سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، پێویستە وڵاتەکەی ببێتە خاوەنی گرینلاند بۆئەوەی رێگری بکات لەوەی رووسیا و چین لە داهاتوودا هەوڵی بەدەستهێنانی ئەو دوورگە ستراتیژییە گرنگەی جەمسەری باکوور بدەن

دواتریش، وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا لە راگەیێندراوێکدا ئاماژەی بەوە کرد، "ئیدارەی ترەمپ بۆی دەرکەوتووە ئەم دامەزراوانە زێدەڕۆن، خراپ بەڕێوەدەبرێن، ناپێویستن، بەفیڕۆچوونی سەرەوەت و سامانە، لەلایەن هەندێک ئاکتەرەوە بۆ پێشخستنی ئەجێندای خۆیان بەکاردەهێنرێن و هەڕەشەن بۆ سەر سەروەری و ئازادی و خۆشگوزەرانیی گشتی."

ئەمە یەکەم گفتوگۆی نێوان ئەو دوو وڵاتە بوو لە ماوەی دوو مانگدا، بووە هۆی دیارییکردنی میکانیزمێکی هاوبەش کە مەبەست لێی ئاسانکردنی هەماهەنگی دەستبەجێ و بەردەوامە لە ئاڵوگۆڕکردنی زانیاریی هەواڵگری، هێورکردنەوەی گرژییە سەربازییەکان، پەیوەندی دیپلۆماسی و دەرفەتی بازرگانی لەژێر سەرپەرشتیی ئەمریکادا.

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، خۆی و ئەندامە سەرەکییەکانی ئیدارەکەی لە یانەی کۆشکی مارالاگۆ لە ویلایەتی فلۆریدا راستەوخۆ تەماشای هێرشەکەی هێزی تایبەتی سوپای ئەمریکا، ناسراو بە "دێلتا فۆرس"یان، دەکرد کە تێیدا سەرۆکی ڤەنزوێلایان دەستگیر کرد

بڕیاری ئیمارات بۆ کشانەوەی هێزەکانی لە یەمەن دوای هێرشێکی ئاسمانیی سوپای سعودیە، بەشێک لە گرژییەکانی نێوان ئەو دوو هاوپەیمانەی وڵاتانی کەنداوی هێورکردەوە؛ ئەوەش دوای ئەوەی سعودیە هۆشداریدایە ئیمارات کە ستراتیژییەتی لە یەمەن بگۆڕێت، ئەگینا هەنگاوی تووندتر دەنێت.

لە کۆنگرە رۆژنامەڤانییەکەدا، ترەمپ و زیلینسکی وردەکاریی کەمیان خستەڕوو و لەگەڵ ئەوەشدا وادەیەکیان بۆ کۆتاییهێنان بە رێککەوتنی ئاشتی دیاری نەکرد، هەرچەندە ترەمپ گوتی "له‌ ماوه‌ی چەند هەفتەیەکی کەمدا" روون دەبێتەوە ئایا دانوستاندنەکان بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگ سەرکەوتوو دەبن یان نا. ئەو دەڵێ چەند "پرسێکی ئاڵۆز" لە بارەی پرسی خاک ماون کە دەبێت چارەسەر بکرێن.

بڕیارە سەرەتای مانگی داهاتوو، دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا چەند راگەیێندراوێکی گرنگ دەربارەی داهاتووی کەرتی غەززە بڵاو بکاتەوە؛ بەڵام راگەیاندنی ئەو هەنگاوانە بەستراوەتەوە بە ئەنجامی کۆبوونەوە چاوەڕوانکراوەکەی رۆژی دووشەممەی نێوان ترەمپ و بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل.

وەزارەتی دادی ئەمریکا لەژێر گوشاری کۆنگرێس و میدیاکاندا، دەستی بە بڵاوکردنەوەی بەشێک لە بەڵگەنامە نهێنییەکانی پەیوەست بە دۆسیەی جێفری ئێپستین کرد. لە نێو بەڵگەنامەکاندا ناوی دەیان کەسایەتیی دیار هاتووە، لەوانە بیل کلینتۆن، شازادە ئەندرۆ و مایکڵ جاکسن.

ئەحمەدی لە نەخۆشخانە تەماشای تەلەڤزیۆنی دەکرد، هاوکارییەکەی پێشکێش کرا و دواتر پرسی "من شایەنی ئەوەم؟"

لە ئەنجامی هێرشەکەی رۆژی یەکشەممەی شاری سیدنیی ئوسترالیا، 16 کەس کوژران کە یەکێک لە کوژراوەکان هێرشکارەکە بووە. پۆلیس رایگەیاندووە، هێرشەکە لەلایەن باوک و کوڕێکەوە کراوە کە بە رەچەڵەک پاکستانین؛ باوکەکە لەکاتی هێرشەکەدا لەلایەن پۆلیسەوە کوژراوە، کوڕەکەش بە برینداری دەستگیر کراوە و دۆخی تەندروستیی ناجێگیرە

ئەنجوومەنی نوێنەرانی ئەمریکا دەنگیدا بە هەڵوەشاندنەوەی ئەو سزایانەی بە "یاسای قەیسەر" ناسراون لەسەر سووریا، پێشنیازەکە لە چوارچێوەی یاسای رێگەپێدانی بەرگریی نیشتمانی بۆ ساڵی دارایی 2026 جێگیر کرابوو.

دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا رەخنەی تووند لە سەرکردەکانی وڵاتانی ئەورووپا دەگرێت و بە "لاواز" وەسفیان دەکات. ئاماژەش بەوە دەکات، رەنگە ئەمریکا پشتیوانی و هاوکارییەکانی بۆ ئۆکراینا کەم بکاتەوە

رۆژی چوارشەممە ئوسترالیا بووە یەکەم وڵات لە جیهاندا بەکارهێنانی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی لە منداڵانی خوار تەمەن 16 ساڵ قەدەخە بکات و دەستگەیشتن بە ئەپەکانی تایبەت بە سۆشیال میدیایان لەسەر رابگرێت

بڕیارە سەرکردایەتیی ئۆکراینا رۆژی سێشەممە پلانێکی ئاشتیی هەموارکراو لەگەڵ ئەمریکا تاوتوێ بکات بە مەبەستی کۆتاییهێنان بە جەنگی نێوان ئۆکراینا و رووسیا، ئەمەش لەدوای لووتکەی رۆژی دووشەممەی لەندەن لەنێوان ڤۆلۆدیمیر زیلینسکی، سەرۆکی ئۆکراینا و هەریەک لە سەرکردەکانی فەرەنسا، ئەڵمانیا و بەریتانیا

ئالینا حەبە، پارێزەرە عێراقییەکەی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، کە دواتر ترەمپ وەکو داواکاری گشتیی فیدراڵی لە ویلایەتی نیوجێرسی دایمەزراند، رایگەیاند، دەست لە پۆستەکەی دەکشێنێتەوە؛ ئەمەش دوای ئەوەی دادگەی تێهەڵچوونەوەی فیدراڵی بڕیاری دا پرۆسەی دامەزراندنەکەی نایاسایی بووە و ناوبراوی لە سەرپەرشتیکردنی دۆسیەکانی ئەو ویلایەتە دوورخستەوە

بڕیارە بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رۆژی 29ی ئەم مانگە جارێکی دیکە سەردانی واشنتن بکاتەوە و لەگەڵ دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا کۆببێتەوە؛ ئەمەش دوای ئەوەی لەم دواییەدا هەردوو سەرکردە پەیامی دژبەیەکیان راگەیاند دەربارەی ئەگەرەکانی دەستپێکردنی قۆناخی دووەم لە ئاگربەستی غەززە و ستراتیژی ئیسرائیل لە سووریا

بەگوێرەی راپۆرتێکی میدیای ئەمریکا، لە دوای ئەوەی لە دوو ساڵی رابردوودا رووبەڕووبوونەوەی هێرشی بەردەوامی درۆنەکان بووەتەوە کە لەلایەن ئێران و گرووپە میلیشیاکانی نزیکی کراون، ئێستا سوپای ئەمریکا پلانی داناوە بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئەو هێرشانە، درۆنی کۆپیکراوی بۆمبڕێژکراوی ئێرانی دروست بکات، کە سوودیان لە دیزاین و تەکنەلۆژیای درۆنە ئێرانییەکان وەرگرتووە.

لەدوای ئەو هەڕەشە نوێیەی پووتین، ڤۆلۆدیمیر زیلینسکی، سەرۆکی ئۆکراینا دەستبەرداربوونی ئەو ناوچە ستراتیژیەی وڵاتەکەی رەتکردەوە.

ئیدارەی ترەمپ سەرجەم داواکاریی مافی پەنابەرێتی و مانەوەی 19 وڵاتی ئەفریقی، ئاسیایی و رۆژهەڵاتی نێوەڕاستی راگرت، کە لەنێویاندا ئێران، ئەفغانستان و سۆماڵی تێدایە

سەرۆکی ئەمریکا هەنگاوێکی دیکەی دژی ڤەنزوێلا گرتەبەر و رایگەیاند، دەبێت ئاسمانی ڤەنزوێلا بەتەواوی دابخرێت، بەڵام هیچ وردەکارییەکی زیاتری نەدا؛ ئەمەش نیگەرانی و سەرکۆنەی لەلایەن دەسەڵاتدارانی ڤەنزوێلاوە لێکەوتەوە و ئەو هەڕەشانەی حکومەتی ئەمریکا و سەرۆکەکەییان بە "هەڕەشەی داگیرکاران" وەسف کرد.

سوپای ئیسرائیل لە پلانیدایە ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکانی لە ناوچەکانی باشووری سووریا فراوان بکات، ئەگەر بۆی سەلما هێزەکانی سەر بە حکومەتی سووریا لەکاتی ئۆپەراسیۆنێکی تایبەتدا لە گوندی بەیت جن لە باشووری ئەو وڵاتە تەقەیان لە سەربازانی ئیسرائیل کردووە

سەرۆکی ئەمریکا پەیامی نوێ و ناخۆشی بۆ کۆچبەران هەیە و رایگەیاند، ئیدارەکەی کار دەکات بۆ راگرتنی هەمیشەیی کۆچبەران لە هەموو وڵاتانی جیهانی سێیەم، بۆئەوەی سیستمی کۆچبەران لە ئەمریکا بە تەواوی چاک ببێتەوە

وەزیری دەرەوەی ئوسترالیا رایگەیاند، وڵاتەکەی سوپای پاسدارانی ئێرانی وەک "پاڵپشتیکاری تیرۆر" ناساندووە و ئەو هێزەی خستووەتە نێو لیستی تیرۆرەوە.

رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان لە نوێترین راپۆرتیدا، هۆشداریی داوە لەوەی جەنگی دوو ساڵەی نێوان ئیسرائیل و حەماس لە کەرتی غەززە، "چاڵێکی دەستکردی مرۆڤی" دروستکردووە، ئاوەدانکردنەوەی کەرتەکەش بێجگە لەوەی چەندین دەیەیەی پێویستە، زیاتر لە 70 ملیار دۆلاریشی تێدەچێت

ڤاتیکان هاوسەرگیری وەک "یەکگرتنێکی تایبەت و درێژخایەن" لەنێوان یەک پیاو و یەک ئافرەت وەسف دەکات و دژایەتیی کەنیسەی کاسۆلیکیش بۆ دیاردەی فرەژنی دووپات دەکاتەوە

سعودیە پلانی هەیە لە داهاتوویەکی نزیکدا فرۆشگەی نوێی فرۆشتنی خواردنەوە کحولییەکان بکاتەوە کە یەکێکیان تایبەتە بەو کارمەندە بیانییانەی لە کۆمپانیای نەوتی ئەو وڵاتە بەناوی ئارامکۆ کار دەکەن.

ئەمریکا و ئۆکراینا دەڵێن، پلانێکی نوێ و هەموارکراویان ئامادە کردووە تایبەت بە راگرتنی جەنگی سێ ساڵ و نیوەی ئۆکراینا و رووسیا؛ گۆڕانکاری لەو رەشنووسەی بەرپرسانی ئیدارەی ترەمپ کراوە کە هەریەک لە بەرپرسانی ئۆکراینا و ئەورووپا پێیانوابوو لە بەرژەوەندیی مۆسکۆ بووە

کۆمپانیای مێتا پێشاندانی توێژینەوەیەکی ناوخۆیی کۆمپانیاکەی لەبارەی کاریگەرییە دەروونییەکانی بەکارهێنانی فەیسبووک و ئینستاگرام رەتکردەوە، دوای ئەوەی لەڕێگەی تویژینەوەکەوە دەرکەت بەرهەمەکانی زیان بە دەروونی بەکارهێنەرانی دەگەیێنن.

حووسییەکانی یەمەن سزای لەسێدارەدانیان بەسەر 17 کەسدا سەپاندووە بە تۆمەتی سیخوڕیکردن بۆ وڵاتانی ئیسرائیل، ئەمریکا، بەریتانیا و سعودیە

چوار بەرپرسی ئەمریکی رایانگەیاندووە، واشنتن ئامادەکاری دەکات لە چەند رۆژی داهاتوودا قۆناخێکی نوێ لە ئۆپەراسیۆنەکانی پەیوەست بە داهاتووی ڤەنزوێلا دەست پێبکات. ئەمەش وەک رێکارێکی نوێی ئیدارەی ترەمپ بۆ چڕکردنەوەی فشارەکانی سەر حکومەتەکەی نیکۆلاس مادورۆ دێت.

"ئۆکراینا نابێت ببێتە ئەندامی ناتۆ"

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، سبەی هەینی لەهەنگاوێکی چاوەڕواننەکراودا لەگەڵ زوهران مامدانی، سەرۆک شارەوانیی نیویۆرک لە کۆشکی سپی کۆدەبێتەوە، ئەمەش یەکەم بەریەککەوتنی راستەوخۆی نێوان ئەو دوو کەسایەتییە سیاسییەیە کە چەندین مانگ دژایەتی یەکتریان کردووە.

پڕۆژەکە بە زمانێکی ئاڵۆز ئاماژە بە ئەگەری دروستکردنی دەوڵەتێکی فەڵەستینی لە داهاتوودا دەکات. ئەمە دوای ئەوەی دەسەڵاتی فەڵەستین چاکسازییە داواکراوەکانی جێبەجێ کرد و ئاوەدانکردنەوەی غەززە دەستی پێکرد. لە پڕۆژەکەدا هاتووە، "لەوانەیە مەرجەکان لە کۆتاییدا ببنە هۆی رێگایەکی باوەڕپێکراو بۆ دیاریکردنی مافی چارەی خۆنەوسینی فەڵەستینیەکان و دەوڵەتبوون".

وەکو دوا هەنگاو بۆ دەربازبوون لە وشکەساڵی و ئەو قەیرانی ئاوەی وڵاتەکە رووبەڕووی بووەتەوە، ئێران بە مادەی کیمیایی هەوری پرژاند، ئەمەش وەکو هەوڵێک بۆ ئەوەی باران ببارێت و ئەو وڵاتە لەدەست قەیرانی کەم ئاوی رزگاربکات. پسپۆڕان دەڵێن، ئەو وشکەساڵییەی ئێران رووبەڕووی بووەتەوە، لە 50 ساڵی رابردوودا وێنەی نەبووە.

بەرپرسانی فەلەستینی رایانگەیاندووە، سەرکردەکانی سعودیه بەڵێنیان پێداون، تاوەکو ئەو کاتەی بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیران بێت، پەیوەندیی لەگەڵ ئیسرائیل دروست ناکەن.

کۆمپانیای ئەتۆمی ئینرگۆتۆم کە گەورەترین کۆمپانیای بواری وزەی ئۆکراینایە و سەر بە دەوڵەتە، لەنێو ناوجەرگەی ئابڕووچوونەکەدایە و سەرۆکی ئۆکراینا رایگەیاند، دەست بە لێکۆڵینەوە لەو کۆمپانیایە کراوە، لە ماوەی هەفتەیەکدا ئەنجوومەنێکی نوێی سەرپەرشتیاری بۆ دادەنرێت.

بەگوێرەی بەرپرسانی حکومەت و بازرگانانی ئێرانی، تاران خوازیارە دراوی ئەلیکترۆنی بەکاربهێنێت بۆ کارە بازرگانییە نێودەوڵەتییەکان و مامەڵەکردن لەگەڵ وڵاتانی ئەندام لە رێکخراوی بریکس، ئەمەش بۆ خۆدەربازکردن لەو سزایانەی ئەمریکا و نەتەوە یەکگرتووەکان بەسەریدا سەپاندوویانە.

بزووتنەوەی حەماس وردە وردە و بە بێدەنگی سەرقاڵی کۆنترۆڵكردنەوەی کەرتی غەززەیە و خەڵکی کەرتەکەش رایانگەیاندووە، حەماس لە دیاریکردنی نرخی مریشکەوە تاوەکو باجدانان لەسەر جگەرەی کۆنترۆڵ کردووە و بەردەوامیش لە هەوڵدایە بۆ فراوانکردنەوەی دەسەڵاتەکانی لەدوای مانگێک لە ئاگربەست و کۆتاییهاتنی جەنگ

چاوەڕوان دەکرێت دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا و محەممەد بن سەلمان، شازادەی جێنشینی سعودیە لەمیانی سەردانەکەی هەفتەی داهاتووی بۆ واشنتن، رێککەوتنێکی گرانبەهای ئەمنی واژۆ بکەن، لەنێو ئەو رێککەوتنەش چاوەڕێ دەکرێت گرێبەستی کڕینی فڕۆکەی جەنگیی F35 لەلایەن سعودیەوە واژۆ بکرێت

وەزیری ناوخۆی بەریتانیا بەڵێنی دا، هەرچی پێویست بێت، وڵاتەکەی دەستی بۆ دەبات بۆ پاراستنی سنوورەکانی و پلانێکی تۆکمە و فراوانیان بۆ ئەو مەبەستە هەیە. یەکێک لەو رێکارانەش، چیدیکە رێگەنادەن هیچ کۆچبەرێک بۆ هەمیشە لەو وڵاتە بمێنێتەوە.

تورکیا فەرمانی دەستگیرکردنی بۆ 37 سەرکردە و بەرپرسی باڵای ئیسرائیل دەرکرد، لەنێویشیاندا بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل و تۆمەتباریان دەکات بەوەی لە کەرتی غەززە جینۆسایدیان دژی فەلەستینییەکان کردووە

بەرپرسێکی ئەمریکی ئاشکرای کردووە، یەکەیەکی سەربازیی تایبەت و نهێنیی ئێران پیلانی کوشتنی باڵیۆزی ئیسرائیلیان لە مەکسیک داڕشتووە، بەڵام پیلانەکە پووچەڵ کراوەتەوە و ئێرانیش ئەو تۆمەتە رەتدەکاتەوە

تورکیا خەریکی ئامادەکردنی پرۆژەیاسایەکە بۆ رێگەدان بە گەڕانەوەی هەزاران گەریلا و هاووڵاتیی سڤیلی نزیک لە پارتی کرێکارانی کوردستان - پەکەکە لە هەرێمی کوردستان بۆ نێو تورکیا

لێکۆڵینەوەیەک تۆڕێکی تاوانکاری کوردی لە بەریتانیا ئاشکرا دەکات، کە رێگە بە کۆچبەرانی کورد دەدات بە نایاسایی لە بەریتانیا کار بکەن و تۆڕەکە بە سەتان کاری بازرگانی لەو وڵاتە سەرپەرشتی دەکەن

ئیدارەی ترەمپ پرۆژەبڕیارێکی پێشکێشی وڵاتانی ئەندام لە ئەنجوومەنی ئاسایشی نێودەوڵەتی کردووە، تایبەت بە بەڕێوەبردنی کەرتی غەززە و دامەزراندنی هێزێکی نێودەوڵەتی بۆ ماوەی دوو ساڵی داهاتوو.

ئەنجوومەنی یەکێتیی ئەورووپا بەنیازی پلانێکی فراوانە بۆ پاراستنی سنوورەکانی ئەورووپا لە بەرامبەر دزەکردنی درۆنی نەناسراو لە چەند مانگی رابردوودا، کە لە ئاسمانی کیشوەرەکە بیندراون، ئەمەش لە رێگەی دابینکردنی درۆنی چاودێری لەو سنوورانە و پاراستنی ژێرخانە گرنگەکانی ئەورووپا، بەتایبەت فڕۆکەخانەکان

سەرۆکی ئەمریکا جارێکی دیکە جەخت لەوە دەکاتەوە، محەممەد بن سەلمان جیددی نییە لەوەی بە ئاشکرا مەرجی دروستکردنی پەیوەندییەکان لەگەڵ ئیسرائیل بە دامەزراندنی دەوڵەتی فەڵەستین دەبەستێتەوە

یەکێک لە پێشنیازە سەرەکییەکان ئەمریکا بۆ بونیاتنانەوەی کەرتی غەززە، کە بەرپرسانی ئیدارەی ترەمپ پێشکێشی وڵاتانی عەرەبی و بەتایبەت وڵاتانی کەنداوی کردووە بریتییە لە دروستکردنی زیاتر لە 10 ناوچەی نیشتەجێبوون لە بەشی رۆژهەڵاتی کەرتەکە، ئەو بەشەی لەژێر کۆنترۆڵی سوپای ئیسرائیلدایە و بە ناوچەی هێڵی زەرد ناسراوە

نێردەی ئەمریکا بۆ کاروباری سووریا و لوبنان، رەخنەی تووندی لە کاربەدەستان و بەرپرسانی لوبنان گرت و چەند جارێک وڵاتەکەی بە "دەوڵەتێکی شکستخواردوو" ناوبرد و سەرکردەکانیشی بە "داینەسۆر" وەسف کرد. هۆشداریشی دا لەوەی رەنگە ئەوان نەتوانن گوێڕایەڵی داواکاریی سەرەکیی ئەمریکا بن، ئەویش چەکداماڵینی حیزبوڵڵایە

سەرۆکی ئەمریکا هەڕەشەی ناردنی هێزی وڵاتەکەی بۆ نەیجیریا کرد و رایگەیاند، ئەگەر دەسەڵاتدارانی ئەو وڵاتە ئەفریقییە رێگری نەکەن لە کوشتنی کریستیانەکان لەلایەن "ئیسلامییە تووندڕۆکانەوە"، ئەوا ناچار دەبێت ئەو هەنگاوە بنێت

کوشتارگەی چەند رۆژی رابردووی سوودان ترسی خستووەتە دڵی جیهانەوە بەوەی گەڕێکی خوێناویی دیکەی شەڕ روودەداتەوە، ئەمەش لەدوای ئەوەی چەکدارانی هێزەکانی پشتیوانیی خێرا، ناسراو بە (RSF)، بە سەرۆکایەتیی محەممەد حەمدان حمێدتی دەگەلۆ، دەستیان بەسەر شارێکی ستراتیژیی هەرێمی دارفۆردا گرت و لەژێر کۆنترۆڵی سوپای سوودان بە سەرکردایەتیی عەبدولفەتاح بوورهان، فەرماندەی گشتیی هێزە چەکدارەکانی ئەو وڵاتە دەریهێنا

ئەنجوومەنی ئاسایشی سەر بە نەتەوە یەکگرتووەکان، بڕیارێکی یەکلاکەرەوەی لە یەکێک لە درێژخایەنترین ناکۆکییەکانی کێشوەری ئەفریقا دا و بە کۆی دەنگ پشتگیریی پلانی مەغریبی بۆ پێدانی ئۆتۆنۆمی بە بیابانی رۆژئاوا، لەژێر سەروەریی ئەو وڵاتە دا

رووخاندنی باڵەخانەی رۆژهەڵاتی کۆشکی سپی و نۆژەنکردنەوەی بەس نەبوو، ئێستا سەرۆکی ئەمریکا ئاشکرای کردووە کە گەرماو و توالێتی کۆشکی سپیشی بە زێڕ و مەڕمەڕ نۆژەن کردووەتەوە

حکومەتی فینلاند هەڵمەتێکی نوێی دژی کۆچبەرانی نایاسایی دەستپێکردووە، بەهۆی ئەو هەڵمەتەشەوە رێژەی دیپۆرتکردنەوە بە شێوەیەکی بەرچاو زیادیکردووە و لە هەمان کاتیشدا ترسی لەنێو دڵی کۆچبەران دروستکردووە

سەرۆکی ئەمریکا دوای کۆبوونەوەی لەگەڵ هاوتا چینییەکەی لە کۆریای باشوور، بەمەبەستی هێورکردنەوەی ناکۆکییە بازرگانییەکانی نێوان واشنتن و پەکین رایگەیاند، رازی بووە پێناسیی گومرگی لەسەر چین کەم بکاتەوە و لە بەرامبەریشدا، سەرۆکی چین رازی بووە بە دواخستنی سنووردارکردنی کانزا دەگمەنەکانی چین بۆ ئەمریکا.

سەرۆکی ئەمریکا، رایگەیاند، رێگەی پێنادرێت خۆی بۆ خولێکی نوێی سەرۆکایەتیی ئەمریکا بەربژێر بکات و رەخنەی دەستوور و یاساکانی وڵاتەکەی دەگرێت و دەڵێ "ئەمە کارێکی خراپە."

دەزگای چاودێریی کۆمپانیاکان لە ئوسترالیا، سکاڵای لە دژی کۆمپانیای مایکرۆسۆفت تۆمارکرد و تۆمەتباری کرد بەوەی هاووڵاتییانی ئەو وڵاتەی چەواشە کردووە و خەڵکی ناچار کردووە پارە بدەن بۆ بەردەستبوونی خزمەتگوزاریی ژیریی دەستکردی مایکرۆسۆفت ناسراو بە "ئەی ئای کۆپیلۆت".

زیاتر لە 60 وڵات یەکەم پەیماننامەی نەتەوە یەکگرتووەکانیان واژۆ کرد، تایبەت بە بەرەنگاربوونەوەی تاوانی سایبەری و ئەلیکترۆنی، سەرەڕای دژایەتیکردنی ژمارەیەک کۆمپانیای تەکنەلۆژیای گەورە و رێکخراوەکانی تایبەت بە مافەکانی مرۆڤ، کە هۆشدارییان داوە، ئەو پەیماننامەیە دەبێتە هۆی زیادبوونی چاودێری و سانسۆری وڵاتان بەسەر هاووڵاتییانەوە

سەرۆکی ئەمریکا لەگەڵ سەرکردەکانی قەتەر لەنێو فڕۆکەی سەرۆکایەتیی وڵاتەکەی کۆبووەوە و رایگەیاند، قەتەر دەتوانێت هێزی ئاشتیپارێز رەوانەی کەرتی غەززە بکات، لە هەمان کاتیشدا حەماسی ئاگادار کردەوە، پابەندی رێککەوتنی ئاگربەست بێت و هەوڵەکانیان بۆ گەڕان و دۆزینەوەی تەرمی بارمتەکان فراوانتر و خێراتر بکەن

بەرپرسانی پاکستان و ئەفغانستان لە ئەستەنبووڵ کۆبوونەوە بە مەبەستی گفتوگۆکردن لەسەر چۆنێتی دڵنیابوون لە بەردەوامبوونی ئاگربەستی ئەم دواییەی نێوان هەردوو وڵات. وەزیری بەرگریی پاکستان هۆشداریی دا لەوەی ئەگەر هەوڵەکان سەرکەوتوو نەبوون، ئەوا "جەنگێکی کراوە" دژی ئەفغانستان دەکەن

وەزارەتی جەنگی ئەمریکا رایگەیاند، بڕی 130 ملیۆن دۆلاریان لەلایەن کەسێکی نەناسراو قبووڵ کردووە بۆ پێدانی مووچەی سەربازەکان لە کاتی داخستنی حکومەتی وڵاتەکە

حکومەتی ئەمریکا سزای بەسەر سەرۆکی کۆڵۆمبیا و ژمارەیەک بەرپرسی باڵای ئەو وڵاتەدا سەپاند، بە تۆمەتی ئەوەی ئاسانکارییان بۆ بازرگانیکردن بە ماددە هۆشبەرەکان لە وڵاتانی ئەمریکای باشوور و ئەمریکا کردووە

چین و رووسیا ژنانی سەرنجڕاکێش و جوان رەوانەی ئەمریکا دەکەن بۆ فریودانی کارمەندانی بواری تەکنەلۆژیای ئەمریکا، دزینی نهێنییەکانی ئەو بوارە و سوودلێوەرگرتنیان لە وڵاتەکانیان

بەگوێرەی راپۆرتێکی لیژنەی کاروباری کۆچی پەرلەمانی ئیسرائیل، ناسراو بە کنێست، زیاتر لە 125 هەزار هاووڵاتیی ئیسرائیلی لە سەرەتای ساڵی 2022 تاوەکو نێوەڕاستی ساڵی 2024، وڵاتەکەیان جێهێشتووە و کۆچیان کردووە

دوای ئەوەی دەستدرێژیی سێکسی کرایە سەر کچێکی تەمەن 10 ساڵانی ئیرلەندی، تووندڕۆکانی ئەو وڵاتە لە شاری دبلنی پایتەخت هێرشیان کردە سەر هۆتێلێکی پڕ لە پەناخواز و رووبەڕووی هێزەکانی پۆلیس بوونەوە، لە ئەنجامدا 6 تۆمەتبار دەستگیر کران

وەزارەتی ناوخۆی سووریا رایگەیاند، لە ئۆپەراسیۆنێکی تایبەت بۆ سەر تۆڕێکی بازرگانانی مادە هۆشبەرەکان لە سنووری دیمەشق، دەستیان بەسەر 12 ملیۆن حەبی کەپتاگۆندا گرتووە.

بەرپرسانی ئیدارەی ترمپ ترسیان لەوە هەیە بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل کۆتایی بە ئاگربەستی غەززە بهێنێت و جارێکی دیکە جەنگ دژی حەماس دەستپێبکاتەوە.

ترەمپ پۆستێکی دیکەی حکومیی بەخشییە بازرگان و یەکێک لە لایەنگرە سەرسەختەکانی خۆی، بەڵام ئەمجارەیان کەسایەتییەکە کە لە دەرەوەی بازنەی خۆیەتی و بە رەچەڵەک خەڵکی عێراقە و کلدانییە، ئەو کەسەش مارک ساڤایا-یە کە بازرگانێکی دیاری بواری ماددەی هۆشبەری جۆری (ماریوانا)یە، لەو ماددەیەش دەرمانی پزیشکی بەرهەم دەهێنێت. ساڤایا دەبێتە نوێنەری تایبەتی سەرۆکی ئەمریکا بۆ کاروباری عێراق

جارید کوشنەر، زاوا و راوێژکاری دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا، رایگەیاند پێویستە ئیسرائیل هاوکاریی فەلەستینییەکان بکات و هەوڵی باشترکردنی ژیانیان بدات ئەگەر دەیەوێت بە تەواوی تێکەڵی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست ببێت و قبووڵ بکرێت.

