پارێزگاری حەسەکە بۆ رووداو: بودجە بۆ ئاوەدانکردنەوەی پارێزگاکە تەرخانکراوە و کێشەی بێ ئاوی نامێنێت

 

نورەدین عیسا، پارێزگاری حەسەکە ئاماژەی بەوە کرد، نزیکەی 40 تا 46 هەزار فەرمانبەری ئیدارەی خۆسەر لەنێو وەزارەتەکانی دەوڵەتدا دادەمەزرێندرێن و کەس لە کارەکەی دوورناخرێتەوە.

 

هەروەها مژدەی ئەوەی بە دانیشتووانی حەسەکە دا کە تاوەکو مانگی شەشی ئەم ساڵ، کێشەی بێئاویی شارەکە لە رێگەی کارپێکردنەوەی وێستگەی عەلۆکەوە چارەسەر دەبێت.

 

سەبارەت بە پێگەی کورد لە سووریای نوێدا، پارێزگاری حەسەکە گوتی، کورد لە هەموو جومگەکانی دەوڵەت پشکی دەبێت و ئێستا پۆستی جێگری وەزیری بەرگری و فەرماندەیی فیرقەکان بە کورد دراوە و ئەگەری وەرگرتنی پۆستی وەزیریش لە ئارادایە.

 

 

 

 

نورەدین عیسا: سەر چاوان، بەخێرهاتنتان دەکەین و لە دەستپێکدا ئێمە دەمانەوێ سوپاسی کەناڵی رووداو و تیمەکەی بە گشتی بکەین، کە لەم ماوەیەی دواییدا درێخیتان نەکرد. دیسان سوپاستان دەکەین.

 

 

نورەدین عیسا: پارێزگای حەسەکە تایبەتمەندی وەک ئەوانە دەبێت کە پێیان دەڵێن پارێزگاکانی رۆژهەڵات کە گفتوگۆی لەسەر دەکرێ.حەسەکە، دێرەزوور، رەققە، تایبەتمەندییەکیان دەبێت لە رووی بودجەوە، چونکە داهات و خێر و بێری زیاتریان لایە. بۆیە ئەم بابەتە لە گفتوگۆدایە و بڕیار وایە تیمێکی تایبەت هەبێت و بڕە پارەیەک هەبێت بۆ گەشەپێدانی پارێزگاکە. ئەمە گوتراوە و وەک دەستپێکیش لە لایەن جەنابی سەرۆک ئەحمەد شەرعەوە گوتراوە کە یەک ملیار بۆ پارێزگاکانی رۆژهەڵات هەبێت بۆ ئەوەی دەسپێبکەن لەم ساڵدا.

 

نورەدین عیسا: بەڵێ.

 

نورەدین عیسا: نەخێر، بۆ هەرسێ پارێزگای رەققە، دێرەزوور و حەسەکە.

 

نورەدین عیسا: راستە بۆ دەستپێکی ئەم ساڵە 2026.

 

 

نورەدین عیسا: وەک پارێزگای حەسەکە، وەک دەتانزانی ئەم هەموو ساڵە پێشتر هەیكەلێک هەبوو وەک ئیدارەی خۆسەر کاریان دەکرد بە هەموو توانای خۆیانەوە، بەڵام وەک دەزانن دوای رێککەوتنی 29ی کانوونی دووەم، ئێمە لەم قۆناخەدا بەرەو پێش دەچین و دەمانەوێ یەکخستن بکەین لەنێوان هەیکەلی کارگێڕی و هەیکەلی نوێی لێ دەربکەین بۆ ئەوەی بتوانین بۆ پێداویستییەکانی گەل دابین بکەین. ئەم ماوەیە رۆیشتووە و ئێستا لە هەنگاوی کرداریداین. یەکێک لە بەرنامە سەرەکییەکەمان ئەوەبوو کە بتوانین بیکەین، راستە بابەتی یەکەم لای ئێمە ئاوی حەسەکە بوو. وەک هەمووتان دەزانن، حەسەکە لە 2019وە بێ ئاوە وەک شارێکی گەورە و نزیکەی ملیۆنێک مرۆڤ ئاوی خواردنەوەی دەست ناکەوێ. ئێمە هەوڵماندا نزیک بێتەوە لە کاراکردنەوە و وێستگەی عەلۆک بخرێتەوە کار. بە رەزامەندیی وەزارەتی کارەبا، ئێستا کارەبای بۆ دابین کراوە و رێکخراوە نێودەوڵەتییەکانیش وەک خاچی سووری نێودەوڵەتی ئەویش بەرپرسیارێتی گرتووەتە ئەستۆ کە وێستگەی عەلۆک بخەنە خزمەتەوە و ئامادەی بکەن بۆ خزمەتگوزاری و ئاوەدان بکرێتەوە.

