کوردیKURDÎENGLISHTÜRKÇEعربي
Rudaw Logo
راستەوخۆ
کوردستانهەواڵە ناوخۆییەکاندیاسپۆرا
رۆژهەڵاتی نێوەڕاست
جیهانئابووریهەڤپەیڤینتەندروستیپۆدکاستبیروڕاکولتووروەرزشمەڵتیمیدیابەرنامەکاندۆکیۆمێنتاری
راستەوخۆ
Rudaw

ئەپلیکەیشنی رووداو دابەزێنە

App StoreGoogle Play
نهێنیپارێزی•مەرج و بەندەکان

© 2026 هەموو مافەکان پارێزراون.

Rudaw

ئەپلیکەیشنی رووداو دابەزێنە

App StoreGoogle Play
نهێنیپارێزیمەرج و بەندەکان

© 2026 هەموو مافەکان پارێزراون.

کاتی هەڵدانی تێلەسکۆپی رۆمان بەرەو بۆشایی ئاسمان. وێنە: Reuters

کاتی هەڵدانی تێلەسکۆپی رۆمان بەرەو بۆشایی ئاسمان. وێنە: Reuters

جیهان

رۆمان بەرەو بۆشایی هەڵدرا؛ ناسا بە تێلەسکۆپێکی نوێ گەردوون دەپشکنێ

سەرکەوت محەممەد عەلی

سەرکەوت محەممەد عەلی

30-08-2026
گوێبگرە
0:00
0:00
قەبارەی دەق
سەرکەوت محەممەد عەلی
سەرکەوت محەممەد عەلی30-08-2026

بابەتی پەیوەندیدار

لە واشنتن تاوتوێی پەیوەندیی وزە و ژیریی دەستکرد دەکرێت
جیهان18-11-2026

لە واشنتن تاوتوێی پەیوەندیی وزە و ژیریی دەستکرد دەکرێت

وەزیری ئاسایشی ناوخۆی ئەمریکا: لە سەرەتای جەنگەوە ئێران هێرشی ئەلیکترۆنی دەکاتە سەر ژێرخانەکەمان
جیهان18-11-2026

وەزیری ئاسایشی ناوخۆی ئەمریکا: لە سەرەتای جەنگەوە ئێران هێرشی ئەلیکترۆنی دەکاتە سەر ژێرخانەکەمان

دۆسیەی ئێران لەنێوان سێ زلهێزەکەی جیهان؛ "ترەمپ داوای گوشاری چین لەسەر تاران دەکات"
جیهان18-11-2026

دۆسیەی ئێران لەنێوان سێ زلهێزەکەی جیهان؛ "ترەمپ داوای گوشاری چین لەسەر تاران دەکات"

رووداو دیجیتاڵ

دوای دوو دەیە ئامادەکاری، ئەمڕۆ ناسا تێلەسکۆپێکی نوێی رەوانەی بۆشایی کرد و چاوەڕێیە دیمەن و زانیاریی نوێی گەردوونی بۆ بنێرێتەوە.

تێلەسکۆپە نوێیەکەی ئاژانسی بۆشایی ئاسمانیی ئەمریکا (ناسا) کە ناوی رۆمانی لێنراوە، ئەمڕۆ لە بنکەیەکی ویلایەتی فلۆریداوە بە مووشەکی سپەیس ئێکس فاڵکۆن رەوانەی بۆشایی ئاسمان کرا.

ناوەکەی لە ژنە ئەستێرەناسی بەنێوبانگی ناسا، نانسی گرەیس رۆمان وەرگیراوە.

دوای 31 خولەک و 41 چرکە، تێلەسکۆپی رۆمان بەسەرکەوتوویی لە مووشەکەکە جیابووەوە، دواتر گەیشتە خولگەی دووەمی خۆر-زەوی کە نزیکەی یەک ملیۆن و 609 هەزار کیلۆمەتر لە زەوییەوە دوورە.

 

رۆمان لە گەشتێکی سێ مانگ یان زیاتردا دەبێت، تاوەکو دەگاتە وێستگەی کۆتایی خۆی، کە بە ناوچەی L2 ناسراوە لە بۆشایی ئاسمان، لەگەڵ تێلەسکۆپی جەیمس وێب، کە لە 2021 لە بۆشایی ئاسمان جێگیر کرا، ئەرکیان کۆکردنەوەی داتا و زانیارییە لەبارەی گەردوون.

تێلەسکۆپی رۆمان بە ئەرکێکی پێنج ساڵی رەوانەی بۆشایی ئاسمان کراوە، دەتوانێت وێنەی فراوانی گەردوون بنێرێتەوە کە تائێستا نەبووە و لە توانای هیچ تێلەسکۆپێکی دیکەدا نەبووە.

پاش 5 ساڵەکە، ناسا دەڵێت، وا دیزاین کراوە کە بتوانێت تاوەکو 5 ساڵی دیکەش وزە بۆ خۆی دابین بکات، واتە گەشتەکەی لانیکەم 10 ساڵ دەخایێنێت.

چاوەڕواندەکرێت ئەم تێلەسکۆپە تێگەیشتنی نوێ لەبارەی گەلەئەستێرەی کاکێشان بخاتەڕوو، کە کۆمەڵەی خۆری خۆمان لەخۆدەگرێت. هەروەها زیاتر لە 100 هەزار هەسارەی دەرەوەی کۆمەڵەی خۆر بدۆزێتەوە.

نیڵ دیگراس تایسن، ئەستێرەناسی ئەمریکی لە ناوەندی رۆز بۆ زەوی و بۆشایی ئاسمان لە نیویۆرک دەڵێت، تێلەسکۆپەکە دەتوانێت باشترین زانیاریمان لەبارەی سروشتی مادە و وزەی تاریک پێبدات، کە ئێستا هەندێک بیرۆکەمان لەبارەیانەوە هەیە.

ئەرکی تێلەسکۆپە نوێیەکە لە چوارچێوەی پڕۆژەیەکدایە کە خەرجییەکەی 4.3 ملیار دۆلارە و نزیکەی دوو دەیەیە پەرەی پێدەدرێت.

بابەتی پەیوەندیدار

لە واشنتن تاوتوێی پەیوەندیی وزە و ژیریی دەستکرد دەکرێت
جیهان18-11-2026

لە واشنتن تاوتوێی پەیوەندیی وزە و ژیریی دەستکرد دەکرێت

وەزیری ئاسایشی ناوخۆی ئەمریکا: لە سەرەتای جەنگەوە ئێران هێرشی ئەلیکترۆنی دەکاتە سەر ژێرخانەکەمان
جیهان18-11-2026

وەزیری ئاسایشی ناوخۆی ئەمریکا: لە سەرەتای جەنگەوە ئێران هێرشی ئەلیکترۆنی دەکاتە سەر ژێرخانەکەمان

دۆسیەی ئێران لەنێوان سێ زلهێزەکەی جیهان؛ "ترەمپ داوای گوشاری چین لەسەر تاران دەکات"
جیهان18-11-2026

دۆسیەی ئێران لەنێوان سێ زلهێزەکەی جیهان؛ "ترەمپ داوای گوشاری چین لەسەر تاران دەکات"

پێشنیازەکان

ئەمەنەش ببینە