راپۆرتێکی بەریتانی دەریدەخات، رووسیا هاوکاریی باندە قاچاخچییەکان دەکات بۆ رەوانەکردنی کۆچبەرانی نایاسایی بۆ وڵاتانی ئەورووپا و بەریتانیا و وەزیری ناوخۆی بولگاریاش ئاماژە بەوە دەکات، دەزگە هەواڵگرییەکانی رووسیا، هاوئاهەنگییان لەگەڵ باندە قاچاخچییەکان هەیە بۆ پڕکردنی ئەورووپا و بەریتانیا لە کۆچبەران.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند، وڵاتانی نێوەندگیری رێککەوتنی ئاشتیی غەززەی لە پیلانێک ئاگادار کردووەتەوە بۆ تێکدانی رێککەوتننامەکە و ئاماژە بەوەش دەکات، ئەگەر ئەو پیلانە جێبەجێ بکرێت، واشنتن رێوشوێنی پێویست دەگرێتەبەر بۆ پاراستنی خەڵکی غەززە و ئاگربەستەکە

بە ملیۆنان ئەمریکی لە سەرانسەری 50 ویلایەتەکەی ئەمریکا رژانە سەر شەقامەکان بۆ دەربڕینی ناڕەزایەتی و تووڕەییان بەرامبەر سیاسەتەکانی سەرۆکی ئەمریکا. خۆپێشاندەران شەپۆلی ناڕەزایەتییەکانیان بە "نا بۆ پاشاکان" ناودەبەن، وەکو ئاماژەیەک بەوەی ترەمپ دەیەوێت سیستمی حوکمڕانیی ئەمریکا بکاتە پاشایەتیی. لە بەرامبەردا کۆمارییەکان خۆپێشاندانەکانیان بە بڵاوکردنەوەی "رق و کینە لە ئەمریکا" ناوبرد

بەگوێرەی توێژینەوەیەکی زانستیی نوێ، مرۆڤی ئەم سەردەمە 20 ساڵ زیاتر لە مرۆڤی ساڵانی 1950کان دەژی، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا رێژەی مردن لەنێو گەنجان و هەرزەکاراندا بە شێوەیەکی بەرچاو زیادیان کردووە

بەرپرسێکی باڵای بزووتنەوەی حەماس رایگەیاند، بزووتنەوەکەیان دەسەڵاتی ئاسایشی کەرتی غەززە رادەست ناکات. ئاماژە بەوەش دەکات، گرووپەکەیان ناتوانێت پابەند بێت بە چەکدانان

سەرۆکی ئەمریکا لە کۆبوونەوەی لەگەڵ سەرۆکی ئۆکراینا لە کۆشکی سپی، داوای لێکرد لەگەڵ رووسیا رێکبکەوێت و کۆتایی بە جەنگی نێوان ئەو دوو وڵاتە بهێنێت. لە هەمان کاتدا بەرپرسانی باڵای کیێڤی بێ هیوا کرد لەوەی ئەمریکا مووشەکی پێشکەوتووی تۆماهۆکیان بۆ دابین بکات

سەرۆکی ئەمریکا بەشێوەیەکی ناڕاستەوخۆ ئاماژەی بەوەکرد، ئۆپەراسیۆنی نهێنی ئاژانسی ناوەندی هەواڵگریی ئەمریکا ناسراو بە (سی ئای ئەی) دژ بە ڤەنزوێلا پەسندکردووە، بەڵام بە تەواوەتیش دانیپێدا نەنا. راشیگەیاند، بیر لە هێرشکردنە سەر باندەکانی بازرگانی مادە هۆشبەرەکان لەنێو ئەو وڵاتە دەکاتەوە.

راوێژکارێکی باڵای دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، ئیدارەکەیان کار دەکات بۆ دەستنیشانکردن و دامەزراندنی ژمارەیەک فەلەستینی بۆ بەشداریکردن لە حکومەتی تەکنۆکراتی غەززە و بەڕێوەبردنی ئەو کەرتە لەدوای جەنگ.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل هۆشداریی دا و رایگەیاند، ئەگەر بزووتنەوەی حەماس بە چەکداماڵین رازی نەبێت، ئەوا هەموو دۆزەخیان بەسەردا دەکەینەوە

ترەمپ رایگەیاند، بەخشەرێکی زۆر دەوڵەمەند لەکاتی داخستنی حکومەتدا، ئامادەیی دەربڕیوە بۆ دابینکردنی مووچەی سەربازانی سوپای ئەمریکا، بەڵام ئامادە نەبوو هیچ زانیارییەک لەبارەی ئەو کەسە دەوڵەمەندەوە بدات یان ناسنامەی ئاشکرا بکات.

بارمتەکانی ئیسرائیل لە غەززە ئازاد کران و چیرۆکی بارمتەیی خۆیان دەگێڕنەوە. باسی وردەکاریی ئەو ماوەیە دەکەن لە لای حەماس دەستبەسەر بوون، لە جیهانی دەرەوە دابڕابوون و بەرگەی برسێتیی درێژخایەنیان گرتووە. بەشێکیشیان دەڵێن، لە غەززە ئەشکەنجە دراون.

ڤۆلۆدیمیر زیلینسکی، سەرۆکی ئۆکراینا رایگەیاند، لە کۆتایی ئەم هەفتەیە جارێکی دیکە سەردانی واشنتن دەکات و لەگەڵ سەرۆکی ئەمریکا لە کۆشکی سپی کۆدەبنەوە، بەمەبەستی فراوانکردنی هاوکارییە سەربازییەکانی ئەمریکا بۆ ئۆکراینا و تاوتوێکردنی پێدانی چەکی قورس و سیستمی بەرگریی ئاسمانی بەتایبەتی مووشەکی پێشکەوتووی تۆماهۆک، ئەمەش وەکو رێکارێکی دیکەی سەرۆکی ئەمریکا تاوەکو فشاری زیاتر بخاتە سەر رووسیا.

سوپای ئیسرائیل رایگەیاند یەکەم کاروانی بارمتەکان لەلایەن بزووتنەوەی حەماسەوە ئازاد کران، چاوەڕوانیش دەکرێت 48 بارمتە ئازاد بکرێن لەو ژمارەیەش 20 بارمتەیە زیندوون.

بزووتنەوەی حەماس نزیکەی 7 هەزار ئەندامی هێزە ئەمنییەکانی بانگهێشت کردووەتەوە و پێنج پارێزگاری خۆجێیی نوێیشی دەستنیشان کردوون کە سەرجەمیان پێشینەی سەربازییان هەیە، بەمەبەستی کۆنترۆلکردنەوەی ئەو ناوچانەی کە سوپای ئیسرائیل بەگوێرەی رێککەوتنی ئاگربەستی غەززە، تێیدا کشاونەتەوە.

سەرۆکی ئەمریکا و میسر سەرۆکایەتیی لووتکەیەکی جیهانی لە شاری گەشتیاریی شەرم شێخ لەسەر دەریای سوور دەکەن، بە مەبەستی پتەوکردنی رێککەوتننامەی ئاگربەستی غەززە و چارەسەرکردنی کێشەکانی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست

دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، فەرمانی دەرکردووە بەوەی هەفتەی داهاتوو مووچەی سەربازانی سوپای ئەمریکا بدرێت، ئەوەش سەرەڕای بەردەوامیی داخستنی حکومەت، کە بەهۆیەوە زۆربەی فەرمانبەرانی سڤیل و فیدراڵی ناچار بوون بەبێ مووچە کار بکەن

بەرپرسانی باڵای ئەمریکا رایانگەیاندووە، تیمێکی 200 سەربازیی ئەمریکی لە چەند ناوچەیەکی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست بڵاو دەکرێنەوە، بەمەبەستی چاودێریکردنی ئاگربەستی نێوان ئیسرائیل و حەماس لە کەرتی غەززە پاش واژۆکردنی رێککەوتنی ئاشتی لەنێوانیان بە نێوەندگیریی سەرۆکی ئەمریکا و وڵاتانی عەرەبی.

ئیمانوێل ماکرۆن، سەرۆکی فەرەنسا لەژێر گوشارێکی گەورەدایە، بەتایبەت لەلایەن هاوپەیمانەکانییەوە بۆ دۆزینەوەی چارەسەرێکی خێرا بۆ ئەو چەقبەستنە سیاسییەی رووبەڕووی وڵاتەکەی بووەتەوە؛ ئەمە دوای ئەوەی سەرۆکوەزیرانی پێشووتری فەرەنسا و یەکێک لە هاوپەیمانە نزیکەکانی داوای لە ماکرۆن کرد، لە بەرژەوەندی وڵات، دەست لەکار بکێشێتەوە.

لە دوای نزیکەی دوو ساڵ دابڕان، کۆمپانیای ئێکسۆن مۆبیلی ئەمریکی تاوتوێی گەڕانەوەی بۆ نێو بواری بەرهەمهێنان و پەرەپێدانی کەرتی نەوت لە عێراق دەکات، ئەمەش لەرێگەی واژۆکردنی رێککەوتننامەیەک تایبەت بە گەڕان و پشکنین بۆ نەوت لە کێڵگەی گەورەی مەجنون لە پارێزگەی بەسرە لە باشووری عێراق.

ئیلیزابێس تسوورکۆڤ، توێژەری ئیسرائیلی - رووسی کە بۆ ماوەی 903 رۆژ لەلایەن کەتائیبی حیزبوڵڵای عێراقییەوە بە بارمتە گیرابوو، بۆ یەکەم جار وردەکارییەکانی ژیانی دەستبەسەریی خۆی لە رۆژی هێرشەکەی حەماس بۆ سەر ئیسرائیل ئاشکرا کرد و گوتی، لەو رۆژەدا ئەو کەسانەی دەستبەسەریان کردبوو، زۆر دڵخۆش بوون و دەنگی تەلەڤزیۆنەکەیان بەرز کردەوە تاوەکو ئەویش گوێبیستی بێت.

لە یەکێک لە کلینیکە پێشکەوتووەکانی مەکسیک، داهێنانێکی نوێی تەکنەلۆژیای ژیریی دەستکرد (AI) کاریگەریی گەورەی لەسەر پرۆسەی زاوزێ داناوە، بە جۆرێک کە تائێستا لانیکەم 20 منداڵی تەندروست بە بەکارهێنانی رۆبۆت و کەمترین دەستوەردانی مرۆڤ هاتوونەتە ژیانەوە.

میدیای فەرمیی حکومەتی سووریا رایگەیاند، هێزەکانی حکومەتی سووریا و هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) لەدوای چەند کاژێرێک لە شەڕوپێکدادانی سەخت لە گەڕەکە کوردنشینەکانی شاری حەلەب، لەسەر ئاگربەستێکی کاتیی لەو ناوچانەی شارەکە رێککەوتن.

پارتی پارێزگارانی بەریتانیا کە گەورەترین پارتی ئۆپۆزیسیۆنی ئەو وڵاتەیە، رایانگەیاند، پلانێکیان بۆ چارەسەرکردنی قەیرانی کۆچبەران لە بەریتانیا ئامادە کردووە کە هاوشێوەی سیاسەتی کۆچبەرانی دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکایە و بەگوێرەی ئەو پلانە رێگە بە دیپۆرتکردنەوەی 750 هەزار کۆچبەری نایاسایی لە ماوەی پێنج ساڵدا دەدات.

دەیان کۆمپانیای تایبەت بە بەرهەمهێنانی کرێمی دژەخۆر ناچاربوون بەرهەمەکانیان لە بازاڕەکانی ئوسترالیا بکشێننەوە، دوای ئەوەی لێکۆلێنەوەیەکی زانستی ئاشکرای کردووە، کرێمەکان فاکتەری پارێزیی لە خۆری تێدا نەبووە.

لە چەند رۆژی رابردوودا لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی ئێکس کە خاوەنەکەی ئیلۆن مەسکە، بووەتە مەیدانی شەڕێکی گەرم لەنێوان لایەنگرانی مەسک و پلاتفۆرمی نێتفلێکس، ئەمەش بەهۆی ئەوەی یەکێک لە بەرپرسانی نێتفلیکس، چارلی کیرک، چالاکڤانی راستڕۆ و نەرتیخوازی ئەمریکی و دۆستی نێزیکی مەسک کە مانگی رابردوو کوژرا، بە "نازیی" ناوبردووە.

بەهۆی ناکۆکیی دیموکرات و کۆمارییەکان لەسەر بودجە حکومەتی ئەمریکا داخرا؛ واشنتن شڵەژاوە و داخستنەکە کاریگەری لەسەر ملیۆنان ئەمریکی دەبێت

بەگوێرەی زانیارییەکانی دوو به‌رپرسى باڵاى ئێرانى و به‌رپرسێکى ئه‌مریکی، ئیداره‌ی ئەمریکا نزیکه‌ى 100 پەناخوازی ئێرانى دیپۆرت ده‌کاته‌وه‌؛ ئەمەش لەدوای چەندین مانگ لە گفتوگۆ و رێککەوتنی نێوان واشنتن و تاران لەسەر ئەو پرسە دێت

زیاتر لە دەیەیەک دوای گەیشتنی بە ژاپۆن لەگەڵ هاوژینەکەی و دوو منداڵەکەی، عەلی لە دوو بەرەوە دەجەنگێت، بەرەیەک داواکارییەکەیەتی بۆ وەرگرتنی مافی پەنابەری، بەرەی دووەمیش زیادبوونی دژایەتیکردنی ژاپۆنییەکانە دژی خێزانەکەی و کوردانی دیکەی دانیشتووانی ژاپۆن

تۆنی بلێر، سەرۆکوەزیرانی پێشووی بەریتانیا بە پلانێکی 21 خاڵی بۆ ئیدارەدانی کەرتی غەززەی دوای جەنگ، بووەتە یاریزانێکی سەرەکی لە داهاتووی ئەو کەرتە و نەخشەڕێگەکەی کاریگەریی لەسەر سیاسەتی داهاتووی ئەمریکا و هاوپەیمانەکانی لە ناوچەکە دروستکردووە، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا پرسیار و گومانێکی زۆر لەسەر رۆڵی داهاتووی ئەو سیاسەتڤانە هەیە

بیرگیر تۆرارینسن، پەرلەمانتاری پێشووی ئایسلاند پیاوی پشت ئازادکردنی ئیلیزابێت تسورکۆڤ، توێژەری ئیسرائیلی - رووسییە. ئەو بە بەکارهێنانی پەیوەندییەکانی و پێگەی بێلایەنیی وڵاتەکەی، دوای دوو ساڵ هەوڵدانی بەردەوام توانیی گرووپی کەتائیبی حیزبوڵڵای عێراق رازی بکات ئەو بارمتە ئازاد بکەن.

رەشنووسی پلانی نوێی ئیدارەی ترەمپ لەبارەی کۆتاییهێنان بە جەنگە 23 مانگییەکەی غەززە و ئازادکردنی بارمتەکان و دروستکردنی نەخشەڕێگەیەک بۆ دامەزراندنی دەوڵەتی فەلەستین ئاشکرا دەکرێت.

سەرۆکی ئەمریکا، شەوی سێشەممە، گوتاری وڵاتەکەی پێشکێش دەکات و چاوەڕێ دەکرێت لەو گوتارەدا، دروشمی "ئەمریکا یەکەمە" دووبارە بکاتەوە و هێرشی تووندیش بکاتە سەر رۆڵی "دامەزراوە نێودەوڵەتییەکان" وەکو نەتەوە یەکگرتووەکان، بە بیانووی ئەوەی رۆڵی ئەو دامەزراوانە، بە شێوەیەکی بەرچاو سیستمی جیهانی تێکداوە. ئەم گوتارەی ترەمپ لە کاتێکدایە، جیهان بە یەکێک لە ناسەقامگیرترین قۆناخەکانی مێژووی 80 ساڵەی رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکاندا تێپەڕدەبێت.

رێبەری کۆریای باکوور ئامادەیی خۆی نیشاندا بۆ دووبارە دانوستاندن لەگەڵ ئەمریکا، بەڵام بە مەرجێک واشنتن واز لە مەرجی دەستبەرداربوون لە چەکی ئەتۆمی بهێنێت

فەرەنسا نەخشەڕێگەیەکی نوێی ئامادە کردووە بە مەبەستی کۆتاییهێنان بە جەنگی 23 مانگەی غەززە و دامەزراندنی هێزێکی ئاشتیپارێزی نێودەوڵەتی لە کەرتی غەززە، ئەمەش وەکو جێگرتنەوەی سوپای ئیسرائیل و چەکداماڵینی حەماس

تەنیا رۆژی هەینیی رابردوو، زیاتر لە هەزار کۆچبەر بە بەلەمی بچووک و بە نایاسایی چوونەتە نێو خاکی بەریتانیاوە، ئەمە سەرەڕای رێککەوتنی بەریتانیا و فەرەنسا بۆ دیپۆرتکردنەوەی کۆچبەرانی نایاسایی.

سەرۆکی ئەمریکا دوو فەرمانی جێبەجێکردنی واژۆ کرد کە بە شێوەیەکی بەرچاو سیاسەتی کۆچبەری لە ئەمریکا دەگۆڕن. فەرمانی یەکەم پرۆگرامی ڤیزای کارتی زێڕینە و تایبەتە بە وەبەرهێنەرە دەوڵەمەندەکان، لە کاتێکدایە فەرمانی دووەم بڕێکی زیاتر دەسەپێنێت بەسەر داواکارانی ڤیزای کارکردن لە ئەمریکا

حکومەتی ئیستۆنیا و هاوپەیمانێتی ناتۆ رایانگەیاند، سێ فڕۆکەی جەنگیی رووسی لە جۆری میگ-31 بەبێ مۆڵەت و بۆ ماوەی 12 خولەک، سنووری ئاسمانیی وڵاتەکەیان پێشێل کردووە. ئەم رووداوە، لە نزیک دوورگەی ڤاینلۆ لە کەنداوی فینلاند روویداوە و کاردانەوەی تووندی ناتۆ و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتیی لێکەوتووەتەوە

لە چەند رۆژی رابردوودا، گۆڕانکارییەکی لەناکاو لەنێو ستافی دیپلۆماسیی ئەمریکا تایبەت بە کاروباری سووریا روویدا و ئەویش لابردنی ژمارەیەک لە باڵاترین دیپلۆماتکارانی ئەمریکا بوو کە لە دۆسیەی سووریا کار دەکەن. ئەمە لەکاتێکدایە واشنتن لە هەوڵدایە بۆ نزیککردنەوەی دەسەڵاتدارانی نوێی دیمەشق و کورد لە باکووری رۆژهەڵاتی سووریا.

بزووتنەوەی تاڵیبان، کە لە ساڵی 2021ەوە دەسەڵاتی ئەفغانستانی بەدەستەوەیە، فەرمانی قەدەخەکردنی تەواوەتیی هێڵی ئینتەرنێتی فایبەر ئۆپتیکی لە چەند پارێزگەیەکی باکووری ئەو وڵاتە دەرکردووە و گوتەبێژی بزووتنەوەکەش دەڵێت، ئەو هەنگاوە بە مەبەستی "رێگریکردنە لە بڵاوبوونەوەی بەدڕەوشتی".

شارەزایانی کەشوهەوا لە ئەورووپا، مۆدێلێکی نوێیان بەکارهێناوە بۆ دیارییکردنی ژمارەی قوربانیانی کیشوەرەکە بەهۆی بەرزبوونەوەی پلەی گەرما و بەگوێرەی ئەو خەمڵاندە نوێیە، دەرکەوتووە هاوینی ئەم ساڵ نزیکەی 16 هەزار و 500 کەس لە ئەورووپا بەهۆی کاریگەریی گەرماوە گیانیان لەدەستداوە.

"بێدەنگ بە"

ئەم هەفتەیە شانشینی یەکگرتووی بەریتانیا ئامادەکاری بۆ پێشوازیکردن لە دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا دەکات. ئەمە دووەم سەردانی ترەمپە بۆ بەریتانیا، بۆ قووڵکردنەوەی پێوەندییەکانی واشنتن و لەندەن و دروستکردنی هاودەنگییەکە لەسەر پرسە ئاڵۆزەکانی جیهان.

سەرۆکی ئەمریکا ستایشی قەتەری کرد و بە "هاوپەیمانێکی گەورە" وەسفی کرد، هاوکات داوای لە ئیسرائیل کرد "زۆر وریا بێت" بەوەی چۆن لە داهاتوودا مامەڵە لەگەڵ قەتەر دەکات، لەدوای هێرشەکانی بۆسەر دەوحە

راستڕۆ و دژە کۆچبەرانی بەریتانیا گەورەترین خۆپێشاندانیان لە مێژووی نوێی وڵاتەکەیان کرد و داوای تووندکردنی رێکارەکان بەرامبەر بە کۆچبەران و دەرکردنی پەناخوازان و راگرتنی وەرگرتنی کۆچبەری نوێ دەکەن.

وەزیری دەرەوەی ئەمریکا بەرەبەیانی رۆژی یەکشەممە گەیشتە ئیسرائیل، ئەمەش تەنیا کەمتر لە هەفتەیەک دوای هێرشەکەی ئیسرائیل بۆ سەر سەرکردەکانی حەماس لە شاری دەوحەی پایتەختی قەتەر.

حکومەتی ئەلبانیا بۆ یەکەمجار وەزیرێکی ژیریی دەستکرد دادەنێت و ئەرکی سەرەکیی ئەو وەزیرە ئەوەیە ببێتە چاودێر بەسەر حکومەتەوە و رووبەڕووی گەندەڵیی ببێتەوە.

کوشتنی چارلی کیرک، چالاکڤانی راستڕۆ و نەرتیخوازی ئەمریکی و لایەنگری سەرسەختی سەرۆکی ئەمریکا، بە خاڵێکی وەرچەرخان لە زیادبوونی تووندوتیژیی و تیرۆری سیاسیی نێو کۆمەڵگەی ئەمریکا دادەنرێت و هەندێک لە شارەزایان پێیانوایە، ئەو رووداوە، وڵاتەکە بەرەو وێرانکاریی زیاتر دەبات و هانی پشێوی زیاتریش دەدات.

کامالا ها‌ریس، بەربژێری پێشووی دیموکراتەکان بۆ پۆستی سەرۆکی ئەمریکا، رایگەیاند رێگه‌دان به‌ جۆ بایدن، سه‌رۆکی پێشووی ئه‌مریکا، تاوەکو جارێکی دیکە بڕیاری خۆی بەربژێر بکاتەوە بۆ هەڵبژاردنەکانی ساڵی 2024، کارێکی "سەرەڕۆیانە" بوو‌، به‌ڵام ئەوکات هه‌ستی کردووه‌‌ ئەو ناتوانێت ئامۆژگاری بایدنی ته‌مه‌ن 81 ساڵ بکات‌ خۆی بەربژێر نه‌کات.

بەرپرسانی باڵای ئەمریکا دەڵێن، هێرشەکەی ئیسرائیل بۆ سەر قەتەر و بەئامانجگرتنی بەرپرسانی باڵای حەماس، کۆشکی سپی و راوێژکارانی باڵای سەرۆکی ئەمریکا، شۆک و تووڕە دەکات.

ئیسرائیل لە هێرشەکەی دەوحەدا زیاتر لە 10 فڕۆکەی جەنگیی پێشکەتووی بەکارهێناوە

جەنگی غەززە لە دوو ساڵ نزیک دەبێتەوە و ئێستاش سەرۆکی ئەمریکا سەرقاڵی پلانێکی نوێیە بۆ کۆتاییهێنان بەو جەنگە و ئەم جارەیان، دۆناڵد ترەمپ پەنای بۆ جارید کوشنەر، زاوا و هاوژینی ئیڤانکای کچە گەورەی دەبات ئەو قەیرانە مرۆییە چارەسەر بکات، پلانێکیش دابڕژێت بۆ کەرتی غەززەی دوای جەنگ، بۆ ئەو مەبەستەش ئەمریکا و ئیسرائیل لەسەر رێککەوتنێکی نوێ نزیکبوونەتەوە

لە سێ ساڵ و نیوی جەنگی رووسیا و ئۆکراینا، یەکێک لە گرنگترین کێشەکانی دەسەڵاتدارانی کیێڤ کەمیی ژمارەی سەربازەکانیانە، ئێستاش ئەو کێشەیە گەورەتر بووە، بووەتە قەیران و رۆژانە بە سەتان سەربازی ئۆکراینی لە سوپا هەڵدێن

ئۆکراینا بە شێوەیەکی بەرچاو پیشەسازیی بەرگریی ناوخۆیی خۆی فراوان کردووە، ئەوەش لەدوای دەستپێکردنی هێرشەکانی رووسیا بۆ سەر ئەو وڵاتە لە شوباتی 2022.

رۆژی شەممە 6ی ئەیلوولی 2025، توێژینەوەیەکی نوێ کە لەلایەن ماڵپەڕی ناسراوی ئینگلیزی رەنکین رۆیاڵس، بڵاوکراوەتەوە و پشت بە داتاکانی ماڵپەڕی نێودەوڵەتی وۆرڵد داتا دەبەستێ، دەریخستووە هۆڵەندا و مۆنتینیگرۆ بەرزترین رێژەی ژنانی باڵابەرزیان لە جیهاندا تێدایە کە بە تێکڕای باڵای 1.70 مەتر لە هەردوو وڵاتدا.

میدیای ئیسرائیل ئەوەشی ئاشکرا کردووە، ئەو رەزامەندییەی سعودیە و ئەگەری پاشگەزبوونەوەی ئیمارات، بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیلی بە ئاستێک نیگەران کردووە کە پرسی لکاندنی کەرتی رۆژئاوای لە لیستی تەوەرەکانی کۆبوونەوەی کابینەی حکومەت لە شەوی پێنجشەممەی رابردوودا لابردووە.

لە هەنگاوێکی نوێدا حکومەتی ئەمریکا بەنیازە کۆتوبەند و رێوشوێنی تووند دژی ژمارەیەک شاندی وڵاتان بگرێتەبەر، کە لە کۆتایی ئەم مانگە روو لە شاری نیویۆرک دەکەن بە مەبەستی بەشداریکردن لە کۆبوونەوەی گشتیی نەتەوە یەکگرتووەکان

پزیشكێکی نەشتەرگەریی بەریتانی کە قاچەکانی خۆی بڕیوەتەوە، بە دوو ساڵ و 8 مانگ زیندانی کرا، ئەمەش بەهۆی ساختەکاری بۆ وەرگرتنی بیمەی تەندروستی و بڵاوبوونەوەی وێنەی سێکسی و نەشیاو

سەرۆکی ئەمریکا فەرمانێکی جێبەجێکاریی واژۆ کرد، کە رێگەدەدات بە واشنتن بۆئەوەی وڵاتانی جیهان وەکو سپۆنسەری دەستبەسەرداگرتنی نایاسایی دیاری بکات و رێوشوێنی سزادانیان بەسەدا بسەپێنێت، لەوانەش سزای ئابووری، بۆ هەر وڵاتێک کە بە نایاسایی هاووڵاتییانی ئەمریکای دەستبەسەر کردووە

نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ کاروباری رۆژهەڵاتی نێوەڕاست دەڵێت، ئیدارەی ترەمپ لەگەڵ چەند وڵاتێک لە گفتوگۆدایە بۆئەوەی بچنە نێو رێککەوتننامەی ئەبراهام کە تایبەتە بە دروستکردنی پەیوەندی لەنێوان وڵاتانی ئەندام لە کۆمکاری عەرەبی و ئیسرائیل. ئاماژە بەوەش دەکات، واشنتن ئامانجیەتی چەندین جەنگ و ململانێ تاوەکو کۆتایی ئەم ساڵ کۆتایی پێبهێنێت، لەنێویشیاندا جەنگی غەززە

بەربژێرێکی کۆمارییەکان لە ویلایەتی تێکساس لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان هەرای نایەوە، دوای ئەوەی ڤیدیۆی سووتاندنی کۆپییەکی قورئانی پیرۆزی بڵاوکردەوە

رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان هۆشداری دەدات، سەرەڕای کوژرانی چەندین سەرکردەی داعش، بەڵام هێشتا ئەو گرووپە لە عێراق و سووریا چالاکە و سەرقاڵی خۆڕێکخستنەوەن، ئاماژە بەوەش دەکات، ئێستا وڵاتانی ئەفریقا بوونەتە ناوەندی خۆڕێکخستنەوەی داعش و لە ناوچەکانی ئاسیای نێوەڕاستیش لە بەهێزبووندایە.

دادوەرە خۆشەویست و میهرەبانەکەی ئەمریکا لە تەمەنی 88 ساڵییدا بەهۆی نەخۆشییەوە کۆچی دوایی کرد.

میدیای فەرمیی سوریا بڵاویکردەوە، هێزەکانی هاوپەیمانیی نێودەوڵەتی دژی داعش، سەرکردەیەکی باڵای رێکخراوەکەیان لە ئۆپەراسیۆنێکی ئاسمانیی تایبەتدا لە باکووری رۆژئاوای سووریا کوشتووە.

حکومەتی بەریتانیا رێککەوتنێکی نوێی لەگەڵ حکومەتی عێراق واژۆ کرد بۆ خێراکردنی پرۆسەی دیپۆرتکردنەوەی ئەو پەناخوازانەی عێراق و باشووری کوردستان کە مافی مانەوەیان لەو وڵاتەدا نییە.

ئەحمەد شەرع، سەرۆکی سووریا بۆ قۆناخی راگوزەر، چالاکڤانێک لە بواری مافەکانی مرۆڤ دەکاتە نوێنەری وڵاتەکەی لە رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان

کۆنسووڵی نوێی ئەمریکا لە هەولێر دەڵێت، بە پەرۆشەوە دەڕوانێتە دوو ساڵی داهاتووی ژیانی دیپلۆماسییەتی لە هەرێمی کوردستان. ئاماژەش بەوە دەکات، تەواوبوونی باڵەخانە نوێیەکەی کۆنسووڵخانەی ئەمریکا لە هەولێر نزیکە

لە 16 رۆژدا زیاتر لە 1000 کەس لە ئیسپانیا لە ئەنجامی بەرزبوونەوەی پلەی گەرما و کاریگەرییەکانی گیانیان لەدەستداوە

لە نوێترین پێوەری جیهانیدا تایبەت بە شیاوترین و نەشیاوترین شاری جیهان بۆ ژیان لە ساڵی 2025، دیمەشقی پایتەختی سووریا بە نەشیاوترین و کۆپنهاگنی پایتەختی دانیمارکیش بە شیاوترین دەستنیشان کراون

ئاگرێکی گەورە شاری پاتراس, سێیەم گەورەترین شاری یۆنانی وێران کردووە. ئاگرەکە تەشەنەدەسێنێت و تیمەکانی فریاگوزاریی و خەڵکی شارەکە دەرەقەتی نایەن.

سەرۆکی ئەنجوومەنی پیرانی ئەمریکا ئامادەکردنی پرۆژەیاسای حەشدی شەعبی و هەوڵدان بۆ پەسندکردنی لەلایەن پەرلەمانی عێراقەوە بە "هەنگاوێكی ناژیرانە" ناودەبات و دەڵێت، پەسندکردنی پڕۆژەیاساکە وادەکات گرووپە چەکدارەکانی نزیک لە ئێران بخرێنە نێو سوپای عێراقەوە.

لە ئەنجامی ژێرئاوکەوتنی بەلەمێک لە نزیک کەناراوەکانی دوورگەیەکی باشووری ئیتاڵیا، لانیکەم 20 کۆچبەر گیانیان لەدەستداوە و ژمارەیەکی زۆری دیکەش بێسەروشوێنن.

وەزارەتی دەرەوەی رووسیا دەڵێ، وەزیری دەرەوەی وڵاتەکە بە تەلەفۆن قسەی لەگەڵ هاوتا ئەمریکییەکەی کردووە و لووتکەی نێوان ئەمریکا و رووسیایان لە ویلایەتی ئەلاسکا تاوتوێ کردووە.

وەزیری دەرەوەی میسر باس لە هەوڵەکانی حکومەتی وڵاتەکەی و قەتەر بۆ دەستپێکردنەوەی دانوستاندنەکانی تایبەت بە ئاگربەست لە کەرتی غەززە و بەڕێوەبردنی ئەو ناوچەیەی فەلەستین دوای جەنگ دەکات.

دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لە کۆشکی سپییەوە رایگەیاند، رێژەی تاوان لە واشنتن دیسی پایتەختی وڵاتەکەی دوو هێندەی بەغدای پایتەختی عێراقە.

