Haber Merkezi – Avrupa’daki ve dağdaki PKK’lilerin Türkiye’ye dönmesini sağlayacak olan çerçeve yasa tasarısı Meclis Genel Kurulu’nda önceki gün 467 oyla kabul edildi. Çerçeve yasa son aşamada, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın onayıyla yürürlüğe girecek.
Yasanın ne zaman ve nasıl uygulanacağı, kimlerin yararlanacağı, sahadaki uygulamanın nasıl olacağı da netleşmeye başladı.
Sabah gazetesi yasanın uygulama aşamasına dair merak edilen 10 sorunun cevabını yayınladı.
1- Yasa ne zaman ve nasıl uygulanacak?
Milli Güvenlik Kurulu'nun "teyit-tespit" kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasından sonra süreç başlayacak. Yasa hükümlerinden yararlanmak isteyen örgüt mensuplarına 6 aylık başvuru süresi verilecek. Bu süre içinde başvurmayanlar düzenlemenin getirdiği haklardan yararlanamayacak. Teyit ve tespit için ise örgütün Kandil'e kadar mağara ve kamplarını boşatması; ellerindeki drone ve haberleşme araçları dahil silahlarını belirlenen oranda teslim etmesi gerekiyor. Devletin ilgili birimlerinde bu oranın yüzde 80 olması üzerinde duruluyor. Önümüzdeki 2-3 ay içinde yüzde 80 oranına ulaşılması hedefleniyor.
2- Başvurular nasıl ve nereye yapılacak?
Teyit ve tespit kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından örgüt mensupları, Türkiye sınırları içindeyse bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına; yurt dışındaysa büyükelçilik ve konsolosluklara başvuru yapabilecek. Başvurular bireysel olarak ya da avukatlar aracılığıyla gerçekleştirilebilecek. Başvuru sahiplerine daha sonra düzenlemeden yararlanıp yararlanamayacakları ve ne kadarlık bir ceza indirimi yapılacağı bildirilecek.
3- Kapsama hangi örgütler giriyor?
Düzenlemeden sadece PKK ve KCK mensupları yararlanabilecek. FETÖ başta olmak üzere diğer örgütler kapsam dışı bırakıldı.
4- Kimler yararlanacak?
PKK/KCK örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, örgüt propagandası yapma başta olmak üzere; örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçlar ile Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'da düzenlenen suçlar için yasa hükümleri uygulanacak.
5- Kimler kapsam dışı bırakıldı?
Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen, müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar kapsam dışı tutuluyor. Böylece Abdullah Öcalan başta olmak üzere kurucu ve yöneticiler ile cezaevlerinde bulunan yaklaşık 900 kişi yasadan yararlanamayacak.
6- Cezalar nasıl ertelenecek?
Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda 5 yıl; 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda 10 yıl süreyle soruşturma ve kovuşturmalar ertelenecek. Hükümlüler için de infaz ertelemesi gündeme gelecek. Bu süre içinde suç işleyenler cezaevine geri dönecek.
7- Hak yoksunluğu ve zaman aşımı nasıl işleyecek?
Erteleme sürelerinde dava ve ceza zaman aşımı süreleri işlemeyecek. 5 yıllık erteleme kararında 2 yıl, 10 yıllık erteleme kararında ise 3 yıl boyunca siyasi ve bazı kamusal haklar kullanılamayacak. Bu süreler sonunda Takip Kurulu, gerekli görülmesi halinde soruşturma, kovuşturma ve mahkumiyetlerden doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasını ilgili yargı mercilerinden talep edebilecek.
8- Süreç kapsamındaki işlemler ve takip için kaç kurul oluşturulacak?
Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında "Takip Kurulu" ile TBMM'de "İzleme Komisyonu" oluşturulacak. Takip Kurulu, yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte çalışmalarına başlayacak ve teyit-tespite kadar geçen sürede gerekli hazırlıkları yapacak. Burada alt komisyonlar da oluşturulabilecek.
9- Silahlar nasıl bırakılacak?
Örgüt mensuplarının beraberinde getirdikleri yahut beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve her türlü malzeme kayıt altına alınacak. Örgüt sadece tabanca ve tüfekleri değil, elindeki drone gibi bütün silahları ve haberleşme araçlarını teslim edecek. Bunun için Irak'ta belirli yerler uygun görüldü. Devletin ilgili birimlerde örgütün elindeki silahlara ilişkin kapsamlı bilgiler bulunduğu belirtiliyor.
10 - Eve dönüş nasıl olacak, üst düzeye nasıl işlem yapılacak?
Yasadan yararlanıp yurt dışından dönecekler ile cezaevinden çıkacakların dosyaları tek tek ele alınacak. Toplu dönüşlere ya da cezaevinden toplu çıkışlara izin verilmeyecek. Kamuoyunu rahatsız edecek hiçbir görüntüye müsaade edilmeyecek. Örgütü kuran ve yöneten üst düzey kadro Kandil'i boşaltacak. Bu kişilerin Süleymaniye’ye yerleştirilmeleri planlanıyor. Daha önce üçüncü ülkelere gönderilmeleri düşünülmüştü ancak şu anda genel eğilim Süleymaniye'ye yerleştirilmeleri yönünde. Yönetici kadro buradayken gözetim ve denetim altında tutulacak. Yönetici kadrosunda yaklaşık 250 kişi bulunduğu belirtiliyor.
