Türkiye-Suriye ticaretinde yeni dönem: Hedef 10 milyar dolar
Haber Merkezi – Türkiye ile Suriye arasında ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi amacıyla düzenlenen Türkiye-Suriye Ekonomi ve Ticaret Ortak Komitesi (JETCO) 1. Dönem Toplantısı İstanbul’da gerçekleştirildi. Toplantı sonrası yapılan açıklamalarda, iki ülke arasındaki ticaret hacminin kademeli olarak 10 milyar dolara çıkarılması hedefi öne çıktı.
“Tarihi bir dönüm noktası” vurgusu
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal Şaar ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, Türkiye ile Suriye arasındaki ekonomik ilişkilerde “tarihi bir dönüm noktasına” ulaşıldığını söyledi.
Bolat, Ankara’da 5 Ağustos 2025’te imzalanan JETCO anlaşmasının ilk toplantısının İstanbul’da “karşılıklı güven ekseninde” tamamlandığını belirterek, imzalanan protokolün yalnızca teknik bir metin olmadığını vurguladı.
Protokolün, iki ülke arasındaki ekonomik entegrasyonun, bölgesel kalkınmanın ve Suriye’nin yeniden inşa sürecinin kapsamlı bir yol haritası niteliği taşıdığını ifade eden Bolat, sürecin “tarihi bağlar ve kardeşlik dayanışması” temelinde ilerlediğini dile getirdi.
Ticaret hacminde kademeli artış hedefi
Görüşmelerde, iki ülke arasındaki ticaret hacminin dengeli ve sürdürülebilir şekilde artırılması konusunda mutabakata varıldı.
Bolat, geçen yıl 3,7 milyar dolara ulaşan ticaret hacmini önce 5 milyar dolara, ardından 10 milyar dolara çıkarmayı hedeflediklerini belirterek şunları söyledi:
“Serbest ticaret anlaşması dahil çeşitli mekanizmalar ele alındı. Tekstil, tarım, gıda ve makine gibi stratejik sektörlerde işbirliği artırılacak. Tarımsal ticarette öngörülebilirliği sağlamak için düzenleyici çerçeveler geliştirilecek.”
Ayrıca toplantı kapsamında düzenlenecek Türkiye-Suriye İş ve Yatırım Forumu ile iki ülkenin iş dünyasının bir araya getirileceği bildirildi.
Transit koridorlar ve gümrükler öne çıktı
Toplantının önemli başlıklarından biri de lojistik ve gümrük süreçleri oldu.
Bolat, bölgesel ve küresel gelişmelere dikkat çekerek, özellikle Ortadoğu ve Körfez’deki çatışma ortamında tedarik zincirlerinin kesintisiz işlemesinin önemine işaret etti.
Bu kapsamda; Türkiye, Suriye, Ürdün, Suudi Arabistan ve Irak’ı kapsayan transit koridorların etkin çalışması hedefleniyor. Gümrük kapılarının tam kapasiteyle hizmet vermesi kritik görülüyor. Ortak Gümrük Komitesi kurulmasına yönelik anlaşmanın imzalandığı ve Türkiye’de onay sürecinin tamamlandığı belirtildi.
Bolat, bu adımlarla doğrudan teslimat mekanizmalarının geliştirileceğini ve lojistik süreçlerin hızlandırılacağını ifade etti.
Yeniden inşa sürecinde Türk şirketlerine vurgu
Suriye’nin yeniden inşa süreci de toplantının ana gündemlerinden biri oldu.
Bolat, Türk müteahhitlik firmalarının konut, altyapı, enerji ve ulaşım projelerinde aktif rol alması konusunda mutabakat sağlandığını belirtti.
Ayrıca, teknik müşavirlik ve müteahhitlik alanlarında yeni anlaşmalar planlanıyor. Enerji, madencilik, eğitim ve sağlık alanlarında işbirliği genişletilecek. Elektrik altyapısı, yenilenebilir enerji ve fosfat gibi kritik mineraller konusunda ortak projeler geliştirilecek.
Finans ve bankacılık işbirliği genişliyor
Suriye’nin küresel finans sistemine yeniden entegrasyonu da gündeme geldi.
Bolat, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, BDDK ve Suriye Merkez Bankası arasında işbirliğinin hızlandığını belirterek, Türk bankalarının Suriye’de faaliyet göstermesinin ticari ilişkileri güçlendireceğini söyledi.
Bir sonraki JETCO toplantısının Şam’da yapılması konusunda da tarafların mutabık kaldığı açıklandı.
Şaar: “Güçlü temeller üzerinde ilerliyoruz”
Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal Şaar ise yaptığı açıklamada, Türkiye ile ilişkilerin yeni ve güçlü bir zemine oturduğunu ifade etti.
Şaar, ekonomik, kültürel ve sosyal alanlarda işbirliğini geliştirme konusunda kararlı olduklarını belirterek, “Bu işbirliğini çok güçlü temeller üzerine kuruyoruz” dedi.
Halep’te kurulması planlanan sanayi bölgesine de değinen Şaar, bu projenin bölgedeki iş ortamına doğrudan katkı sağlayacağını ifade etti.
Yeni işbirliği anlaşmaları imzalandı
Toplantı kapsamında iki ülke arasında; ürün güvenliği ve denetimi, teknik düzenlemeler, standardizasyon, uygunluk değerlendirme, metroloji alanlarında işbirliği anlaşmaları imzalandı.
Bu anlaşmaların, ticari ilişkilerin kurumsal bir zemine oturtulması açısından önemli bir adım olduğu değerlendiriliyor.