BM: İran’da protestoculara uygulanan şiddet karşısında şoke olduk

New York (Rûdaw) - Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, İran genelindeki protestolarda yaşanan can kayıpları ve güvenlik güçlerinin aşırı güç kullandığına dair gelen raporlar karşısında "şoke olduklarını" belirterek, Tahran yönetimine şiddetten kaçınma çağrısında bulundu.

BM Genel Sekreteri Sözcüsü Stephane Dujarric, 11 Ocak 2026 Pazar günü yaptığı yazılı açıklamada, Genel Sekreter Guterres'in İran'daki duruma ilişkin endişelerini dile getirdi.

Açıklamada, "Genel Sekreter, İran'ın çeşitli bölgelerinde güvenlik güçlerinin protestoculara karşı aşırı güç kullandığına, çok sayıda kişinin ölümüne ve yaralanmasına yol açan şiddet olaylarına dair raporlar karşısında şoke olmuştur" ifadelerine yer verildi.

"En üst düzeyde itidal gösterilmeli"

İranlı yetkililere seslenen Guterres, barışçıl gösteri hakkına vurgu yaparak şunları kaydetti:

"Tüm İranlılar, taleplerini barışçıl bir şekilde ve korku duymadan ifade edebilmelidir. Uluslararası hukukta güvence altına alınan ifade, toplanma ve örgütlenme özgürlüğüne tam olarak saygı gösterilmeli ve bu haklar korunmalıdır."

Genel Sekreter ayrıca İranlı yetkilileri "en üst düzeyde itidal göstermeye" ve göstericilere karşı orantısız güç kullanmaktan kaçınmaya davet etti.

Gösteriler 180 kente yayıldı

İran'da hayat pahalılığı ve kötü yaşam koşullarına tepki olarak başlayan protestolar, iki hafta içinde ülke genelinde 180 kente yayıldı. Başlangıçta ekonomik temelli olan talepler, birçok bölgede rejim karşıtı sloganlara ve iktidarın devrilmesi çağrılarına dönüştü. Hükümetin ise 60 saati aşkın bir süredir ülke genelinde internet erişimini kestiği bildiriliyor.

Ölü sayısı artıyor

Sahadan gelen bilgiler ile resmi rakamlar arasında ciddi farklar bulunuyor. İran hükümetinin paylaştığı resmi verilere göre, çıkan çatışmalarda şu ana kadar 111 güvenlik görevlisi hayatını kaybetti. İnsan hakları örgütleri ise gösterilerde yaşamını yitirenlerin toplam sayısının 500’e ulaştığını belirtiyor.