Hukukçu Mehmet Emin Aktar, Uçum’un ’üç aşamalı süreç’ yaklaşıma cevap verdi

21-09-2025
Rûdaw
Hukukçu Mehmet Emin Aktar, Rûdaw yayınına katıldı.
Hukukçu Mehmet Emin Aktar, Rûdaw yayınına katıldı.
Etiketler Mehmet Emin Aktar Hukukçu Mehmet Uçum Süreç Silah bırakma PKK
A+ A-

Haber Merkezi - Hukukçu Mehmet Emin Aktar, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Danışmanı Mehmet Uçum’un süreçle ilgili, “önce örgüt silahları bırakmalı sonra hukuki düzenlemeler yapılmalı” mealindeki sözlerine cevap verdi.

Aktar, "Silahları bıraksınlar, sonra yasaları değiştiririz diyorlar. Silahları nereye bırakacaklar? Silah bırakanlara ne olacak? Onları yaka paça götürüp hapse mi atacaklar?" diye sordu.

Hukukçu Mehmet Emin Aktar, çözüm sürecinde yeni yasalar çıkarılmadığı sürece sürecin başarılı olamayacağını belirterek, "Önce yasa çıkarılmalı, sonra silahlar bırakılmalı" dedi.

Türkiye'de Kürt sorununun çözümüne yönelik "yeni bir süreç" tartışmalarıyla birlikte tarafların farklı görüşleri de ortaya çıkıyor.

"Devlet sadece silahların bırakılmasını istiyor"

Diyarbakır Barosu eski Başkanı Avukat Mehmet Emin Aktar, Rûdaw bültenine konuk olarak Sima Abxızır'ın sorularını yanıtladı.

Aktar, devlet ile Kürtlerin süreçten beklentilerinin ve umutlarının farklı olduğunu belirtti.

Mehmet Emin Aktar, devletin meseleyi sadece "terör" olarak tanımladığını ve temel amacının yalnızca PKK'nin silah bırakması olduğunu ifade ederek şunları söyledi:

"Başından beri bu sürecin Kürtler ve devlet tarafından adlandırılması birbirinden farklı. Kürtler genel olarak bu süreçte bir çözüme ulaşacağımızı umut ediyor ancak devlet farklı bir gözle bakıyor. AK Parti sözcüleri, meselenin sadece PKK'nin silah bırakması ve tasfiyesi olduğunu söylüyor."

Uçum: Süreç 3 aşamalı ilerlemeli

Cumhurbaşkanı Danışmanı Mehmet Uçum, süreci "Terörsüz Türkiye'ye geçiş" olarak adlandırmış ve komisyonun çalışmalarını 3 aşamaya göre yürütmesi gerektiğini belirtmişti.

Uçum'a göre, komisyonun birinci aşaması dinleme çalışmalarının tamamlanmasıdır.

İkinci aşama, hukuki önerilerin sunulmasıdır ancak bu aşamaya geçilebilmesi için PKK'nin silah bırakması gerekiyor.

Üçüncü aşama ise demokrasi standartlarını geliştirmek için bir rapor hazırlanması.

Aktar, Uçum’un "önce silahlar bırakılsın, sonra yasalar çıkarılsın" şeklindeki yaklaşımını eleştirdi.

"Önce yasa çıkmalı"

Yasal güvence sağlanması gerektiğini ifade eden Aktar ise sözlerine şöyle devam etti:

"Bu silahları bırakan insanlar nereye gidecek? Bunun sonucu ne olacak? Silah bırakan birini yaka paça yakalayıp hapse mi atacaklar? Önce bir adım atılmalı. Yasa çıkmalı ve 'silah bırakan kişiyi cezalandırmıyorum, hakkında soruşturma açmıyorum' demeli. Böyle bir yasa çıkmadığı sürece toplum için ne bir umut ne de bir güven oluşur."

