وەك چاوەڕوان دەكرێ، بڕیارە كۆنگرەی نەتەوەیی كورد لە شاری هەولێر ببەسترێ. هەڵبەت كۆنگرە وەك ناوەڕۆك و ئامانج، نەتەوەییە، ئامادەكاران و بەشداربووان نوێنەرایەتیی رێكخراوەكانی رامیاری و مەدەنی دەكەن، كە ئەوانیش بەگشتی نوێنەرایەتی هەموو خەڵكی كوردستان دەكەن.
من بەبەستنی كۆنگرە بە كارێكی ئەرێنی دەزانم، بەڵام كورد لە هەموو كوردستان خاوەنی زمانێكی هاوبەش (یەكگرتوو/فەرمی/ستاندارد) نییە! هەروەك چۆن كەسایەتی و رێكخراوەكانی بەشداربووی كۆنگرە بە جیا ناتوانن نوێنەرایەتی هەموو كورد بكەن هەر بەو جۆرەش زاراوەی جودا جودای كەسایەتی و رێكخراوەكان ناتوانێ نوێنەرایەتی زمانی كوردی بكات! ئەدی چار چییە؟ زمانێ هەڤپشك ل كۆنگرە چەوا دبێ؟ ئایا شێوازی ئاخافتن و نووسینی ئامادەكاران و پشكداربووانی كۆنگرە چۆن دەبێ؟
بەڵێ راستە كە كۆنگرە وەك شێوە و ناوەڕۆك سیاسییە، بەڵام پەیوەندی زمانی نێوان بەشداربووان دەبێ كوردی بێ. هەتا ئێستا گەلێك تێبینی و سەرنج لەسەر پێكهاتە و بەڕێوەچوونی كۆنگرە گوتراوە، بەڵام مخابن كەس باسی پێویستی هەبوونی زمانێكی هاوبەشی بۆ كۆنگرە نەكردووە و زمانی بەكارهێنراوی كۆنگرە فەرامۆش كراوە.
ئاسایییە كە بۆچوون و بەرژەوەندیی سیاسی بەشداربووانی كۆنگرە لە یەك نزیك نەبن، بەڵام زۆر نائاسایییە كە بەشداربووانی كۆنگرە خودانی روانینێكی زمانەوانی نەبن. ئاساییە كە ئەنجامی كۆنگرە ببێ بەجێگەی گەلێك تێبینی و سەرنج، بەڵام نەبوونی زمانێكی هاوبەش لە كۆنگرە دەبێ وەك خەوشێك، بەڵكو وەك برینێكی نەتەوەیی بێتە ئەژماردن!
هەر چۆنێك بێ، بەستنی كۆنگرە هەنگاوێكە بەرەو نزیككردن، رێكخستن و یەكخستنی زاراوەكانی كوردی. كۆنگرە ئەوەی بۆ خەمخۆرانی زمانی كوردی، بە تایبەتی لینگویستوانان، سەلماند كە هەردوو "تیپ"ی لاتینی و عەرەبی لە كوردستان هەیە و دەكرێ شان بەشانی یەكدی بەكاربهێندرێن. دیسان بەستنی كۆنگرە وەڵامێكی یەقینی "نەخێر" بەو كەسانە دەدات كە دەڵێن با یەك زاراوە ببێ بە زمانی فەرمی بۆ هەرێمی كوردستان.
بەستنی كۆنگرە ئەوە دەسەلمێنێ كە زمانی بەكارهێنراوی بەشداربووانی كۆنگرە زاراوەی بەكارهێنراوی رۆژانەی نافەرمی دەڤەرە جیاجیاكانی كوردستانە. بەستنی كۆنگرە ئەوە دەسەپێنێ بەسەر هەر بەشداربووییەكی ئامادەبوو كە كۆشش بكات پەیامەكەی بەجۆرێك دەرببڕێ كە ئامادەبووانی كۆنگرە لێی تێبگەن! بەستنی كۆنگرە پێویستیی ژیانی و شارستانی كورد وەك نەتەوە بۆ بەدیهێنانی زمانێكی یەكگرتوو لەسەر بنەمای زاراوەكانی زمانی كوردی، نەخاسمە كرمانجی ژوورو و كرمانجیی خواروو، دەسەلمێنێ.
من بەستنی كۆنگرەی نەتەوەیی كورد لە ڕوانگەی زمانی كوردی بەرز هەڵدەسەنگێنم. هەر لەم روانگەوە دەڵێم دیسكۆرسی زمانی لە كوردستان بە ئاراستەی یەكگرتنی زاراوەكانی زمانی كوردی دەچێ، بەڵام ئێمە دەبێ لە پاڵ ئەم دیسكۆرسە كردەییە پلانێكی لینگویستیكی، بە تایبەتی رێزمانی و فەرهەنگی وشەمان هەبێ.
*ماستەر لە زانستی زمان - زانكۆی ستۆكهۆڵم
کۆمێنتەکان
وەک میوان کۆمێنتێك بنووسە یان وەرە ژوورەوە و ههموو خزمەتگوزارییەکان بهكاربێنه
کۆمێنتێک دابنێ