راوێژکاری ئەڵمانیا رایگەیاند، حکومەتەکەی فرۆشتنی ئەو چەک و کەرەستە سەربازییانە بۆ ئیسرائیل رادەگرن، کە رەنگە لە کەرتی غەززەدا بەکاربهێندرێن، ئەمەش وەکو کاردانەوەیەک بەرامبەر بە پلانی سوپای ئیسرائیل بۆ دەستبەسەرداگرتنی تەواوی کەرتی غەززە

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل سەردانی ئەو بنکە سەربازییە نوێیانە دەکات کە ئامادە دەکرێن بۆ خزمەتی سەربازی. رەنگە یەکەم ئەرکیشیان ئەرکیشیان دەستبەسەرداگرتنی تەواوی کەرتی غەززە بێت.

ژمارەیەک کۆچبەر کە بە قاچاخ خۆیان گەیاندبووە یەکێک لە کەناراوەکانی باشووری ئیسپانیا، لەگەڵ گەیشتنیان، پۆلیس هەوڵی دەستگیرکردنیان دەدات، بەڵام کۆچبەرەکان بەنێو خەڵکدا هەوڵی هەڵاتن دەدەن، دواتر زۆربەیان لەلایەن گەشتیارانەوە دەستگیر دەکرێن و رادەستی پۆلیس دەکرێن.

سەرۆکی ئەمریکا بەنیازە هەفتەی داهاتوو لەگەڵ ڤلادمێیر پووتین، سەرۆکی رووسیا کۆببێتەوە. پلانیشی هەیە دوای ئەو کۆبوونەوەیە، کۆبوونەوەیەکی سێقۆڵی لە نێوان خۆی و پوتین و سەرۆکی ئۆکرانیا، ڤۆلۆدیمێر زێلێنسکی بکات.

بڕیارە ئێوارەی رۆژی پێنجشەممە، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل سەرپەرشتی کۆبوونەوەی کابینەی ئەمنیی وڵاتەکەی بکات، بەمەبەستی بڕیاردان لەسەر پلانە نوێیە سەربازییەکەی سەرۆکوەزیران بۆ دەستبەسەرداگرتنی تەواوی کەرتی غەززە.

گوتەبێژێکی ویلایەتی جۆرجیا رایگەیاند، بەهۆی تەقەکردن لە بنکەی سەربازی فۆرت ستیوارت لە باشووری رۆژهەڵاتی جۆرجیا، بەشێکی بنکەکە داخراوە و قوربانیش هەن.

بەرپرسێکی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بە تۆڕی میدیایی روودای راگەیاند، واشنتن "بە تووندی دژی هەموو یاسایەکە، کە پێچەوانەی ستراتیژییەتی بەهێزکردنی دامەزراوە ئەمنییەکانی عێراق بێت." دەشڵێت، پەسندکردنی یاسای حەشدی شەعبی، عێراق دەکاتە پاشکۆی ئێران.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا پشتیوانیی خۆی بۆ ئەو گفتوگۆیانە دووپاتکردەوە کە ئامانجیان تێکەڵکردنی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە)یە بۆ نێو سوپای سووریا.

ئەمینداری گشتیی حیزبوڵڵای لوبنان رایگەیاند، ئەوان بەهیچ شێوەیەک بە بڕیاری چەکدانان رازی نابن، بەهۆی ئەوەی ئیسرائیل لە هێرشەکانی بەردەوامە. هۆشداریشیدا کە ئەگەر ئەمجارە ئیسرائیل جەنگێکی فراوان لە دژی لوبنان دەستپێبکاتەوە ئەوا بە مووشەک وەڵامی دەدەنەوە.

.

وەزارەتی گەنجینەی ئەمریکا رایگەیاند، گەورەترین پاکێجی سزای بەسەر تۆڕی گواستنەوەی نەوت و بەرهەمە نەوتییەکانی ئێراندا سەپاند.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا دەڵێت، مێرمنداڵێکی لە کەمپێکی ناوچەکانی ژێر دەسەڵاتی هەسەدەوە گەڕاندووەتەوە و بە خێزانەکەی شادی کردوەتەوە؛ داواشی لە وڵاتان کرد هاووڵاتییەکانیان لە کامپەکانی ژێر دەسەڵاتی هەسەدە بگەڕێننەوە.

سەرۆکوەزیرانی بەریتانیا رایگەیاند، حکومەتەکەی لە مانگی ئەیلوولی داهاتوو دان بە دەوڵەتی فەڵەستیندا دەنێت، ئەگەر ئیسرائیل "هەنگاوی کرداری" لە غەززە نەنێت و ئاگربەستێکی درێژخایەن لە غەززە رانەگەیێنێت

خەڵکی غەززە لە کاتی بەردانەوەی یارمەتییە مرۆییەکان بۆیان، رادەکەن بۆ وەرگرتنی، بەڵام سەرەڕای برسێتییەکەیان، بە تەقە بڵاوەیان پێدەکرێت.

سەرۆکی ئەمریکا ستایشی حکومەتی بەریتانیا دەکات بۆ تووندکردنی رێکارەکانی بەرامبەر بە کۆچبەران و رایگەیاند، "ئەوانەی روو لە بەریتانیا، ئەمریکا و وڵاتانی دیکەی ئەورووپا دەکەن، کەسانی باش نین و زۆربەی کات بکوژ، بازرگانی ماددەی هۆشبەر و گەمژەن." سەرکردەکانی ئەورووپاش ئاگادار دەکاتەوە کە پارێزگاری لە کیشوەرەکەیان بکەن، ئەگەرنا چەند ساڵێکی دیکە شتێک بەناوی ئەورووپاوە نامێنێت.

سەرۆکی ئەمریکا، دوایین هۆشداری بە سەرۆکی رووسیا دا و رایگەیاند، تەنیا 10 بۆ 12 رۆژت لەبەردەمە بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگی ئۆکراینا. ئێران بە هۆکاری شکستهێنانی هەوڵەکانی ئاگربەست لە غەززە دادەنێت و دەڵێت، ئێران لە رێگەی حەماسەوە دەستوەردان لە دانوستاندنەکاندا دەکات.

غیاس کەبتول، پزیشکە لە سوەیدا و دەڵێت، "کەیسمان بۆ هاتووە کە تەنیا دەتوانرێت بە کۆمەڵکوژیی خێزانی وەسف بکرێت. تەواوی خێزانەکان کوژراون؛ باوکەکە، دایکەکە و منداڵەکان هەموویان کوژراون."

بزووتنەوەی حەماس رایگەیاند وەڵامی پێشنیازەکەی ئەمریکا و ئیسرائیلی بۆ ئاگربەستێکی 60 رۆژە لە کەرتی غەززە داوەتەوە، ئەمەش دوای ئەوەی زیاتر لە دوو هەفتە لە دانوستاندنی ناڕاستەوخۆ لە قەتەر، کە هیچ ئەنجامێکی لێنەکەوتەوە بۆ گەیشتن بە ئاگربەست.

سەرۆکی ئۆکراینا رایگەیاند بڕیارە رۆژی چوارشەممە لەگەڵ رووسیا لە شاری ئیستەنبووڵ دەست بە دانوستاندنەکانی ئاشتی بکەنەوە، بەڵام رووسیا دەڵێت، چاوەڕێی دەرئەنجامی ئەوتۆ لە دانوستاندنەکان ناکەن.

نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان نێوەندگیریی کردووە تورکیا سیاسەتێکی نەرمتری هەبێت بەرامبەر بە رۆژئاوای کوردستان و هەسەدە و لە هەمان کاتیشدا هەوڵیداوە ئەمریکا قایل بکات بەوەی دیدگای ئەحمەد شەرع، سەرۆکی سووریا بۆ پەیڕەوکردنی سیستمێکی ناوەندی بەهێز بۆ سووریا گونجاو نییە.

بەیانی ئەمڕۆ حکومەتی ئەڵمانیا ژمارەیەک پەناخوازی عێراقی لە رێگەی فرۆکەیەکی تایبەتەوە لە شاری لایپزیگی رۆژهەڵاتی ئەڵمانیا دیپۆرتی بەغدا کردووەتەوە، بەڵام تاوەکو ئێستا دیارنییە لەو پەناخوازانەی دیپۆرتکراونەتەوە، کوردی تێدایە یان نا.

نوێترین دەرکەوتنی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکایە لە کۆشکی سپی و پێستی دەستی راستی شین بووەتەوە. ئەمەش سەرنجی زۆری کۆمەڵکە و میدیای ئەمریکای بۆ سەر تەندروستی ترەمپ راکێشاوە.

یەکەیەکی سوپای ئۆکراینا لە نزیک شاری کیێڤ، مەشق بە ژمارەیەک گەنجی خۆبەخشیی ئۆکراینا دەکرێت. وڵاتەکە بەمەبەستی پڕکردنەوەی قەیرانی سەرباز، پەنای بۆ گەنجان بردووە.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بە تووندی سەرکۆنەی هێرشە درۆنییەکانی ئەمدواییەی سەر کێڵگە نەوتییەکانی هەرێمی کوردستان دەکات، دەشڵێت، ئەو هێرشانە داهاتووی ئابووریی وڵاتەکە دەخاتە مەترسییەوە. داواش لە حکومەتی عێراق دەکات ئەرکی خۆی بەجێبگەیەنێت و تەواوی هاووڵاتیان و خاکەکەی لەو ‌هێرشانە بپارێزێت.

دەسەڵاتی ئەفغانستان کە لەلایەن تاڵیبانەوە بەڕێوەدەبرێت، داوا لە پیاوێکی تەمەن 45 ساڵ دەکات پرۆسەی گواستنەوەی هاوژینییەکەی لەگەڵ کچێکی تەمەن 6 ساڵ دوابخات تاوەکو ئەو کچە تەمەنی لانیکەم دەبێتە 9 ساڵ

سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، گفتوگۆکانی تایبەت بە کۆتاییهێنان بە جەنگی 21 مانگەی غەززە بەردەوامن و هیواخوازە هەفتەی داهاتوو پێشکەوتن بەدیبێت

وەزارەتی بەرگریی سووریا دەڵێت، ژمارەی کوژراوانی شەڕەکەی پارێزگای سوەیدای وڵاتەکە بۆ زیاتر لە 30 کەس و ژمارەی بریندارانیش بۆ سەروو 100 کەس بەرزبووەتەوە

دیپلۆماتکارێکی پێشووی ئەمریکا، لەبارەی سیاسەتەکانی داهاتووی ئیدارەی ترەمپ لە سووریا و گوشارەکانی واشنتن لەسەر هەسەدە بۆ تێکەڵبوونیان بۆ نێو سوپای سووریا رایگەیاند، ئێستا ئەمریکا پشتگیریی سیاسەتێک دەکات لە سووریا، کە بریتییە لەوەی حکومەتێک و دەوڵەتێکی یەکگرتووی سووریا هەبێت، کە هەڕەشە نەبێت، بۆ سەر وڵاتانی دراوسێی.

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، وڵاتەکەی لە رێگەی هاوپەیمانێتیی ناتۆوە چەک بۆ ئۆکرانیا دابین دەکات. راشیگەیاند، رۆژی دووشەممە 14ی تەممووز، "پەیامێکی گرنگ"ی لەبارەی رووسیاوە دەبێت.

رێکخراوی لێبووردنی نێودەوڵەتی ناسراو بە "ئەمنیستی ئینتەرناشناڵ"، داوای لە دەسەڵاتدارانی سووریا کرد تەواوی ئەنجامی لێکۆڵینەوەکانی دەربارەی کوشتاری عەلەوییەکان لە تووندوتیژییەکانی مانگی ئازاری رابردووی ناوچەکانی رۆژئاوای سووریا بڵاوبکاتەوە و دڵنیابێتەوە لەوەی کە بەرپرسیارانی ئەو تاوانە رووبەڕووی لێپرسینەوە بکاتەوە.

ئیسرائیل پلانی هەیە لە رەفەحی باشووری کەرتی غەززە، "شارێکی مرۆڤدۆستانە" دروست بکات و سەرجەم دانیشتووانی کەرتی غەززەی تێدا نیشتەجێ بکات.

بڕیارە لە داهاتوویەکی نزیکدا تۆم باراک، نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ کاروباری سووریا؛ ئەحمەد شەرع، سەرۆکی سووریا بۆ قۆناخی راگوزەر و مەزڵووم عەبدی، فەرماندەی گشتی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) لە دیمەشق کۆببنەوە

سەرۆکی ئەمریکا هێرشی تووند دەکاتە سەر سەرۆکی رووسیا و دەڵێت، قسەکانی ڤلادیمیر پووتین "پڕوپووچ"ن. ئاماژە بەوەش دەکات، بە جیدی بیر لەوە دەکاتەوە سزای زیاتر بەسەر رووسیادا بسەپێنێت

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، بۆ دووەم رۆژی لەسەریەک لەگەڵ سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل لە کۆشکی سپی کۆدەبێتەوە، بە ئومێدی ئەوەی بگەنە رێککەوتن لەسەر ئاگربەست و کۆتاییهێنان بە جەنگی غەززە

گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا داوا لە هەردوو حکومەتی عێراق و هەرێمی کوردستان دەکات کێشەکانی نێوانیان، بەتایبەت پرسی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێمی کوردستان بە دیالۆگ چارەسەر بکەن؛ ئاماژە بەوەش دەکات بەو هەنگاوە، عێراق پێشانی دەدات دەیەوێت ژینگەیەکی سەقامگیر لە وڵات بخوڵقێنێ تاوەکو وەبەر‌هێنەری بیانی رووی تێبکەن، لەوانەش کۆمپانیا ئەمریکییەکان.

سوپای ئیسرائیل دەڵێت، بەرپرسێکی باڵای بزووتنەوەی حەماسی لە شاری تەرابلووسی باکووری لوبنان کردووەتە ئامانج

عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران دەڵێ، تاران هێشتا بڕوای بە چارەسەری دیپلۆماسی و دانوستاندن لەگەڵ ئەمریکا هەیە، بەڵام گومانیشیان هەیە.

گوتەبێژێک بەناوی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بە بەرپرسی نووسینگەی رووداوی لە واشنتن راگەیاند، ئامانج لە هەڵگرتنی سزاکانی وڵاتەکەی لەسەر سووریا، گەڕاندنەوەی وڵاتەکەیە بۆ نێو سیستمی ئابووری جیهانی و سەقامگیریی و ئاشتی بۆ وڵاتەکە.

پەرلەمانی یەکێتیی ئەورووپا رەزامەندیی لەسەر جێبەجێکردنی قۆناخ بە قۆناخی سیستمێکی نوێی پشکنینی ئۆتۆماتیکی لە سنوورەکانی ئەندامەکانی پەسند کرد، ئەوەش وەکو رێکارێک بۆ رێگریکردن لە چوونی کۆچبەران بە شێوەیەکی نایاسایی

حووسییەکانی یەمەن چەند مووشەکێکی بالیستییان ئاراستەی چەند ناوچەیەکی ئیسرائیل کرد، سوپای ئیسرائیل رایگەیاند، سەرجەم مووشەکەکانیان لەرێگەی سیستمی بەرگرییەوە تێکشاندوون.

نووسینگەی سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، تیمێکی تایبەتی بە دانوستاندن لە بارەی ئاگربەست لە غەززە رەوانەی قەتەر دەکات، بەڵام پێیوایە هەندێک لە داواکارییەکانی بزووتنەوەی حەماس بۆ رازی بوون بە ئاگربەست، "مایەی قبوڵکردن" نین.

سەرۆکی ئەمریکا بۆ یەکەمجار وردەکاریی هێرشە مووشەکییەکەی مانگی رابردووی ئێران بۆسەر بنکەی سەربازیی ئەمریکا لە قەتەر ئاشکرا دەکات و دەڵێت، ئێران پێشوەختە ئاگاداری کردوونەتەوە لەوەی هێرش دەکات، ئەوانیش بنکە سەربازییەکەیان لەکاتی خۆیدا چۆڵ کردووە

ئەو دوو هاووڵاتیی فەرەنسی، کە زیاتر لە سێ ساڵە لە ئێران دەستبەسەرن، لەلایەن دەزگای دادی ئێرانەوە تۆمەتی سیخوڕییان بۆ دەزگەی هەواڵگریی ئیسرائیل ناسراو بە "مۆساد" درایە پاڵ.

کۆگەیەکی چەک و تەقەمەنی چەکدارە بیانییەکان لە نزیک شاری ئیدلیب لە باکووری سووریا تەقییەوە، بەهۆیەوە چەکدارێک کوژرا و 9ـی دیکەش بریندار بوون.

وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل داوای لە کۆمەڵگەی نێوەدەوڵەتی کرد بە شێوەیەکی یەکلاکەرەوە بڕیار بدەن بۆ راگرتنی یەکجارەکی بەرنامەی ئەتۆمی ئێران. داواشی کرد جیهان بەرنامەیەکی فراوان و گشتگیریی هەبێت لە دژی دەسەڵاتدارانی تاران.

بزووتنەوەی حەماس رایگەیاند، ئامادەن بۆ ئاگربەست لەگەڵ ئیسرائیل بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگی غەززە، بەڵام بەو مەرجەی ئاگربەستەکە درێژخایەن بێت.

لەبارەی دوایین هێرشی حووسییەکان، ئیسرائیل کاتز، وەزیری بەرگریی ئیسرائیل رایگەیاند، "چارەنووسی یەمەن وەک چارەنووسی تاران دەبێت. دوای لێدان لە سەری مارەکە لە تاران، لە حووسییەکانیش لە یەمەن دەدەین. هەر کەسێک دەست بۆ ئیسرائیل درێژ بکات ئەو دەستە دەبڕدرێتەوە."

سەرۆکی ئەمریکا بە دووری نازانێت کە ئیلۆن مەسک، گەورە راوێژکاری پێشووی و بەڕێوەبەری کۆمپانیای تێسلا ئەمریکا جێبهێڵێت و "بگەڕێتەوە بۆ نیشتمانەکەی لە ئەفریقای باشوور." تۆمەتباریشی دەکات بەوەی لەسەر هاوکارییە داراییەکانی حکومەتی ئەمریکا دەژی، سەرەڕای ئەوەی مەسک خاوەنی کۆمپانیای سپەیس ئێکس و دەوڵەمەندترین کەسی جیهانیشە

حکومەتی بەریتانیا دەڵێت، لە سەرەتای ئەم ساڵەوە نزیکەی 20 هەزار کۆچبەر لە نۆکەندی ئینگلیزەوە و بە بەلەمی چووپ چوونەتە وڵاتەکەی

بەڕێوەبەری گشتیی ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆم رایگەیاند، ئەگەری زۆرە ئێران بتوانێت لە ماوەی چەند مانگێکدا دەست بە پیتاندنی یۆرانیۆم بکاتەوە، ئەمەش سەرەڕای ئەو زیانانەی بەهۆی هێرشەکانی ئەمریکا و ئیسرائیلەوە بەر چەندین دامەزراوەی ئەتۆمیی وڵاتەکە کەوتووە

جێڤ بیزۆس، دامەزرێنەری کۆمپانیای ئەمازۆن لەگەڵ لۆرین سانچێزی رۆژنامەڤان، لە ڤێنیسی ئیتاڵیا ئاهەنگی هاوسەرگیرییان ئەنجام دەدەن. ئاهەنگەکە بەبەشداری کەسایەتییە ناودارەکان و ئامادەکاریێکی لەکژەری بۆ کراوە.

کەسوکاری بارمتەکانی دەستی حەماس، چاوەڕێی مژدەیەکی خۆشن، دوای ئاگربەستی ئیسرائیل و ئێران، هیواخوازن لە غەززەش ئاگربەست رابگەیێندرێت.

رۆژی پێنجشەممە، 27ی حوزەیرانی 2025، بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل لە بەیاننامەیەکدا، لەبارەی دەرئەنجامەکانی جەنگە 12 رۆژییەکەی لە دژی ئێران، رایگەیاند "ئەم سەرکەوتنە دەرفەتێکی بەرچاو بۆ فراوانکردنی رێککەوتننامەکانی ئاشتی دەڕەخسێنێت. ئێمە بە پەرۆشەوە کار لەسەر ئەمە دەکەین. شانبەشانی ئازادکردنی بارمتەکان و شکستهێنانی حەماس، دەرفەتێک هەیە کە نابێت لەدەست بدرێت. ناتوانین تەنانەت یەک رۆژیش بەفیڕۆ بدەین."

گەرماکە بەجۆرێکە دەسەڵاتدارانی تەندروستی هاووڵاتییانیان ئاگادار کردووەتەوە رێکاریی خۆپارێزیی بگرنەبەر بەتایبەتی بۆ ئەوانەی تەمەنیان لە 65 ساڵ زیاترە.

دەستەی بەڕێوەبەرانی جێبەجێکاری بانکی جیهانی، بڕیاری دابینکردنی بڕی 930 ملیۆن دۆلاری بۆ یارمەتیدان لە نۆژەنکردنەوە و باشترکردنی هێڵی شەمەندەفەری عێراق، پەرەپێدانی بازرگانیی ناوخۆیی، رەخساندنی هەلی کار و هەمەچەشنکردنی ئابوورییەکەی پەسند کرد.

سەرۆکی ئەمریکا هێرشەکانی وڵاتەکەی بۆسەر دامەزراوە ئەتۆمییەکانی ئێران بە "هاوشێوەی هێرۆشیما" چواند و رایگەیاند، بەرنامە ئەتۆمییەکەی تارانیان بۆ "چەندین دەیە" پەکخستووە. هاوکات ئەو راپۆرتە هەواڵگرییانەشی رەتکردەوە کە باس لەوە دەکەن کاریگەریی هێرشەکان سنووردار بووە

جێگری سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، بڕیاری هێرشکردنە سەر دامەزراوە ئەتۆمییەکانی ئێران لەلایەن دۆناڵد ترەمپەوە، بڕیارێکی ناوەند بوو لەنێوان بژاردەی بەرگریکردن لە بەرژەوەندییەکانی ئەمریکا لە دەرەوەی وڵات و چوونە نێو ململانێیەکی بێکۆتایی لە رۆژهەڵاتی نێوەڕاست

سوپای ئیسرائیل رایگەیاند کە 7 سەربازیان لە شاری خانیونس لە باشووری کەرتی غەززە کوژراون، ئەمەش لەدوای رووبەڕووبوونەوەیان لەگەڵ چەکدارانی حەماس لەنێو کەرتەکە

سەرۆکی ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆم داوای دەستپێکردنەوەی پشکنینە ئەتۆمییەکانی لە ئێران کرد، ئەمەش دوای راگەیاندنی ئاگربەستی نێوان ئێران و ئیسرائیل لەدوای 12 رۆژ لە جەنگی مووشەکی و درۆنی

راپۆرتی هەڵسەنگاندنی سەرەتایی هەواڵگریی ئەمریکا رایگەیاندووە، هێرشەکانی ئەمریکا توانای بەرنامەی ئەتۆمیی ئێرانیان لەنێونەبردووە و تەنیا بۆ ماوەی چەند مانگێک دوایانخستووە. ئەمەش لە کاتێکدایە سەرۆکی ئەمریکا لە رۆژی هێرشەکانەوە رایدەگەیێنێت، ئەو هێرشانە "بە تەواوەتی" بەرنامەی ئەتۆمیی ئێرانی لەنێوبردووە

نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ کاروباری رۆژهەڵاتی نێوەڕاست رایگەیاند، گفتوگۆکانی نێوان ئەمریکا و ئێران "ئومێدبەخشن" و واشنتن هیوادارە بگاتە رێککەوتنێکی ئاشتیی درێژخایەن لەگەڵ ئێران

نووسینگەی سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل دەڵێت، دوای ئەوەی بنیامین نەتەنیاهوو لەگەڵ دۆناڵد ترەمپ قسەی کردووە، ئیسرائیل بڕیاری راگرتنی هێرشەکانی بۆ سەر ئێران داوە. مەسعود پزیشکیانیش دەڵێت، سوپای وڵاتەکەی پابەندی ئاگربەست دەبێ.

دۆناڵد ترەمپ لە یەکەم کاردانەوەی لەدوای هێرشەکەی ئێران بۆ سەر بنکەی سەربازیی عەدید لە قەتەر دەڵێت: "رەنگە ئێران ئێستا بتوانێت بەرەو ئاشتی هەنگاو بنێت و منیش هانی ئیسرائیل دەدەم هەمان شت بکات."

دیپلۆماتکارێکی پێشووی ئەمریکا لەبارەی کاریگەرییەکانی هێرشەکەی بەرەبەیانی رۆژی یەکشەممەی ئەمریکا بۆ سەر ئێران، پێناچێت ئاشتی و سەقامگیریی بەدوای خۆیدا بهێنێت و ئاماژەش بەوە دەکات تووشی سەرسوڕمان دەبێت، ئەگەر ئێران وەڵامی ئەو هێرشانە نەداتەوە.

وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل ستایشی بڕیارەکەی دۆناڵد ترەمپ و ئەمریکای کرد بۆ هێرشکردنە سەر سێ وێستگەی ئەتۆمی ئێران و رایگەیاند، بەو هەنگاوە، سەرۆکی ئەمریکا بە "پیتی زێڕین" ناوی خۆی لە مێژوودا تۆمار کرد.

بابو چینابێری، دانیشتوویەکی دیکەی تەل ئەڤیڤە، دەڵێت: "زۆر لە مووشەکەکان دەترسین، چونکە زۆر بەهێزن. پێشتر شتی وا رووینەداوە. دۆخەکە باش نییە، ئەمەش کێشەیە؛ هەر بۆیە دێین لێرە دەخەوین."

رۆژی 19ی مانگ بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، لە سەرەتای جەنگی غەززەدا گوتوویەتی کە سیمای رۆژهەڵاتی نێوەڕاست دەگۆڕن، بەڵام ئێستا بۆچوونێکی دیکەی هەیە و دەڵێت، سیمای جیهان دەگۆڕن.

وەزیری بەرگری بەریتانیا هۆشداری دەدات سەبارەت بە کاریگەرییەکانی جەنگی نێوان ئیسرائیل و ئێران و رایدەگەیەنێت، "ئەمە ساتێکی مەترسیی راستەقینەیە لە تەواوی رۆژهەڵاتی نێوەڕاستدا."

سوپای ئیسرائیل، رایگەیاند لە دوایین هێرشی ئاسمانیاندا لە شەوی پێنجشەممە، ژمارەیەک دامەزراوەی سەربازیی و ناوەندێکی توێژینەوەی ئەتۆمیان لە شاری تارانی پایتەخت کردووەتە ئامانج.

نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ کاروباری سووریا هۆشداری بە حیزبوڵڵای لوبنانی دا کە بە هیچ شێوەیەکی هەوڵی بەشداریکردن لە جەنگی نێوان ئیسرائیل و ئێران نەدات، لە ئەگەری هەنگاوێکی لەو جۆرەش "بڕیارێکی خراپ دەدات."

بەرپرسێکی سەربازیی ئیسرائیل راگەیاندووە، هێزی ئاسمانیی وڵاتەکەیان دوو لەسەر سێی سەکۆی مووشەکهاوێژی ئێرانیان لە ماوەی 7 رۆژی رابردوودا لەنێوبردووە. ئاماژە بەوەش دەکات، ئێستا تاران زیاتر لە 100 سەکۆی مووشەکهاوێژی ماوە

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل دووپاتی دەکاتەوە، لەدوای هێرشەکەی ئەمڕۆی ئێران بۆسەر کۆمەڵگەی پزیشکیی سۆرۆکۆ لە بیرشێبا لە باشووری ئیسرائیل، هیچ سەرکردەیەکی ئێرانی پارێزراو نابێت لە هێرشەکانیان. ئاماژە بەوەش دەکات، بەهۆی هێرشەکەوە، ئاهەنگی هاوسەرگیریی کوڕەکەشی هەڵوەشاندووەتەوە

سەرۆکی فەرەنسا رایگەیاند، هەر هەوڵێک بۆ گۆڕینی دەسەڵاتی ئێران، دەبێتە هۆی دروستبوونی "ئاژاوە" لە رۆژهەڵاتی نێوەڕاست و ئاماژە بە رۆڵی ئەمریکاش دەکات لە گەڕانەوە بۆ رێگەی دیپلۆماسییەت و چارەسەرکردنی کێشەکان لەگەڵ ئێران.

گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا لە وەڵامی چەند پرسیارێکی تۆڕی میدیایی رووداو دا رایگەیاند، سەرۆکی ئەمریکا بە روونی رایگەیاندووە واشنتن بەشێک نەبووە لە ‌هێرشەکانی ئیسرائیل لە دژی ئێران. بەڵام ئاماژەشی بەوە کرد کە ئەگەر هەر لایەک هاووڵاتی و سەربازانی ئەمریکی لە ناوچەکە بکاتە ئامانج، ئەمریکاش کاردانەوەی دەبێت.

بەرپرسانی ئیدارەی ترەمپ رایانگەیاندووە، کە وەزارەتی بەرگریی ئەمریکا (پێنتاگۆن) بڕیاریداوە هێزی زیاتر و فڕۆکەی جەنگیی زیاتر رەوانەی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست بکات.

حکومەتی ئیسرائیل رایگەیاند، لە چوار رۆژی یەکەمی جەنگی نێوان ئیسرائیل و ئێران، سوپای پاسداران 370 مووشەکی بالیستییان بەرەو ئیسرائیل هاوێشتووە و سیستمە بەرگرییەکانی ئیسرائیلیش توانیویانە 90٪یان تێکبشکێنن و تەنیا 30 لەو مووشەکانە لە سیستمەکان دەربازیان بووە و بەر شوێنە جیاوازەکانی ئیسرائیل کەوتوون.

لە هەڕەشەیەکی راستەوخۆدا، دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لە پۆستێکدا لەسەر سەکۆی "Truth Social" رایگەیاند، وڵاتەکەی "شوێنی خۆحەشاردانی" رێبەری باڵای ئێران دەزانێت، بەڵام هۆشداریی دا کە "ئارامیمان خەریکە کۆتایی دێت" ئەگەر هێرشەکان بۆ سەر هاووڵاتییانی سڤیل و سەربازانی ئەمریکی بەردەوام بن.

سەرۆکی ئەمریکا پێش کۆبوونەوە یەکلاکەرەوەکەی ئەمشەوی ئیدارەکەی بۆ بەشداریکردن لە جەنگی ئیسرائیل و ئێران رایگەیاند، ئەوان کۆنترۆڵی تەواوی ئاسمانی ئێرانیان کردووە و ئاماژە بەوەش دەکات ئێران ئامێری چاودێری و بەرگریی باشی هەیە، بەڵام ئەو ئامێرانە ناگەنە ئاستی پێشکەوتوویی ئامێرەکانی ئەمریکا.

هێزەکانی ئەمریکا لە دوو بنکەی دیکە لە رۆژئاوای کوردستان کشاونەتەوە، ئەمەش لە چوارچێوەی پرۆسەی کشانەوە و کەمکردنەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە رۆژئاوای کوردستان و تەواوی سووریا دێت.

وەزیری بەرگریی ئیسرائیل دەڵێت، دانیشتووانی تاران باجی ئەو هێرشانە دەدەن کە ئێران دەیانکاتە سەر خەڵکی سڤیل.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، لە هێرشی فڕۆکە جەنگییەکانی وڵاتەکەی بۆ سەر شاری تاران، بەرپرسی هەواڵگریی سوپای پاسداران و جێگرەکەیان کوشتووە.

سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، ئیسرائیل و ئێران بەم زووانە ئاشتییان دەبێت؛ ئاماژە بەوەش دەکات ئێستا زۆر هەوڵی کۆبوونەوە و گفتوگۆ بۆ کۆتاییهێنانی بە شەڕی نێوانیان دەدرێ.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل هەڕەشەی لە ئێران کردەوە و رایگەیاند، "دەسەڵاتدارانی تاران باجێکی قورس دەدەن لەبەرامبەر کوشتنی خەڵکی سڤیل، ژن و منداڵ".

بەگوێرەی ئەی بی سی نیوز، لەو هەڤپەیڤینەدا، ترەمپ لەبارەی ئەو هێرشانەوە زیاتر قسە دەکات و دەڵێت، "پێموایە نایاب بوون. ئێمە دەرفەتێکمان پێدان و ئەوان نەیانقۆستەوە. گورزێکی زۆر قورسیان بەرکەوت. گورزێکی وایان بەرکەوت کە لەوە تووندتر نابێت. زۆری دیکەش بەڕێوەیە. زۆر زیاتر."

سوپای ئیسرائیل رایگەیاندووە بۆ ئۆپەراسیۆنی "شێری بەئاگاهاتوو"، فڕۆکەکانی جۆری ئێف – 35 یەک و هەروەها فڕۆکەی جۆری ئێف 35 دوو "هەورە برووسکە" بەکارهاتوون.

هەرچی ئاژانسی رۆیتەرز هەیە، لەزاری دوو سەرچاوەی تایبەتی خۆی بڵاویکردووەتەوە کە بەهۆی هێرشەکانی بەرەبەیانی رۆژی هەینی، لانیکەم 20 فەرماندەی باڵای سوپای پاسداران، لەنێویاندا فەرماندەی هێزی ئاسمانی و درۆنی سوپای پاسداران، ئەمیرعەلی حاجیزادە، لە هێرشەکاندا کوژراوە.

وەزیری دەرەوەی ئێران لەبارەی هێرشەکانی بەرەبەیانی رۆژی هەینی ئیسرائیل بۆ سەر ئێران، نامەیەک بۆ رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان و ئەنجوومەنی ئاسایش دەنێرێت و داوایان لێدەکات هەڵوێستیان بەرامبەر بەو ‌هێرشانەی ئیسرائیل هەبێت کە ژمارەیەک بەرپرسی باڵای سوپای پاسداران و ئێرانی کردە ئامانج.

ئەفیخای ئەدرعی، گوتەبێژی سوپای ئیسرائیل لە ئێکس بڵاویکردەوە: "لە چەند کاژێری رابردوودا ئێران زیاتر لە 100 درۆنی بە ئاراستەی ئیسرائیل تەقاندووە و هەموو سیستمە بەرگرییەکان سەرقاڵی خستنەخوارەوەیانن."

فڕۆکەیەکی هێڵی ئاسمانی هیندستان کە 242 سەرنشینی تێدا بووە، لەنزیک شاری ئەحمەدئاباد لە رۆژئاوای هیندستان کاتێک بەرەو شاری لەندەن بەڕێدەکەوت کەوتەخوارەوە و پۆلیسی ئەو وڵاتەش رایدەگەیێنێت، سەرقاڵی لێکۆڵینەوەن لە هۆکاری کەوتنەخوارەوەکە.

هێزی دەریایی بەریتانیا دەڵێت، بەهۆی ئەگەری زیادبوونی گرژییەکان لە رۆژهەڵاتی نێوەڕاست رەنگە کاریگەری لەسەر هاتووچۆی دەریایی لە ناوچەکە دروست بێ، بەتایبەتی لە گەرووی هورمز.

دوو بەرپرسی ئەمریکا دەڵێن، واشنتن ژمارەیەکی زۆر دیپلۆماتی لە نوێنەرایەتییەکانی بەغدا و هەولێر دەکشێنێتەوە، ئەوەش بەهۆی هەڕەشە چاوەڕوانکراوەکانی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست.

سەرۆکی ئەمریکا سەبارەت بە ئەگەری گەیشتن بە رێککەوتن لەگەڵ ئێران لەسەر بەرنامەی ئەتۆمیی ئەو وڵاتە رایگەیاند، بەراورد بە چەند مانگێک لەمەوبەر متمانەی کەمترە؛ ئاماژە بەوەش دەکات، تاوەکو ئێستا نازانێت ئایا ئێران دەستبەرداری بەرنامە ئەتۆمییەکەی دەبێت یان نا.

حکومەتی کۆسۆڤۆ دەڵێت، بە داواکارییەکەی ئەمریکا رازی بوون و ئامادەن ژمارەیەک لەو پەناخوازانە وەربگرن کە لەلایەن واشنتنەوە دیپۆرت دەکرێنەوە، بەڵام بەشێوەیەکی کاتی.

هێزەکانی ئیسرائیل تەرمی بارمتەیەکی تایلاندیان لە کەرتی غەززە گەڕاندەوە کە لە هێرشەکانی 7ی ئۆکتۆبەری 2023 لەلایەن چەکدارانی حەماسەوە بە بارمتەگیرابوو.

دوای زیادبوونی ناکۆکییەکانی لەگەڵ ئیلۆن مەسک؛ سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، ئاسانترین رێگە بۆئەوەی پارەیەکی باشیان بۆ بگەڕێتەوە، هەڵوەشاندنەوەی ئەو گرێبەستانەیە حکومەت لەگەڵ کۆمپانیاکانی ئیلۆن مەسک هەیەتی

باڵیۆزی ئەمریکا لە تورکیا و نوێنەری واشنتن بۆ کاروباری سووریا رایگەیاند، لەگەڵ دۆناڵد ترەمپ و مارکۆ روبیۆ باسیان لە دوایین دۆخی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست، بەتایبەتی دۆخی سووریا و تورکیا کردووە. ئاماژە بەوەش دەکات، دیدگەی ترەمپ بۆ ئەم ناوچەیە شیاوی ئەوەیە بەدەست بهێندرێت

سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، واشنتن رێگە بە تاران نادات درێژە بە پیتاندنی یۆرانیۆم بدات. ئەوەش لە کاتێکدایە بەشێک لە میدیای ئەمریکی دەڵێن، ئەو پێشنیازەی ئەمریکا پێشکێشی ئێرانی کردووە، ئەو مافەی پێ دەدات

حکومەتی ئێران سەرکۆنەی بڕیارێکی بەرپرسانی واشنتن بۆ رێگەنەدان بە گەشتکردنی هاووڵاتییانی 12 وڵات بۆ ئەمریکا دەکات، کە یەکێکیان ئێرانە

حکومەتی کاربەڕێکەری هۆڵەندا رۆژی 29ی تشرینی یەکەمی ئەم ساڵی وەکو رۆژی بەڕێوەچوونی هەڵبژاردنی پێشوەختە دیاریکرد، ئەوەش دوای ئەوەی چەند رۆژێک لەمەوبەر حکومەت هەڵوەشایەوە

سەرۆکی ئۆکراینا رایگەیاند، رووسیا هێرشێکی فراوانی کردووەتە سەر ئۆکراینا و ئاشکرای کرد تەنیا شەوی پێنجشەممە، سوپای رووسیا بە 400 درۆن و 40 مووشەک چەندین ناوچەی جیاجیای ئۆکراینای کردووەتە ئامانج.

هاووڵاتییەکەی ئوسترالی دوای چوار ساڵ لە هەوڵەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان بە شێوەیەکی مەرجدار لەلایەن دەسەڵاتدارانی عێراقەوە ئازادکرا. نەتەوە یەکگرتووەکان زیندانیکردنی ئەو هاووڵاتییە ئوسترالییەی بە "دەستبەسەرکردنی هەڕەمەکی" وەسف کردووە.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل، ئەو راپۆرتانەی پشتڕاستکردەوە کە وڵاتەکەی ئەو هۆزانەی غەززە پڕچەک دەکات کە دژی بزووتنەوەی حەماسن.

شاندێکی باڵای یەکێتیی ئەورووپا سەردانی سووریای کرد و لەمیانی ئەو سەردانەشیاندا، پاکیجێکی هاوکاریی داراییان بۆ ئاوەدانکردنەوەی سووریا بە بڕی 157 ملیۆن یۆرۆ تەرخان کرد و بەرپرسێکی باڵای ئەو یەکێتییەش رایدەگەیەنێت، دابینکردنی ئەو پاکیجە هاوکارییە، پەیامێکی روونی ئەورووپایە کە پشتیوانی سووریای نوێ دەکات.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، تەرمی دوو بارمتەی دیکەی ئیسرائیلی - ئەمریکی، کە لە هێرشەکەی 7ی تشرینی یەکەمی 2023ی حەماسدا کوژرابوون و لە غەززە دەستیان بەسەردا گیرابوو، لە ئۆپەراسیۆنێکی تایبەت گەڕێنراونەتەوە ئیسرائیل.

سەرۆکی ئەمریکا، فەرمانێکی نوێی سەرۆکایەتی واژۆ کرد کە گەشتکردن بۆ ئەمریکا لەسەر خەڵکی 12 وڵات قەدەخە دەکات و لەنێو لیستی ئەو وڵاتانەدا؛ هەریەک لە ئێران و لیبیا و یەمەنی تێدایە.

ئەسعەد شەیبانی سەرکۆنەی هێرشەکەی شەوی رابردووی ئیسرائیل و هێرشەکانی دیکەی ئەو وڵاتە بۆ سەر سووریا دەکات و دەڵێت، ئامانج لەو هێرشانە زیانگەیاندنە بەو سەقامگیرییەی لە سووریا هاتووەتە ئاراوە.

حکومەتی سعودیە زیاتر لە 15 هەزار کامێرای چاودێری و درۆنی تەرخان کردووە بە مەبەستی چاودێریکردنی دۆخی ئاسایشی مەککە و پاراستنی سەلامەتیی حاجییان.

وەزیری بەرگریی تورکیا دەڵێت، حکومەتی وڵاتەکەی هاوکارییە سەربازییەکانی بۆ دیمەشق زیاد دەکات؛ ئاماژەش بەوە دەکات، ئەنقەرە هیچ پلانێکی بۆ کشانەوەی دەستبەجێی هێزەکانی لە رۆژئاوای کوردستان و سووریا نییە.

سوپای ئیسرائیل دەڵێت، دوو رۆکێت ئاراستەی ئەو ناوچەیەی سووریا کراون کە لە ژێر کۆنترۆڵی ئەواندایە. وەزیری بەرگریی ئیسرائیلیش سەرۆکی سووریا بە بەرپرسیاری سەرەکی ئەو هێرشە دادەنێت.

خێرت ڤیڵدەرز، سەرۆکی پارتی راستڕۆی دژە کۆچبەری هۆڵەندا، بەهۆی جێبەجێنەکردنی 10 داواکارییەکەی تایبەت بە تووندکردنی رێکارەکان بەرامبەر کۆچبەران و دیپۆرتنەکردنەوەی پەناخوازانی سووریایی، لە حکومەتە 11 مانگییەکەی هۆڵەندا کشایەوە و بەو هۆیەوەش حکومەت هەڵوەشایەوە

لەدوای رووخانی بەشدار ئەسەد، میوە گرانبەهکان دووبارە لە دووکانەکان دەبینرێنەوە و بازاڕی میوەفرۆشانی دیمەشق جمەی دێت.

نێردەی نوێی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بۆ سووریا، ئەمڕۆ گەیشتە دیمەشقی پایتەخت، ئەمەش وەکو هەنگاوێکی نوێی ئیدارەی ترەمپ بۆ ئاساییکردنەوەی پەیوەندییەکانی نێوان هەردوو وڵات لە دوای رووخانی رژێمی بەشار ئەسەد.

حکومەتی ئیسرائیل دروستکردنی 22 کۆمەڵگەی نوێی جوونیشینی لە کەناری رۆژئاوای فەلەستین راگەیاند، ئەمە لەکاتێکدایە نەتەوە یەکگرتووەکان، هەمیشە ئەو کۆمەڵگایانە وەک هەنگاوێکی نایاسایی و یەکێک لە کۆسپە سەرەکییەکانی بەردەم ئاشتییەکی هەمیشەیی لەنێوان ئیسرائیل و فەلەستینییەکان تەماشای کردووە.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا باڵیۆزخانەکانی وڵاتەکەی ئاگادارکردووەتەوە، ئەو چاوپێکەوتنانە رابگرن کە تایبەتن بە پێدانی ڤیزەی خوێندن.

سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، گفتوگۆی باش لەنێوان وڵاتەکەی و ئێران بەڕێوەچووە؛ ئاماژە بەوەش دەکات، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیلی ئاگادار کردوەتەوە هێرش نەکاتە سەر ئێران.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل چووە پەرلەمانی وڵاتەکەی و رایگەیاند، سوپای ئیسرائیل محەممەد سینوار، فەرماندەی باڵای بزووتنەوەی حەماس و برای یەحیا سینوار، سەرۆکی مەکتەبی سیاسیی پێشووی ئەو بزووتنەوەیەی لە کەرتی غەززە کوشتووە؛ ئاماژەش بەوە دەکات، جەنگی غەززە تەنیا ئەو کاتە کۆتایی دێت کە وڵاتەکەی "سەرکەوتنی تەواو بەدەست بهێنێت."

رادیۆی گشتیی نیشتمانیی ئەمریکا ناسراو بە (NPR) و سێ وێستگەی رادیۆیی ویلایەتی کۆلۆرادۆ سکاڵایان لەسەر ئیدارەی ترەمپ تۆمار کرد، ئەوەش دوای فەرمانی سەرۆکی ئەمریکا بۆ کەمکردنەوەی بودجەی فیدراڵی بۆ پەخشی گشتی

بەشێکی بەرچاو لە گەنجانی بەریتانیا پێیان خۆشە لە ژینگەیەکدا گەورە بن ئینتەرنێتی تێدا نەبێ.

سەرۆکی ئەمریکا لە دوو پۆستی جیاوازدا یەکێتیی ئەورووپا و کۆمپانیای ئەپڵ ئاگاداردەکاتەوە کە دەکەونە بەر سزای پێناسە گومرگییەکانی. دەڵێت، 25٪ بۆ ئەپڵ و 50٪ـی پێناسی گومرگی بۆ سەر یەکێتیی ئەورووپا.

تورکیا، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، سووریا و عێراق تیمێکی کاریان پێکهێناوە بۆ ئەوەی هەوڵ بدەن پرسی زیندانییانی رێکخراوی داعش کە لە کامپەکانی هۆل و رۆژ و چەند کامپێکی دیکەی سووریا دەستبەسەرن یەکلایی بکەنەوە.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، سوپاکەیان هەوڵدەدات "ناوچەیەکی دابڕێندراو" لە چەکدارانی حەماس لە باشووری کەرتی غەززە دروست بکات، تاوەکو دانیشتووانی سڤیلی ئەو کەرتە بتوانن لە شەڕ و پێکدادانەکان دووربخرێنەوە و "تەواوی هاوکارییە مرۆییەکان" وەربگرن.

وەزیری دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند، رەنگە چەند وڵاتێکی دیکەی عەرەبی پەیوەندیی لەگەڵ ئیسرائیل دروست بکەن، ئەمەش لەکاتێکدایە واشنتن گوشاری زۆر لە سعودیە دەکات بۆ دروستکردنی پەیوەندیی لەگەڵ ئیسرائیل.

سوپای ئیسرائیل تەقە لە شاندێکی دیپلۆماسیی وڵاتانی ئەورووپا دەکات، کە سەردانی شاری جنینیان لە کەناری رۆژئاوای فەلەستین کردبوو. دوای رووداوەکەش وڵاتانی ئەورووپا سەرکۆنەی رووداوەکەیان کرد، حکومەتی ئیتاڵیاش وەکو دەربڕینی ناڕەزایەتی بانگهێشتی باڵیۆزی ئیسرائیلی کرد.

دەسەڵاتدارانی سووریا دەستبەسەرداگرتنی نزیکەی چوار ملیۆن حەبی کاپتاگۆنیان راگەیاند، کە هەوڵ دەدرا لە رێگەی بەندەری لازقیەوە ببرێتە دەرەوەی وڵات.

کەشتییەکی هێزی دەریایی مەکسیکی، خۆی کێشا بە پردی بروکلینی شاری نیویۆڕکی ئەمریکا، بەو هۆیەوە دوو کەس گیانیان لە دەستدا و لانیکەم 20ی دیکەش بریندار بوون.

حکومەتی سووریا رایگەیاند، دەستەی نیشتمانی بۆ بێسەروشوێنکراوەکان پێکدەهێنێت، بەمەبەستی یەکلاکردنەوەی چارەنووسی ئەوانەی لە سەردەمی بەشار ئەسەد، سەرۆکی پێشووی سووریا بێسەروشوێن کراون.

باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە لیبیا ئەو راپۆرتە میدیاییانەی رەتکردەوە، کە گوایە، ئیدارەی ترەمپ بەنیازی جێبەجێکردنی پلانێکە بۆ گواستنەوەی ملیۆنێک فەلەستینی لە غەززەوە بۆ لیبیا.

لە دادگەیەکی شاری لەندەنی بەریتانیا، سێ هاووڵاتیی ئێرانی بە تۆمەتی سیخوڕی بۆ دەزگای هەواڵگریی ئێران دادگەیی کران، وەزارەتی ناوخۆی بەریتانیا رایگەیاند، سێ کەسەکە "بە رێگەی نایاسایی" چوونەتە وڵاتەکە.

بڕیارە ئەمڕۆ بەرپرسانی ئێران لەگەڵ بەرپرسانی بەریتانیا، فەرەنسا و ئەڵمانیا لە تورکیا کۆببنەوە، ئەمەش دوای ئەوەی سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند گەیشتن بە رێککەوتن لەگەڵ تاران لەسەر بەرنامەی چەکی ئەتۆمی "نزیکە."

سەرۆکوەزیرانی بەریتانیا، رایگەیاند، حکومەتەکەی سەرقاڵی داڕشتنی پلانێکە بۆ ئەو پەناخوازانەی داواکاریی مافی مانەوەیان رەتکراوەتەوە، رەوانەی وڵاتی سێیەمیان بکات، پێش ئەوەی بڕیاری دیپۆرتکردنەوەیان بدرێت.

رێکخراوی چاودێری مافەکانی مرۆڤ، رایگەیاند، هێزەکانی سوپای نیشتمانیی سووریا کە تورکیا پاڵپشتیان دەکات، بەردەوامن لە دەستبەسەرکردن، خراپ مامەڵەکردن و سەرانەسەندن لە خەڵکی سڤیلی دانیشتووانی ناوچەکانی باکووری سووریا. داواش لە دەسەڵاتدارانی نوێی سووریا دەکات لێپێچینەوەیان لەگەڵدا بکات.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل، سەرۆکی فەرەنسای بەوە تۆمەتبارکرد، کە لایەنگری لە "رێکخراوە ئیسلامییە تیرۆریست و بکوژەکە"، (کە مەبەستی حەماسە) دەکات دوای ئەوەی ماکرۆن رەخنەی لە نەتەنیاهوو گرت بەوەی رێگری لە گەیاندنی ھاوکارییە مرۆییەکان بۆ کەرتی غەززە دەکات.

سەرۆکی ئەمریکا لە سەردانێکی بۆ قەتەر، رێککەوتنێکی ئابووری بە بەهای لانیکەم 1.2 تریلیۆن دۆلار لەگەڵ ئەو وڵاتە کرد. ترەمپ رایگەیاند، رێککەوتنێکی ئابووری بە بەهای زیاتر لە 243.5 ملیار دۆلار لە نێوان ئەمریکا و قەتەر واژۆکراوە، کە یەکێکیان بریتییە لە فرۆشتنی فڕۆکەی بۆینگ بە قەتەر.

سەرۆکی ئەمریکا لە یەکەم رۆژی سەردانە سێ رۆژییەکەی بۆ رۆژهەڵاتی نێوەڕاست، بەڵێنی داهاتوویەکی جیاوازی بە ناوچەکە دا. ترەمپ لە ریاز رایگەیاند: "ئەمڕۆ هاتووم باس لە داهاتوویەکی پرشنگدار بۆ رۆژهەڵاتی نێوەڕاست بکەم. لە چوار مانگی یەکەمی ئیدارەکەماندا دەستکەوتی زیاترمان بەراورد بە چوار ساڵی رابردوو هەبووە."

فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) و وەزیری دەرەوەی سووریا پێشوازی لە بڕیاری سەرۆکی ئەمریکا بۆ هەڵگرتنی سزاکان لەسەر سووریا دەکەن. وەزیری دەرەوە دەڵێت، بڕیارەکە "خاڵی وەچەرخان دەبێت بۆ سووریا."

حکومەتی ئۆرۆگوای رایگەیاند، خۆزێ موخیکا، ناسراو بە پێپێ، سەرۆکی پێشووتری وڵاتەکە بەهۆی نەخۆشیی شێرپەنجەوە کۆچی دواییکرد

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بڕیاری پەکەکە بۆ خۆ‌هەڵوەشاندنەوە بە گرنگ دەزانێت و دەڵێت، ئومێدەوارە ئەو هەنگاوە ببێتە هۆی زیادبوونی سەقامگیری لە ناوچەکەدا

سەرۆکی ئەمریکا بڕیاری دا سزاکانی سەر سووریا هەڵبگرێت و بڕیارە سبەی چوارشەممەش چاوی بە ئەحمەد شەرع بکەوێت. نەتەوە یەکگرتووەکانیش پێشوازی لە بڕیارەکەی ترەمپ بۆ هەڵگرتنی سزاکانی سەر سووریا دەکات

پەناخوازێکی کورد لە بەریتانیا مافی پەنابەرێتی پێدەدرێت، دوای ئەوەی بە دەسەڵاتدارانی وڵاتەکەی راگەیاند، ناتوانێت بگەڕێتەوە باشووری کوردستان، بەهۆی ئەوەی گوایە تاتووی لەسەر جەستەی کردووە و دەکرێت رووبەڕووی تووندتیژی ببێتەوە.

سەندیکای رۆژنامەڤانانی یەکێتیی ئەورووپا، لە راپۆرتتێکدا باس لە وردەکاریی سەردانی شاندێکی باڵایان بۆ هەرێمی کوردستان دەکات و لە پێگەی فەرمی سەندیکاکەیان راپۆرتێکیان لەبارەی سەردانەکە بڵاوکردووەتەوە. ئەندامێکی سەندیکاکە بە رووداوی راگەیاند، لە داهاتوودا بەنیازن بە دەیان رۆژنامەڤانی ئەورووپی بێننە هەرێمی کوردستان و لەنزیکەوە دۆخی رۆژنامەڤانان ببینن.

بەگوێرەی پۆلینکارییەکی نوێ، هۆڵەندا باشترین وڵاتە بۆ ژنان؛ کۆماری ئەفریقای نێوەڕاست و سۆماڵیش خراپترین وڵاتن

دوای چەند کاژێرێک لە راگەیاندنی ئاگربەست لەنێوان هیندستان و پاکستاندا، هەردوو وڵات یەکدیان بە پێشێلکردنی ئاگربەستەکە تۆمەتبار کرد، کە بەنێوەندگیریی ئەمریکا کراوە.

ئەمڕۆ گەڕی چوارەمی گفتوگۆکانی نێوان ئەمریکا و ئێران لەبارەی بەرنامەی ئەتۆمی ئێران لە شاری مەسقەتی پایتەختی عومان بەڕێوەدەچن، ئەمەش لەکاتێکدایە، بەرپرسانی ئەمریکی لە پەرەپێدانی بەرنامەی ئەتۆمی لەلایەن ئێرانەوە نیگەرانن.

سەرۆکی رووسیا پێشنیازی کرد، رۆژی 15ی ئەم مانگە، لە شاری ئیستەنبووڵی تورکیا، گفتوگۆی راستەوخۆ لە نێوان وڵاتەکەی و ئۆکراینا بکرێت، ئەمەش دوای چەند کاژێرێک لە داواکاریی سەرکردەکانی وڵاتانی ئەورووپا، کە داوایان کرد، لە رۆژی دووشەممەوە بۆ ماوەی 30 رۆژ ئاگربەستی بێمەرج دەستپێبکات.

لە بازاڕی گەورەی حەمیدییە لە ناوەندی دیمەشقی پایتەختی سووریا، پێشتر وێنەی بەشار ئەسەد، سەرۆکی هەڵهاتووی سووریا لەسەر دیوار و شوێنە بەرزەکان هەڵدەواسرا، بەڵام ئێستا کەوتووەتە ژێر پێیان و لەسەر گۆرەوی وێنەکەی چاپ دەکەن.

حکومەتی بەریتانیا پێدانی ڤیزە بە هاووڵاتییانی ئەو وڵاتانە سنووردار دەکات کە ئەگەر زۆرە دوای گەیشتنیان بەو وڵاتە، داوای مافی مانەوە و پەنابەرێتی بکەن.

پێش دەستپێکردنی کۆبوونەوەی گشتی کاردیناڵەکان بۆ هەڵبژاردنی پاپای نوێ، گەورە کاردیناڵی ڤاتیکان رایگەیاند، پێویستە کەسێک هەڵبژێردرێت کە بتوانێت یەکگرتوویی کەنیسەی کاسۆلیکی بپارێزێت و رێبەرایەتی قۆناخێکی "سەخت و ئاڵۆز"ـی مێژوو بکات.

هیندستان و پاکستان نزیکبوونەتەوە لە گەورەترین رووبەڕووبوونەوەی سەربازی و ئەم پێشهاتەش نیگەرانی لای وڵاتانی جیهان دروستکردووە. چەندین حکومەت داوای دانبەخۆداگرتن لە هەردوو وڵات دەکەن.

گوتەبێژی سوپای پاکستان دەڵێت، سوپای ھیندستان بە مووشەک سێ پێگەی وڵاتەکەیانی کردووەتە ئامانج؛ پاکستانیش هەڕەشە دەکات و دەڵێت، وەڵام دەدەنەوە.

حووسییەکانی یەمەن هەڕەشە لە ئیسرائیل دەکەن و دەڵێن، بە تووندی وەڵامی هێرشەکانی ئیسرائیل بۆسەر فڕۆکەخانە و ژێرخانی یەمەن دەدەنەوە

سەرۆکی ئەمریکا لە کۆشکی سپییەوە رایگەیاند، بەهۆی زنجیرە هێرشەکانیانەوە بۆسەر حووسییەکان لە یەمەن، ئەو گرووپەیان لاواز کردووە و "حووسییەکان رازی بوون بەوەی هێرشەکانیان بۆسەر کەشتییە بازرگانییەکان رابگرن." هاوکات دەشڵێت، پێش سەردانەکەی بۆ رۆژهەڵاتی نێوەڕاست، "راگەیێندراوێکی گرنگ"ی دەبێت

پەرلەمانی فیدراڵیی ئەڵمانیا فرێدریش مێرتس، بەربژێری هاوپەیمانێتیی کریستیان دیموکرات و یەکێتیی کریستیان سۆسیال CDU/CSU و سۆسیال دیموکراتی وەک راوێژکاری نوێی وڵاتەکە هەڵبژارد.

سەرۆکوەزیرانی سوێد، پلانی حکومەتەکەی راگەیاند، بۆ زیاترکردنی ئەو بڕە پارەیەی دەدرێتە کۆچبەران کە بە خواستی خۆیان دەگەڕێنەوە وڵاتەکانیان، ئەمەش لەچوارچێوەی رێکارە نوێیەکانی وڵاتەکەیە بۆ کەمکردنەوەی ژمارەی کۆچبەران.

پۆلیسی بەریتانیا رایگەیاند، پێنج کەسیان بە تۆمەتی تیرۆر دەستگیر کردووە کە چواریان ئێرانین، بەڵام ناسنامەی کەسی پێنجەمی ئاشکرا نەکردووە.

ئیسێل کەیترهام کە ژنێکی بەریتانییە و تەمەنی 115 ساڵە، بووە بەتەمەنترین کەسی جیهان، ئەوەش دوای مردنی ژنێکی بەڕازیلی لە تەمەنی 116 ساڵیدا.

پیت هێگسێت، وەزیری بەرگریی ئەمریکا بەرەبەیانی ئەمڕۆ، 1ـی ئایار، لە پەیامێکدا لە هەژماری فەرمیی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی ئێکس، نووسیویەتی "پەیام بۆ ئێران: ئێمە پشتیوانیی کوشندەی ئێوە بۆ حووسییەکان دەبینین. بە تەواوی دەزانین ئێوە چی دەکەن. ئێوە زۆر باش دەزانن توانای سەربازیی ئەمریکا چییە، ئەوا ئێوە ئاگادار کرانەوە و باجەکەشی دەدەن؛ لە کات و شوێنی دیاریکراوی خۆماندا."

دادگەی دادی ئەورووپی، بەرنامەی پێدانی "پاسپۆرتی زێڕین"ی ئەورووپای بە نایاسایی هەژمار کرد، کە دەدرێتە وەبەرهێنەری بیانی و لە رێگەی وەبەرهێنانەوە هەڵگرانی دەتوانن وڵاتینامەی ئەورووپی وەربگرن. دادگەکە رایگەیاند، "پێدانی ئەو پاسپۆرتە، پێشێلکردنی یاساکانی یەکێتییەکەیە."

سووریاییەکان کامپی هۆل لە رۆژئاوای کوردستان بەجێدەهێڵن و دەگەڕێنەوە بۆ زێدی خۆیان لە ناوچەکانی دیکەی وڵاتەکە. ئەمە یەکەم کاروانی گەڕانەوەیانە لەدوای رووخانی رژێمی ئەسەد.

سەرۆکی رووسیا، بەبۆنەی ساڵیادی رۆژی سەرکەوتنی لە جەنگی جیهانیی دووەم، سێ رۆژ ئاگربەست لەگەڵ ئۆکراینا رادەگەیەنێت و داواش لە ئۆکراینییەکان دەکات، پابەندی ئاگربەستەکە بن و ئەگەری پابەند نەبن، "بە تووندی وەڵامیان دەدرێتەوە."

بەرپرسێکی بزووتنەوەی حەماس ئامادەیی بزووتنەوەکەی بۆ ئاگربەستێکی 5 ساڵی رادەگەیێنێت. ئەندامێکی مەکتەبی سیاسییش داوای گەرەنتی بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگ دەکات و ئەندامێکی دیکەی مەکتەب سیاسییش دەڵێت، تەنیا ئاگربەستی درێژخایەنیان دەوێت

لە شاری ڤانکوڤەری کەنەدا کەسێک بە ئۆتۆمبێل خۆی بەنێو قەرەباڵخیی 'فێستیڤاڵێکدا' دەکات، بەپێی پۆلیسی شارەکە، 'ژمارەیەک' لە خەڵک کوژراون و ژمارەیەکی دیکەش بریندار بوون.

کۆمەڵەی پیشەسازیی نەوتی کوردستان - ئەپیکور داوای چڕکردنەوەی هەوڵەکان دەکات بۆ گەیشتن بە رێککەوتنێک بۆ دەستپێکردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێمی کوردستان لەڕێگەی بۆریی نەوتی عێراق - تورکیا

لە شاری نیودەلهیی پایتەختی هیندستان، خەڵک تووڕەن و بەشێکیان رژاونەتە سەر شەقامەکان، داوا دەکەن بە تووندی وەڵامی پاکستان بدرێتەوە. لە لایەکی دیکەش لە شاری موزەفەئابادی پاکستان، دەهۆڵی شەڕ لێدەدرێت

وەزیری دەرەوەی ئەمریکا رایدەگەیێنێت، واشنتن ئامادەیە بە هێشتنەوەی بەرنامەی مەدەنیی ئەتۆمیی ئێران، بەڵام بەو مەرجەی تاران تەواوی بەرنامەی پیتاندنی یۆرانیۆمی نێوخۆی وڵاتەکە رابگرێت، ئەمەش لە کاتێکدایە هەردوو وڵات خۆیان ئامادە دەکەن بۆ بەڕێوەچوونی گەڕی سێیەمی گفتوگۆکانیان تایبەت بە بەرنامەی چەکی ئەتۆمیی ئێران

هەرێمەکە لە ساڵی 1947ـەوە لەنێوان هیندستان و پاکستان دابەشکراوە. لەو کاتەوە کشمیرییەکانی هیندستان هەوڵی جیابوونەوە لە هیندستان و یەکگرتنەوە لەگەڵ کشمیرییەکانی پاکستان دەدەن.

