Rusya Dışişleri Bakanlığı’ndan Rûdaw’a: Suriye’de istikrarın yolu Kürtlerle diyalogdan geçiyor

Erbil (Rûdaw) - Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zaharova, Suriye’de kalıcı barışın ancak Kürtler dahil tüm etnik ve dini grupların temsil edildiği kapsamlı bir diyalogla mümkün olabileceğini ifade etti.

 Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zaharova, düzenlediği haftalık basın toplantısında Rûdaw’ın sorularını yanıtlayarak Moskova’nın bölgedeki güncel gelişmelere bakışını özetledi.     

İran’ın nükleer hakkı: Dış müdahale kabul edilemez

ABD’nin İran’daki zenginleştirilmiş uranyum stoklarının tamamen tasfiye edilmesi talebine karşı çıkan Zaharova, nükleer enerjinin barışçıl kullanımı konusunda İran’ın egemenlik haklarını savundu.

Sözcü, "İran’ın barışçıl nükleer enerji kullanma hakkı, uluslararası antlaşmalarla güvence altındadır ve hayali politikalar adına kısıtlanamaz. Ellerindeki uranyum ve maddelerle nasıl bir tasarrufta bulunacaklarına dair kararı yalnızca İran halkı verebilir" dedi.

Müzakerelerin devam etmesinin gerilimi azaltacağını belirten Zaharova, İran’ın ulusal çıkarlarını koruyan siyasi bir çözümün şart olduğunu ifade etti.

Irak’ta yeni dönem: Ali Zeydi hükümetiyle aktif çalışacağız

Irak’ta 14 Mayıs’ta Ali Zeydi başkanlığında kurulan yeni hükümeti tebrik eden Zaharova, Moskova ve Bağdat arasındaki diplomatik trafiğin hızlanacağını duyurdu.

 Sözcü, "Iraklı dostlarımızı tebrik ediyoruz. Yeni kabine ile büyük enerji projeleri, ticaret ve ekonomi alanlarında aktif bir işbirliği niyetindeyiz. 2026 yılı içerisinde Rusya-Irak Hükümetlerarası Komisyonu’nun 11. toplantısını gerçekleştirmeyi planlıyoruz" açıklamasında bulundu.

Suriye ve Kürt hakları: Cumhurbaşkanlığı kararnamesi önemli bir adım

Suriye’deki iç dengelere ve Kürtlerin statüsüne de değinen Zaharova, Şam yönetiminin Kürt haklarına yönelik son adımlarını desteklediklerini belirtti.

 16 Ocak 2026 tarihli ve 13 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin Kürt haklarını garanti altına alan önemli maddeler içerdiğini vurgulayan Sözcü, şunları kaydetti:

"Kuzeydoğu Suriye’de kalıcı istikrarın yolu, Kürtler dahil tüm etnik ve dini grupların temsil edildiği kapsamlı bir diyalogdan geçmektedir. Şam yönetiminin çıkardığı kararname, Kürt haklarının garantisi noktasında çok değerlidir. Bu sürecin, bölgenin devletin ortak yasal çerçevesine dönmesine ve tüm Suriye’de normalleşmeye katkı sunmasını umuyoruz."

Zakharova, Rusya’nın Suriye’nin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı duyulması gerektiği yönündeki temel prensibini de yineledi.

Rûdaw: İran, uranyum zenginleştirmenin kendi hakkı olduğu konusunda ısrar ederken; ABD, ülkede hiçbir şekilde zenginleştirilmiş uranyum bulunmamasında ısrarcı. Rusya'nın perspektifinden bu konuda orta bir çözüm var mı? Ayrıca Rusya, bölgede daha da genişleme ihtimali olan olası bir savaşı önlemede nasıl bir rol oynayabilir?

Maria Zaharova: Rusya'nın bu konudaki tutumu defalarca açıklandı. Bugün de buna tekrar dönüyoruz. İran'ın barışçıl nükleer enerji kullanma hakkının, NPT'nin 4. maddesi uyarınca kısıtlanamayacağına inanıyoruz. Uranyum stokları hakkında sadece İran halkı karar verebilir. İkili bir anlaşmaya varma şansı mevcuttur ve tüm ilgili taraflar karar alma sürecine katılmalıdır. Müzakerelerin devam etmesinin gerilimi azaltacağı konusunda hemfikiriz. İran'ın tüm ulusal çıkarlarını göz önünde bulundurarak, nükleer program hakkındaki tüm asılsız soruları ortadan kaldıracak siyasi bir çözüme ulaşılmalıdır.

Rûdaw: Yakın zamanda Irak'ta yeni bir hükümet kuruldu. Rusya'nın yeni Irak hükümetiyle işbirliği konusundaki beklentileri nelerdir ve hangi alanlarda iş birliği öngörüyorsunuz?

Maria Zaharova: 14 Mayıs'ta Ali Zeydi başkanlığında kurulan hükümeti tekrar tebrik ediyoruz. Yeni kabine ile özellikle büyük enerji projeleri, ticaret ve ekonomi alanlarında aktif bir işbirliği niyetindeyiz. 2026 yılında Rusya-Irak Hükümetlerarası Komisyonu'nun 11. toplantısını gerçekleştirmeyi planlıyoruz.

Rûdaw: Ocak 2026'da Suriye'nin kuzeydoğusunda yaşanan olayların ardından Şam, Kürt bölgelerinin Kürtler tarafından yönetilmesine ve Kürt çocuklarının kendi dillerinde eğitim almasına izin veren bazı kararlar açıkladı. Ancak bu kararlar henüz tam olarak uygulanmadı. Bu konular ve diğer azınlıkların kaygıları Suriyeli yetkililerle yaptığınız görüşmelerde gündeme geliyor mu?

Maria Zaharova: Suriye'deki gelişmeleri yakından izliyoruz. Suriye'nin kuzeydoğusundaki istikrarın anahtarı, Kürtler dahil tüm grupların dahil olduğu geniş bir ulusal diyalogdur. Suriye'nin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı duyulması gerektiğini her zaman vurguluyoruz. Suriye liderliğinin tüm vatandaşların haklarını etnik köken veya din ayrımı gözetmeksizin sağlama tutumunu destekliyoruz. Bu bağlamda, 16 Ocak 2026 tarihli ve 13 sayılı Cumhurbaşkanlığı kararnamesini Kürt haklarının garantisi noktasında çok önemli görüyoruz. Bu sürecin kuzeydoğu Suriye’nin yasal çerçeveye dönmesine ve ülkenin tamamında normalleşmeye katkı sunmasını umuyoruz.