 

 

نورەدین عیسا: ئێمە بڕوامان وایە زۆری پێناچێ، بەپێی هەڵسەنگاندنی ئێمە مانگی شەش ئاو دەگاتەوە حەسەکە. بەڵام کارەبا زۆر بە زوویی خەریکە تەواو دەبێت، هێڵێکی فریاگوزاریمان بۆ راکێشاوە لە دێرەزوورەوە بۆ وێستگەی گواستنەوە، ئەویش دەستەی کارەبای حکومەت کاریان لەسەر کردووە بە هاوکاری وەزارەتی وزە. ئێستا لە قۆناخی کۆتاییدایە و لیژنەیەک کار دەکات بۆ ئەوەی هێڵێکی دیکەی سەرەکی لە بەنداوی تشرینەوە بگاتە وێستگەی عەلۆک. بۆیە پرسی ئاو بۆ حەسەکە بە راستی بابەتی یەکەم بوو بۆ ئێمە بە گشتی. بابەتێکی دیکە بابەتی خوێندنە کە هەنگاوی بۆ دەنرێت. پاشان پرسی تەندروستی و نەخۆشخانەکان بۆ ئەوەی خزمەتگوزارییەکان باشتر بن و پزیشک دابین بکرێت، ئێمە لەسەر ئەوەش کار دەکەین. پرسی شارەوانییەکان و خزمەتگوزاری رێگاوبان و پاککردنەوە، ئەویش لە قۆناخی کۆتاییدایە و هەندێک دواکەوتووە، بەڵام گەیشتووەتە هەنگاوی کۆتایی. سەرۆکی شارەوانییەکان و هەیکەلی نوێیان بۆ دادەنرێ بۆ ئەوەی دەستپێبکەن بە کارەکانیان، ئەوەش لەم رۆژانەدا دەبێت.

 

 

نورەدین عیسا: کاتێک وەک رۆژ و مانگ دەستنیشان نەکراوە، بەڵام لەسەر کارەکانین کە زۆر بە زوویی تەواو بن. بۆچی ئەم پڕۆسەی یەکخستنە؟ بۆ خزمەتی پارێزگاکە و خەڵکی خۆمان و هاووڵاتییان. بۆیە هەنگاوی باشمان ناوە و تێدەپەڕین. لە هەموو لایەکەوە، لە لایەنی سەربازییەوە هەنگاوی باش نراوە، لە لایەنی وەزارەتی ناوخۆ و ئاسایشی ناوخۆ هەنگاوی باش نراوە و هەیکەلیان بۆ دروست دەکرێ بە رەنگێکی نوێ. دەمەوێت ئەم خاڵە روون بکەمەوە: مەبەست لەوە نییە کە لایەنێک تیابچێت یان نەمێنێت، وەک لەملا و لەولا دەگوترێت "ئیدارەی خۆسەر نەما". ئیدارەی خۆسەر نەما بەڵام بووە بەشێک لە دەوڵەت، بووە بەشێک لە شتێکی گەورەتر. لەبری ئەوەی بەڕێوەبەر بێت لە نێو ئیدارەی خۆسەردا، دەبێتە بەڕێوەبەری حکومی لە ئاستی پارێزگادا.

 

 

نورەدین عیسا: دەمەوێت ئەم خاڵە بە روونی بڵێم. چ کورد بین یان هەموو پارێزگای حەسەکە، ئێمە بەشێکین لە سووریا. کوردیش وەک هاووڵاتی عەرەب و مەسیحی هەموو کەس رۆڵی خۆی دەبینێت، بەپێی توانای خۆی. کورد ئێستا زیاتر لە پێش چاوە لەم بابەتەدا، ئەگەر بەڕێوەبەر بێت لە نێو پارێزگای حەسەکەدا، دەتوانێت وەزیر بێت لەسەر ئاستی هەموو سووریا. بۆیە سەربەخۆیی بڕیار، ئێمە گوتمان ئێمە بەشێکین لە هەموو سووریا، لە ناویدا سەربەخۆیی هەیە بەپێی دەسەڵاتەکان. دەسەڵاتە ئیدارییەکان فراوان کراون، بڕوام وایە ئەمە دەستکەوتە نەک شتێکی خراپ بێت.

