Dersim'de üreticiler Ata tohumlarının yok olmaması için mücadele veriyor

Dersim (Rûdaw) – Dersim'de ata tohumu olarak bilinen ve diğer buğday türlerine göre glüten oranı daha düşük olan karakılçık buğdayının yaygınlaşması için çalışma yürüten üreticiler bir araya geldi.

Dersim'de organik tarımın gelişmesi için yıllardır mücadele eden sanatçı Metin Kahraman, Dersim başta olmak üzere organik tarımın bölgede yayılması için başlattığı çalışmalarını sürdürüyor.

Bölgede uzun yıllar süren çatışma ve şiddet nedeniyle tarımın durma noktasına geldiği Dersim'de, hayatın normalleşmesiyle birlikte üreticiler organik tarıma yönelmeye başladı.

Yerli ve tamamen doğal organik tohumların yok olmasını engellemek ve toprakla buluşmasını sağlamak amacıyla başlatılan çalışmalar devam ediyor.

Şu ana kadar Dersim'in Pertek, Mazgirt, Ovacık ve Pülümür ilçelerinde ata tohumu olan Karakılçık, Aşure, Bare ve Gerek 79 buğday tohumları, Dersim merkez başta olmak üzere ilçelerde bulunan çiftçilere dağıtılarak bu tohumların üretimi sağlanıyor.

Dersim'e ait ata tohumu buğdayların kaybolmaması için 10 yıldır çalışmalarını yürüten ve vatandaşları üretime teşvik eden sanatçı Metin Kahraman, üreticilerle Dersim merkeze bağlı Atlantı (Sögeyik) köyünde bir araya gelerek üreticilerin sorunlarını konuştu.

Sanatçı Metin Kahraman, “Dersim coğrafyasında uzun yıllar yaşanan çatışmalı ortamdan kaynaklı buralarda tarım yapılamadı. Dolayısıyla bu topraklara kimyasal da 30-40 yıldan beri girmemiş oldu. Bu açıdan Dersim’i tamamen bir doğal tarım alanı olarak zamanla ilan etmek mümkün olabilir mi diye çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu yıl Ovacık ilçesinde 7 ton Karakılçık buğdayı elde edildi. Mazgirt ve köylerinde de üretimimiz var. Aşkirek tarafında da siyez buğday üretimi var. Hozat tarafında ise Bare buğday üretildi. Bu üreticileri bir araya getirerek tohumların takasını sağlamaya çalıştık. Bundan sonra daha profesyonel ve kooperatiflerin öncülüğünde bu çalışmalar devam edecek.” dedi.

1993-94 yıllarında köylerin boşaltılmasıyla kaybolmaya yüz tutan ata tohumlarını eken üreticiler, sağlıklı bir hayat için herkesin üretime yönelmesi gerektiğini belirtiyor.

Üreticilerden Birgül Gündüz, “Benim 4 dönüm yerim vardı, bu alana ekim gerçekleştirdim. Buradan çok güzel buğday elde ettim. Ben istiyorum ki herkes bu buğdayları eksin. Bu buğdayın tohumunu Metin Kahraman'dan aldım, Allah razı olsun kendisinden. Bu coğrafyada bize bu işte öncülük yaptı. Güzel bir hasat elde ettik.” diye konuştu.

Saniye İldeniz, “5 yıldan beri Dersim'de açtığım dükkânda bu Karakılçık buğdaylardan ekmek yapıyorum. Haberdar olan gelip alıyor, çok mutlu oluyor ve insanlar ilgi gösteriyorlar. Bu ekmek hastalıklara karşı da iyi; şeker hastası, tansiyon hastası olanlar var. Bu ekmek buna karşı iyidir. Babamız ve dedemiz zamanında nasıl ekilip biçiliyorsa aynı yöntemle biz de yapıyoruz. Çabamız, insanların sağlıklı ekmeğe ulaşmalarını sağlamak.” ifadesini kullandı.

Pervin Yılmaz, “Bu buğdaylar çok kıymetli ve önemli buğday türleridir. Sağlıklı olan buğdaylarımız çiftçiler tarafından ekilsin, insanlar bu buğdayları tanısın ve bunların değerini bilsin istiyorum.” dedi.

Toplantı sonunda üreticiler, ekimini gerçekleştirdikleri Karakılçık buğdayı ile yapılmış geleneksel yemeklerini yediler.