Erbil (Rûdaw) - Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti) kurucularından ve HAK İnisiyatifi Derneği Başkanı Fatma Bostan Ünsal, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) kurulan komisyona ilişkin yaptığı açıklamada, sürecin başarısı için öncelikle "yol temizliği" yapılması gerektiğini söyledi.
Ünsal, barış süreci ve TBMM’deki komisyon gündemine ilişkin Rûdaw’a konuştu.
Kürt sorununun bir sonucu olarak şiddetin (terörün) ortaya çıktığını belirten Ünsal, güven ortamının sağlanabilmesi için kayyum uygulamalarından yargı bağımsızlığına, kültürel haklardan anadilde eğitime kadar birçok somut adımın atılmasının şart olduğunu vurguladı.
Komisyona davet edildiklerini söyleyen Ünsal, HAK İnisiyatifi olarak düzenledikleri forum ve çalıştayların sonuçlarını komisyonla paylaşmaya hazırlandıklarını ifade etti.
"Terör sonuçtur, başlangıç değil"
Kürt sorununun, PKK’nin silah bırakmasına indirgenmesinin temel bir yanılgı olduğunu belirten Ünsal, asıl meselenin 1993’ten bu yana çözüm bekleyen nedenler olduğunu söyledi.
Ünsal, “Terör bu sorunun neticesidir, başlangıcı değildir. Bu yüzden terörün bitmesi, sorunu çözmek için olumlu bir adımdır, bir başlangıçtır. Ancak bu, sorun bitti anlamına gelmez. Sorunun çözülmesi konusunda güven tesis eden bir adımdır. Bu yüzden komisyon kuruldu ve çerçevesinde bütün bunların müzakere edilmesi gerekiyor” dedi.
Ünsal, sorunların Diyarbakır Cezaevi’ndeki kötü muamele, köy yakmalar ve “beyaz Toros” gibi konuların ötesine taşınması gerektiğini belirterek şunları söyledi:
“Cumhurbaşkanı maalesef kayyum uygulamasından bahsetmedi. Bu uygulama 2016’dan sonra başladı ve seçme-seçilme hakkını ciddi biçimde zedeledi. Üç dönemdir seçilen büyükşehir belediye başkanları görevlerinden alınıyor, cezaevine konuyor. Bu çok büyük bir haksızlık.”
Güven için "yol temizliği" şart
Sürecin başarılı olabilmesi için güven artırıcı adımların atılması gerektiğine dikkat çeken Ünsal, 2013-2015 sürecine kıyasla Türkiye’nin hukuk devleti konusunda daha sorunlu bir noktada olduğunu ifade ederek şöyle devam etti:
“Bir yol temizliği yapılması gerekiyor. Kayyum uygulamalarının kalkması şart... Türkiye’de yargının siyasallaşması önemli bir sorun. Ayrıca pek çok yerin ismi değiştirildi; binlerce yıldır kullanılan isimler birden bire başkalarıyla değiştirildi. Bu çocukça bir şey, düzeltilmesi gerekiyor. Bugün nispeten bir serbestlik olsa da Kürtçenin eğitim dili olmaması, insanların birikimlerini bu dilde yapamamalarına yol açıyor. UNESCO’ya göre Kürtçe yok olma tehlikesi altındaki dillerden biri haline geldi. Neden olsun? Bir dil, bir insandır.”
"Türklerle Kürtler arasında duvar yok ama tek yanlı propaganda var"
Türk ve Kürt halkları arasında, Kuzey İrlanda’daki gibi derin bir ayrılık ve güvensizlik bulunmadığını belirten Ünsal, asıl sorunun kamuoyunun yıllarca tek taraflı bilgilendirilmesi olduğunu söyledi.
Gerçeklerin ortaya çıkmasının kamuoyunu rahatlatacağını ifade eden Ünsal, “Geçen günlerde Habertürk’te bir orgeneral, 90’lı yıllarda faili meçhul cinayetlerin yaşandığını ve bunun devlet politikası olduğunu söyledi. Bu çok önemli. Diyarbakır Cezaevi’nde yapılan işkenceler, köylerin yakılması... bütün bunlar anlatılmadı. Örgüt ve lideri ‘bebek katili’ olarak gösterildi. İnsanlar tek yanlı propagandaya maruz kaldı. Buna rağmen Türkler ve Kürtler arasında büyük bir duvar yok. Hakikatlerin ortaya çıkması kamuoyunu çok rahatlatacaktır” dedi.
"Süreç konusunda umutluyum"
“Evet, ben umutluyum. Bölgesel ve uluslararası gelişmelerin Türkiye’yi buna sevk ettiğini düşünüyorum” diyen Ünsal, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Ayrıca Türkiye’de bütün siyasi partiler bu komisyonda temsil ediliyor, bu da komisyona büyük güç katıyor. CHP’nin ve MHP’nin kategorik olarak karşı olmamaları, hatta MHP’nin öncü rol üstlenmesi ve duyarlı bir insan hakları camiasının bulunması süreci rahatlatacaktır. Tabii bu otomatik bir sonuç değildir. Bakalım ne olacak? Ama ben umutluyum.”
