Hevserokê Giştî yê DEM Partiyê Tuncer Bakirhan di hevpeyvînekê de li ser pêşhatên dawî yên li Rojavayê Kurdistanê, peymana Sûriyeyê û pêvajoya siyasî ya li Tirkiyeyê nirxandinên girîng kirin.
Tuncer Bakirhan bal kişand ser girîngiya yekîtiya neteweyî û bangî desthilata Tirkiyeyê kir ku ji bo çareseriyê gavan biavêje.
Bakirhan li ser peymana 30ê Kanûna Paşîn a li Sûriye û Rojavayê Kurdistanê diyar kir ku parastina mafên Kurdan û hebûna wan a di nava artêş û birêvebiriya Sûriyeyê de gaveke girîng e.
Bakirhan destnîşan kir ku Abdullah Ocalan di vê pêvajoyê de roleke diyarker lîstiye û anî zimên ku nêrîna Ocalan a ji bo "beşdariya Kurdan a di birêvebiriya giştî ya Sûriyeyê de" îro bûye bingeha çareseriyê.
Bakirhan li ser daxuyaniyên Devlet Bahçelî û nîqaşên "pêvajoya nû" got:
"Gotin bi qîmet in lê heta niha neketine warê bicihanînê."
Bakirhan bang kir ku ji bo çareseriyeke mayînde divê ev gav werin avêtin:
- Mercên Abdullah Ocalan werin sererastkirin.
- Girtiyên siyasî werin berdan.
- Siyaseta qeyûman bi dawî bibe.
- Pênaseya welatîbûnê ya demokratîk û mafê zimanê zikmakî were qebûlkirin.
"Şikestina hestî" û nijadperestî
Bakirhan rexne li zextên li ser îradeya Kurdan û helwestên nijadperest ên li dijî tîma Amedsporê girt û diyar kir ku ev kiryar dibin sedema "şikestina hestî" û qutbûna dilê Kurdan a ji pergalê.
Lewma li gorî Bakirhan, divê dewlet zimanê xwe yê cudakar biguherîne.
Bakirhan di dawiya axaftina xwe de kêfxweşiya xwe ya li ser hişyarbûna neteweyî ya Kurdan a di krîza dawî ya Rojavayê de anî ziman.
Bakirhan bi taybetî spasiya serkirdeyên Herêma Kurdistanê Mesûd Barzanî, Nêçîrvan Barzanî û Bafil Talebanî kir û her wiha spasiya gelê Başûrê Kurdistanê û parçeyên din kir ku bi yekdengî piştgiriya Rojavayê Kurdistanê kirine.
Bakirhan her wiha anî ziman:
"Ev yekrêziya Kurdan ji avakirina dewletekê jî bi qîmettir e û hêza herî mezin e ku herêmê ber bi demokrasiyê ve dibe."
Hevpeyvîna Rûdawê ya bi Hevserokê DEM Partiyê Tuncer Bakirhan re wiha ye:
Rûdaw: Rojavayê Kurdistanê ji bo her Kurdekî û ji bo hemûyan bûye ezmûneke bi bandor. Bi berçavgirtina vê ezmûnê û pêvajoya siyasî ya li Tirkiyeyê, tevgera siyasî ya Kurd bi giştî û karê we bi taybetî di çi rewşê de ye? Her wiha, wekî hevserokê giştî, ji aliyê derûnî ve hûn çawa di karê xwe de didomin?
Tuncer Bakirhan: Niha DEM Partî sêyemîn hêza herî mezin a Tirkiyeyê û sêyemîn partiya herî mezin a parlamentoyê ye. Piraniya dengdêrên me Kurd in û li gel wan, karker û bindest jî hene. Ji ber vê yekê, têkoşîna me ne tenê ji bo Tirkiyeyê lê belê ji bo bidestxistina mafên Kurdên li welatên din ên herêmê jî ye. Krîz û alozîyên wan herêman an jî bûyerên erênî û baş, bandoreke li ser me jî dikin, çimkî em qalî xelkê heman neteweyê dikin ku bi heman zimanî diaxivin, xwedî heman nasnameyê ne û li pişt sînorên destkird ên 100 sal berê mane.
