پەرلەمانی ئەورووپا دەنگ لەسەر پڕۆژەبڕیارێک لەبارەی رۆژئاوای کوردستان دەدات

رووداو دیجیتاڵ

بڕیارە سبەی پێنجشەممە 12-02-2026، پەرلەمانی ئەورووپا لە شاری ستراسبۆرگی فەرەنسا دەنگ لەسەر پڕۆژەبڕیارێکی هاوبەشی پێنج فراکسیۆنی سەرەکی (سەوزەکان، نوێبوونەوە، پارێزگاران، یەکێتیی گەل و سۆسیال دیموکراتەکان) بدات، کە تایبەتە بە دۆخی باکوور و رۆژهەڵاتی سووریا. پڕۆژەبڕیارەکە نەخشەڕێگەیەکی روون بۆ پاراستنی مافی کورد و سەقامگیریی ناوچەکە دەخاتەڕوو.
 
ناوەڕۆکی پڕۆژەبڕیارەکە؛ لە مەرسوومەوە بۆ دەستوور
 
بەپێی ئەو بەڵگەنامە فەرمییەی کە بڕیاری لەسەر دەدرێت، پەرلەمانی ئەورووپا پێشوازی لە رێککەوتنی 30ـی کانوونی دووەمی نێوان هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) و حکومەتی کاتیی سووریا دەکات. گرنگترین خاڵەکان بریتین لە:
 
مافە نیشتمانییەکان: جەختکردنەوە لە مەرسوومی ژمارە 13ـی سەرۆکایەتی بۆ پێدانی وڵاتینامە بە کوردەکان و ناساندنی زمانی کوردی وەک زمانێکی نیشتمانی. پەرلەمان داوا دەکات ئەم مافانە لە "دەستووری نوێ"دا بچەسپێنرێن.
 
تێکەڵکردنی هێزەکان: پڕۆژەکە باس لە تێکەڵکردنی قۆناخ بە قۆناخی شەڕڤانانی هەسەدە و هێزە ئەمنییەکان دەکات لە ناو وەزارەتەکانی بەرگری و ناوخۆی سووریا.
 
گواستنەوەی دەسەڵات: رادەستکردنی کۆنترۆڵی زیندانەکان و کێڵگە نەوتی و گازییەکان بە حکومەتی ناوەندی لە بەرامبەر گەرەنتیی مافە مەدەنییەکان.
 
رۆڵی هەرێمی کوردستان: لە خاڵی (G)ـی پڕۆژەبڕیارەکەدا، پەرلەمان بە فەرمی ستایشی رۆڵی دیپلۆماسیی "دەسەڵاتدارانی کوردستانی عێراق (هەرێمی کوردستان)" دەکات کە لەگەڵ ئەمریکا و فەرەنسا رۆڵی گرنگیان گێڕاوە لە ئاسانکاریی دیالۆگ و رێککەوتنی نێوان دیمەشق و هەسەدە.
 
کۆبوونەوەی ستراسبۆرگ؛ "کورد هاوسەنگەری ئێمەیە"
 
رۆژی سێشەممە 10-02-2026، هۆڵی پەرلەمانی ئەورووپا بووە شوێنی دیبەیتێکی مێژوویی. ئەڤین ئینجیر، پەرلەمانتاری کورد بە ئاڵای کوردستان و دروشمی "ژن، ژیان، ئازادی" دەرکەوت و رایگەیاند، ئەمە بنەمای ئەو مۆدێلە دیموکراسییەیە کە کورد لە رۆژئاڤا دروستی کرد. 
 
عەبیر سەهلانییش بە جلی کوردییەوە رەخنەی لە بێدەنگیی جیهان گرت و گوتی: "تیرۆریستەکان تەنانەت دوای مردنیش کەزیی ژنی کورد دەبڕن، دەبێت گەمارۆی کۆبانێ هەڵبگیرێت."
 
ناتالی لووازۆ، راپۆرتدەری تایبەتی پەرلەمان، باسی لە "وەفا و شانازی" کرد و گوتی کوردەکان هاوسەنگەری ئێمەن و فەرەنسا شانازی دەکات بە رۆڵی لە جێگیرکردنی ئاگربەست و پاراستنی تایبەتمەندییەکانی کورد.
 
هۆشداری لە کارەساتی مرۆیی و هەڕەشەی داعش
 
پڕۆژەبڕیارەکە نیگەرانیی قووڵی دەربڕی بەرامبەر ئاوارەبوونی 170,000 کەس و مەترسیی گیانلەدەستدانی منداڵان بەهۆی سەرماوە. هەروەها پەرلەمانەکە بە تووندی "دەستوەردانی سەربازیی تورکیا" لە باکووری رۆژهەڵاتی سووریا سەرکۆنە کرد و داوای راگرتنی دەستبەجێی هێرشەکان کرد.
 
سەبارەت بە داعش، پەرلەمان هۆشداریی دا، ناسەقامگیری بووەتە هۆی هەڵاتنی "سەدان چەکداری داعش" لە زیندانەکان. رەخنە لە وڵاتانی ئەورووپی گیرا، کە بەرپرسیارێتیی پاراستنی زیندانییەکانیان تەنیا خستبووە ئەستۆی کورد، بۆیە داوا کرا بە زووترین کات چەکدارە ئەورووپییەکان بگەڕێندرێنەوە بۆ دادگاییکردن.
 
پەرلەمانەکە جەختی کردەوە، هەر هاوکارییەکی دارایی بۆ سووریا (کە بڕەکەی 620 ملیۆن یۆرۆیە بۆ ساڵانی 2026 و 2027) دەبێت مەرجدار بێت بە:
 
پاراستنی مەدەنییەکان و رێزگرتن لە ئاگربەست.
 
رێزگرتن لە مافی کەمینەکان، بەتایبەتی کورد، کریستیان، ئێزدی و پێکهاتەکانی دیکە.
 
بەشداریی راستەقینەی کورد لە بڕیاری سیاسی لە دیمەشق.