Erbil (Rûdaw) – KESK Eş Genel Başkanı Mehmet Bozgeyik, Cumhruiyetin kurulmasından bugüne Türkiye’deki iktidarların Kürtlerin yaşadığı bölgeye yeterli yatırımı yapmadığını belirterek, “Doğal olarak da bu bölgelerde işsizlik rakamları daha yüksek” dedi.
Rûdaw TV’de Hêvîdar Zana’nın sunduğu 17:00 bültenine katılan Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu (KESK) Eş Genel Başkanı Mehmet Bozgeyik, Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı Mart ayına ilişkin işsizlik rakamlarını değerlendirdi.
TÜİK’in açıkladığı rakamların “güvensizlik yarattığını” belirten Bozgeyik, “Sadece Covid-19 süreci nedeniyle TÜİK’in açıkladığı raporlar güvensizlik yaratmıyor. Daha önce de açıkladıkları enflasyon ve işsizlik rakamları, Türkiye’de emek ve meslek örgütleri ve kamuoyu açısından bir güvensizliğe yol açtığını ifade edebilirim” dedi.
“DİSK’in açıklamaları ile çelişiyor”
TÜİK’in açıkladığı rakalmarla Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu’nun (DİSK) açıkladığı rakamlar arasında “çelişki” olduğuna dikkat çeken Mehmet Bozgeyik, “En son açıklananam resmi işsizlik rakamlarının gerçeği yansıtmadığını ifade etmemiz gerekiyor. Çünkü DİSK, Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) yöntemiyle Covid-19 sürecinde yaşanan istihdam kaybına ilişkin yapmış olduğu araştırmada gerçek istihdam kaybının 6 milyon artarak işsiz sayısının 13 milyona yükseldiğini açıkladı. Doğal olarak da aslında bugün Türkiye’de 13 milyonu aşan bir işsizlikle karşı karşıyayız” diye konuştu.
“İktidar manipülasyon yapıyor”
Türkiye’de ikidarın “ekonomik kriz ve işsizlik yokmuş gibi bir algı” yaratmaya çaıştığını savunan KESK Eş Genel Başkanı, şu değerlendirmede bulundu:
“İktidar sürekli bir manipülasyon ve algıyla ekonomide büyüme yaşandığını ve bir kriz olmadığını kamuoyuna yansıtabilmek için TÜİK üzerinden resmi araştırmalar yaptırıyor. Daha önce hem enflasyon rakamlarını yüksek göstermediği ve hem de işsizlik rakamları ile ilgili iktidarın istediği rakamları çıkarmaması nedeniyle TÜİK’te birçok görev değişikliği oldu, yeniden atamalar oldu. Doğal olarak da TÜİK bu atamalardan sonra iktidarın hedeflemiş olduğu algı ile hem işsizlik rakamlarını hem de enflasyon rakamlarını küçük göstererek sanki Türkiye’de bir kriz yokmuş, işsizlik yokmuş gibi bir algı yaratmaya çalışıyor. Oysa biz biliyoruz ki Covid-19 pandemi sürecinde işsizlik arttı.”
“Pendemi sürecinde işsizlik doğal olarak arttı”
Yeni tip koronavirüsü sürecinde işsizliğin doğal olarak arttığını vurgulayan Bozgeyik, “DİSK’in de açıkladığı verilere baktığımızda Covid-19 sürecinde 6 milyon kişi işsiz kalmış. İşsizlik daha çok turizm, inşaat sektörlerinde yaşanmış. İşini kaybeden çok sayıda emekçi var. Yine özellikle restorantlarda, küçük işletmelerde çalışan işçilerinde Mart ayında pandemi sürecinin başlamasıyla birlikte ücretsiz izne çıkarılmaları nedeniyle doğal olarak işsizlik rakamları da yükseldi. Yine günlük temizlik hizmetlerinde, ev bakım işlerinde çalışanlar işsiz kaldı” bilgisini paylaştı.