 

نورەدین عیسا: بە گشتی لەنێو رێککەوتنەکەدا، هەموو فەرمانبەرانی ئیدارەی خۆسەر دەچنە نێو دامودەزگاکانی حکومەت و وەزارەتەکانەوە. کەس دوورناخرێتەوە، ئەوە دەکەوێتە سەر توانای ئەو و بڕوانامەکەی. ئێمە لە هەیکەلی حکومەتدا پۆلێنکردنی وەزیفیمان هەیە. یەکێک دەڵێت زانکۆی تەواو کردووە و دەبێتە پلەی یەکەم، ئەوەی خوار ئەو بێت دەبێتە پلەی دووەم، سێیەم، چوارەم تاکو پلەی پێنجەم، تەنانەت ئەوەی بڕوانامەشی نەبێت جێگەی خۆی بۆ دەدۆزرێتەوە. بۆیە بوار هەیە بۆ هەموو کەس کە جێگەی خۆی بگرێتەوە

 

 

نورەدین عیسا: وەک پێشتر گوتمان، نزیکەی 40 هەزار بوو، بەڵام ئێستا دەتوانم بڵێم لە نێوان 40 بۆ 45 یان 46 هەزار فەرمانبەر جێگەیان دەبێتەوە لە نێو هەموو دامەزراوە خزمەتگوزارییەکاندا.

 

 

نورەدین عیسا:  لەم پرسەدا نەک تەنیا ئەوان، نە ئەو فەرمانبەرە کۆنە دەچێت، نە فەرمانبەری ئیدارەی خۆسەر دەچێت، تەنانەت ئەو کەسانەی پێش ئەم ئان و ساتە دەرکرابوون بە هۆکاری سیاسی یان ئەمنی یان هەر شتێک بێت لە لایەن رژێمی پێشووەوە، ئەوانەش دەرفەتیان هەیە بگەڕێنەوە. بۆیە کەس لەسەر حیسابی کەس نییە، هەموو بەپێی تواناکانیان جێگەی خۆیان دەگرن.

 

 

نورەدین عیسا: هەتا ئێستا بە ئەرێنی دەڕوات، هەندێک کێشە و ئاستەنگ دەردەکەون، بەڵام نەک ئاستەنگی وا کە کارەکە بوەستێنێت.

 

 

نورەدین عیسا:  ئەوەش بەباشی دەڕوات، کە لەسەر ئاستی پارێزگای حەسەکە سێ لیوا دەبن لەنێو فیرقەیەکدا. زۆر دامەزراندنیش دەرچووە، وەک جێگری وەزیری بەرگریی ناوچەی رۆژهەڵات کە لە حەسەکە بوو، سەرۆکی فەرمانگەی فەرماندەیی حەسەکە، جێگری فەرماندەی فیرقەش لە حەسەکە، ئەم دامەزراندنانە هەموویان کراون و هەیکەلی خۆیان دروست دەکەن و هەنگاو بە هەنگاو دەچنە ناو یەکدی.

 

نورەدین عیسا: وەک ئیدارەی خۆسەر بە فەرمانبەر و بەڕێوەبەرانییەوە، پێشتر لە ئاستی پارێزگای حەسەکەدا بوون، بەڵام لەم رێککەوتنەدا رێگەمان کردەوە کە دەبێت وەزیریش بن، نەک تەنیا یاریدەدەری وەزیر بن. دەرفەت کراوەتەوە کە لە هەموو پلە و پۆستێکدا بن لە ناو دەوڵەتی سووریادا. وەزیر و یاریدەدەری وەزیر ئەمانە هەمووی پۆستی وەزیفین و رێگە کراوەتەوە.

 

 

نورەدین عیسا: راستە.

 

رووداو: کەسێک هەیە دانراوە یان دەستنیشان کرابێت؟

 

نورەدین عیسا: وەک گوتم ئێمە وەک یەکپارچەیی کاردەکەین و بووینە بەشێک لە هەیکەلی دەوڵەت وەک گشتی. وەک دامودەزگاکانی ئیدارەی خۆسەر. تەنیا لە حەسەکە نابێت، هەموو سووریا دەگرێتەوە.