Aktar, devletin şimdiye kadar somut bir adım atmadığını dile getirerek, "Kürt toplumu bugüne kadar bir adım atılmadığını görüyor. Komisyon kuracağız diyorlar ama o komisyonda anneler kendi dilleriyle kendilerini ifade edemiyorlar" dedi.

"Terörle mücadele" yasalarına ilişkin bir soru üzerine de Aktar, Türkiye'deki geniş terör tanımına dikkat çekerek, Kürtlerin her türlü eyleminin "terör suçu" olarak adlandırılabileceğini belirtti.

Aktar, "Türkiye'de o kadar geniş bir terör tanımı var ki anlatılamaz. Halay çekmek bile terör eylemi olabiliyor. Bir cenazeye katılmak, bir taziyeyi ziyaret etmek veya sosyal medyada bir paylaşım yapmak, bunların hepsi terör kapsamına giriyor. Kürtler ne söylerse söylesin, ne adım atarsa atsın, devlet onları terörle suçlayıp kriminalize ediyor. Bu nedenle önce bu zihniyetin ortadan kalkması ve yasaların netleştirilmesi gerekiyor" dedi.

"Siyasi mahkumlar serbest bırakılmalı"

Sima Abxızır, Türkiye cezaevlerindeki binlerce siyasi mahkumun durumunu gündeme getirerek, serbest bırakılmaları için ne yapılması gerektiğini sordu.

Mehmet Emin Aktar, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) Kobani Davası'nda verdiği karara dikkat çekerek şunları söyledi:

"Önceki süreçte de yasaların düzeltilmesi gerektiğini söylüyorduk. Sadece 'Selahattin Demirtaş hakkındaki AİHM kararını uygulayacağız' deselerdi bile Demirtaş ve arkadaşlarının serbest bırakılması gerekirdi. Böyle olumlu bir adım atılmayınca güven oluşmuyor."

Aktar, silahlı kişilerin geri dönebilmesi için yeni yasaların çıkarılması gerektiğini belirterek şöyle konuştu:

"Yasa çıkmalı ve 'silah bırakan ve silahlı bir eylemi olmayan kişi cezalandırılmaz ve hakkında soruşturma açılmaz' demelidir. Eylem yapmış olanlar için ise, 'eğer 5-10 yıl yurt dışında kalır ve bir suç işlemezlerse davaları düşürülecektir' diyebilirler. Kardeşlik ruhuyla o tutsaklar da serbest bırakılmalıdır."

"Dört maddenin değişmesine gerek kalmadan da çok şey olabilir"

MHP'nin anayasanın ilk dört maddesinin korunmasındaki ısrarına karşılık Aktar, bu maddelere dokunulmadan da birçok önemli reformun yapılabileceğini belirtti.

Aktar, "O dört madde olmadan da Kürtçeyi eğitim dili yapabilirsin. Bunun önünde bir engel yok. O maddelerde 'resmi dil Türkçedir' diyor ama 'eğitim dili her zaman Türkçedir' demiyor. Ayrıca, yerel yönetimlerin yetkilerini artırabilirsin. Değiştirilebilecek pek çok şey var" dedi.

"Bir hakikat komisyonu olmalı"

Konuşmasının sonunda Mehmet Emin Aktar, mevcut komisyonu eleştirdi. Aktar, bunun yerine geçmişte devletin işlediği suçları araştıracak bir hakikat komisyonu kurulmasını önerdi.

"Hükümet sözcüsü, amacın sadece silah bırakma olduğunu söylüyor. Bu, 'siz silahları bırakın, biz de Kürtleri kendi hallerine bırakalım' anlamına geliyor. Bu kabul edilemez," diyen Aktar, sözlerini şöyle tamamladı: "Yakılan 4 bin köy ve binlerce faili meçhul olayı araştıracak bir hakikat komisyonu kurulmalıdır. Bunlarla ilgili adaletin onarımı söz konusu mu, değil mi?"

Yorumlar

Misafir olarak yorum yazın ya da daha etkili bir deneyim için oturum açın

Yorum yazın

Gerekli
Gerekli