Haber Merkezi - ABD Merkez Kuvvetler (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper, ABD'nin İran'a yönelik operasyonlarına ilişkin güncel askeri ve ekonomik değerlendirmesini paylaştı. Cooper, Hürmüz Boğazı'nın kontrolünün Tahran'ın değil, ABD ve bölgesel müttefiklerinin elinde olduğunu belirterek, sadece geçen hafta boğazdan yaklaşık 400 ticari geminin geçtiğini açıkladı.
16 Ekim 2026 Cuma günü X platformunda yayımladığı videolu mesajda CENTCOM Komutanı, bu yılın başlarında gerçekleştirilen ve 38 gün süren "Destansı Öfke" operasyonunun İran deniz kuvvetlerinin çökmesine, silah fabrikalarının yıkılmasına ve Devrim Muhafızları Ordusu'nun balistik füze ile İHA fırlatma kapasitesinin zayıflamasına yol açtığını belirtti.
Amerikalı yetkili, "Şu anda bölgede 50 binden fazla ABD askeri konuşlandırılmış durumda. Bölgesel ortaklarla koordinasyon halinde Hürmüz Boğazı'ndaki deniz mayınları temizlendi ve İran'a demirden bir deniz ablukası uygulandı. Öyle ki, insani yardımlar dışında Tahran'ın deniz yoluyla her türlü ithalat ve ihracat yapması engelleniyor" ifadelerini kullandı.
Mali darbe: 25 milyar dolarlık petrol ihracatına engel
Washington'ın Devrim Muhafızları'na ve İran'a üç stratejik alanda ağır darbe vurduğunu belirten Cooper, bunları petrol ihracatı, dijital finansman ve güvenlik güçlerinin maaşları olarak sıraladı.
Cooper'ın açıklamalarına göre bu kapsamda, daha önce "milisleri ve suç şebekelerini finanse etmek için kullanılan" en az 25 milyar dolar değerindeki İran ham petrolünün ihracatı engellendi. CENTCOM, yıkılan silah fabrikalarının ve cephaneliklerin yeniden doldurulmasını önlemek amacıyla ABD federal kurumlarıyla işbirliği yaparak yaklaşık 350 milyon dolarlık kripto para varlığına el koydu ve dondurdu. İran hükümeti; petrol, sanayi ve inşaat işçilerinin, hatta Devrim Muhafızları üyelerinin maaş ve mali haklarını ödemeyi durdurdu. Dahası, "Tahran'ın bölgedeki müttefiki olan milis gruplar, Devrim Muhafızları'na para gönderebilmek için kendi savaşçılarının maaş ödemelerini kesti".
Hürmüz Boğazı'nın güvenliği ve Körfez petrolünün korunması
Uluslararası Denizcilik Örgütü verilerine göre, Devrim Muhafızları'nın Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemilere yönelik saldırılarını yoğunlaştırmasına ve şubat ayından bu yana 20'den fazla sivil denizcinin hayatını kaybetmesine rağmen, CENTCOM Komutanı deniz trafiğinin tamamen güvence altına alındığını ve kesintiye uğramadığını kaydetti.
Cooper, son yedi gün içinde yaklaşık 400 ticari geminin boğazdan geçiş yaptığını ve ABD güçlerinin Körfez ülkelerine ait 100 milyon varilden fazla ham petrolün sevkiyatını koruduğunu aktardı.
Böylece ağustos ayının başından bu yana ABD'nin koruması altında Hürmüz Boğazı'ndan ihraç edilen toplam petrol miktarı 1,3 milyar varili aştı.
Ne olmuştu?
ABD ve İsrail, 28 Şubat 2026'da İran'ı hedef almış, İran ise bu saldırıya İsrail ve komşu ülkelere yönelik füze ve İHA saldırılarıyla yanıt vermişti. Tahran yönetimi, 2 Mart'tan itibaren Hürmüz Boğazı'nı kapatma kararı almıştı.
Beyaz Saray ise 14 Temmuz'da İran limanlarına yönelik yaptırım kararı aldıklarını ve Hürmüz Boğazı üzerinden bu limanlara gemilerin giriş çıkışına izin verilmeyeceğini duyurmuştu.