 

 

نورەدین عیسا: وەک بۆ عەفرین، پێش دوو رۆژ کاروانێکیان رۆیشت و چارەسەر بووە. پڕۆگرامێکی بۆ دانراوە کە رێگاکان ئاسان بکرێن و هاوئاهەنگی لەنێوان پارێزگای حەلەب و لایەنی عەفرین بکرێت بۆ ئەوەی رێگاکان بکرێنەوە. هەر کەسێک بیەوێت بگەڕێتەوە کارەکە هەیە و وەک کاروانیش دەڕۆن.

 

 

نورەدین عیسا: وایە، ئیدی وەک کاروان نامێنێت و هەر کەسێک بیەوێت دەتوانێت بڕوات.

 

 

نورەدین عیسا:  بۆ دڵنیایی بوو. ئێستا لیژنەیەک کار دەکات بۆ ئەوەی هەر کەسێک لە عەفرینەوە بگەڕێتەوە سەر ماڵ و حاڵی خۆی و لە هەردوولا کار دەکەین. هەر ئاوارەیەک لە سووریادا کە بیەوێت بگەڕێتەوە ناوچەکەی خۆی.

 

 

نورەدین عیسا: لە سەرێکانییش کار بۆ ئەویش دەکرێ، لیژنەکان چوونەتە سەرێکانی و خەڵکی ئەوێش هاتن. وەک چۆن ئاوارە لە عەفرین هەبووە، ئاوارەش لە سەرێکانی و حەسەکە هەیە، ئێستا لیژنەکان کار دەکەن بۆ ئەوەی هەر کەسێک لە سەرێکانییە ئەویش بە دڵنیایی و بە ئارامی بگەڕێتەوە سەر ماڵ و حاڵی خۆی. گفتوگۆ لەگەڵ ئەوانەی ئێستا لە سەرێکانین دەکرێت بۆ ئەوەی بە ئارامی خەڵکەکە بگەڕێنەوە. بڕوام وایە گەڕانەوە بۆ سەرێکانییش زۆر دوور نییە.

 

 

نورەدین عیسا: خوێندن بۆ ئەم ساڵ رێکخراوە بۆ هەموو قوتابییانی ناوچەکە. هەوڵ دەدەین ساڵی داهاتوو ساڵێکی تەندروست بێت و هەموو شتێک ئامادە بێت لە رووی لۆجیستی و ستافی وانەبێژ و هەموو شتێک. بەڵام ئەم وەرزە کەمێک زەحمەت بوو بۆ قوتابخانەکانی ناوچە ئاوارەنشینەکان. ئێستا خەریکی نۆژەنکردنەوەی قوتابخانەکانین بۆ ساڵی داهاتوو.

 

 

نورەدین عیسا: وانەی زمانی کوردی ئەنجامی مەرسوومی 13یە. بەڵام بۆ ئێمە وەک گشتی ئەمە هەنگاوێکە بۆ کورد، بۆ مافی زمان، بەڵام بەس نییە. هەوڵ دەدەین و کار دەکەین بۆ ئەوەی شتی باشتر بکرێت و هیوادارین بچێتە پێشەوە.

 

 

نورەدین عیسا: راستە و بڕیارەکە وا هاتووە، بەڵام گفتوگۆ و لیژنەکان کار دەکەن بۆ هەموو پڕۆگرامەکە. لە وەزارەتی پەروەردە گفتوگۆی لەسەر دەکرێت و هەوڵ هەیە بۆ شتی باشتر.

 

 

نورەدین عیسا: بە گشتی ژمارەکە بڕوام وایە لە نێوان 200 بۆ 300 کەس بێت، لیژنەکان کار دەکەن بۆ ئەوەی تەواو بێت و زیندانی نەمێنێت لە هەردوولا.

 

 

نورەدین عیسا: بەڵێ، لیژنەکان کار دەکەن و هەر کەسێک بێسەروشوێن بێت بێت، دۆسیەکەیان لای لیژنەکەیە بۆ ئەوەی چارەنووسیان روون بێتەوە.

 

 

نورەدین عیسا: دەبێ هەفتەی داهاتوو لیژنەکان بێن و کار بکەن، کاتەکە جارێ دیار نییە، بەڵام دەبێت هەبێت. حەسەکە 10 کورسی دەبێت لە پەرلەماندا و هەمووی بە دەنگدان دەبێت.

 

 

نورەدین عیسا: نەخێر، ئەو 10 کورسییە بەپێی سیستەمی هەڵبژاردن دەبێت کە لە هەموو شارەکان وەک یەکە، ژمارەیەک هەڵدەبژێردرێن و لە ناو ئەو ژمارەیەدا ئەو کەسانە دەردەچن.