Haber Merkezi - İnsan hakları örgütlerinin bildirdiğine göre, aralarında bir Kürt ve Beluç eşinin de bulunduğu üç mahkum, dine hakaret ve IŞİD'e üye olma suçlamalarıyla İran'da idama mahkum edildi.
Hengaw İnsan Hakları Örgütü'ne göre, Serdeştli Kürt Arslan Şeyhi, cezaevinde doğun yapan eşi Beluç kökenli Nesime İslamzehi ile Hasan isimli kişi idama mahkum edildi.
Hengaw, bu kişilerin “IŞİD üyeliği yoluyla Allah'a düşmanlık" ile suçlandığını belirtti.
İran güvenlik güçleri, sanıkların Eylül 2023'te Tahran-İlam güzergahındaki bir otobüse düzenlenen ve 18 aylık bir çocuğun ölümüne neden olan bombalı saldırıya karıştığını iddia etti. Ancak her üç sanık da mahkeme sürecinde bu iddiaları reddetti.
Beluçlar, İran'ın Sistan ve Belucistan eyaleti olarak bilinen güneydoğu bölgesinde yaşayan, ağırlıklı olarak Sünni Müslüman bir etnik azınlıktır. Özellikle uyuşturucu ticareti ile ilgili suçlamalar nedeniyle İran rejimi tarafından orantısız bir şekilde idam cezasına mahkum ediliyorlar. İnsan hakları grupları bu durumu “etnik ve dini zulüm” olarak nitelendiriyor.
Hengaw, İslamzehi'nin Tahran'daki Karçak Veramin Cezaevi'nde, Şeyhi ve Hasan'ın ise Evin Cezaevi'nde tutulduğunu bildirdi. Sanıkların üçü de siyasi açıdan hassas davalarda sert cezalar vermesiyle tanınan Yargıç Ebulkasım Salavati başkanlığında Tahran'daki bir mahkeme tarafından idama mahkum edildi.
Tahran'ın kuzeybatısında 1972 yılında kurulan Evin Cezaevi, siyasi mahkumları, gazetecileri, aktivistleri ve yabancı uyrukluları tutmasıyla biliniyor; işkence ve kötü muamele nedeniyle de gündeme geliyor.
İran ile İsrail arasında Haziran ayında yaşanan savaş sırasında Evin Cezaevi’nde 79 kişi hayatını kaybetmiş ve cezaevinin bir kısmı yıkılmıştı. Mahkumların bir kısmı başka cezaevlerine nakledilmişti. Hengaw'a göre Ağustos ayında 600'den fazla mahkum ailelerine haber verilmeksizin sevk edildi.
Yedi ay sonra hapishanede kızı Tesnim'i dünyaya getirdi
Nesime İslamzehi'nin tutuklandığı sırada hamile olduğu ve yedi ay sonra hapishanede kızı Tesnim'i dünyaya getirdiği bildirildi. Hengaw, anne ve çocuğun cezaevinin karantina koğuşuna nakledilmeden önce 40 gün boyunca "yetersiz havalandırma ve aydınlatma" koşullarında hücre hapsinde tutulduğunu belirtti.
Öte yandan İran devlet medyası cumartesi günü, Kürdistan eyaletinin Sine (Senendej) kentinden Saman Muhammedi Hıyareh adlı bir Kürt de dahil olmak üzere yedi mahkumun idam edildiğini duyurdu. Hıyareh, 2009'daki Yeşil Hareket sırasında işlendiği iddia edilen suçlar nedeniyle 2013 yılında tutuklanmıştı.
İran, Birleşmiş Milletler uzmanlarının yakın zamanda "şaşırtıcı" olarak nitelendirdiği infaz oranları nedeniyle artan eleştirilerle karşı karşıya.
BM insan hakları uzmanları yaptıkları son açıklamada, "Son haftalarda günde ortalama dokuzdan fazla idamla İran, kabul görmüş tüm insan hakları koruma standartlarına meydan okuyan endüstriyel ölçekte infazlar gerçekleştiriyor gibi görünüyor" dedi.
BM, Tahran'a infazları derhal durdurmasını, adil yargılama sağlamasını ve ölüm cezalarına ilişkin şeffaf verileri yayımlamasını istedi.
