Ateşkes 6'ncı gününde: Tehditler sürüyor, diplomasi kapısı aralık

Haber Merkezi - ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını durduran ateşkes altıncı gününe girerken, sahadaki sükûnet yerini karşılıklı sert açıklamalara bıraktı. Taraflar bir yandan yeni askeri adımların sinyalini verirken, diğer yandan diplomasi kanallarının tamamen kapanmadığına işaret ediliyor.

İslamabad görüşmeleri sonuçsuz kaldı

Pakistan’ın başkenti İslamabad’da ABD ile İran arasında yürütülen doğrudan temaslardan somut bir sonuç çıkmadı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, görüşmelerin “bir anlaşmaya varılamadan” sona erdiğini açıkladı.

ABD basınına yansıyan bilgilere göre, taraflar arasında Hürmüz Boğazı’nın statüsü, İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetleri ve dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması gibi başlıklarda ciddi görüş ayrılıkları bulunuyor.

İran tarafı ise anlaşmazlığın temelinde Washington’un “aşırı taleplerinin” yattığını savunuyor.

ABD’nin şartları: Uranyuma 20 yıl sınır iddiası

İsrail basınında yer alan iddialara göre, ABD yönetimi İran’dan uranyum zenginleştirme faaliyetlerini 20 yıl süreyle durdurmasını talep etti. Buna karşılık Washington’un, saldırıları sonlandırma ve dondurulmuş fonların bir kısmını serbest bırakma teklifinde bulunduğu öne sürüldü.

Ayrıca ABD’nin, zenginleştirilmiş uranyumun ülke dışına çıkarılması ve Hürmüz Boğazı’nda serbest geçişin garanti altına alınmasını istediği de iddialar arasında yer aldı.

Trump’tan sert mesajlar: “İran petrol satamayacak”

ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik ambargo hazırlıklarını sürdürdüklerini belirterek, “İran petrol satamayacak ve bu önlem çok etkili olacak” dedi.

Trump, İran’ın nükleer programına da sert tepki göstererek, “İran hiçbir şekilde nükleer silaha sahip olmayacak” ifadelerini kullandı. Hürmüz Boğazı’nın açılmadığını savunan Trump, Tahran yönetimini verdiği sözleri tutmamakla suçladı.

Tahran’dan yanıt: “Bu savaş sayılır”

İran cephesinden ise ABD’nin olası bir deniz ablukasına sert tepki geldi. İran Meclisi Ulusal Güvenlik Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, Hürmüz Boğazı’nı hedef alacak bir girişimin “savaş anlamına geleceğini” belirtti.

Azizi, “Henüz devreye sokmadığımız kartlarımız var” diyerek karşılık verecekleri mesajını verdi.

Hürmüz Boğazı gerilimi: Abluka planı gündemde

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), İran limanlarına yönelik deniz trafiğini hedef alan bir ablukanın başlatılacağını duyurdu. Plan kapsamında İran limanlarına giriş-çıkış yapan gemilerin engellenmesi öngörülüyor.

Uzmanlar, böyle bir adımın uluslararası deniz hukuku açısından tartışmalı olabileceğine ve mevcut ateşkesi fiilen zayıflatabileceğine dikkat çekiyor.

Diplomasi umudu sürüyor

Tüm sert açıklamalara rağmen diplomasi seçeneğinin tamamen ortadan kalkmadığı değerlendiriliyor. ABD basınına göre, taraflar arasında kısa süre içinde ikinci tur görüşmelerin yapılması ihtimali bulunuyor.

Bölge ülkeleri ve uluslararası aktörler de savaşın yeniden alevlenmemesi için taraflara itidal çağrısı yapmayı sürdürüyor.

Ateşkes kırılganlığını koruyor

Sahada çatışmalar durmuş olsa da, karşılıklı tehditler ve askeri hazırlık mesajları ateşkesin kırılgan yapısını ortaya koyuyor. İsrailli yetkililer olası yeni saldırılara hazırlık yapıldığını açıklarken, İran ve ABD arasındaki gerilim yüksek seviyesini koruyor.

Önümüzdeki günlerde diplomasi ile yeni bir askeri tırmanış arasında hangi yolun ağır basacağı, bölgedeki dengeleri belirleyecek.