“Kürtlerin yaşadığı bölgede işsizlik daha yüksek”
“Cumhruiyetin kurulmasından günümüze her dönemde olduğu gibi AKP iktidarı döneminde de özellikle Kürtlerin yaşadığı bölgeye sanayi açısından yatırımların yapılmadığını hepimiz biliyoruz” diyen Mehmet Bozgeyik, “Doğal olarak da bu bölgelerde daha fazla bir işsizlikle karşı karşıyayız” dedi.
Yaz aylarında mevisimlik tarım işçilerinin büyük bölümünün Kürtlerin yaşadığı kentlerden batıdaki illere gidip çalışarak geçimlerini sağladığını anımsatan Bozgeyik, “Ancak bu pandemi sürecinde mevsimlik işçilerin de çoğunlukla işsiz kaldığını söyleyebiliriz. Yine İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyük şehirlerde daha çok inşaat ve turizm sektöründe çalışan işçilerin yüzde 60-70’inin bölgeden gelen emekçiler olduğunu biliyoruz. Doğal olarak bu rakamlar bölgeye de yansımıştır” diye konuştu.
KESK Eş Genel Başkanı Bozgeyik, “Bunun sorumlusu 100 yıldır ülkeyi yöneten siyasi iktidarlardır. Özellikle bölgenin ekonomik ve enerji kaynaklarını kullanarak batıda sanayi tesislerine yatırım yapılıyor. Yine su kaynakları kullanılıp enerji üretimi yapılarak bu enerji batıdaki fabrikalarda kullanılıyor. Oysa bölgede hem sanayi açaısından ve hem de tarım alanları açısından yeterli bir yatırım yapıldığında bölge insanları da yoğun olarak burada istihdam edilecek ve işsahibi olacaktır ama bu siyasi bir tutumdur” ifadesini kullandı.
TÜİK ve DİSK-AR’ın açıklamaları
TÜİK İşgücü İstatistikleri, Mart 2020 Hanehalkı İşgücü Araştırması’na göre işsizlik oranının 0,9 puanlık azalışla yüzde 13,2’ye indiğini açıklamıştı.
TÜİK, 15 yaş üstü işsizlerin sayısının 573 bin kişi azalarak 3 milyon 971 bin kişi olduğunu belirtti.
DİSK-AR ise, TÜİK verilerinin korona virüsü salgını sebebiyle artan ‘gerçek işsizlik oranlarını yansıtmadığını’ savundu.
DİSK’ten yapılan açıklamada şunlar kaydedildi:
“TÜİK araştırmanın yapıldığı referans haftasından geriye doğru 4 hafta içinde iş arayanları işsiz sayıyor. Oysa Covid-19 döneminde yaygın olarak işten çıkarma yerine kısa çalışma ödeneği ve ücretsiz izin ödeneği kullanılması nedeniyle milyonlarca işçi çalışmadığı halde istihdamda gözükecek. Örneğin, kısa çalışma ödeneği ve ücretsiz izin ödeneği alan işçiler iş aramadıkları için işsiz sayılmıyor.
ILO metodolojisinden yararlanarak yaptığımız hesaplamaya göre Covid-19 nedeniyle meydana gelen eşdeğer iş kaybı 5,5 milyon olarak gerçekleşti. Mart 2019’a göre geniş tanımlı işsiz sayısı 6 milyon artarak revize edilmiş geniş tanımlı işsiz sayısı (tam zamanlı istihdam kaybı dahil) 13 milyon 385 bine yükseldi. 33 milyon 966 milyon olarak dikkate aldığımız geniş işgücüne göre revize edilmiş geniş tanımlı işsizlik (istihdam kaybı dahil) oranı ise yüzde 39 olarak hesaplandı.”
Yorumlar
Misafir olarak yorum yazın ya da daha etkili bir deneyim için oturum açın
Yorum yazın