Haber Merkezi - Bağımsız araştırmacı ve Arizona Üniversitesi'nden Fizik Doktoru Richard Cordaro, Türkiye bölgesindeki deprem araştırmalarına ışık tuttu.
Cordaro, X (eski adıyla Twitter) hesabından yaptığı paylaşımla bölgedeki manyetometre verilerini inceleyerek manyetik seviye 5 ve üzeri sinyallerin, belirli koşullar altında, yaklaşan bir depremin habercisi olabileceğini belirtti.
Ancak bu gözlemlerin önünde iki önemli zorluk olduğuna dikkat çekti.
Yunanistan'ın veri paylaşımındaki engeli ve Romanya'nın üstün hassasiyeti
Dr. Cordaro'nun vurguladığı ilk önemli sorun, Yunanistan'ın Pedeli (PEG) manyetometre istasyonunu çevrimdışı tutması.
Cordaro, bu durumun Türkiye gibi komşusu için son derece zararlı olduğunu ve önemli veri akışının önüne geçtiğini ifade etti.
İkinci zorluk ise, Romanya'daki SUA istasyonunun, Türkiye'deki İznik (IZN) istasyonundan iki kat daha hassas olması.
Bu hassasiyet farkı, veri yorumlamada karmaşıklık yaratıyor. Cordaro, paylaştığı grafikte (görselde gösterilmiştir) SUA'nın Ay-Jüpiter 90°'lik açılanmasından kaynaklanan ve küresel olarak yayılan enerjiyi yakalıyor gibi göründüğünü belirtti.
Ancak SUA'dan gelen bu yüksek sinyallerin, İznik (IZN) veya Yunanistan'daki PAG istasyonu tarafından doğrulanmaması, yakın bir deprem anlamına gelmediği çıkarımını güçlendiriyor.
Uzay hava durumu ve deprem ilişkisi tartışmaları
Dr. Cordaro'nun bu analizi, uzay hava durumu olaylarının (gezegen hizalanmaları gibi) Dünya'nın manyetik alanı üzerindeki etkileri ile tektonik hareketlere bağlı deprem öncü sinyallerinin ayırt edilmesinin ne kadar önemli olduğunu bir kez daha gösterdi.
Bilim dünyasında, manyetometre verilerinin deprem tahminindeki rolü ve bu verilerin doğru yorumlanması üzerine tartışmalar devam ederken, veri eksikliği ve istasyon hassasiyetlerindeki farklılıklar, bu alandaki araştırmaların önündeki temel engeller olarak öne çıkıyor.
All I can do with the Türkiye region is watch the nearby magnetometers for magnetic level 5+ signals which, with certain conditions, may indicate an upcoming earthquake. The two big difficulties with Türkiye are 1) Greece keeps its Pedeli magnetometer station (PEG) offline -… https://t.co/Tv54Qok73r pic.twitter.com/hiQ17Bp1c2
— Richard Cordaro (@rrichcord) November 17, 2025
İsrail’in Suriye’ye saldırılarını da yorumlamıştı
İsrail ordusu, Beşar Esad rejiminin devrilmesnin hemen ardından 15 Aralık’ta Suriye’nin kuzeybatısındaki Tartus’a şiddetli bir hava saldırılarısı düzenlemişti.
“Deprem düzeyinde” etki yaratan saldırının doğal depremleri ölçmek için kullanılan ölçeklerde nasıl kaydedildiğine ilişkin detaylar o zaman İsrail ve İran basınına da yansıdı.
3.1 büyüklüğünde sismik etki
Saldırılar, Suriye’nin Akdeniz kıyısındaki füze depoları ve hava savunma sistemlerini hedef aldı. Patlamaların gücü o kadar büyüktü ki, 3.1 büyüklüğünde sismik bir olay olarak kaydedildi.
İsrail Coğrafi Araştırma Kurumu’nun sismoloji birimine göre patlamanın oluşturduğu sarsıntı, Banias açıklarında, kıyıya yaklaşık 28 kilometre uzaklıkta merkezlendi.
İznik’te kaydedildi
Sarsıntı, Türkiye’nin İznik ilçesinde, yani merkez üssünden yaklaşık 820 kilometre uzaklıkta bile kaydedildi.
ABD’li araştırmacı Richard Cordaro, o dönem, patlamanın sismik sinyali, tipik depremlerden iki kat daha hızlı yayıldığını ve sinyalin 12 dakikada alt iyonosfere ulaştığını duyurdu.