وەزیری دەرەوەی رووسیا، رایگەیاند مۆسکۆ ئامادەیە لەگەڵ کیێڤ رێکبکەوێت، ئەمەش دوای ئەوەی سەرۆکی ئەمریکا داوای لە سەرۆکی رووسیا کرد هێرشەکانی بۆ سەر ئۆکراینا رابگرێت.

سەرۆکی دەسەڵاتی فەلەستین هێرشی تووند دەکاتە سەر بزووتنەوەی حەماس و بە "کوڕی سەگ" ناویان دەبات، داواش لە گرووپەکە دەکات بارمتەکان ئازاد بکەن، چەک دابنێن و کەرتی غەززەشیان رادەست بکەن، تاوەکو کۆتایی بە جەنگی غەززە بێت.

کەنەدییەکان سەرۆکوەزیرانێکی نوێ هەڵدەبژێرن، رووبەڕووبوونەوەی رێکارە نوێیە بازرگانییەکانی ئەمریکا، خاڵی گەرم و سەرەکیی بانگەشەی هەڵبژاردنی پێشوەختەی کەنەدایە

هەزاران ئەمریکی لە واشنتنی پایتەخت و چەندین شاری دیکەی ئەمریکا دژی سیاسەت و رێکارە نوێیەکانی حکومەتی ئەمریکا، هەروەها سیاسەتی ئیدارەی ترەمپ بەرامبەر بە جەنگەکانی ئۆکراینا و غەززە خۆپێشاندانیان کرد.

ئیسرائیل بەردەوامە لە هێرشەکانی بۆ سەر کەرتی غەززە و دەڵێت، ئامانجیان فراوانکردنی زۆنی ئاسایشی وڵاتەکە و گوشارکردنە بۆ سەر حەماس تاوەکو بارمتەکان ئازاد بکات.

وەزارەتی ناوخۆی بەریتانیا، نزیکەی 80 هەزار دۆلار بۆ هەڵمەتێکی بانگەشە و ریکلام بۆ ساردکردنەوەی کۆچکردنی هاونشیتمانییانی هەرێمی کوردستان تەرخان کردووە.

یەکێتیی ئەورووپا سێ وڵاتی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست و چوار وڵاتی دیکەشی خستە نێو لیستی وڵاتانی "سەلامەت"، کە وڵاتانی ئەورووپا دەتوانن کۆچبەرانیان دیپۆرت بکەنەوە.

بەڕێوەبەری ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆمی (IAEA)، رایگەیاند، ئێران ئەوەندە دوور نییە لە بەدەستهێنانی چەکی ئەتۆمی. ئەمەش لەکاتێکدایە، ئێران شوێنی گەڕی دووەمی کۆبوونەوەکانیان لەگەڵ ئەمریکا ئاشکرا کرد.

ئەمڕۆ وەزیرانی دەرەوەی وڵاتانی ئەندام لە یەکێتیی ئەورووپا کۆدەبنەوە، مەبەستەکە سەپاندنی سزای نوێیە بەسەر رووسیادا، هەروەها رێکاری زیاتر تاوەکو گەرەنتیی پاراستنی ئاسایشی ئۆکراینا بکەن، کە یەکێک لەوانەش ئەگەری پێکهێنانی هێزێکی چاودێریی ئەورووپییە لە ئۆکراینا

پزیشکی تایبەتی کۆشکی سپی لەبارەی تەندروستیی سەرۆکی ئەمریکا رایدەگەیێنێت، تەندروستی زۆرباشە و توانیویەتی بەرزیی چەوریی خوێنی (کۆلیستڕۆڵ)، بەباشی کۆنترۆڵ بکات، ئەمە لەدوای ئەوەی رۆژی هەینی سەرۆکی ئەمریکا پشکنینی گشتی بۆ کرابوو.

دوای زیاتر لە 18 مانگ لە وێرانکاری، هێرش و کوشتن لە غەززە، فەرەنسا هەنگاوێکی ئەرێنی دەنێت بۆ داننان بە دەوڵەتی فەلەستین، ئەمەش خۆشحاڵی لەنێو خەڵکی غەززە دروستکردووە.

کەرتی غەززەی فەلەستین، زیاتر لە 18 مانگە تەنیا وێرانکاریی و هێرش و کوشتنی بەخۆوە بینیوە، بەڵام ئێستا سەرۆکی فەرەنسا موژدەی بۆ خيڵکی فەلەستین پێیە و دەڵێت، رەنگە لە حوزەیرانی داهاتوو دان بە وڵاتەکەدا بنێن.

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، پێشەڤەچوون لە هەوڵەکانیان بۆ گەیشتن بە رێککەوتن بۆ ئازادکردنی سەرجەم بارمتەکان لەلایەن حەماسەوە نزیکبوونەتەوە. راشیگەیاند ئیدارەکەی لە گفتوگۆدایە لەگەڵ ئیسرائیل و حەماس، بەڵام وردەکاری زیاتری لەبارەی ئەو گفتوگۆیانە ئاشکرا نەکرد.

تادێت؛ ئۆپەراسیۆنەکانی سوپای ئیسرائیل لە کەرتی غەززە فراوانتر دەبن. ئیسرائیلییەکان دوو ئامانجی سەرەکیان هەیە. گوشاری زیاتر بۆ سەر چەکدارانی حەماس و ناچارکردنی غەززەییەکان؛ کەرتەکە جێبهێڵن.

سەرۆکی رێکخراوی کۆچی نێودەوڵەتی ناسراو بە (IOM)، رایگەیاند، لەو دۆخەی ئێستا، گەڕانەوەی بەکۆمەڵی پەنابەرانی سووریایی لە وڵاتانی ئەورووپاوە نابینن، بەهۆی ئەوەی دۆخی ئەو وڵاتە هێشتا ناسکە و بەرگەی گەڕانەوەی شەپۆلی پەنابەران ناگرێت.

فریدریک مێرتز، بەربژێر بۆ پۆستی راوێژکاری ئەڵمانیا رایگەیاند، پلانی هەیە تاوەکو سەرەتای مانگی داهاتوو، حکومەتی نوێی ئەڵمانیا پێکبهێنێت، لەدوای ئەوەی هاوپەیمانییان لەگەڵ پارتی سۆسیال دیموکرات (SPD)، پێکهێنا.

گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا، لەبارەی هەڵوێستی ئیدارەی ترەمپ بەرامبەر حکومەتی نوێی سووریا، وەڵامی تۆڕی میدیایی رووداو دەداتەوە و دەڵێت، واشنتن چاوی لەوەیە دەسەڵاتدارانی نوێی دیمەشق هەنگاوی زیاتر بنێن. سەبارەت بە کۆبوونەوەی نێوان ئەمریکا و ئێرانیش دەڵێت، ستیڤ وتیکۆف، نێردەی تایبەتی سەرۆکی ئەمریکا ئامادەی کۆبوونەوەکە دەبێت.

دەکرێت ئیدارەی ترەمپ نزیکەی 10 هەزار سەرباز لە ئەورووپا بکشێنێتەوە، ئەوە بە گوێرەی میدیای ئەمریکی.

ئیلۆن مەسک، ملیاردێری جیهان؛ گەورە راوێژکاری بواری بازرگانیی دۆناڵد ترەمپ بە "گەمژە" ناودەبات

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل دەڵێت، لەگەڵ ئەمریکا کۆکن کە "نابێت ئێران ببێتە خاوەنی چەکی ئەتۆمی"؛ ئاماژە بەوەش دەکات، ئەگەر گفتوگۆ لەگەڵ ئێران ئەنجامی نەبوو، ئەوا بژاردەی سەربازی دێتەپێش.

لە شارۆچکەی عامرەی رۆژهەڵاتی تونس، کامپێکی کاتیی کۆچبەرانی لێبوو، بەڵام دەسەڵاتدارانی تونس تێکیانداوە و خێوەتەکان دەسووتێنن. بریاریانداوە کامپەکان دابخەن و نەیانهێڵن.

پۆلیسی کۆڵۆمبیا دەڵێت، ژنێکی دەستگیرکردووە کە نزیکەی دوو ساڵ لەمەوبەر تەسبیحێکی کۆنی پاپای ڤاتیکانی دزی بوو کە بەهاکەی زیاتر لە دوو ملیۆن دۆلارە.

رێکخراوێکی نێودەوڵەتی دەڵێت، زیاتر لە 100 کۆگەی چەکی کیمیایی لە سووریا ماون؛ ئاماژە بەوەش دەکات، ژمارەیەک لەو کۆگەیانە بە نهێنی ماونەتەوە و دۆزینەوەیان ئاسان نابێت.

بەرپرسانی ئۆکراینا رایانگەیاند لە شەوی شەممەوە، رووسیا زنجیرەیەک مووشەکی ئاراستەی شاری کیێڤی پایتەختی ئۆکراینا کردووە. رووسیاش رایگەیاند 11 درۆنی ئۆکراینایان تێکشکاندووە.

حکومەتی ئیسرائیل رێگە بە دوو پەرلەمانتاری بەریتانیا نادات بچنە نێو وڵاتەکە، بۆ ماوەیەکیش دەستگیریان دەکات، پێش ئەوەی دیپۆرتی بەریتانیایان بکاتەوە؛ حکومەتی بەریتانیا ناڕەزایەتی دەربڕی و رایگەیاند، ئەو هەنگاوەی ئیسرائیل "قبوڵکراو نییە."

لە ئەمریکا و ئەورووپا، سەدان هەزار کەس رژانە سەر شەقامەکان و لە دژی رێکارە نوێیەکان و بەتایبەتی پێناسە گومرگییەکانی ترەمپ خۆپێشاندانیان کرد. ئەمەش گەورەترین ناڕەزایەتییە لە دژی سەرۆکی ئەمریکا لەوکاتەوەی گەڕاوەتەوە کۆشکی سپی.

تانکەکانی سوپای ئیسرائیلن. ئۆپەراسیۆنەکانیان لە کەرتی غەززە چڕتر کردووەتەوە. لە هەمان کاتدا رێگە بە دەرچوونی ئارەزوومەندانەی خەڵکی غەززە لە کەرتەکە دەدەن.

سوپای ئیسرائیل بڵاویکردەوە، گەورەترین فڕۆکەخانەی سەربازیی سوپای پێشووی سووریای لە دەرعا کردووەتە ئامانج، بەڵام دەسەڵاتدارانی پارێزگاکە رایگەیاند، لە ئەنجامی هێرشەکەدا لانیکەم 9 کەسی سڤیل کوژراون.

سەرۆکی ئەمریکا سەپاندنی پێناسی گومرگیی بەسەر چەندین وڵاتی جیهاندا راگەیاند، بەشێوەیەک کە عێراق 39% و سووریا 41% و تورکیا و ئێران 10%ـە

سەرۆکی ئەمریکا بە کەسە نزیکەکانی خۆی راگەیاندووە، ئیلۆن مەسک، ملیاردێری جیهان و گەورە راوێژکاری دۆناڵد ترەمپ، لە چەند هەفتەی داهاتوودا لە پۆستەکەی نامێنێت، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا لە ئاستی کار و بڕیارەکانی مەسک رازییە. هاوکات مەسک ئەو هەواڵە بە 'ساختە' ناودەبات

وەزیری ئاسایشی نیشتمانیی ئیسرائیل چووە حەوشەی مزگەوتی ئەقسا لە شاری قودس/ ئۆرشەلیم. سعودیە و ئوردن سەرکۆنەی ئەو کارەی بەرپرسە ئیسرائیلییە دەکەن

وەزیری بەرگریی ئیسرائیل دەڵێت، ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکەی لە کەرتی غەززە فراوانتر دەکات؛ هۆشدارییش دەداتە حەماس و دەڵێت، ژێرخانەکەی لەو ناوچەیەی فەلەستین وێران دەکات

دانیشتووانی غەززە جارێکی دیکە بەهۆی هێرش و بۆردوومانەکانی سوپای ئیسرائیلەوە ئاوارە دەبنەوە

سوپای ئیسرائیل جارێکی دیکە هێرشی کردە سەر چەند گەڕەکێکی باشووری بەیرووتی پایتەختی لوبنان، بەو هۆیەوە سێ کەس کوژران، سوپاکە دەڵێ ئامانجی سەرکردەکانی حیزبوڵڵا بووە.

وەزارەتی دەرەوەی کەنەدا بە فەرمی نووسینگەی باڵیۆزخانەی وڵاتەکەی لە هەولێر داخست و رایدەگەیێنێت، ئێستا عێراق لە دۆخێکی باشدایە بۆ داڕشتنی نەخشەڕێگەی داهاتووی و هەرێمی کوردستانیش ببێتە مۆدێلی خۆڕاگریی و لێبوردەیی بۆ تەواوی وڵاتەکە.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا، هەڵوێستی ئیدارەی ترەمپی لەبارەی پێکهێنانی حکومەتی نوێی سووریا ئاشکرا کرد و رایگەیاند، هیوادارن ئەوە هەنگاوێکی ئەرێنی بێت بۆ گەیشتن بە سووریایەکی نوێ، کە نوێنەرایەتی هەموو لایەک بکات.

یەکێتیی ئەورووپا پێشوازی لە پێکهێنانی حکومەتی نوێی سووریا دەکات و رایدەگەیێنێت، ئامادەن کاریان لەگەڵ بکەن، بەڵام دەشڵێت، چاودێریی حکومەتی نوێ دەکەن، "تاوەکو پابەندی بەڵێنەکانی بێت و خواستی تەواوی سووریاییەکان بێتەدی."

سەرۆکی ئەمریکا جارێکی دیکە، هۆشداری دایە حووسییەکانی یەمەن و ئێران، کە دەست لە ‌هێرشەکانیان بۆ سەر کەشتییە بازرگانییەکانی ئەمریکا لە دەریای سوور هەڵگرن.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل لەلایەن پۆلیسەوە لێکۆڵینەوەی لەگەڵ کرا دوای ئەوەی دوو راوێژکاری میدیایی ئەو دەستگیر کران بەتۆمەتی ئەوەی پارەیان لە حکومەتی قەتەر وەرگرتووە، تاوەکو کار بکەن بۆ بەرژەوەندی قەتەر و جێبەجێکردنی ئەو سیاسەتانەی لە بەرژەوەندی دەوحەیە.

بەهۆی جەنگە بازرگانییەکانی ئەمریکا لەگەڵ کەنەدا و ئەورووپا؛ بیرە، کە خواردنەوەیەکی دڵخوازی ئەمریکییەکانە بەرەو کەمبوونەوە دەچێت.

فڕۆکە جەنگییەکانی ئیسرائیل هێرشی ئاسمانییان کردە سەر چەند گەڕەکێکی باشووری شاری بەیرووتی پایتەختی لوبنان، سەرۆکی فەرەنساش داوای دەستبەجێ کشانەوەی هێزەکانی ئیسرائیل لە باشووری لوبنان دەکات

ئیسرائیل دەڵێت، لە ئەنجامی بۆردوومانێکیان بۆ سەر باکووری کەرتی غەززە، گوتەبێژی بزووتنەوەی حەماسی فەلەستینی کوژرا.

سوپای نیشتمانیی سوودان بە سەرۆکایەتیی عەبدولفەتاح بورهان کۆنترۆڵکردنی تەواوی شاری خەرتوومی پایتەختی سوودانی راگەیاند و دواتریش گەیشتە کۆشکی کۆماری لەو شارە و رایگەیاند شارەکە، "پاکبووەتەوە" لە هێزەکانی پشتیوانیی خێرا بە سەرکردایەتیی محەممەد دەگەلۆ، ناسراو بە حمێدتی.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل، هەڕەشە لە حەماس دەکات و دەڵێت، ئەگەر بەزووترین کات بارمتەکان ئازاد نەکەن، سوپاکەی هەر لەنێو کەرتی غەززە دەمێنێتەوە و دەستی بەسەردا دەگرێت، حەماسیش دەڵێت، ئەگەر ئیسرائیل هێرشەکانی بۆ سەر کەرتەکە رانەگرێت، بارمتەکانیان لەنێو "کفن"دا، بۆ دەگەڕێننەوە.

وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل دەڵێت، نایانەوێت هیچ رووبەڕووبوونەوەیەکی سەربازییان لەگەڵ تورکیا هەبێت، ئینجا لە سووریا بێت یان هەر شوێنێکی دیکە.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل لە پەیامێکدا لەبارەی دەستپێکردنەوەی هێرشەکان بۆ سەر کەرتی غەززە رایگەیاند، ئەو هێرشەی بەرەبەیانی رۆژی سێشەممە تەنیا سەرەتایە؛ ئاماژە بەوەش دەکات، حکومەتی وڵاتەکەی لە 7 بەرەوە لە جەنگدایە و براوەیشە.

لە یەکەم کاردانەوەیدا لەبارەی گفتوگۆی نێوان سەرۆکەکانی ئەمریکا و رووسیا، سەرۆکی ئۆکراینا رایگەیاند، مەرجەکانی پووتین دەریدەخەن کە مۆسکۆ ئامادە نییە کۆتایی بە جەنگ بێنێت؛ ئاماژە بەوەش دەکات، پشتگیری لە ئاگربەستی سنووردار بۆ سەر ناوەندەکانی وزە و ژێرخان دەکات، بەڵام پێویستییان بە وردەکاریی زیاترە لەلایەن ئەمریکییەکانەوە سەبارەت بەو ئاگربەستە.

سەرۆکی ئەمریکا وردەکاری پەیوەندییە تەلەفۆنییەکەی لەگەڵ هاوتا رووسییەکەی ئاشکرا دەکات و دەڵێت، رێککەوتن کە سەرجەم هێرشەکانی سەر ناوەندەکانی وزە و ژێرخانەکان رابگرن؛ ئاماژە بەوەش دەکات، هەردوو سەرۆکی رووسیا و ئۆکراینا دەیانەوێت کۆتایی بە جەنگی سێ ساڵەی نێوان وڵاتەکانیان بێت.

سەرۆکی ئەمریکا و سەرۆکی رووسیا یەک کاژێر و نیو بە تەلەفۆن قسەیان کرد و هاوڕابوون، گرنگە جەنگی سێ ساڵەی ئۆکراینا کۆتایی بێت.

ئەمریکا دەستپێکردنەوەی شەڕ و ئاڵۆزی لە کەرتی غەززەی فەلەستین دەخاتە ئەستۆی بزووتنەوەی حەماس و دەڵێت، ئەو گرووپە بە رەتکردنەوەی ئازادکردنی بارمتەکان، بژاردەی جەنگی هەڵبژارد.

هاوکات، سلێمان ئۆسۆ، ئەندامی سەرکردایەتیی ئەنەکەسە بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند، دوای جەژنی نەورۆز دووبارە هەردوولا کۆدەبنەوە بۆ دیاریکردنی ئەو لیژنە هاوبەشەی کە پێکەوە دەچنە دیمەشق.

یەکێک لە بارمتە ئازادکراوەکانی ئیسرائیل دەڵێ لەکاتی بارمتەییدا لەلایەن حەماس، رووبەڕووی نەخۆشی و بەدەخۆراکی بووەتەوە، بەهۆی ئەوەی رۆژانە تەنیا 300 کالۆری خۆراکیان پێدەدا.

کۆشکی سپی لەبارەی راگرتنی هاوکارییەکانی ئەمریکا بۆ ئەو دەزگە میدیایانە رایگەیاند: "بڕیارەکە بۆ ئەوەیە چیدیکە باجدەرانی ئەمریکا نەبنە کەرەستەی پڕوپاگەندەی تووندڕۆکان."

سەرۆکی ئەمریکا فەرمانی هێرشێکی بەرفراوانی ئاسمانی و مووشەکی بۆ سەر حووسییەکانی یەمەن کرد و، تاوەکو ئێستا کوژرانی 31 کەس و برینداربوونی 100 کەسی دیکە پشتڕاستکراوەتەوە.

سوپای رووسیا شارۆچکەیەکی دیکەی لە هەرێمی کورسک کۆنتڕۆڵ کردەوە. ئەویش شارۆچکەی سوداژیایە. سەرۆکی رووسیا فەرمانی بە سوپاکەی کردووە؛ پێشڕەوییەکانیان خێرا بکەن، پێش گەیشتن بە ئاگربەست.

پیسی هەوا کێشەی بۆ پاکستانییەکان دروستکردووە، مەودای بینین لە وڵاتەکە کەمبووەتەوە و خەڵکی ماسک دەبەستن. زۆربەی وڵاتانی جیهان دووچاری پیسی هەوا بوونەتەوە، بەپێی راپۆرتێکی کۆمپانیای ئای کیو ئێری نێودەوڵەتی، تەنیا 17٪ـیان کاردەکەن بۆ رێگری لەو دیاردە.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا رایدەگەیێنێت، ئەمریکا سزا بەسەر رێکخراوی تاوانباری نێودەوڵەتی (فۆکستۆرت) و رەوا مەجید، سەرکردەی گرووپەکە دا دەسەپێنێت.

ئەوەی لە سەرەتای ئەم ڤیدیۆیەدا دەردەکەوێت، رووباری کەبیرە لەسەر سنووری نێوان لوبنان و سووریا. دانیشتووانی سووریا، لە ترسی شەڕ وڵاتەکەیان بەرەو لوبنان بەجێدەهێڵن.

لە یەکەم هەڵوێستی حکومەتی تورکیا بەرامبەر بە رێککەوتنی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) و دەسەڵاتدارانی نوێی سووریا، بەرپرسێکی ئەو وڵاتە رایگەیاندووە ئەوان بە "ئاگاییەوە گەشبینین" بەو رێککەوتنە.

رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان داوای کۆتاییهێنان بەو "دۆخە ناهەموارە"ـی ناوچەکانی رۆژئاوای سووریای دەکات و دەڵێت، ماڵبات هەیە بەتەواوەتی کۆمەڵکوژکراون و رووبەڕووی تووندوتیژی تایفەگەریی بوونەتەتەوە.

حکومەتی ئەمریکا کۆتایی بە لێخۆشبوونی عێراق بۆ کڕینی گازی ئێران هێنا و گوتەبێژێک بەناوی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکاش بە رووداوی راگەیاند، "هیوادارین سەرچاوە گازیی و تواناکانی بەرهەمهێنانی هەرێمی کوردستان سوودی بۆ هەموو عێراق هەبێت."

زیاتر لە هەزار کەس بوونەتە قوربانیی شەڕ و پێکدادانی نێوان سەربازانی سوپای سووریا و گرووپە چەکدارەکان لە رۆژئاوای سووریا. بەگوێرەی سەرچاوە خۆجێیەکان 745 کەسی سڤیل کوژراون لەگەڵ 125 ئەندامی هێزە ئەمنییەکانی سووریا، لە بەرامبەردا، 148 چەکداری لایەنگری ئەسەد کوژراون.

ئیدارەی ترەمپ کۆتایی بەو لێخۆشبوونە هێنا، کە رێگەی بە حکومەتی عێراقی دەدا، گازی ئێرانی بکڕێت بۆ بەرهەمهێنانی کارەبا، ئەمەش هەنگاوێکی نوێی حکومەتی ئەمریکایە لە چوارچێوەی جێبەجێکردنی سیاسەتی "ئەوپەڕی گوشار" بۆ سەر دەسەڵاتدارانی ئێران.

زۆربەی کات لە شاری نووکی پایتەختی گرینلاند و تەواوی وڵاتەکە بەفر و سەرمایە. بەڵام هەڕەشەکانی سەرۆکی ئەمریکا بۆ کۆنترۆڵکردنی ئەو دوورگەیەی جەمسەری باکوور، دۆخەکەی گەرم کردووە.

حکومەتی تورکیا هەڵوێستی خۆی لەبارەی رووداوەکانی چەند رۆژی رابردووی رۆژئاوای سووریا نیشان دا و رایگەیاند، ئەو رووداوانە مەترسیی ئەوەی لێدەکرێت، زیان بە یەکگرتوویی و یەکدەنگیی سووریا و ئاسایشی ناوچەکە بەگشتی بگەیێنێت

پۆلیسی فیدراڵیی ئەمریکا رایدەگەیێنێت، سێ سەربازی ئەمریکییان دەستگیر کردووە، کە گومانیان لێدەکرێت، یەکێکیان زانیاریی نهێنی بە کەسێکی چینی فرۆشتبێت و دووانەکەی دیکەش هاوکارییان کردبێت.

لێژنەی باڵاى نیشتمانیى ئاو لە عێراق 17 راسپاردەى لەبارەى ئاو و بەخێوکردنى ماسى دەرکرد، بڕیاریدا پرسی دروستکردنى چوار بەنداو لە هەرێمى کوردستان بدەنە دەست وەزارەتى سەرچاوەکانى ئاو، تاوەکو دواتر لیژنە باڵاکە بڕیاری لەسەر بدات.

سەرچاوە خۆجێیەکانی سووریا رایانگەیاند، بەهۆی شەڕوپێکدادانەکانی نێوان سەربازانی سووریا و گرووپە چەکدارەکانی ئەو وڵاتە، کە دەسەڵاتدارانی نوێی سووریا بە لایەنگر و پاشماوەی نزیک لە بەشار ئەسەد، ناویان دەبەن، زیاتر لە 70 کەس کوژراون.

لەدوای گەڕانەوەی دۆناڵد ترەمپ بۆ کۆشکی سپی، زۆرترین ئەمریکی روویان لە بەریتانیا کردووە و داوای وڵاتینامەیان لەو وڵاتە کردووە.

هەریەک لە ئەمریکا و ئیسرائیل پلانەکەی وڵاتانی عەرەبی بۆ ئاوەدانکردنەوەی کەرتی غەززە رەتکردەوە، بەگوێرەی ئەو پلانە کە میسر ئامادەی کردووە، رێگە بە دوو ملیۆن و 100 هەزار غەززەیی دەدات هەر لە کەرتەکە بمێننەوە.

راوێژکاری ئەنجوومەنی ئاسایشی نیشتمانیی عێراق رایگەیاند، ئەگەر بانگەوازەکەی ئۆجەلان ئەنجامی هەبوو، پێویستە هەریەک لە پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) و تورکیا لە خاکی عێراق بکشێننەوە.

بەڕێوەبەری ئاژانسی ناوەندی هەواڵگری ئەمریکا (CIA) رایگەیاند، ئیدارەی ترەمپ هاوبەشیکردنی زانیارییە هەواڵگرییەکانی لەگەڵ ئۆکراینا راگرت، ئەمەش لەدوای دەمەقاڵێکەی سەرەتای ئەم هەفتەیەی نێوان دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا و هاوتا ئۆکراینییەکەی ڤۆلۆدمێیر زیلینسکی، لە کۆشکی سپی.

تورکیا پلانی هەیە دیوارێک بە درێژایی 8.5 کیلۆمەتر لەسەر سنوورەکانی رۆژئاوای وڵاتەکەی لەگەڵ یۆنان و بولگاریا دروست بکات، ئەمەش وەکو رێکارێکی نوێ بۆ رێگری لە چوونی کۆچبەران بۆ ئەو وڵاتانە و دواتریش بۆ وڵاتانی رۆژئاوای ئەورووپا.

بڕیارە بەرەبەیانی سبەی بەکاتی هەولێر، سەرۆکی ئەمریکا بچێتە کۆنگرێس و گوتارێک پێشکێش بکات، باسی سیاسەتەکانی نێوخۆ و دەرەوەی ئیدارەکەی و هەروەها ئەو کار و بڕیارانە دەکات، دوای گەڕانەوەی بۆ کۆشکی سپی.

بزووتنەوەی حەماس داوا لە سەرکردەی وڵاتانی عەرەبی دەکات، پلانەکەی سەرۆکی ئەمریکا بۆ کەرتی غەززە و گواستنەوەی ئاوارەکان بۆ وڵاتانی ناوچەکە "پووچەڵ"، بکەنەوە و جەختیش لەوە دەکاتەوە؛ وڵاتانی عەرەبی رۆڵێکی کارا لە بنیاتنانەوەی کەرتەکە بگێڕن.

لە شاری بانیاسی پارێزگەی تەرتووسی رۆژئاوای سووریا، پرسە بۆ 4 کەسی عەلەویی شارەکە، کە لەلایەن چەکدارانی نەناسراوەوە کوژراون، دانرا.

سکرتێری گشتیی ناتۆ، داوای لە سەرۆکی ئۆکراینا کرد، پەیوەندییەکانی لەگەڵ سەرۆکی ئەمریکا ئاسایی بکاتەوە و دەمەقاڵێی نێوان ئەو دوو سەرکردەیەشی لە کۆشکی سپی بە رووداوێکی "نەخوازراو" ناو برد.

حکومەتی ئیسرائیل، بە زۆرینەی دەنگ و تاکلایەنە ئاگربەستی غەززەی بۆ 6 هەفتەی دیکە درێژکردەوە، هۆکاری درێژکردنەوەکەش بۆ مانگی رەمەزان و جەژنی دەربازبوونی جووەکان گەڕاندووەتەوە.

12 سەرکردەی جیهان ئەمڕۆ لە لووتکەی لەندەن کۆدەبنەوە، پرسی سەرەکی لووتکەکەش گەڕانەوەی ئاشتی و زیندووکردنەوەی دەرفەتی ئاگربەستە لە ئۆکراینا.

دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا و ئیمانوێل ماکرۆن، سەرۆکی فەرەنسا، لە کۆشکی سپی کۆبوونەوە و مژاری گەرم و سەرەکییان کۆتاییپێهێنانی جەنگی سێ ساڵەی نێوان ئۆکراینا و رووسیا بوو، هەرچەندە لەبەردەم کامێراکان دا وەک دوو دۆستی نزیک دەرکەوتن، بەڵام هەموو بۆچوونەکانیان لەسەر ئەو پرسە هاوبەش نەبوو.

لە یادی سێ ساڵەی هەڵگیرسانی جەنگی نێوان ئۆکراینا و رووسیا، 14 سەرکردەی جیهان سەردانی کیێڤی پایتەختی ئۆکراینا دەکەن و لووتکەی پشتیوانیکردن لە ئۆکراینا رێکدەخەن و لەو لووتکەیەدا، پشتیوانی وڵاتەکەیان بۆ ئۆکراینا دووپاتکردەوە و تاوتوێی پاراستنی ئاسایشی ئۆکراینا و ئەورووپایان کرد.

حکومەتی ئیسرائیل، رایگەیاند پرۆسەی ئازادکردنی گیراوە فەلەستینییەکان دوادەخات کە بڕیار بوو رۆژی یەکشەممە ئازادیان بکات، هەتاوەکو ئەوکاتەی بزووتنەوەی حەماس مەرجەکانی قبووڵ دەکات.

ئەڵمانییەکان ئەمڕۆ دەچنە سەر سندوقەکانی دەنگدان بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی فیدراڵی ئەڵمانیا، بەگوێرەی دوایین راپرسیش پێشبینیکراوە پارتە پارێزگار و راستڕۆکان زۆرترین دەنگ بهێنن.

