قڕکردنی جرج و مشک وەک رێکارێک بۆ رێگریکردن لە بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی هانتا دەستپێدەکات

 

رۆژی چوارشەممە، 13ـی ئایاری 2026، رابەر محەممەد، بەڕێوەبەری گشتیی سامانی ئاژەڵ و ڤێتێرنەری لە وەزارەتی کشتوکاڵ بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند، لیژنەی زانستیی بەڕێوەبەرایەتیی گشتی، یەکەم کۆبوونەوەی خۆی سەبارەت بە بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی "هانتا" کرد.

 

بەڕێوەبەری گشتیی سامانی ئاژەڵ و ڤێتێرنەری گوتی: "ئەو نەخۆشییە لەنێوان ساڵانی 1950 تاوەکو 1953 لە جیهاندا بڵاوبووەتەوە و لە ساڵی 1978ـدا لە کۆریای باشوور دەستنیشانکراوە، بەڵام تائێستا هیچ ڤاکسینێکی نییە".

 

بەڕێوەبەری گشتیی سامانی ئاژەڵ دەڵێ، ڤایرۆسی هانتا لە رێگەی قرتێنەرەکانەوە (وەک جرج و مشک) دەگوازرێتەوە. 

 

 

بۆ پاراستنی تەندروستیی گشتی، وەزارەتی کشتوکاڵ لە کۆبوونەوەی لیژنەی زانستیدا جەختی لەسەر جێبەجێکردنی ئەم خاڵانە کردووەتەوە:

 

1- دەستپێکردنی هەڵمەتی لەنێوبردنی جرج و مشک لە هەموو فەرمانگە حکومی و ناحکومییەکان و ئەو شوێنانەی کە جرج و مشکیان لێیە.

 

2- پێویستە مادەی قڕکەر لە کارگەکانی ئالیکی پەلەوەر، پڕۆژەکانی پەلەوەر، کوشتارگەکان، کارگەکانی شیرەمەنی، کارگەکانی گۆشت و دووکانی قەسابەکان دابنرێ.

 

3- رێگریکردن لە هاتنەژوورەوەی "هامستەری جوانی" کە جۆرێکە لە قرتێنەرەکان لە دەروازە سنوورییەکان.

 

4- خاوەن کۆگاکانی خواردنی سەگ و پشیلە ئاگاداردەکرێنەوە کە رێکاری پێویست بۆ لەنێوبردنی جرج و مشک لەنێو کۆگاکانیاندا بگرنەبەر.

 

رۆژی 9ـی ئەم مانگە پڕۆفیسۆر دکتۆر سەلاح تۆفیق باڵەکی، پسپۆڕی مایکرۆبایۆلۆجیی پزیشکی لە زانکۆی هەولێری پزیشکی بە روودای گوت: "گواستنەوەی نەخۆشییەکە لە مرۆڤەوە بۆ مرۆڤ زۆر لاوازە، بۆیە ئەگەری بوونە پەتایەکی بەربڵاوی وەک کۆرۆنا زۆر لاوازە."

 

نیشانە سەرەکییەکانی بریتین لە:

 - تا و ماندووبوونی زۆر.

 - سەرئێشە و ئازاری ماسوولکە و سک.

 - رشانەوە و کۆکە.

 - تەنگەنەفەسی لە دۆخە تووندەکاندا.

 - رێژەی مردن بەم ڤایرۆسە لەنێوان 20% بۆ 50%ـە.