Li Tirkiyeyê pêvajoyek hebû ku 27ê Sibatê dest pê kir û pişt re biryara PKKyê ya ji bo bidawîanîna şerê çekdarî û gavên din li pey wê hatin. Pêvajo bi gavên cuda didome û li parlamentoyê komîteyek hat avakirin. Komîteyê guh da aliyên cuda û bi navê komîteyê, komek parlamanter li Girava Îmraliyê bi Birêz Ocalan re civiyan. Yanî her çend bi zehmetî û hêdî be jî, pêvajoyek bi rê ve diçû.
Bê guman li Sûriyeyê jî 14 heta 15 salî şerekî navxweyî hebû ku destwerdana herêmî û hegemonîk tê de hebû. Piştî wê jî, avakirina pergaleke nû li Sûriyeyê derket holê. Me hemûyan dît ku her du pêvajo bi hev re bi rê ve diçûn, çimkî desthilatdarên Tirkiyeyê her dem pêvajoya Sûriyeyê dixist pêşiya pêvajoya çareseriyê ya vir û li benda pêşhatên Sûriyeyê diman. Dipirsîn: "Kurd li Sûriyeyê çi dixwazin? Dê çi bi dest bixin? Pirsgirêkê dê çawa çareser bikin?" Hemû ev dikirin merc ji bo pêvajoya çareseriyê. Me ev yek rexne kir û got, li Tirkiyeyê pêvajoyek bi rê ve diçe û bila çavê me li ser wê be. Me ji wan re got, eger li vir pêvajo bi awayekî erênî û baş bi pêş ve biçe, dê bandoreke erênî li ser Sûriye û Rojavayê Kurdistanê jî bike.
Em gihîştin vê qonaxa îro. Li Sûriyeyê êriş û şerekî ku ji Helebê dest pê kir û heta Rojavayê Kurdistanê girt rû da. Eşkere bû ku li ser vê êrişê erêkirina hêzên hegemonîk ên navneteweyî jî hebû. Tevî vê yekê, berteka Kurdên Sûriyeyê, Kurdên diyasporayê, yên li Ewropayê û dostên wan, her wiha raya giştî ya demokratîk a cîhanê, helwest û nerazîbûn û xwenîşandanên girseyî li dijî wan êrişan li dar xist. Bi baweriya min, vê yekê heta radeyekê bandor kir û ew neçar kir ku li rêbazeke din bigerin. Me ji vir dît ku rejîma Sûriyeyê, her wiha birêvebirên HSDyê û Tirkiyeyê jî li ser lêgerîna çareseriyekê difikirîn, çimkî bertekên herî mezin ji herêmên Kurdî yên Tirkiyeyê, wekî Nisêbîn û Sirûcê derketin. Ez hefteyekê li herêmê mam û min çavdêriya gelek cihan kir.
Rewşa Sûriyeyê gihîştiye qonaxekê, ku di 30ê Kanûna Duyem de peymanek hat kirin û nivîseke lihevkirinê hat amadekirin. Bê guman nivîsê bi temamî dilê her du aliyan rehet nekiriye. Sûriye di wê xeyalê de bû ku desthilateke bê Kurd ava bike, ji kabîneya hikûmetê bigire heta destûra demkî, bi awayekî ku Kurd û mafên wan tê de nehatibin berçavgirtin. Kurd 14 sal in li wir li gel gelên din li ser bingeheke pir demokratîk bi hev re jiyane, ku dikare bibe mînak ji bo cîhanê lê carinan rastiyên li ser erdê tiştên din dixin pêşiya mirov.
Li wir peymanek hat kirin ku em dikarin bibêjin tê de Kurd û her wiha desthilata Sûriyeyê jî serkeftî bûn; lê bicihanîna rast a vê peymanê pir girîng e. Yanî, carinan tiştên herî baş li ser kaxezê tên nivîsandin lê di rastiyê de bi awayekî din tên bicihanîn. Carinan jî ew xalên ku ne li gor dilê me ne an em difikirin kêm in, eger zîhniyeta birêvebiriyê bi têgihiştineke zêdetir û bi mentiqeke demokratîk û berfirehtir tevbigere, dikare encamên erênîtir jê derkevin.