بەپەلە

دوایین دیبەیتی هەڵبژاردنی پەرلەمانی فیدراڵی ئەڵمانیا بە بەشداریی سەرکردە و بەربژێرانی پارتەکان بەڕێوەچوو، مژاری سەرەکی جەنگی ئۆکراینا و ترسی ئەورووپایە لە سیاسەتەکانی ترەمپ. بەهێزترین بەربژێر بۆ پۆستی راوێژکاری ئەڵمانیا دەڵێت، "دەبێت ئاسایشی ئەورووپا لەدەست خۆماندا بێت و چیدی ئەمریکا گەرەنتی نییە."

نوێنەری ترەمپ لە ئۆکراینایە بۆ دڵنیاکردنەوەی ئۆکراینییەکان کە ئەمریکا پشتیان لێناکات. لەگەڵ گەیشتنی بۆ کیێڤ گوتی:"خۆشحاڵم دەگەڕێمەوە بۆ کیێڤ. گفتوگۆیەکی نایابم لەگەڵ سەرۆک زیلینسکی و ستافەکەی و فەرماندە سەربازییەکانی ئۆکراینا دەبێت."

سوپای ئیسرائیل رایگەیاند یەکێک لەو چوار تەرمانەی لەلایەن حەماسەوە رادەستیان کراوەتەوە، تەرمی بارمتەکانی کەرتی غەززە نییە. حەماسیشی بەوە تۆمەتبار کرد ئاگربەستەکەی پێشێل کردووە.

لە بەرامبەر گرتنی هەر 59 مێشێک، خەڵکی گوندەکە دۆلارێک وەردەگرن. ئەمە هاوکارییەکی باشی خەڵک دەکات، چونکە تێکڕای داهاتی تاکێک لە رۆژێکدا 11 دۆلارە.

زنجیرەیەک تەقینەوە لە شاری تەلئەڤیڤی ئیسرائیل روویدا، دوو تەقینەوەش پووچەڵ کرانەوە، پۆلیسی ئیسرائیل دەڵێت، پێدەچێت "هێرشی تیرۆرستی" بێت.

بڕیارە سەرکردەی وڵاتانی عەرەبی لە شاری ریازی پایتەختی سعودیە کۆببنەوە، مەبەستیان پێشکێشکردنی پلانێکە بۆ قۆناخی داهاتووی کەرتی غەززە وەکو پلانێکی جێگرەوە بۆ پێشنیازەکەی دۆناڵد ترەمپ کە 'ئەمریکا سەرپەرشتی کەرتی غەززە بکات و فەلەستینییەکانی بۆ وڵاتانەی ناوچەکە بگوازێتەوە'.

بەرپرسانی حکومەتی ئۆکراینا وەڵامی تۆمەتەکانی دۆناڵد ترەمپ بەرامبەر بە سەرۆکی ئۆکراینا دەدەنەوە و رایدەگەیێنن، هیچ کەس ناتوانێت ئەوان ناچار بکات خۆیان بەدەستەوە بدەن و ملکەچی گوشارەکانی پووتین ببن.

ئیدارەی ترەمپ، هاوکارییە داراییەکان و بەرنامەی مەشق و راهێنانەکانی بە هێزە ئەمنییەکانی دەسەڵاتی فەلەستینی راگرت، ئەمەش لەچوارچێوەی رێکارەکانی ئیدارەی نوێی ئەمریکایە بۆ راگرتنی هاوکارییە داراییەکان بۆ وڵاتانی جیهان.

تورکیا رایگەیاند هێشتا عێراق ئاگاداری نەکردوونەتەوە لەبارەی دەستپێکردنەوەی پرۆسەی هەناردەکردنی نەوتی هەرێمی کوردستان بۆ بەندەری جەیهان.

بەرپرسانی ئەمریکا و رووسیا بۆ گفتوگۆکردن لەسەر کۆتاییهێنان بە جەنگی ئۆکراینا لە ریازی پایتەختی سعودیە کۆبوونەوە. ئەمە یەکەم کۆبوونەوەی دوو وڵاتەکە بوو دوای هەڵگیرسانی جەنگی کیێڤ و مۆسکۆ.

رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان، نوێترین ئاماری پەنابەرە گەڕاوەکانی بۆ سووریا لەدوای رووخانی رژێمی بەشار ئەسەد بڵاوکردەوە و رایگەیاند، لە کانوونی یەکەمی پارەوە لانیکەم 280 هەزار پەنابەر گەڕاونەتەوە.

دوای کۆبوونەوەی لەگەڵ هاوتا رووسییەکەی لە یەکەم دیداری بەرپرسانی ئیدارەی بایدن لەگەڵ بەرپرسانی رووسیا، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند، لەگەڵ تیمی دانوستاندنکاری رووسیا رێککەوتوون لەسەر ئەوەی تیمی تایبەت پێکبهێنن بۆ گفتوگۆکردن لەسەر کۆتاییهێنان بە جەنگی سێ ساڵەی ئۆکراینا.

وەزیری دەرەوەی سووریا، کۆمەڵگەی نێودەوڵەتیی دڵنیاکردەوە لەوەی سەرکردایەتی نوێی سووریا، هیچ جەنگێک هەڵناگیرسێنێت و دەرفەتێکی پێکەوەژیانی نوێش بە خەڵکەکەی دەدات.

نێردە سەرۆکی ئەمریکا بۆ کاروباری ئۆکراینا، رایگەیاند، وڵاتانی ئەورووپا بەشێک نابن لە گفتوگۆکانی تایبەت بە وەستانی جەنگی ئۆکراینا، ئەمەش لەدوای ئەوەی ئیدارەی ترەمپ ژمارەیەک پرسیاریان بۆ ئەورووپییەکان ناردووە و پرسیاریویانە ئەوان چۆن دەتوانن، رۆلیان هەبێت و دڵنیایی بدەن لە پاراستنی ئاسایشی ئۆکراینا.

وەزیری دەرەوەی تورکیا رایگەیاند، وڵاتەکەی بیر لەوە دەکاتەوە هێزەکانی لەناوچەکانی باکووری رۆژهەڵاتی سووریا بکشێنێتەوە، ئەگەر دەسەڵاتدارانی نوێی ئەو وڵاتە چەکدارانی کورد نەهێڵن.

وەزیری گواستنەوە و تەکنەلۆژیای شانشینی ئیسواتینی دەڵێت: هەر وڵاتێک لە ژیریی دەستکرد بەتوانا بێت، گەرەنتییەکی لە ئابووریدا دەبێت.

سەرۆکی زانکۆی کالیفۆڕنیا پێیوایە، تەکنەلۆژیا و ژیریی دەستکرد هەمیشە هەڕەشەن بۆسەر مرۆڤ، بەڵام لە هەمان کاتیشدا دەکرێت کەڵکیان لێ وەربگیرێت

وەزیری پێشووی ئابووری و بازرگانیی لوبنان دەڵێت، لە پێنج ساڵی رابردوودا لوبنان بە کاتێکی سەختدا تێپەڕیوە، بەتایبەت لە دوای داڕووخانی ئابووری، "دوای جەنگەکە ژمارەیەکی زۆر شار و گوند وێران کران و ژمارەیەکی زۆری خەڵکیش ئاوارە بوون".

ئاوارە فەلەستینییەکان لە خێوەتگەی شاری دێر بەلح، لە نێوەڕاستی کەرتی غەززە تووڕەن لە بیرۆکە نوێیەکەی سەرۆکی ئەمریکا بۆ چۆڵکردنی غەززە.

بڕیارە وەزیری دەرەوەی ئەمریکا سەردانی چەند وڵاتێکی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست بکات، لەوانە ئیسرائیل، سعودیە، ئیمارات و قەتەر.

هاووڵاتییانی ئەڵمانیا بۆ پشتگیرکردن لە کۆچبەران دژی سیاسەتی پارتەکان، گردبوونەوەیەکی هێمنانەیان لە شاری بەرلین ئەنجامدا. ئەمەش دوای ئەوەی هاوپەیمانێتیی پارتی یەکێتیی کریستیان دیموکرات و یەکێتیی سۆشیال کریستیان هەڵوێستیان بەرامبەر بە کۆچبەران گۆڕی.

سەرۆکوەزیرانی سوێد تەقەکردنەکەی شاری ئۆریبرۆ لە نێوەڕاستی سوێد بە "خوێناویترین رووداوی تەقەکردن" لە مێژووی ئەو وڵات ناوبرد و رایگەیاند، کاریگەریی گەورەی لەسەر کۆمەڵگەی سوێدی دەبێت

سەرۆکی مەکسیک دەڵێت، ناردنی 10 هەزار سەربازیان بۆ سنوورەکانی ئەمریکا دەستپێکردووە، ئەوەش لە چوارچێوەی بەڵێنەکانی حکومەتی ئەو وڵاتە بە ئیدارەی نوێی ئەمریکا بۆ راگرتنی سەپاندنی 25%ی پێناسی گومرگی بەسەر کاڵای مەکسیکدا

ئیدارەی ترەمپ دەیەوێت هەنگاو بەرەو رێککەوتنێکی فراوانتر بنێت کە ئاساییکردنەوەی پەیوەندییەکانی ئیسرائیلە لەگەڵ وڵاتان، لەوانە سعودیە. بەڵام بەبێ کۆتاییهێنانی یەکجاری بە شەڕی غەززە ئەوە روونادات.

فەرماندەیی ناوەندیی هێزەکانی ئەمریکا، ناسراو بە (سێنتکۆم) دەڵێت، پێگەکانی داعش لە نزیک شاری کەرکووک بۆردوومان کراون و لە ئەنجامدا 5 چەکداری داعش کوژراون

لە هەڵبژاردنی مانگی داهاتووی پەرلەمانی ئەڵمانیادا پارتە بەرشداربووەکان، پرسی کۆچبەرانیان کردووەتە پرسێکی سەرەکی هەڵبژاردنەکان و سەرجەم پارتەکان بە راستڕۆ و چەپڕۆکانەوە، بەڵێنی تووندکردنی رێکارەکان بەرامبەر بە کۆچبەران دەدەن.

وەزیری بەرگریی یۆنان رەخنەی تووندی ئاراستەی سیاسەتی سەرکردایەتیی تورکیا لە رۆژهەڵاتی نێوەڕاست و دەریای ئیجە دەکات و رایدەگەیێنێت، دەسەڵاتدارانی ئەنقەرە چاویان لەوەیە، ئیمپراتۆریەتی عوسمانی لە ناوچەکە دروست بکەنەوە

ئەو کەسەی لە سەرەتای ئەم ڤیدیۆیەدا دەردەکەوێت، ناوی کیت سیگاڵە و هاووڵاتییەکی ئەمریکی - ئیسرائیلییە. سیگاڵ دوای 484 رۆژ لە ژیانی بارمتەیی، لە شاری تەلئەڤیڤ بە خێزانەکەی شاد بوویەوە.

سەرۆککۆمارى سووریا ئەمڕۆ یەکشەممە، سەردانی سعودیە دەکات، ئەمەش دەبێتە یەکەم گەشتی بۆ دەرەوەی سووریا، دوای ئەوەی بە سەرۆککۆماری سووریا دەستنیشانکرا.

لەدوای سەپاندنی پێناسی گومرگی لەسەر بەرهەمەکانی چین، مەکسیک و کەنەدا لەلایەن سەرۆکی ئەمریکاوە، هەر سێ وڵاتەکە رایانگەیاند، ئەوانیش پێناسی گومرگی بەسەر بەرهەمەکانی ئەمریکادا دەسەپێنن.

لە ئەنجامی شەڕ و پێکدادانی نێوان هەسەدە و چەکدارانی سوپانی نیشتمانیی سووریا لە ناوچەکانی دەوروبەری شارۆچکەی منبج لە باکووری سووریا، بەپێی سەرچاوە خۆجێییەکان، 10 چەکداری 'سوپای نیشتمانیی سووریا' کوژران.

ئاوارەکانی باکووری غەززە نۆرەی دوورودرێژیان گرتووە بۆ وەرگرتنی نان. هەندێ لەو ئاوارانە لە باشوورەوە گەڕاونەتەوە باکوور، بەڵام هاوکارییەکانیان بەدەست ناگات.

ژیریی دەستکردی چینی ناسراو بە دیپسیک، لەلایەن حکومەتی ئیتاڵیاوە قەدەخە کرا، لە ئاپستۆر و پلەی ستۆر لەو وڵاتەدا چالاک نییە، ئەمەش دوای ئەوەی دەسەڵاتدارانی پاراستنی زانیاریی تەکنەلۆژی ئیتاڵیا، ئەو بەرنامەی چینیەیان بە ناشەفافی لە چۆنیێتی کۆکردنەوەی زانیاریی و داتای کەسێتیی بەکارهێنەرانی ئیتاڵیا تۆمەتبار کرد.

بەربژێری سەرۆکی ئەمریکا بۆ پۆستی بەڕێوەبەری دەزگای هەواڵگری نیشتمانیی ئەمریکا رایگەیاند ئەوەی ئێستا لە سووریا دەسەڵاتدارە، "ئیسلامییەکی تووندڕۆیە" و لەکاتی هێرشەکانی 11ی سێپتێمبەردا لەسەر شەقامەکان لەخۆشییان سەمای کردووە.

هێلیکۆپتەرێکی سەربازی لەنزیک واشنتن دی سی پایتەخت خۆی بە فڕۆکەیەکی هێڵی ئاسمانی ئەمریکادا کێشا، سەرۆکی ئەمریکا گومانی لە رووداوەکە هەیە و دەڵێت، دەکرا رێگری لە رووداوەکە بکرێت، تیمی فریاگوزاریی رایانگەیاند تاوەکو ئێستا 18 تەرمیان لە نێو رووباری پەتۆمەک دەرهێناوە.

لە پرۆسەی سیاسیی ئەڵمانیادا هاوپەیمانی ترافیک لایت هەیە و ئەو هاوپەیمانێتییە ئاماژەیە بە هاوپەیمانێتی سێ قۆڵیی پێکهێنەری حکومەتی پێشووی ئەڵمانیا کە پێکهاتبوون لە پارتی سۆشیال دیموکرات (SPD)، پارتی دیموکراتی ئازاد (FDP) و پارتی سەوزی ئەڵمانیا.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، بزووتنەوەی حەماس رەزامەندیی داوە لەسەر ئازادکردنی سێ بارمتەی دیکە کە بڕیارەی سبەی پێنجشەممە ئازاد بکرێن و ناوەکانیشی، وەرگرتووە.

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، کۆمپانیای مایکرۆسۆفت لە گفتوگۆدایە بۆ کڕینی پشکی تیکتۆک لە ئەمریکا. گوتیشی، ئەو حەز دەکات کۆمپانیا زەبەلاحەکانی بواری تەکنەلۆژیای ئەمریکا شەڕ بکەن لەسەر کڕینی ئەپە چینییەکە.

سەرۆکی ئەمریکا جارێکی دیکە جەخت لەسەر چۆڵکردنی غەززە و گواستنەوەی خەڵکەکەی بۆ میسر و ئوردن دەکاتەوە و دەڵێت، غەززەییەکان باشترە لە شوێنێکی دیکە بژین لەجیاتی ئەوەی لەو "شەڕ و ئاژاوەیەدا" بن.

جێگری سەرۆکی کۆمیسیۆنی ئەورووپا رایگەیاند، چاوەڕێ دەکرێت وەزیرانی دەرەوەی وڵاتانی ئەندام لە یەکێتیی ئەورووپا لە کۆبوونەوەی ئەمڕۆیاندا لەسەر ئامادەکردنی نەخشەڕێگەیەک بۆ سووککردنی سزاکانی سەر سووریا رێکبکەون

لەکاتێکدا هێشتاش سوپای ئیسرائیل بەتەواوەتی لە خاکی لوبنان نەکشاوەتەوە، کۆشکی سپی رایگەیاند، رێککەوتن لەسەر ئاگربەست لەنێوان لوبنان و ئیسرائیل بۆ 18ـی شوبات درێژکرایەوە

دۆناڵد ترەمپ بڕیاریدا سزا بەسەر کۆڵۆمبیادا نەسەپێنێت، دوای ئەوەی ئەو وڵاتەی ئەمریکای باشوور رازی بوو پەناخوازانی دیپۆرتکراو لەلایەن ئەمریکاوە، وەربگرێتەوە.

هێگسەس دەڵێ، سەرۆک ئەرکێکی روونی پێمان سپاردووە، ئەویش بەدەستهێنانی ئاشتییە لە رێگەی هێزەوە

سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، دەیەوێت ئوردن، میسر و وڵاتانی دیکەی ئەندام لە کۆمکاری عەرەبی، پەنابەری زیاتری فەلەستینی خەڵکی غەززە وەربگرن بۆ ئەوەی ئەو ناوچەیەی فەلەستین "پاک بکەنەوە"؛ ئاماژە بەوەش دەکات، دەکرێت یەکەم سەردانی بۆ سعودیە یان بەریتانیا بێت.

ئاگربەستی 60 رۆژەی نێوان ئیسرائیل و حیزبوڵڵای لوبنان تەواو دەبێت و سوپای ئیسرائیل دەڵێت، ناتوانێت لە خاکی لوبنان بە تەواوی بکشێتەوە، بە پاساوی ئەوەی سوپای لوبنان و حیزبوڵڵا پابەندی خاڵەکانی ئاگربەست نەبوون. لوبنانیش ئیسرائیل بە دواخستنی کشانەوەی هێزەکانی لە باشووری وڵاتەکەی تۆمەتبار دەکات.

کۆمیسیاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ کاروباری پەنابەران ، داوای لە وڵاتانی رۆژئاوا کرد سزاکانی سەر سووریا هەڵبگرن، ئەمەش وەکو هەنگاوێک تاوەکو هانی هەزاران پەنابەری سووریایی بدات بگەڕێنەوە بۆ وڵاتەکەی خۆیان.

وەزیری دەرەوەی عێراق لە پانێڵێکدا لە کۆڕبەندی ئابووریی جیهان لە داڤۆسی سویسرا، رایگەیاند، هێزەکانی ئەمریکا لەژێر ئیدارەی نوێی دۆناڵد ترەمپ لە عێراق دەمێننەوە.

بەگوێرەی راگەیێندراوەکەی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا کە شەوی پێنجشەممە بڵاوکراوەتەوە، روبیۆ لەو پەیوەندییە تەلەفۆنییەدا جەختیکردووەتەوە، "دەبێت سووریا دڵنیایی بدات لەوەی رێگە نەدەن ببنە سەرچاوە بۆ تیرۆریزمی نێودەوڵەتی و رێگەش نەدەن ئاکتەری خراپەکاری بیانی ئەم قۆناخەی سووریا بقۆزنەوە بۆ بەدەستهێنانی ئامانجەکانیان."

محەممەد نەجیب بە دەیان ساڵ لە زیندانەکانی بەشار ئەسەد ئەشکەنجە دەدرا، 10 ساڵە بەهۆی ئەشکەنجەوە بەدەست ئازاری پشتی دەناڵێنێت. ئەو ئێستا سەردانی نەخۆشخانەی سەربازیی دیمەشق دەکات، کە لەبری وەرگرتنی چارەسەر تێدا، ئەشکەنجە دەدرا.

سەرۆکی ئەمریکا لە یەکەم هەڤپەیڤینیدا لەدوای دەستبەکاربوونەوەی لە کۆشکی سپی، باسی بەرهەمە ئەلیکترۆنییەکانی چین دەکات، کە پێیوایە مەترسیدارترن لە ئەپی تیکتۆک. دەشڵێت ئەگەر نەگەڕابایەوە کۆشکی سپی، ئەمریکا چیدی وڵاتێکی زلهێز نەدەبوو.

لە پەراوێزی کۆڕبەندی ئابووریی جیهان لە داڤۆسی سویسرا، سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان لەگەڵ وەزیری دەرەوەی سووریا کۆدەبێتەوە. پشتیوانیکردنی مافەکانی کورد لە سووریا و پرسی هێورکردنەوەی دۆخی سووریا و تەواوی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست، تەوەری گفتوگۆی نێوانیان دەبێت.

هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە)، دوایین ئاماری قوربانییانی سڤیلی هێرشەکانی سەر بەنداوی تشرینی بڵاوکردەوە و رایگەیاند، تاوەکو ئێستا بەهۆی ئەو هێرشانەوە لانیکەم 20 کەسی سڤیل گیانیان لەدەستداوە و زیاتر لە 120 کەسی دیکەش بریندار بوون.

سکرتێری گشتیی رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان، داوای لە وڵاتان کرد سزاکانیان لەسەر سووریا هەڵبگرن، هۆشداریشی لە "مەترسیی پارچەبوون و بڵاوبوونەوەی تووندڕەوی لە بەشێکی سووریا" دا.

وەزیری بەرگریی سووریا، لە نوێترین لێدوانیدا لەبارەی تێکەڵبوونی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) لەگەڵ هێزە فەرمییەکانی سووریا و چەکدانانیان، رایگەیاند ئەوان ئامادەن لەگەڵ کورد لەسەر ئەو پرسە گفتوگۆ بکەن، بەڵام رەتیشی نەکردەوە لە ئەگەری شکستهێنانی گفتوگۆکان، هێز بەکارنەهێنن.

تۆڕی کۆمەڵایەتیی تیکتۆک لە ئەمریکا راگیرا. ئێستا ئەگەر بەکارهێنەرانی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکە لە ئەمریکا بیانەوێت تیکتۆک بکەنەوە، پەیامێکی ئاگادارکردنەوەیان پێدەگات کە دەڵێ "ببوورە، ئێستا تیکتۆک بەردەست نییە!"

فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) دەڵێت، ئامادە نین چەک رادەست بکەن یانیش هێزەکەیان هەڵبووەشێننەوە، بەڵام دەکرێت گفتوگۆ لەبارەی تێکەڵبوونیان لەگەڵ پێکهاتەی نوێی سوپای سووریا بکەن.

نووسینگەی بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، ئاگربەستەکە کاژێر 09:30 (بەکاتی هەولێر) دەستپێناکات تاوەکو حەماس لیستی بارمتەکان پێشکێش نەکات.

گوشارەکان بۆ کشانەوەی سوپای ئیسرائیل لەنێو خاکی سووریا زیاتر بوون، کە لەدوای رووخانی رژێمی ئەسەد چوونەتە ناو چەند شوێنێکی سووریا

بەگوێرەی پۆلێنکارییەکی نێودەوڵەتیی نوێ، عێراق بۆ ساڵی 2025، بە نۆیەم مەترسیدارترین وڵاتی جیهان دیاریکراوە بۆ گەشتکردن و ناوی لە لیستی ئەو 10 وڵاتەدا هاتووە کە نابێت بۆ ئەم ساڵ گەشتیان بۆ بکرێت.

سەرۆکایەتیی فەرەنسا رایگەیاند، بڕیارە مانگی داهاتوو لووتکەیەکی تایبەت بە دۆخی سووریا و داهاتووی ئەو وڵاتە لە پاریس رێکبخرێت.

بەرپرسێک لە پارتی کرێکارانی کوردستان رایگەیاند ئەوان بە کشانەوە لە رۆژئاوای کوردستان و باکووری رۆژهەڵاتی سووریا رازی دەبن ئەگەر ئیدارەی ناوچەکە لە دەست هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە)دا بمێنێتەوە.

بەگوێرەی ئەو مووچەی ساڵانەیەی بۆ سەرۆکی ئەمریکا دیاریکراوە، مووچەی مانگانەی جۆ بایدن وەکو سەرۆک، 33 هەزار و 333 دۆلارە. مووچەی هەفتانەی حەوت هەزار و 692 دۆلارە کە رۆژانە دەکاتە هەزار و 95 دۆلار و بۆ هەر کاژێرێک بایدن 45 دۆلار و 66 سەنتی پێدەدرێت.

سەرۆکوەزیرانی بەریتانیا لە پەیامێکدا پێشوازی لە راگەیاندنی ئاگربەست لە غەززە دەکات و رایدەگەیەنێت: "دەبووایە پێشتر ئەو هەواڵە ببیستین"، سەرەخۆشی لە کەسوکاری ئەو بەریتانیانەش کرد، کە لەکاتی هێرشەکانی حەماسدا لە ئیسرائیل کوژران.

لە یەکەم کاردانەوەی ئیسرائیل بەرامبەر بە رێککەوتنی ئاگربەستی غەززە، سەرۆکی ئیسرائیل رایگەیاند، ئەو رێککەوتنە هەنگاوێکی ئەرێنییە، تاوەکو سەرجەم بارمتەکان ئازاد بکرێن و بیانگەڕێننەوە بۆ ئیسرائیل.

سەرۆکی ئەمریکا لە دوا رۆژەکانی سەرۆکایەتیدا رێککەوتنی ئاگربەستی جەنگی غەززەی راگەیاند و گوتی، بەو رێککەوتنە دڵخۆشە. راشیگەیاند ئەو لەمانگی ئایاری پار ئەو ئاگربەستەی پێشنیاز کردووە و وڵاتانی جیهان پشتیوانیان کردووە.

ماڵپەڕی ئەلمۆنیتۆری ئینگلیزی بڵاوی کردەوە، بڕیارە بەمزووانە، فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە)، سەردانی باشووری کوردستان بکات و لە پیرمامیش لەگەڵ سەرۆک مەسعود بارزانی کۆببێتەوە.

ئیسرائیل و حەماس لە گەیشتن بە رێککەوتن بۆ راگەیاندنی ئاگربەست نزیکن و بەرپرسانی ئیسرائیل دەڵێن، ئاگربەستەکە سێ قۆناخ دەبێت. بڕیارە لە قۆناخی یەکەمدا حەماس 33 بارمتە ئازاد بکات، لە بەرامبەردا سەتان گیراوی فەلەستینی لە گرتووخانەکانی ئیسرائیل ئازاد بکرێن

لە ئەنجامی پێکدادانی دوو ترام لە تونێلێکدا لە شاری ستراسبۆرگی رۆژهەڵاتی فەرەنسا، لانیکەم 20 کەس بریندار بوون.

هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) دەڵێت، لە ئەنجامی بۆردوومانی فرۆکە جەنگییەکانی تورکیادا بۆ سەر گوندی مەسرەب لە باشووری شاری کۆبانێ، سێ کەس گیانیان لەدەستدا و پێنجی دیکەش برینداربوون کە سەرجەمیان لە یەک خێزانن.

بەرپرسانی فەرەنسی رایانگەیاند، کۆچبەرێکی سووریایی لەکاتی هەوڵدان بۆ گەیشتن بە بەریتانیا لە نۆکەندی ئینگلیز گیانی لەدەستداوە، ئەمەش دوای ئەوەی بەلەمە بچووکەکەیان کون دەبێت، ئاو دەچێتە نێو بەلەمەکە و دواتر ژێرئاو دەکەوێت

بەرپرسانی باڵای وڵاتانی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست و ئەورووپا لە ریازی پایەختی سعودیە کۆدەبنەوە و تاوتوێی دۆخی سووریای نوێ دەکەن

بەرپرسانی ویلایەتی کالیفۆرنیا هۆشداریان دا کە چاوەڕێ دەکرێت ئاگرەکەی دەوروبەری شاری لۆس ئەنجلس لەو ویلایەتەی رۆژئاوای ئەمریکا، بەهۆی خێرایی رەشەباوە فراوانتر بێت. ئاماژە بەوەش دەکەن، ژمارەی گیانلەدەستدان بەهۆی ئاگرەکەوە بۆ 16 کەس بەرزبووەتەوە.

وەزیرانی دەرەوەی ئەمریکا، بەریتانیا و وڵاتانی یەکێتیی ئەورووپا لە رۆمای پایتەختی ئیتاڵیا بەڕێوەچوو؛ مژاری سەرەکیی کۆبوونەوەکە هەڵگرتنی سزاکانی سەر سووریا و هاوکاریکردنی ئەو وڵاتە بوو

فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) رایگەیاند، کشانەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە سووریا، دەرگە بەڕووی بەهێزبوونەوەی چەکدارانی داعش دا دەکاتەوە. هۆشداریش لە سەرهەڵدانەوەی شەڕی نێوخۆ لە سووریا دەدات.

هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) دەڵێت، لە ئەنجامی بەرپەرچدانەوەی هێرشەکانی رۆژی چوارشەممە لە نزیک بەنداوی تشرین 63 چەکداریان کوشتووە و 37ی دیکەش بریندارن.

گوتەبێژی وەزارەتی بەرگریی ئەمریکا جارێکی دیکە رەتیکردەوە هێزەکانی ئەو وڵاتە بنکەی سەربازی لە شاری کۆبانێی رۆژئاوای کوردستان دابنێت. راشیگەیاند، هەسەدە لەو ناوچانە چالاکن و سەرنجی ئەرکی سەربازیی ئەمریکا زیاتر لە ناوچەکانی رۆژهەڵاتی سووریایە.

وەزیری بەرگریی ئەمریکا، رایگەیاند پێویستە ئەمریکا هێزەکانی لە سووریا بهێڵێتەوە تاوەکو رێگە لە بەهێزبوونەوەی داعش لەو وڵاتە بگرێت، هەروەها دەڵێ هەسەدە، هاوبەشێکی باشیان بووە لە سووریا و رەنگە لە داهاتووشدا تێکەڵی سوپای سووریا بکرێن.

سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا، دووبارە کەنەدییەکان تووڕە دەکات، ئەمجارە بە بڵاوکردنەوەی نەخشەیەکی نوێی وڵاتەکەی، کە کەنەدای وەکو 51ـەمین ویلایەتی ئەمریکا داناوە.

نێردەی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ کاروباری سووریا رایگەیاند، کەناڵی دیالۆگ لەنێوان دەسەڵاتدارانی نوێی سووریا لە دیمەشق و هێزەکانی سووریای دیموکرات "هەسەدە" دروست بووە، بەڵام هێشتا گفتوگان نەگەیشتوونەتە قۆناخی رێککەوتن.

بەهۆی ئاگرێکی فراوان لە شاری لۆس ئەنجلسی ئەمریکا، دوو کەس گیانیان لەدەستداوە و 30 هەزار کەسیش باوچەکەیان جێهێشتووە. لەنێویاندا دەیان ئەستێرەی هۆڵیوود هەبوون.

هێزەکانی سووریای دیموکرات رایگەیاند، "تورکیا لە رێگەی درۆنەوە ئەو خەڵکی سڤیلەی رۆژئاوای کوردستان دەکاتە ئامانج کە بەرەو بەنداوی تشرین دەچن و دەیانەوێت قەڵخانێکی مرۆیی لەو ناوچەیە دروست بکەن، تاوەکو رێگە لە ‌هێرشەکانی تورکیا بۆ سەر بەنداوەکە بگرن."

تادێت شەڕ و پێکدادانی نزیک بەنداوی تشرین و دەوروبەری شاری منبج، کاریگەریی لەسەر خەڵکەکە زیاتر دەبێت. بەپێی نەتەوە یەکگرتووەکان، بەهۆی شەڕ و پێکدادانەکانەوە قەیرانی کارەبا، ئاو و سووتەمەنی دروستبووە

سەرۆکی فەرەنسا رایدەگەیێنێت کە وڵاتانی رۆژئاوا نابێت "ساویلکە بن" لەبارەی دەسەڵاتی نوێ لە سووریا لەدوای رووخانی رژێمی بەشار ئەسەد، بەڵێنیش دەدات کە وڵاتەکەی پشت لە شەڕڤانانی کورد لە رۆژئاوای کوردستان ناکات

دوای نزیکەی مانگێک لە رووخانی دەسەڵاتی بەشار ئەسەد لە سووریا، وەزیری ناوخۆی ئەڵمانیا رایگەیاند، رەنگە حکومەتی ئەڵمانیا "یاسای پاراستنی کەسی" بۆ هەندێک لە پەنابەرانی سووریا رەتبکاتەوە و رەوانەی وڵاتەکەیان بکاتەوە.

