerin başında obezite geliyor. Hareketsiz yaşam, aşırı şekerli ve karbonhidratlı gıdaların tüketimi, fast-food alışkanlığı ve stres, hastalığın yayılmasındaki temel aktörler olarak sıralanıyor.

Sosyal yaşam tarzı ve kısıtlı hareket imkanları nedeniyle kadınlarda görülme oranının erkeklere göre bir miktar daha fazla olduğu kaydedildi.

Sağlık uzmanları, 30 yaş üzerindeki tüm vatandaşların düzenli tarama yaptırması ve "ilaç odaklı" değil "yaşam tarzı odaklı" bir tedaviye geçilmesi çağrısında bulunuyor.

 

 

 

 

İlgili Haberler

Adanalı diye biliniyordu: Fatih Terim aslen nereli?
YAŞAM17-11-2026

Adanalı diye biliniyordu: Fatih Terim aslen nereli?

Bit pazarından aldığı bilezik gerçek altın çıktı: Büyük kazanç elde etti
YAŞAM17-11-2026

Bit pazarından aldığı bilezik gerçek altın çıktı: Büyük kazanç elde etti

Ameliyattan sonra insanları kedi gibi görüyor: Nadir olay bilim dünyasının gündeminde
YAŞAM16-11-2026

Ameliyattan sonra insanları kedi gibi görüyor: Nadir olay bilim dünyasının gündeminde

Sorular