Rast e ev hê destpêk e lê rastiyek heye: Ewlehiya Kurdên wir dê bê dabînkirin û di şêweyê lîwayan de werin rêxistinkirin, ku bê guman dê di çarçoveya artêşa Sûriyeyê de bibin yek, çimkî nabe di nav dewletekê de du artêşên cuda û serbixwe hebin. Eger du artêş hebin, mirov nikare qalî yekbûnê bike. Li pêşiya me bingeheke wekî parastina ziman, çand û demokrasiya xwecihî heye, ku birêvebirina herêmê dê ji aliyê nûnerên wan ên hilbijartî ve be. Ji aliyekî din ve, ev yek dike ku Rojavayê Kurdistanê bibe parçeyekî demokratîk ê Sûriyeyê û di tevahiya Sûriyeyê de bandor û gotina xwe hebe. Bi baweriya min, eger ev peyman baş were bicihanîn, dê ji bo paşeroja Sûriyeyê girîng be.
Kurd beşeke rastîn a Sûriyeyê ne û bi sedan sal e li wir dijîn. Bawer bikin, Sûriyeyeke bê Kurd, dê wekî wê rejîma ku bi sedan sal e li wir didome be. Eger Sûriye ji nû ve were avakirin, demokratîk be û bibe welatekî bihêz li herêmê, divê Kurd di hemû qonaxan de beşdar bibin. Ez tenê qalî Rojavayê Kurdistanê nakim; îro nêzîkî sêyeka Kurdan li Şam, Heleb û derveyî herêmên Rojava dijîn. Ji ber vê yekê, divê Kurd tenê bi herêmên xwe neyên sînordarkirin, belkî divê di birêvebirina Sûriyeyê de xwedî gotin bin û ji bo bipêşketin û demokratîkbûna Sûriyeyê, hemû erk û berpirsiyariyên li ser milên xwe bi dilê xwe bi cih bînin.
Em wekî DEM Partî piştgiriyê didin vê pêvajoyê û çavdêriya wê jî dikin. Eger karên erênî û baş werin kirin, em ê li vir parastina wê bikin lê eger helwesteke neyînî li hemberî wan mafên Kurdan ên ku di peymanê de hatine pênasekirin derkeve, em ê li ser bingeheke demokratîk nêrîna xwe diyar bikin. Piştî vê peymana Sûriyeyê, di rastiyê de ti hincetek ji bo desthilatdarên Tirkiyeyê nema ku digotin "Sûriye, Sûriye". Ew rûniştine û di nav xwe de gihîştine lihevkirinekê. Niha divê em vegerin Tirkiyeyê. Bê guman Şam, Qamişlo, Kobanî û Rojava di rojeva Kurdan de ne lê di rojeva Tirkiyeyê de jî ne. Divê di zûtirîn dem de, bi komkirina karên wê komîteya ku li parlamena Enqereyê hatibû avakirin û amadekirina raporekê ji bo yasayîkirinê, dest bi çareseriyê were kirin.
Rûdaw: Baş e, em dê li ser van beşan bi hûrgilî biaxivin. Di tevahiya vê pêvajoyê de hûn li ser kolanan bûn, li derve bûn û li ser pêyan bûn, di rastiyê de li tevahiya cîhanê Kurd li ser pêyan bûn. Bi taybetî di qada navneteweyî de û di warê dîplomasiyê de hin gavên girîng hatin avêtin û ji bo wan kar hat kirin lê rexneyek li partiya we tê girtin ku di qada navneteweyî de lawaz bû û bi lobi û dîplomasiyê kar nekiriye. Gelo we nedikarî dîplomasiyeke baştir bikira ku cîhan zêdetir pê bi bandor biba?