وەزیری بازرگانیی تورکیا رایگەیاند، لەدوای رووخانی رژێمی بەشار ئەسەد، نزیکەی 40 هەزار پەنابەری سووریایی لە تورکیاوە گەڕاونەتەوە زێدی خۆیان. راشیگەیاند کارئاسانی بۆ ئەو پەنابەرانە دەکەن کە دەیانەوێت بگەڕێنەوە.

10 رۆژ پێش دەستبەکاربوون و سوێندخواردنی وەکو 47ـەمین سەرۆکی ئەمریکا؛ دۆناڵد ترەمپ دەچێتە دادگە و بڕیار لەسەر یەکێک لەو 34 تاوانانەی دەدرێت، کە ئاراستەی کراون

بولگاریا و رۆمانیا لە یەکەم رۆژی ساڵی نوێدا بە تەواوەتی بوونە ئەندامی یەکێتیی ئەورووپا. دوای بوون بە ئەندامی لە ناوچەی شنگن، بولگاریا ساڵانە 860 ملیۆن دۆلار قازانج دەکات

چەکدارانی دەستەی تەحریر شام دەستیان بە هەڵمەتی گەڕان بەدوای چەکداران و لایەنگرانی ئەسەد کردووە. لە شاری حمس لە نێوەڕاستی سووریا بەدوای لایەنگرانی بەشار ئەسەد و ئەو چەکدارانەدا دەگەڕێن کە تائێستا چەکەکانیان رادەست نەکردووە

بەرپرسانی ئەمنیی ئەمریکا رایدەگەیێنن، ئەو کەسەی ئۆتۆمبێلە تێسلاکەی لە بەردەم هۆتێلی ترەمپ تەقاندەوە، سەربازێکی بەئەزموونی سوپای ئەمریکا بووە و ئۆتۆمبێلەکەی پڕکردووە لە تەقەمەنی و ویستوویەتی زۆرترین زیان بگەیێنێتە شوێنی تەقینەوەکە، بەڵام پێش تەقاندنەوەی ئۆتۆمبێلەکە، خۆی کوشتووە.

بەگوێرەی ئاژانسی پەنابەرانی سەر بە نەتەوە یەکگرتووەکان، نزیکەی 664 هەزار سووریایی ‌هێشتا لەنێوخۆی سووریا ئاوارەن و کە زۆربەی ئاوارەکانیش خەڵکی پارێزگاکانی حەلەب و ئیدلبن، لانیکەم 486 هەزار ئاوارە گەڕاونەتەوە بۆ ناوچەکانی خۆیان، کە زۆربەیان گەڕاونەتەوە حەلەب.

سعودیە دەیەوێت پێگەی خۆی لە سووریای نوێ بەهێز بکات و بڕیاری داوە پێشکێشکردنی هاوکارییەکانی بۆ سووریاییەکان کراوە بێت، لەو چوارچێوەیەشدا یەکەم کاروانی هاوکاریی مرۆیی سعودیە لەڕێگەی فڕۆکەخانەی دیمەشقەوە گەیشتە وڵاتەکە

تیمی فریاگوزاری توونس رایگەیاند، لە ئەنجامی ژێرئاوکەوتنی بەلەمێکی پڕ لە کۆچبەران لە نزیک کەناراوەکانی ئەو وڵاتە، 27 کۆچبەر گیانیان لەدەستداوە و 83ـی دیکەش رزگار کران.

سوپای فینلاند کۆتایی بە ئەرکە سەربازییەکەی لە هەرێمی کوردستان و عێراق لە چوارچێوەی هاوپەیمانیی نێودەوڵەتی لە دژی داعش هێنا و سەرجەم سەرباز و راوێژکارەکانی لە هەرێمی کوردستان و عێراق کشاندەوە.

ناسنامەی ئەو کەسەی ئاشکرا بوو، کە بە ئۆتۆمبێلێک خۆی بەنێو ئاهەنگێکدا کرد لە شاری نیوئۆرلینزی ویلایەتی لویزییانەی ئەمریکا و کە بووە هۆی کوشتنی 15 کەس و، نووسینگەی لێکۆڵینەوەی فیدراڵیی ئەمریکا هێرشەکەی بە کارێکی تیرۆریستی ناوبرد.

سەرەتای ئەم هەفتەیە، نوێنەری ئەمریکا بۆ کاروباری سووریا سەردانی دیمەشقی کردووە و لەگەڵ وەزیری دەرەوەی نوێی سووریا کۆبووەتەوە، بەرپرسەکەی ئەمریکا نیگەرانی ئیدارەی بایدنی لەبارەی ئەو راپۆرتانە خستووەتەڕوو، کە باس لە تووندوتیژیی دژی عەلەوییەکان لە سووریا دەکەن.

شاری پلاینس لە ویلایەتی جۆرجیای ئەمریکا شوێنی لەدایکبوونی جیمی کارتەر، 39یەمین سەرۆکی ئەمریکایە. کارتەر لە تەمەنی 100 ساڵیدا لە هەمان شار کۆچی دوایی کرد.

راپۆرتێکی یەکێتیی ئەورووپا باس لەوە دەکات، دۆخی مرۆیی لە سووریا لە خراپترینە ئاستدایە و ئێستا لە کۆی 10 سووریایی، حەوتیان پێویستیان بە هاوکاریی مرۆیی هەیە.

دەسەڵاتدارانی بەریتانیا ئاماری چوونی کۆچبەرانیان بۆ وڵاتەکەیان راگەیاند و دەڵێن، ئەم ساڵ زیاتر لە 36 هەزار کۆچبەر بە بەلەم لە نۆکەندی ئینگلیزەوە چوونەتە ئەو وڵاتە.

لە ئەنجامی تێکشانی فڕۆکەیەک لەکاتی نیشتنەوەی دا لە فڕۆکەخانەی مووانی باشووری رۆژئاوای کۆریای باشوور، 151 کەس گیانیان لەدەستدا.

چەکدارانی دەستەی تەحریری شام چەند رۆژێکە بەنێو شارە گەورەکاندا بڵاوبوونەتەوە و دەڵێن، بەدوای سەبازانی سوپای پێشووی حکومەت دا دەگەڕێن.

سەرۆکی رێکخراوی تەندروستی جیهانی ناسراو بە (W‌HO)، رایدەگەیەنێت لەکاتی بۆردوومانی ئیسرائیل بۆ سەر فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی سەنعای پایتەختی یەمەن، ئەو لە نێو فڕۆکەخانەکە بووە و یەکێک لە ستافەکەشی بەهۆی بۆردوومانەکەوە بریندار بووە.

بنیامین نەتەنیاهوو، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل دەڵێت، "وڵاتە عەرەبییە مۆدێرنەکان، ئەوان ئیسرائیل وەکو هێزێکی هەرێمی دەبینن و وەکو هاوپەیمانیش دەبینن، بۆ دڵنیابوونەوە لە ئاسایش، سەقامگیری و خۆشگوزەرانی تەواوی ناوچەکە. ئامانجمە ئەم دەرفەتەش بە تەواوەتی بقۆزمەوە. پێکەوە لەگەڵ ئەمریکای دۆستمان، پلانم هەیە بۆ فراوانکردنی رێککەوتنامەی ئەبراهام، بەمەش بەشێوەیەکی خێراتر رووخساری رۆژهەڵاتی نێوەڕاست بگۆڕین."

حکومەتی نوێی سووریا لە سەرەتای دەسەڵاتیدا رووبەڕووی خۆپێشاندان و ناڕەزایی عەلەوی و کریستیانەکان بووەتەوە.

لەبارەی ئەوەی بۆچی ئەو سەردانەی بۆ رۆژئاوای کوردستان کردووە، ئەو ئەندام پەرلەمانە لە وەڵامدا گوتی، "بەشێوەیەکی سرووشتی پەیوەندییەکی تایبەتم لەگەڵ پرسێکدا هەیە کە پەیوەستە بە کوردەوە، هەروەکو کاتەلۆنییەک، هەست دەکەم زۆر نزیکین لە کوردەوە."

وەزیری دەرەوەی سووریا دەڵێت، هەوڵ دەدەن پێگەی وڵاتەکەیان لە رۆژهەڵاتی نێوەڕاست بەهێز بکەنەوە؛ ئاماژە بەوەش دەکات، کار دەکەن بۆ گەڕاندنەوەی ئاوارە و پەنابەران بۆ زێد و وڵاتی خۆیان.

هەسەدە باس لەوە دەکات، هێزەکانیان ئۆتۆمبێلێکی سەربازی ئەو هێزانەیان تێکشکاندووە و دوو چەکداریشیان کوشتوون.

بڕیارە سەرۆککۆماری تورکیا، رۆژی هەینی سەردانی شاری دیمەشق بکات و لەگەڵ سەرکردایەتیی نوێی سووریا کۆببێتەوە و نوێژی هەینیش لە مزگەوتی ئومەوی بکات.

رێکخراوێکی ئەمریکی کە تایبەتە بە گەڕان بەدوای ئەو کەسانەی بە بارمتە گیراون یانیش بێسەروشوێنن، دەڵێت، ئەو رۆژنامەڤانە ئەمریکییەی زیاتر لە 12 ساڵە لە سووریا بێسەروشوێنە، تاوەکو سەرەتای ئەم ساڵ لە ژیاندا بووە.

بەرپرسێکی باڵای وەزارەتی دەرەوەی ئەڵمانیا قسە لەگەڵ فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سووریای دیموکرات دەکات و رایدەگەیێنێت، باسیان لە زیادبوونی گرژییەکانی لە شاری کۆبانێی رۆژئاوای کوردستان کردووە و هۆشداریش دەدات لە دروستبوونی شەڕ و پێکدادان لەنێوان هێزە کوردییەکان و هێزەکانی لەلایەن تورکیاوە پاڵپشتی دەکرێن.

پێش کۆبوونەوەش، وەزیری دەرەوەی تورکیا رایگەیاند، ئەنقەرە هەموو رێکارێک دەگرێتەبەر بۆ پاراستنی ئاسایشی وڵاتەکەی، ئەگەر سەرکردایەتی نوێی سووریا نەتوانن کێشەی هێزە کوردییەکان لە سووریا چارەسەر بکەن.

یەکەم خۆپێشاندان لە حکومەتی راگوزەری سووریا بەڕێوەچوو. بە سەتان خۆپێشاندەر لە دیمەشقی پایتەختەوە داوای دەسەڵاتێکی دیوکراسی دەکەن کە رێز لە مافەکانی ژنان بگرێت و کراوە بێت.

لەدوای رووخانی دەسەڵاتی بەشار ئەسەد و دروستبوونی بۆشایی ئەمنی، رێژەی تاوان و تاڵانکاریی لەو وڵاتە زیادیکردووە.

دوای رووخانی دەسەڵاتی بەشار ئەسەد، دەیان هەزار پەنابەری سووریایی گەڕاونەتەوە وڵاتەکەیان لەنێویاندا ئەحمەدی خەڵکی حەلەبە کە 13 ساڵ بوو وڵاتەکەی جێهێشتبوو.

هەریەک لە باربارا لیف، یاریدەدەری وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بۆ کاروباری رۆژهەڵاتی نێوەڕاست و دانیاڵ رۆبینستاین، نوێنەری پێشووی ئەمریکا بۆ کاروباری سووریا ئەندامی شاندەکەن و لەگەڵ شەرع کۆدەبنەوە، ئەمەش وەکو هەنگاوێکی سەرەتایی ئیدارەی بایدن بۆ دروستکردنی پەیوەندی لەگەڵ دەسەڵاتدارانی نوێی سووریا.

وەزیری دەرەوەی ئەمریکا باسی روانگەی وڵاتەکەی بۆ دەسەڵاتدارانی نوێی سووریا کرد و رایگەیاند، ئەگەر حکومەتێک پێکنەیەت، کە بەشداریی بە هەمووان بکات، لەلایەن کۆمەڵگەی نێودەوڵەتییەوە پەراوێز دەخرێت، سەبارەت بە ئێرانیش رایگەیاند، ئەم ساڵ، ساڵێکی خراپ بوو بۆ دەسەڵاتدارانی تاران.

وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل جارێکی دیکە لەسەر هێرشەکانی ئەمدواییەی سەر رۆژئاوای کوردستان هاتە دەنگ و رایگەیاند، کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی رۆڵی هەیە لەوەی پێکهاتەکانی سووریا بپارێزن و لەنێویشیان کورد.

سەرۆکی دەستەی تەحریری شام رایگەیاند، سووریا لە جەنگ و ململانێ ماندووبووە و چیدی هەڕەشە نابێت بۆ دراوسێکانی و وڵاتانی رۆژئاواش.

نێردەی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ کاروباری سووریا رایگەیاند هیواخوازن کێشەی کورد و شەڕ و پێکدادانەکانی ئەمدواییەی نێوان هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە) لەگەڵ گرووپە چەکدارەکانی نزیک لە تورکیا لە باکووری سووریا، بە رێگەی سیاسی چارەسەر بکرێت.

سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل و تیمی ئەنجوومەنی ئاسایشی وڵاتەکەی چوونە سەر لووتکەی ئەو چیایەی نێو خاکی سووریا کە هەفتەیەکە سوپای ئیسرائیل کۆنترۆڵی کردووە و رایدەگەیێنێت: سەربازانی ئیسرائیل لەوێ دەمێننەوە تا ئەوکاتەی میکانیزمێکی نوێ دەدۆزرێتەوە.

سەرکردایەتیی نوێی سووریا لە کۆبوونەوەیان لەگەڵ وڵاتاندا داوا دەکەن، هەمووان پەیوەندییەکانیان لەگەڵ دیمەشق ئاسایی بکەنەوە و سزاکان هەڵبگرن تاوەکو پەنابەرانی سووریا بگەڕێنەوە بۆ وڵاتەکەیان.

باڵەخانەی دەزگەی هەواڵگریی سووریا لە دیمەشق، بە هەواڵگری لقی فەلەستین ناسراوە، بەڵام هیچی لە زیندانییەکانی دیکە کەمتر نەبوو، زیندانییەک دەڵێت، "کارم گواستنەوەی تەرم بوو".

وەزارەتی دەرەوەی ئیسرائیل، وەڵامی "تۆمەتەکانی" تورکیا دەداتەوە و رایدەگەیێنێت، تورکیا 15٪ـی خاکی سووریای داگیر کردووە و تۆمەتباریشی دەکات بەوەی "پاڵپشتی گرووپە جیهادییەکان دەکات لە دژی کورد."

پاپا فرانسیس کتێبێکی لەسەر ژیانی نووسیوە و بەشێک لە زانیارییەکانی نێو کتێبەکەی بڵاوکردووەتەوە و تێیدا باسی لە هەندێ نهێنیی سەردانەکەی سێ ساڵ لەمەوبەری بۆ هەرێمی کوردستان و عێراق دەکات و ئاماژە بەوە دەکات لەکاتی سەردانی بۆ موسڵ، دوو جار هەوڵی کوشتنی دراوە.

سوپاسالاری ئیسرائیل رایگەیاند، ئۆپەراسیۆنەکانیان لەنێو خاکی سووریا بۆ داگیرکردنی خاکی ئەو وڵاتە نییە، بەڵکو بۆ پاراستنی ئاسایشیانە.

وەزیری دەرەوەی عێراق لە پەراوێزی کۆبوونەوەی وەزیرانی دەرەوەی 10 وڵات لەبارەی دۆخی نوێی سووریا، لە ئوردنەوە رایگەیاند حکومەتی عێراق نەخشەڕێگەیەکی "فراوان"ـی ئامادەکردووە لەبارەی داهاتووی سووریا. دەشڵێت، سەقامگیریی سیاسی، بەشێکی گرنگی سەقامگیریی عێراقە.

پەنابەرانی سووریایی لە شاری بەرلینی ئەڵمانیا بەبۆنەی رووخانی دەسەڵاتی بەشار ئەسەد ئاهەنگدەگێڕن، لە هەمانکاتدا دڵتەنگن بەهۆی هەڵپەساردن و راگرتنی کەیسەکانیان.

نەتەوە یەکگرتووەکان دەڵێت، لەدوای دەستپێکی هێرشی گرووپە چەکدارەکان بە سەرکردایەتیی تەحریر شام کە بووە هۆی رووخانی دەسەڵاتی بەشار ئەسەد، زیاتر لە یەک ملیۆن کەس لە سووریا ئاوارە بوون.

سەرۆککۆماری تورکیا و وەزیری دەرەوەی ئەمریکا لە ئەنقەرە کۆبوونەوە و تەوەری سەرەکیی کۆبوونەوەکە، شەڕ و پێکدادانەکانی ئەم دواییەی نێوان هەسەدە و گرووپە چەکدارەکانی نزیک لە تورکیا لە باکووری سووریا و هەوڵدان بۆ هێورکردنەوەی دۆخی ناوچەکە بووە.

وەزیری دەرەوەی ئەمریکا سەردانی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست دەکات و لەگەڵ بەرپرسانی باڵای تورکیا و ئوردن تاوتوێی پێشهاتە نوێیەکانی ناوچەکە، لەوانەش دۆخی سووریا دەکات.

جێگری گوتەبێژی وەزارەتی بەرگریی ئەمریکا رایگەیاند، هیچ گۆڕانکارییەک لە هاوبەشییەکەیان لەگەڵ هێزەکانی سووریای دیموکرات - هەسەدە رووینەداوە. دەشڵیت لێکۆڵینەوە لە کەوتنەخوارەوەی درۆنێکی سەربازی ئەمریکای لە باکووری سووریا دەکەن، کە دەگوترێت بە هەڵە لەلایەن هەسەدەوە خراوەتە خوارەوە.

وەزیری بەرگریی ئەڵمانیا لە گەشتێکی دوو رۆژەیدا بۆ رۆژهەڵاتی نێوەڕاست، سەردانی عەممان و بەغدای کرد، ئەمڕۆش سەردانی هەولێر دەکات و لەگەڵ بەرپرسانی باڵای هەرێمی کوردستان کۆدەبێتەوە.

سەرۆکی دەستەی تەحریر شام رایگەیاند، ئەوانەی بەرپرسیاربوونە لە ئەشکەنجەدانی گیراوانی بەندیخانەکانی سووریا، بەهیچ شێوەیەک لێبووردنی گشتی نایانگرێتەوە، داواش لە وڵاتان دەکات ئەو کەسانەیان رادەست بکەن.

سوپای ئیسرائیل وردەکاریی هێرش و بۆردوومانەکانی دوو رۆژی رابردووی بۆ سەر سووریا بڵاو دەکاتەوە و رایگەیاند، تائێستا 70٪ـی توانای سەربازی سووریایان لەنێوبردووە. سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیلیش دەڵێت، ئەوان لە پرۆسەی گۆڕینی رووخساری رۆژهەڵاتی نێوەڕاستن.

نێردەی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ کاروباری سووریا رایگەیاند، نابێت وڵاتانی ئەورووپا پەلە بکەن لە بڕیاری ناردنەوەی پەنابەرانی سووریا بۆ وڵاتەکەیان. داواشی لە وڵاتان و بەتایبەت ئیسرائیل کرد دەستوەردانی سەربازی لە سووریادا نەکەن.

گوتەبێژی ئەنجوومەنی ئاسایشی نیشتمانیی ئەمریکا رایگەیاند بایدن و تیمەکەی لە نزیکەوە چاودێریی رووداوە نائاساییەکانی سووریا دەکەن و ئاماژەش بەوە دەکەن لەو بارەیەوە، بەردەوام لەگەڵ هاوبەشەکانیان لە ناوچەکە لەسەر هێڵن.

.

هێرشەکە شەوی سێشەممە، 3ی کانوونی یەکەمی 2024 کراوە. وەزارەتی بەرگریی ئەمریکا دەڵێت: "لە ئەنجامدا سێ سەربازیان بەهۆی هێرشەکەوە تووشی هەژانی مێشک بوون."

تیمەکانی پۆلیس، 19 کەسیان بەتۆمەتی فرۆشتنی کحوولی ساختە دەستبەسەرکرد

سوپای سووریا رایگەیاند، دەستی بە هێرشی پێچەوانە کردووە بۆ سەر چەکدارانی دەستەی تەحریر شام و گرووپەکانی دیکەی سەر بەو رێکخراوە لە دەووروبەری شاری حەما.

پۆلیسی ئەڵمانیا هەڵمەتێکی فراوانی دەستگیرکردن و گەڕان و پشکنینی بۆ سەر چەند شوێنێک کرد، بەمەبەستی دەستگیرکردنی تۆڕێکی قاچاخچیی کوردی باشووری کوردستان، کە تۆمەتبار کراون بەوەی کۆچبەریان بە بەلەم لە فەرەنساوە رەوانەی بەریتانیا کردووە.

وەزیری دەرەوەی ئەمریکا هۆشداری لە سەرهەڵدانەوەی داعش لە سووریا دەدات. هەروەها داوای هێورکردنەوەی دۆخی ئەو وڵاتە دەکات.

بەهۆی شەڕ و پێکدادانەکانی ئەم دواییەی سووریا، هەزاران کورد ئاوارە و دەربەدەر بوون. بەڕێوەبەرایەتی خۆسەریش دەڵێت، تا ئێستا 30 هەزار ئاوارە رووی لەو ناوچەیە کردووە.

سەرۆککۆماری تورکیا و هاوتا رووسییەکەی لەبارەی دۆخ و پێشهاتەکانی چەند رۆژی رابردووی سووریا بە تەلەفۆن قسەیان کرد. سەرۆکی تورکیا رایدەگەیێنێت: وڵاتەکەی داکۆکی لە یەکپارچەیی سووریا دەکات. سەرۆکی رووسیاش داوای دەستبەجێ کۆتاییهێنان بە هێرشەکانی گرووپە چەکدارەکان دەکات.

چالاکڤانێکی ناسراوی سوێد لە بواری گۆڕانی کەشوهەوا، لەدوای سەردانی بۆ باکووری کوردستان، پشتگریی لە پرسی کورد دەکات و رایدەگەیێنێت، دەبێت مافەکانی کورد لە تورکیا لە دەستووری ئەو وڵاتەدا بچەسپێت. داواش دەکات، هێرشەکانی دژ بە کورد لە تورکیا کۆتاییان بێت.

هێزە چەکدارە ئۆپۆزیسیۆنەکان بەردەوامن لە پێشڕەوی کردن لە پارێزگەی حەلەب و دەورووبەری. سەرچاوە خۆجێییەکانی سووریاش دەڵێن، سوپای وڵاتەکە هیچ شوێنێکی حەلەبی بەدەستەوە نەماوە.

بزووتنەوەی حەماس ڤیدیۆی بارمتەیەکی ئەمریکی لە غەززە بڵاوکردەوە و داوا لە سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا و سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل دەکات، پشتگوێیان نەخەن و هەوڵی ئازادکردنیان بدەن.

سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا، کەسێکی نزیکی خۆی، کە پارێزەرێکی بەڕەچەڵەک هیندییە، دەکاتە بەرپرسی نوێی نووسینگەی لێکۆڵینەوەی فیدراڵیی ئەمریکا (FBI).

وەزارەتی بەرگریی رووسیا رایگەیاند هێرشی ئاسمانییان کردووەتە سەر پێگە و چەکدارانی گرووپەکانی نێو سووریا، ناوەندێکی رووسیش رایدەگەیەنێت، بەهۆی هێرشەکانی رووسیاوە بۆ سەر چەکدارانی تەحریر شام 300 چەکداریان کوشتوون.

ئەمریکا لە یەکەم کاردانەوەیدا، لەبەرامبەر بە ئاڵۆزییە نوێیەکانی نێوخۆی سووریا رایگەیاند، سووریا و بەشار ئەسە بەهۆی پشت بەستنیان بە رووسیا و ئێران شاری حەلەبیان لەدەستدا.

ناوچەی تەڤمیم یەکێک بوو لەو ناوچانەی باکووری ئیسرائیل کە بەهۆی هێرشەکانی لوبنانەوە چۆڵکرابوو، لەدوای راگەیاندنی ئاگربەست، خەڵکی ناوچەکە ئامادەکاری بۆ گەڕانەوە دەکەن.

ترەمپ نووسیویەتی "کیس ئەزموونێکی دەوڵەمەندی کارکردنی لە بواری سەربازی و بازرگانی هەیە، لەنێویشیان بەڕێوەبردنی ئەرکێکی هەستیار لە ئەنجوومەنی ئاسایشی نیشتمانی لە یەکەم ئیدارەمدا."

دوای ساڵێک لە جەنگی نێوان ئیسرائیل و حیزبوڵڵای لوبنان، ئەمڕۆ حکومەتی ئیسرائیل ئاگربەستی لەگەڵ حیزبوڵڵا پەسندکرد. بەم جۆرەش کۆتایی بە شەڕی نێوانیان دێت کە زیانی 8.5 ملیار دۆلاری بە لوبنان گەیاندووە.

میدیای ئیسرائیل دەڵێت، حکومەتی وڵاتەکەی لە کۆبوونەوەی ئەم ئێوارەیەدا پێشنیازی ئاگربەستی بۆ جەنگی نێوان سوپای ئیسرائیل و حیزبوڵڵای لوبنان پەسندکردووە. بنیامین نەتەنیاهووش دەڵێت، ئاگربەست دەرفەتیان پێدەدات سەرنجی زیاتریان لەسەر "هەڕەشەکانی ئێران" بێت.

ئێستا گەیشت

وەزیری گەشتوگوزار و شوێنەواری حکومەتی کەرتی رۆژئاوای فەلەستین دەڵێت، سوپای ئیسرائیل لە سەرەتای جەنگی غەززەوە 188 شوێنەواری غەززەی بۆردوومانکردووە. بەرپرسانی غەززەش دەڵێن، لە 7ـی تشرینی یەکەمی پارەوە 206 شوێنەوار لەنێو غەززە وێران بوون، یان زیانیان بەرکەوتووە.

وەزیری دەرەوەی ئەڵمانیا دەڵێت، تەوەرێکی سەرەکی کۆبوونەوەی ئەمڕۆی وەزیرانی دەرەوەی گرووپی حەوت لە ئیتاڵیا، دۆزینەوەی رێگەیەک بۆ گەیشتن بە ئاگربەست بۆ جەنگی لوبنان بووە؛ ئاماژەی بەوەشکرد، ئێستا سەرجەم لایەنەکان بۆ کۆتاییهێنان بەو جەنگە زۆر نزیکن.

شارۆچکەی رۆڤانیمی لە هەرێمی لاپلاند لە باکووری فینلاند ئەو شارۆچکەیە بە ماڵی سانتا کلۆس ناسراوە و بەردەوام ناوچەیەکە بەهۆی بەفرەوە سپیپۆشە.

لە ئەنجامی ژێرئاوکەوتنی بەلەمێکی کۆچبەران لە دەریای ئیجە لە نزیک کەناراوەکانی یۆنان، 8 کۆچبەر گیانیان لەدەستدا کە 6یان منداڵ و دووەکەی دیکەش ئافرەتن.

کەسێک تەقە لە باڵەخانەی باڵیۆزخانەی ئیسرائیل لە عەممانی پایتەختی ئوردن دەکات، لەئەنجامدا سێ ئەفسەری پۆلیس بریندار دەبن و هێزە ئەمنییەکان تەقەکارەکە دەکوژن.

وڵاتانی بەشداربوو لە کۆنفرانسی گۆڕانی کەشوهەوا (کۆپ29) لە دواڕۆژی کۆنفرانسەکەدا لەسەر رەشنووسی هاوکاریکردنی وڵاتانی هەژار رێککەوتن؛ بەپێی رێککەوتنەکە دەبێت وڵاتانی پێشکەوتوو ساڵانە 300 ملیار دۆلار دابین بکەن، بەڵام وڵاتانی تازەگەشەسەندوو بەو رێککەوتنە رازی نین.

سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا و سکرتێری گشتی هاوپەیمانی ناتۆ لە کۆشکەکەی ترەمپ لە ویلایەتی فلۆریدا کۆبوونەوە و پرسی هەڕەشەکانیان بۆ سەر ئاسایشی جیهان تاوتوێ کرد

حکومەتی رووسیا، 26 منداڵی کەسوکاری چەکدارانی داعش لە کامپی رۆژ لە رۆژئاوای کوردستان وەردەگرێتەوە، کە تەمەنیان لەنێوان پێنج بۆ 12 ساڵ دایە.

سەرۆکی کۆمپانیای مایکرۆسۆفت داوا لە سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا دەکات، رێکاری زیاتر بگرێتەبەر بۆ پاراستنی کۆمپانیا ئەلیکترۆنییە ئەمریکییەکان، لە هێرشە سایبیرییەکانی رووسیا، چین و ئێران.

سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا پۆستێکی گرنگی بواری تەندروستی لە وڵاتەکەی دەداتە پێشکێشکارێکی بەرنامەیەکی تەندروستی و پزیشكێکی بە رەچەڵەک تورکی و دەیکاتە سەرپەرشتیاری ناوەندی چاودێری و خزمەتگوزارییە تەندروستییەکانی ئەمریکا.

وەزیری وزەی ئوزبەکستان دەڵێت، کۆنفرانسی کەشوهەوا لە باکووی پایتەختی ئازەربایجان گۆڕانکاری لەگەڵ خۆی دەهێنێت

بەڕێوەبەری جێبەجێکاری کۆنفرانسی نەتەوە یەکگرتووەکان تایبەت بە گۆڕانی کەشوهەوا (کۆپ 29) دەڵێت، ئامانجیان لەم کۆنفرانسە دۆزینەوەی سەرچاوەیە، بەتایبەتی سەرچاوەی دارایی بۆ ئەوەی دڵنیاببنەوە لەوەی ئەو رێچکەیەی بۆ دیاردەی گۆڕانی کەشوهەوا جێبەجێ دەکرێت، راست بکرێتەوە.

وەزارەتی ناوخۆی ئازەربایجان لە وەڵامی رووداودا ئاماژەی بەوە کرد، ئەو پاکێجەی لە قەراجی شۆستەیەک دانرابوو، خاوەندارێتییەکەی بۆ کۆمپانیایەکی دابینکردنی خۆراک دەگەڕێتەوە.

سێمینارێکی تایبەتی ناوەندی لێکۆڵینەوەی رووداو لە هەولێر لەبارەی مەترسییەکانی بەڕێوەچوونی سەرژمێری لەسەر ئایندەی کورد لە عێراق سازکرا.

بەگوێرەی هەڵسەنگاندنی بانکی ئیسرائیلی، ئەو دوو جەنگەی ئێستا بەرۆکی وڵاتەکەی گرتووە، تائێستا زیانی نزیکەی 65 ملیار دۆلاری بە ئابوورییەکەی گەیاندووە.

.

لەدوای بڵاوبوونەوەی ئەنجامە بەراییەکانی هەڵبژاردنی سەرۆکایەتیی ئەمریکا و سەرکەوتنی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆک و سەرکردەکانی جیهان، هەرزوو پەیامی پیرۆزباییان ئاراستە کرد و رایانگەیاند چاویان لەوەیە چوار ساڵی داهاتوو، لەنزیکەوە کاری لەگەڵ دا بکەن لەپێناو کۆتاییهێنان بە قەیرانەکانی جیهان.

ئەوەی لە سەرەتای ڤیدیۆکە دا دەردەکەوێت، رێوڕەسمی سوێندخواردن و وەرگرتنی وڵاتینامەی ئەمریکییە بۆ چەند کەسێک. رێوڕەسمەکە لە شاری لۆس ئەنجلیسی ویلایەتی کالیفۆرنیا بەڕێوەدەچێت.

