Erbil (Rûdaw) – Ortadoğu Siyasi ve Bilgi Ağı (MEPIN) Kurucusu ve Direktörü Dr. Eric Mandel, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Salman’ın Washington ziyaretine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Mandel, Suudi Arabistan’ın Çin ile ilişkileri netleşmeden F-35 satışının gerçekleşmesinin mümkün olmadığını söyledi.
Rûdaw bültenine katılan Dr. Mandel, Veliaht Prens’in F-35 savaş uçakları alımı, sivil nükleer program ve yapay zeka alanındaki yatırımlar dahil olmak üzere kapsamlı bir gündemle ABD’ye geldiğini belirtti.
Uzman isim, Veliaht Prens’in ziyaretinin ekonomik hedefler, İran’a karşı savunma paketi ve sivil nükleer program talepleriyle şekillendiğini söyledi.
F-35 talebinin önündeki engeller: İsrail’in üstünlüğü ve Çin faktörü
Dr. Eric Mandel, Veliaht Prens’in ziyaretindeki en kritik başlığın F-35 savaş uçaklarının satışı olduğunu, ancak bu talebin iki önemli engelle karşı karşıya olduğunu aktardı.
Mandel, F-35 uçaklarının İsrail’in bölgedeki askeri üstünlüğünü korumaya yönelik Amerikan yasaları nedeniyle Suudi Arabistan’a satışının zorluğunu vurgulayarak şunları söyledi:
“F-35, beşinci nesil en gelişmiş savaş uçağıdır ve İsrail de bu uçaklara sahiptir. Amerikan yasalarına göre İsrail’in askeri üstünlüğü korunmak zorundadır.”
Mandel’in işaret ettiği ikinci engel ise Suudi Arabistan’ın Çin ile yakın ilişkileri.
ABD’nin bu ilişkilerden ciddi biçimde endişe duyduğunu belirten Mandel, ileri seviyedeki Amerikan teknolojisinin Çin’e sızma riskine dikkat çekti.
Dr. Mandel, “Eğer ben Trump’a danışmanlık yapsaydım, Suudi Arabistan Çin’den uzaklaştığından emin olana kadar F-35 verilmemesi gerektiğini söylerdim” dedi.
Buna karşılık, ABD Başkanı Donald Trump Pazartesi günü Beyaz Saray’da yaptığı açıklamada Suudi Arabistan’ın “büyük bir müttefik” olduğunu belirterek F-35 satışına olumlu yaklaştıklarını ifade etmişti.
Mandel, Suudi Arabistan’ın F-35 talebinin gerekçelerine işaret ederek, ülkenin kendisini tüm İslam dünyasının lideri olarak gördüğünü ve özellikle İsrail’in kısa süreli operasyonlarda F-35’lerin etkinliğini göstermesinin Riyad için kritik bir unsur olduğunu söyledi.
İsrail–Suudi Arabistan normalleşmesi ve 7 Ekim saldırıları
Suudi Arabistan–İsrail ilişkilerinin normalleşmesine de değinen Dr. Mandel, 7 Ekim saldırılarının, İran ve Hamas tarafından iki ülke arasındaki süreci engelleme amacıyla gerçekleştirildiğini belirtti.
Mandel, normalleşme görüşmelerinin saldırılar öncesinde ileri aşamaya ulaştığını hatırlatarak şunları ifade etti:
“Hamas’ın 7 Ekim saldırısından önce Suudiler ve İsrailliler normalleşmeye çok yakındı. Hamas ve İran, bu süreci bozmak istedi çünkü ilişkiler normalleşirse ılımlı Arap ülkeleri İran’a karşı üstünlük sağlayacaktı.”
