Erbil (Rûdaw) - Suriye’nin başkenti Şam’da elektrik fiyatlarına yapılan fahiş zamlar, vatandaşları ve esnafı zor durumda bıraktı. Kabarık faturalardan kaçınmak isteyen aileler, elektrikli ev aletlerini kullanmayı neredeyse tamamen bıraktı.
Elektrik fiyatlarındaki artış, Şam’ın Kürt mahallesi Rikneddin’de yaşayan Wesime Teyze gibi pek çok kişiyi karanlığa mahkum etti.
Evlerde elektrikli aletler rafa kaldırılırken, aydınlatma için sadece birkaç lamba, o da kısa süreliğine açılıyor.
Wesime Teyze, "Bir vantilatörümüz olsun, buzdolabımız veya su ısıtıcımız çalışsın istiyoruz ama bu maliyetler gelirimizle uyuşmuyor. Elektrik kullanırsak fatura gelirimizin iki katını aşacak. Bu yüzden geceleri karanlıkta oturuyoruz" dedi.
Esnaf da dertli
Yüksek elektrik maliyetleri esnafın da belini bükmüş durumda.
20 yıldır terzilik yapan Zahir Ebu Ayşe, dikiş makinesini çalıştırabilmek için ne soğuk su içebiliyor ne de dükkanını serinletebiliyor.
Ebu Ayşe, "1 milyon 200 bin liralık faturayı nasıl ödeyeceğim? Diktiğim her parça için 10 bin lira alıyorum. Fiyatları artırsam müşteri gelmez, mesleğimi ve çevremi kaybederim. Bu durum bizi canımızdan bezdirdi" diye konuştu.
Zammın gerekçesi ve artan saatler
Suriye hükümeti, elektrik zamlarının üretim maliyeti ile satış fiyatı arasındaki büyük farkı kapatmak, hizmetin sürekliliğini sağlamak ve dağıtım ağını iyileştirmek amacıyla yapıldığını savunuyor.
2026 başından itibaren Şam’da ulusal elektrik verilme süresi günlük 18-20 saate çıkarıldı. Bu süre 2025 yılında sadece 4-8 saat civarındaydı.
Maaşlar faturaya yetmiyor
Elektrik fiyatlarına yapılan zam yaklaşık 12 katı buldu.
Bir ailenin iki aylık ortalama faturası 150 bin Suriye lirasından (100 dolar=1 buçuk milyon Suriye lirası) 1 milyon 800 bin liraya kadar yükseldi. Oysa işçi ve memur maaşları 1 milyon ile 2 milyon lira arasında değişiyor.
Şam’da jeneratör kullanımı yasak olduğu için bazı aileler güneş enerjisi sistemlerine yöneliyor; ancak bu sistemlerin kurulum maliyeti en az bin dolardan başlıyor ve dar gelirli kesimler için bir seçenek olmaktan uzak kalıyor.
Suriye genelinde elektrik üretimi yapan 12 ana istasyon yaklaşık 3 bin megavat elektrik üretiyor. Oysa ülkenin toplam ihtiyacı 9 bin megavat civarında. Üretim ve tüketim arasındaki bu devasa açık, hem fiyatlara hem de hizmetin kalitesine yansımaya devam ediyor.