تەنیا هەفتەیەک بۆ هەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتیی ئەمریکا ماوە و تادێت، هەڵمەتی هەڵبژاردنی هەردوو بەربژێرەکەش گەرمتر و تووندتر دەبێت.

بەربژێری کۆمارییەکان بۆ پۆستی جێگری سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت، مۆسکۆ "رکابەر"ی واشنتنە نەوەک دوژمن؛ ئاماژە بەوەش دەکات، چین نەوەک رووسیا گەورەترین مەترسییە بۆ سەر ئەمریکا.

هەڵبژاردنی سەرۆکی ئەمریکا کەمتر لە 10 رۆژی ماوە، بەڵام لە بەشێکی ئەو وڵاتە دەنگدانی پێشوەختە بەڕێوەدەچێت.

شارۆچکەی دیەربۆرن لە ویلایەتی میشیگن لە باکووری رۆژئاوای ئەمریکا تاکە شارۆچکەیە لە تەواوی ئەمریکا ژمارەی دانیشووانەکەی زۆرینە موسڵمانن.

لە ئەنجوومەنی ئاسایشی سەر بە نەتەوە یەکگرتووەکان لە نیویۆرک کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی جارێکی دیکە لەسەر دۆخی سووریا کۆبووەوە.

عیرفان سدیق، باڵیۆزی بەریتانیا لە قوبرس دەبێتە باڵیۆزی نوێی ئەو وڵاتە لە عێراق و شوێنی ستیڤن هیچن دەگرێتەوە. وەزارەتی دەرەوەی بەریتانیا بە رووداوی راگەیاند، ئەوەی روودەدات "گۆڕانکارییەکی رۆتینییە."

جێگری گوتەبێژی سکرتێری گشتیی نەتەوە یەکگرتووەکان دەڵێت، ئەنتۆنیۆ گۆتێرێز، سکرتێری گشتیی UN جەخت لەوە دەکاتەوە، هەڵبژاردنی هەرێمی کوردستان لە کەشێکی ئارام و ئاشتییانەدا بەڕێوەچووە

بە گوێرەی ئەو ئەنجامەی دەست دێسکی هەڵبژاردنی تۆڕی میدیایی رووداو کەوتووە، پارتی، یەکێتی، نەوەی نوێ و یەکگرتوو بەراورد بە دوایین هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق دەنگیان زیادیکردووە.

بەگوێرەی ئەو ئەنجامانەی دەست دێسکی هەڵبژاردنی رووداو کەوتوون، بەراورد بە ئەنجامی هەڵبژاردنی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق لە ساڵی 2021، هەر یەک لە پارتی، یەکێتی و نەوەی نوێ بەشێوەیەکی بەرچاو دەنگیان زیادیکردووە و هەر یەک لە کۆمەڵی دادگەری و بزووتنەوەی گۆڕان دەنگیان کەمیکردووە.

.

دامەزراوەی پەی راپۆرتێکی لەبارەی چاودێریکردنی پرۆسەی دەنگدانی تایبەتی لە هەرێمی کوردستان بڵاوکردەوە و رایدەگەیەنێت لە بنکەکانی دەنگدان، زیاتر هێزە ئەمنییەکان کۆنترۆڵیان کردووە لەجیاتی کۆمیسیۆن.

هێمن هەورامی، ئەندام لە لیژنەی باڵای هەڵبژاردنی پارتی دیموکراتی کوردستان بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان رایگەیاند "پارتی زیاتر لە 86 هەزار دەنگی لە پرۆسەی دەنگدانی تایبەت بەدەستهێناوە و بەجیاوازیی 36 هەزار دەنگ لەپێش یەکێتییە کە لە پلەی دووەم دێت."

لیژنەی باڵای هەڵبژاردنی پارتی، رایدەگەیێنێت سەرجەم داتا و زانیارییەکانی تایبەت بە ئەنجامەکانی دەنگدانی تایبەتی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستانیان لەبەردەستە و "هەموو ئەو ژمارە و ئامارانەی لایەنێکی سیاسی بڵاویکردوونەتەوە، رەتدەکەینەوە."

کۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەکانی عێراق جارێکی دیکە جەخت لەسەر ئەوە دەکاتەوە، پرۆسەی دەنگدان پرۆسەیەکی نهێنی دەبێت و هیچ کەس و لایەنێک بە کۆمیسیۆن و کارمەندەکانیشییەوە، نازانن دەنگدەر دەنگی بە چ لایەن و بەربژێرێک داوە.

کۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەکانی عێراق رایگەیاند، پێشێلکارییەکانی رۆژی دەنگدانی تایبەت لەدوای تەواوبوونی پرۆسەی دەنگدان رادەگەیێنن. بەرپرسێکی کۆمیسیۆنیش ئاماژە بەوە دەکات، سەرجەم پێشێلکارییەکان لەلایەن ئامێرێکی ناوەندەوە تۆمار کراون و ئەم ئێوارەیە ئامارەکان رادەگەیێنن

کۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەکانی عێراق لەرێگەی رووداوە وادەی راگەیاندنی ئەنجامە بەراییەکانی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان ئاشکرا دەکات و سەرۆکی لقی هەولێری کۆمیسیۆنیش رایدەگەیێنێت، کاژێر 6:00 ئێوارەی رۆژی 21ی مانگ ئەنجامە بەراییەکان رادەگەیێنن.

کۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەکانی عێراق دەڵێت، رۆژنامەڤانان دەتوانن لە رۆژی دەنگدانی تایبەتدا لە 23 بنکەی هەر چوار بازنەی هەڵبژاردنی هەرێمی کوردستان، رووماڵی پرۆسەی هەڵبژاردن بکەن.

رۆژی پێنجشەممە، 17ی تشرینی یەکەمی 2024، کۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەکانی عێراق، دوایین ئاماری پێشێلکارییەکانی بانگەشەی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستانی بڵاوکردەوە و ئاشکرای کردووە، تائێستا 45 پێشێلکاریی تۆمار کراون کە 44یان تایبەتبوون بە پێشێلکاریی ماوەی بانگەشەی هەڵبژاردن و یەکێکیشیان لەلایەن بەربژێرێکەوەیە کە دەڵێت پێشیلکاریی بەرامبەر کراوە.

نەخوێندنەوەی پەنجەمۆری دەنگدەر لە کاتی دەنگداندا، ئەگەرێکە و رەنگە ئەو کێشەیە رووبەڕووی بەشێک لە دەنگدەران ببێتەوە. کۆمیسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەکانیش رایدەگەیێنێت، ئەگەر رێژەی نەخوێندنەوەی پەنجەمۆر لە هەر بنکەیەک بگاتە 5٪، ئیدی ئەو دەنگدەرە ناتوانێت دەنگ بدات.

کۆمیسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەکان، دووپاتیدەکاتەوە، دەنگدان پرۆسەیەکی نهێنییە و هیچ کەس و لایەنێک بە کۆمیسیۆنیشەوە نازانن دەنگدەر دەنگی بە چ لایەن و کەسێک داوە. ئاماژە بەوەش دەکات، تەواوی رێکارەکانی کۆمیسیۆنیش بۆ ئەوەیە نهێنی دەنگدەر پارێزراو بێت.

.

"ماوەی دەنگدان درێژناکرێتەوە"

لەو بارەیەوە عەلی عەباس، بەرپرسی راگەیاندنی نووسینگەی کۆمیسیۆن لە کەرکووک ئاماژەی بەوە کردووە، بۆ دەنگدانی تایبەت بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان، 488 کارمەندی هێزە ئەمنییەکان لە شاری کەرکووک مافی دەنگدانیان هەیە و بنکەیەکی دەنگدان و دوو وێستگەی دەنگدان دیاریکراوە بۆ ئەو هێزە ئەمنییانە، تا بتوانن دەنگی خۆیان بدەن.

رۆژی دووشەممە، 14ی تشرینی یەکەمی 2024، سیداد بارزانی، ئەندامی مەکتەبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستان، لە بانگەشەی حیزبەکەی لە شارۆچکەی شەقڵاوە، گوتارێکی پێشکێش کرد و رایگەیاند "ئەم هەڵبژاردنە، شەڕێکی قورسە و شەڕی مان و نەمانی قەوارەی هەرێمی کوردستانە."

کۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەکانی عێراق رایگەیاند تەنیا 3٪ی ئامادەکارییەکان ماوە بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان. بۆ تەواوکردنی ئەوەش کۆمیسیۆن چاوەڕێی حیزب و لایەنە بەشداربووەکانی هەڵبژاردنەکەیە تاوەکو تەواوی ناوی چاودێرانی خۆیان تۆمار بکەن.

رۆژی دووشەممە، 14ی تشرینی یەکەمی 2024، ئەیسەر یاسین، گوتەبێژی کۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەکانی عێراق بۆ هەڵبژاردنی خولی شەشەمی پەرلەمانی کوردستان بە رووداوی راگەیاند، بۆ ئەو کەسانەی خوێندەوارییان نییە، کۆمیسیۆن چەند ئاسانکارییەکی کردووە، لەوانە دیاریکردنی کەسێکی نزیکی دەنگدەرەکە تاوەکو هاوکاریی بکات.

لە دەنگدانی تایبەت دا زیاتر لە 215 هەزار کەس مافی دەنگدانی لە هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان دا هەیە کە دەکاتە 7.4٪ی کۆی دەنگدەرانی هەرێمی کوردستان. زۆرترین دەنگدەری تایبەت لە بازنەی هەولێرە و کەمترینیشی لە بازنەی هەڵەبجەیە.

بەگوێرەی راپۆرتێکی رێکخراوی بەرنامەی گەشەپێدانی نەتەوە یەکگرتووەکان (UNDP)، ئەم ساڵ بە ساڵی هەڵبژاردنەکان ناسراوە، ئەمەش بەهۆی ئەوەی تێیدا زۆرترین هەڵبژاردن لە مێژووی مرۆڤایەتیدا دەکرێت. نزیکەی نیوەی ژمارەی دانیشتووانی جیهان، کە دەکاتە سێ ملیار و 700 هەزار کەس، یانیش 49٪ـی ژمارەی دانیشتووانی جیهان دەنگدەدەن و ئەم ساڵ لە 91 وڵات هەڵبژاردن کراوە، یانیش بڕیارە بکرێت.

کۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەکانی عێراق بە رووداوی راگەیاند، تاوەکو ئێستا 17 رێکخراوی نێودەوڵەتی و 13 کۆنسووڵخانە ناوی تیمەکانیان تۆمارکردووە تاوەکو چاودێریی پرۆسەی دەنگدانی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان بکەن.

جڤاتی نیشتمانیی بزووتنەوەی گۆڕان راگەیێندراوێکی بڵاوکردەوە، تێیدا رایدەگەیێنێت، بەهیچ شێوەیەک دانا ئەحمەد مەجید، رێکخەری گشتی بزووتنەوەکە نییە و، ‎'جڤاتی نیشتیمانی هەڵبژێردراو بەرزترین دامەزراوەی بڕیاردانە. پێویستە تەواوی هەڵسوڕاوانی گۆڕان پابەندی دەستوور و جڤاتی نیشتمانی هەڵبژێردراو بن.'

مەسرور بارزانی، جێگری سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان، لە گوتارێکدا لە بانگەشەی هەڵبژاردنی پارتەکەی لە شاری دهۆک رایگەیاند ئەوە تەنیا پارتییە لەگەڵ خەڵکە و تاکە لایەنیشە باسی ئاوەدانی و پێشکەوتن دەکات. مەسرور بارزانی جەختی لەوەش کردەوە، پارتی بەهیچ کەس و لایەنێک راناوەستێت.

نێچیرڤان بارزانی، جێگری سەرۆکی پارتی دیموکراتی کورستان، لە گوتارێکدا لە دهۆک رایگەیاند ئامانجی پارتی ئەوەیە لە قۆناخی داهاتوو، هەرێمی کوردستان بگەیێنێتە قۆناخێکی پێشکەوتووتر و سەرکەوتووتر، گوتیشی ئێستا ناوچەکە بە دۆخێکی ئاڵۆز تێدەپەڕێت، هەربۆیە "پێویستمان بە سەرکردایەتیی بەهێز هەیە، کە ئەویش پارتییە."

سەرۆکی لیستی بزووتنەوەی گۆڕان لە بازنەی هەولێر لەمیانی بەشداریکردنی لە هەڵمەتی هەڵبژاردنی بزووتنەوەکەیان لە هەولێر، رایگەیاند بەهۆی هەڵەی بزووتنەوەکەیانەوە، خەڵکێکی زۆریان لە بزووتنەوەکە لەدەستدا و ئێستاش هەست بە شەرمەزاریی دەکەن، بەڵام ئەو بزووتنەوەی ئێستا نوێ بووەتەوە و هەر لە ئۆپۆزیسیۆنیش بەردەوام دەبن.

بەرنامەی ئەمجارەی (100 کورسی)ی تۆڕی میدیایی رووداو لە شاری سلێمانی بوو؛ تێیدا چوار بەربژێری پارتە جیاوازەکانی هەرێمی کوردستان بۆ گفتوگۆکردن لەبارەی کەرتی کشتوکاڵ لە هەرێمی کوردستان و دۆزینەوەی بازاڕی دەرەکی بۆ بەرهەمی جووتیاران بەشداربوون

ئەمینداری گشتیی یەکگرتووی ئیسلامیی کوردستان لە بانگەشەی هەڵبژاردن و ناساندنی بەربژێرەکانی پارتەکەی بۆ خوولی شەشەمی پەرلەمانی کوردستان لە شاری سلێمانی بەشداریی کرد، داوای لە ئەندام و لایەنگرانی یەکگرتوو کرد بەشدارییەکی کارایان لە هەڵبژاردنەکەدا هەبێت

رابەری بزووتنەوەی ئیسلامیی کوردستان لە بانگەشەی هەڵبژاردنی پارتەکەیدا لە شاری سلێمانی رەخنەی لە بانگەشەی ژمارەیەک لە هێز و لایەنە سیاسییەکانی هەرێمی کوردستان گرت و ئاماژەی بەوە کرد، "تەنیا موزایەدە دەکەن."

کۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەکانی عێراق رێنوێنییەکانی چۆنێتیی دەنگدانی تایبەتی بۆ پەرلەمانی کوردستان لە تۆمارێکی ڤیدیۆییدا بڵاوکردەوە

دەنگی ئەو بەربژێرە سەربەخۆیانەی بەهای کورسییەک تەواو ناکەن، بەفیڕۆ دەچێت، بەڵام دەنگە زیادەکانی لیستەکان دەچێتە سەر ژمارەی دەنگی ئەو بەربژێرانەی کە زۆرترین دەنگیان هێناوە و نەگەیشتووەتە بەهای کورسییەک.

جێگری نوێی کۆنسووڵی گشتیی بەریتانیا لە هەرێمی کوردستان، لە پەیامێکدا دەڵێ هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان گرنگە و رایدەگەیێنێت: "ئەو پرۆسەیە دەرفەتێکی باشە بۆ خەڵکی هەرێمی کوردستان تاوەکو داهاتووی خۆیان دیاری بکەن."

کارنامەی بزووتنەوەکە، لە نامیلکەیەکی 18 لاپەڕەیی و هەشت تەوەری سەرەکی پێکهاتووە.

"خەڵک بڕیاریداوە ئەمجارەش پارتی براوە بێت و لە 20ـی ئۆکتۆبەر پارتی داستانێکی دیکە تۆمار دەکات و ئێوەمان هەبێت، بێ منەتین."

لە ئۆپەراسیۆنێکی هێزە ئەمنییەکانی تورکیا لە فڕۆکەخانەی ئیزمیر، دەست بەسەر 18.5 کیلۆگرام زێڕی قاڵبی قاچاخدا گیرا، کە زیاتر لە نۆ کیلۆیان لە نێو جەستەی شەش ژنی بیانی شاردرابوونەوە. حەوت تۆمەتباریش بە بڕیاری دادگە خرانە زیندانەوە.

لە 20ی تشرینی یەکەمی ئەم ساڵ، لە هەرێمی کوردستان هەڵبژاردنی خولی شەشەمی پەرلەمانی کوردستان بەڕێوەدەچێت، بەگوێرەی بەدواداچوونەکانی تۆڕی میدیایی رووداو، ئەم جارە هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان، شەش جیاوازی لەگەڵ هەڵبژاردنەکانی پێنج خولی رابردوودا هەیە.

بەربژێرێکی سەربەخۆی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان دەڵێت، ئەگەر خەڵک دەنگی پێبدەن و ببێتە پەرلەمانتار، پلان و بەرنامەی هەیە کە پارچە زەوییەک بۆ گۆڕ، بۆ هەموو خێزانێک دابین دەکات. ئەو بەربژێرە ئاماژە بەوەش دەکات، پرۆژەی بۆ هەرزانکردنی بەنزینیش هەیە.

کۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەکانی عێراق رایگەیاند، تاوەکو رۆژی هەڵبژاردن، مەشق و راهێنان بە 14 هەزار کارمەند دەکەن و تاوەکو ئێستاش راهێنانیان بە حەوت هەزار و 800 کارمەند کردووە لەسەر چۆنێتی کارپێکردنی ئامێرە ئەلیکترۆنییەکانی دەنگدان.

مەسرور بارزانی، جێگری سەرۆکی پارتی، لە کۆبوونەوەکەیدا لەگەڵ قوتابیان و لاوان لە شاری دهۆک رایگەیاند، ئەوە پارتییە وایکردووە هەرێمی کورستان پێگەیەکی بەهێز و گرنگی لە رۆژهەڵاتی نێوەڕاست هەبێت. هەروەها ئاماژەی بەوەش کرد، پارتی دژایەتیی هیچ لایەنێکی نەکردووە و تەنیا ئامانجی ئەوەیە هەرێمی کوردستانیش هاوشێوەی وڵاتانی دیکە بگات بە ئامانجی خۆی.

مەسرور بارزانی، جێگری سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان رایگەیاند ئەم هەڵبژاردنەی پەرلەمانی کوردستان لەکاتێکدایە گۆڕانکاری گەورە لە ناوچەکە روودەدەن و دیار نییە چارەنووسی ناوچەکە بەرەو کوێ دەچێت.

بەرنامەی ئەمجارەی 100 کورسی تۆڕی میدیایی رووداو، لە هەولێر بوو. پێنج بەربژێری پارتە جیاوازەکانی هەرێمی کوردستانی بانگهێشتکردووە بۆ گفتوگۆکردن لەسەر پەیوەندییەکانی هەرێمی کوردستان و حکومەتی فیدراڵ و پاراستنی مافەکانی کورد لە سیستمی فیدراڵی عێراقدا.

سکرتێری بزووتنەوەی دیموکراتی گەلی کوردستان دەڵێت: بۆ خولی شەشەمی پەرلەمان یەک بەربژێرمان هەبوو، خۆیشی نەیدەتوانی دەنگ بە خۆی بدات. دەشڵێت: "چەپەکانی هەرێمی کوردستان لەم هەڵبژاردنەدا چاویان لە چوار کورسییە".

رۆژی پێنجشەممە، 3ـی تشرینی یەکەمی 2024، کۆمیسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەکانی عێراق، نوێترین ئاماری بەربژێرەکانی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستانی بڵاوکردەوە و بەپێی ئەو ئامارە، لە هەزار و 191 بەربژێر 823ـیان پیاون، کە دەکاتە 69٪ـی کۆی بەربژێرەکان و 31٪ـیشیان ئافرەتن و 368 کەسن.

بەرنامەی 100 کورسی تۆڕی میدیایی رووداو، پێنج بەربژێری پارتە جیاوازەکانی هەرێمی کوردستانی بانگهێشتکرد بۆ گفتوگۆکردن لەسەر کەرتی پەروەردە.

مەسرور بارزانی، جێگری سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان رایگەیاند، ئەم هەڵبژاردنە "پارتی گەورەترین سەرکەوتن تۆمار دەکات" و ئاماژە بەوە دەکات، پارتی ئەزموونی هەرێمی کوردستانی دروستکردووە و هەر ئەویش دەیپارێزێت.

مەسرور بارزانی، جێگری سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان رایگەیاند، ئەو کابینە حکومیانەی پارتی سەرکردایەتیی کردووە و حوکمڕان بووە، "پێشکەوتن و گەشەکردن بە کوردستانەوە بینراوە و هەمیشەش هەوڵیانداوە بەرنامەکانی پارتی ئومێدبەخش و دووربێت لە گرژی."

هەردوو وەزیرانی بەرگری ئەمریکا و ئیسرائیل بە تەلەفۆن قسەیان کرد و هەردوولا تاوتوێی هێرشە مووشەکییەکەی شەوی سێشەممەی ئێرانیان بۆ سەر ئیسرائیل کرد.

رۆژی سێشەممە، 1ی تشرینی یەکەمی 2024، ئەسیل ئیسماعیل، بەرپرسی هۆبەی راگەیاندن لە کۆمیسیۆنى باڵاى سەربەخۆى ھەڵبژاردنەکانى عێراق بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند: "تائێستا نۆ تیمی رێکخراوی نێودەوڵەتی و شەش تیمی کۆنسووڵخانەکان لە هەرێمی کوردستان ناوی خۆیان تۆمار کردووە تاوەکو چاودێری هەڵبژاردنەکان بکەن و لەنێو ئەو نۆ رێکخراو و شەش کۆنسووڵخانەش، 159 کەس ناوی خۆیان وەکو چاودێر تۆمار کردووە."

لە نوێترین بەرنامەی چوار بازنەی تۆڕی میدیایی رووداو کە تایبەتە بە هەڵبژاردنەکانی پەرلەمانی کوردستان، ئەم جارە لە شارۆچکەی چوارقوڕنەی سەر بە ئیدارەی راپەڕینە و باس لە کۆچی بەلێشاوی گەنجانی دەڤەرەکە بۆ دەرەوەی وڵات دەکات.

لە بازنەی هەڵبژاردنی پارێزگەی هەڵەبجە، کە لایەنەکانی بەشداری و کێبڕکێ لەسەر سێ کورسی پەرلەمان دەکەن، تەنیا یەک بەربژێری سەربەخۆ هەیە و ئەو بەربژێرەش بە رووداوی راگەیاند: "خەڵک لە ترسی ئەوەی بەرامبەر بە لیستە گەورەکان دەرناچن، بۆیە وەکو سەربەخۆ خۆیان بەربژێر ناکەن."

کۆمیسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەکانی عێراق، بۆ هەڵبژاردنەکانی پەرلەمانی کوردستان سێ ئامێر، کە پرۆسەی دەنگدان و ژماردنی دەنگەکان خێراتر و دروستتر دەکات، بەکاردەهێنێت.

وەزیری تەندروستیی گانا باس لە مەترسییەکانی زۆر بەکارهێنانی دەرمان دەکات و دەڵێت، مەترسییەکی گەورەیە لەسەر مرۆڤایەتی. ئاماژە بەوەش دەکات، زۆر بەکارهێنانی دەرمان راستەوخۆ پەیوەندیی بە زیادبوونی بڵاوبوونەوەی پەتا لە جیهاندا هەیە

بەرەبەیانی رۆژی هەینی، 27ی ئەیلوولی 2024، حووسییەکان لە نێو خاکی یەمەنەوە، چەندین ناوچەی جیاجیای شاری تەلئەڤیڤی ئیسرائیلیان کردە ئامانج و تائێستا 17 کەس بریندار بوون، کە زۆربەیان برینەکانیان سووکە و بەهۆی هەڵهاتن و شڵەژانەوە برینداربوون.

ئەمریکا و وڵاتانی ئەورووپا پێشنیازی 21 رۆژ ئاگربەست لەنێوان ئیسرائیل و حیزبوڵڵا دەکەن، ئەمەش لەدوای کۆبوونەوەیەکی بەپەلەی ئەنجوومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ هێورکردنەوەی دۆخی لوبنان و فراوانبوونی بۆردوومانی سوپای ئیسرائیل بۆ سەر لوبنان و وەڵامەکانی حیزبوڵڵا.

دۆناڵد ترەمپ، بەربژێر کۆمارییەکان بۆ پۆستی سەرۆکایەتیی ئەمریکا رایگەیاند، ئەگەر ئێران هەوڵی کوشتنی بەربژێرێک یان سەرۆکێکی پێشووی وڵاتەکەی بدات، ئەوا ئەو وڵاتە وێران دەکات و پارچە پارچەی دەکات.

لەنێوان لوبنان و سووریا کۆچی پێچەوانە دەستیپێکردووە، دیمەنی سەتان ئۆتۆمبێل لە سنووری لوبنان نۆرەیان گرتووە و دەیانەوێت بچنە نێو سووریا.

ئێستا کۆچی پێچەوانە لەنێوان لوبنان و سووریا دەستیپێکردووە و بەشێکی لوبنانییەکان لە ترسی بۆردوومانی ئیسرائیل وڵاتەکەیان جێدەهێڵن و روو لە سووریا دەکەن

سەربازانی یەکەی "لوت"ی ئۆکراینی بە تۆپی هاویتزەری دی 30 سوپای رووسیا بۆردوومان دەکەن. ئەوان مەبەستیانە، پێشڕەوییەکان و گەمارۆی سەربازانی رووسیا بۆ سەر شاری تۆرێتسک لە هەرێمی دۆنێتسک لە رۆژهەڵاتی ئۆکراینا رابگرن.

دۆناڵد ترەمپ، داواکارییی رکابەرە دیموکراتەکەی رەتکردەوە بۆ دیبەتی دووەمی نێوانیان پێش هەڵبژاردنەکانی 5ی تشرینی دووەمی ئەم ساڵ. ترەمپ دەڵێت، تازە درەنگە بۆ دیبەیت.

کۆمەڵەی پیشەسازیی نەوتی کوردستان – ئەپیکور، داوای بەردەوامبوونی کۆبوونەوەکانی نێوان هەولێر و بە‌غدا دەکات بۆ دەستپێکردنەوەی هەناردەکردنەوەی نەوتی هەرێمی کوردستان

حیزبوڵڵای لوبنانی رایگەیاند، وەکو تۆڵەکردنەوەی تەقاندنەوەی ئامێرەکانی پەیجەر و هۆکی تۆکییەکان لە لوبنان، بەیانی رۆژی یەکشەممە، کۆگایەکی سوپای ئیسرائیلیان لە باکووری ئەو وڵاتە کردووەتە ئامانج.

لەماوەی دوو رۆژدا بە هەزاران ئامێری پەیجەر و وۆکی تۆکی لە نێو دەستی لوبنانییەکاندا تەقینەوە. ئێستا لوبنانییەکان سڵ لە زۆربەی ئامێرە ئەلیکترۆنییەکان دەکەنەوە.

یوڤێتی کووپەر، وەزیری ناوخۆی بەریتانیا ستراتیژیەتی نوێی حکومەتی وڵاتەکەی بۆ چارەسەرکردنی قەیرانی کۆچبەران خستەڕوو

هێڵی ئاسمانیی لوفتهانزای ئەڵمانی گەشتەکانی بۆ فڕۆکەخانەکانی تارانی پایتەختی ئێران و تەلئەڤیڤی ئیسرائیل راگرت.

پەیجەر ئامێرێکی وایەرلێسە و تایبەتە بەپەیوەندیکردن لە رێگەی تێکستی کورت یانیش تەنیا پێشاندانی ژمارەی ئەو کەسەی کە پەیوەندی کردووە. پێش کەوتنەبازاڕی مۆبایل، خەڵکێکی زۆر بۆ ئاگادارکردنەوەی یەکدی بەکاریان دەهێنا.

لەگەڵ نزیکبوونەوەی وادەی هەڵمەتی هەڵبژاردنەکەی پەرلەمانی هەرێمی کوردستان؛ تۆڕی میدیایی رووداو، رۆژی دووشەممە، 16ی ئەیلوولی 2024، لە رێوڕەسمێکی تایبەتدا لە شاری هەولێر شێوازی رووماڵ و بەرنامەکانی بۆ هەڵبژاردن راگەیاند.

سوپای ئیسرائیل قوتابخانەیەکی لە نێوەڕاستی کەرتی غەززە بۆردوومان کرد کە ئاوارەی فەلەستینی تێدایە، بەهۆیەوە 18 کەس کوژران کە شەشیان کارمەندی رێکخراوی ئۆنروای سەر بە نەتەوە یەکگرتووەکان بوون. ئیسرائیل رایگەیاند، ناوەندێکی چەکدارانی حەماسیان کردووەتە ئامانج.

بزووتنەوەی حەماس رایگەیاند ئەوان ئامادەن بۆ ئاگربەست بەزووترین کات و بەگوێرەی پلانەکەی سەرۆکی ئەمریکا، بەڵام نابێت لایەنەکانی دیکەش هیچ مەرج و داواکارییی نوێیان بۆ رێککەوتن هەبێت.

حکومەتی عێراقی بڕیاریداوە سیستمی بەرگریی مووشەکی زەوینی بۆ ئاسمانی ناسراو بە سیستمی (ئێم - سام دوو) لە کۆریای باشوور بکڕێت. بەگوێرەی راپۆرتە میدیاییەکان، بڕی مامەڵەکە نزیکەی 2.6 ملیار دۆلارە.

وەزارەتی دەرەوەی نەرویج رایگەیاند، سەرجەم رێکار و ئابڵوقەکانی سەر تورکیا هەڵدەگرێت لەبارەی فرۆشتنی چەک و تەقەمەنی بەو وڵاتە، کە پێنج ساڵ لەمەوبەر بەسەریدا سەپاندبوو.

وەزیری بەرگریی ئیسرائیل پشتگیریی خۆی بۆ رێککەوتنی وڵاتەکەی بۆ گەیشتن بە ئاگربەست لە غەززە راگەیاند. بەگوێرەی ئەو رێککەوتنە، سەرجەم بارمتەکان ئازاد دەکرێن. راشیگەیاند، ئەو رێککەوتنە دەرفەقێکی ستراتیژی دەبێت بۆ ئیسرائیل بۆ هەڵسەنگاندن و تاوتوێکردنی "ئەو ئاڵنگارییە ئەمنییانەی رووبەڕووی بوونەتەوە."

وەزیری ناوخۆی ئەڵمانیا رایگەیاند، وڵاتەکەی بەشێوەیەکی کاتی خاڵی پشکنین لەسەر سەرجەم سنوورەکانی وڵاتەکەی جێگیر دەکات.

سوپای ئیسرائیل سەرجەم هێزەکانی لە شاری جەنین و کامپی ئاوارەکانی فەلەستین لە کەرتی رۆژئاوا کشایەوە، ئەمەش لەدوای 10 رۆژ لە ئۆپەراسیۆن و کێوماڵکردنی ناوچەکە.

ئەوە 15ـەیەمین مانگی لەسەریەکە، گەرمترین مانگ لەسەر گۆی زەوی تۆمار دەکرێت، جگە لە مانگی تەممووزی ئەمساڵ کە بە پلەیەک فێنکتر بووە لە تەممووزی ساڵی رابردوو.

ئەو کەسە ناوی غوڵام رەزا گودەرزییە و تەمەنی 76 ساڵە، رۆژی (چوارشەممە، 4-9-2024) لە شاری پۆرتەر لە ویلایەتی تێکساس لەلایەن پۆلیسی فیدراڵیی ئەمریکاوە دەستگیرکرا.

پاسەوانی دەریایی ئیتاڵیا، حەوت کوچبەری سووریاییان لە خنکان رزگار کرد