Tuncer Bakirhan: Niha wisa ye, rexne li partiya me hene. Di rastiyê de, dibe ku di hemû mijaran de kêmasiyên me hebin û mirov dikare xwe jî rexne bike lê di vê mijarê de neheqiyek tê kirin. Ji dema ku êrişa li ser Rojavayê Kurdistanê dest pê kir, em li herêmê û li kolanan bûn. Komîteya me ya Têkiliyên Derve li Ewropayê û li gelek cihên cîhanê dîplomasiyeke pir xurt meşand. Carinan mijar tenê bi te û karên te ve ne girêdayî ye. Li Parîsê lihevkirinek hatibû îmzekirin; lihevkirineke ku Amerîka û Îsraîl jî tê de bûn û Tirkiyeyê jî li wir bû û biryar hatibû dayîn. Biryar pir zelal bû: Sûriyeyeke yekparçe, Sûriyeyeke bê Kurd, bê Durzî û Elewî. Ez pir zelal dibêjim, eger li ser wijdana peymana Parîsê bûya, îro li wir dê tiştekî din bûya.
Bi baweriya min, Kurdan li her welatekî ku lê dijîn, helwesta xwe ya demokratîk nîşan da û wê yekê jî berpirs ber bi lêgerîna rêbazeke din ve bir; ew hêzên ku peymana Parîsê kir û her wiha hikûmeta Sûriyeyê. Min di jiyana xwe de cara yekem dît ku hemû Kurd di mijarekê de bûn yek. Ez 35 sal in di nav siyasetê de me; di mijara Kerkûk û giştpirsiyê de me jî bertek nîşan da lê li cîhanê tiştekî wisa rû neda û qet negihîşt wê astê. An jî di êrişa ser Şingalê de bê guman tiştek rû da û di dorpêça berê ya Kobanî de jî bi heman awayî lê min di wan deman de şahidiya tiştekî wisa nekir. Yanî ji Dihokê heta Zaxoyê, ji Silêmaniyê heta Hewlêrê, ji Amedê heta Qersê, ji Pirsûsê heta her gundekî Nisêbînê, li tevahiya cîhanê, li her cihê ku Kurdek an dostekî Kurdan hebû, helwesta xwe nîşan da. Ev tiştekî pir baş e. Vê helwestê li hember wan êrişên ku li ser Rojavayê Kurdistanê hatin kirin bandor kir û ev pir bi qîmet bû.
Bê guman Kurd gelekî pir stemlêkirî ne û em nikarin li vir pir bi dirêjî qalî wê bikin; ew tiştên ku li Herêma Kurdistanê li Îraqê rû dan. Li Îranê jî hîn îdam heye. Li vir hê nêzîkî 4,000 berpirs û kesên me yên ku çek ranekiriye di zindanan de ne. Zêdetirî milyonek dosya hene û Kurd bi zêdetirî milyonek dosyayê tên darizandin. Ev gel li ku derê be û li kîjan welatî be, rabûna ser pêyan li hember stemê û tevgera hevpar, nîşana wê yekîtiya demokratîk e ku heye û ev pir bi qîmet e. Ev ji avakirina dewletekê jî bi qîmettir e. Ev rewşeke ku pir li ser rewşên mezin e. Dema birayê wî yê ku mirov e û ketiye tengasiyê, nîşandana helwesta demokratîk û dîplomatîk ji bo wî, bi baweriya min helwesta herî mezin e û Kurdan ev yek kir û bi ser xist.
Bi vê boneyê û bi rêya we, ez bi navê xwe û partiya xwe spasiya hemû Kurd û dostên wan ên li Zaxo, Dihok, Mehabad, Silêmanî, Amed, Dêrsim, Sêrt, Qamişlo û Kobaniyê dikim, ku neheqî û bêmafiyê qebûl nakin û 24 demjimêran hişyar in, li ser pêyan in û berteka xwe ya demokratîk nîşan didin.
Rûdaw: Ev nerazîbûna ku we qal kir, yanî nerazîbûna Kurdan di asta cîhanî de, li navxwe wekî hişyarbûneke neteweyî an vejîneke hişmendiya neteweyî tê nirxandin. Ev yek çi pirsgirêkê ji bo helwesta îdeolojîk a partiya we çêdike?
Tuncer Bakirhan: Ji bo me pirsgirêkê çênake. Hin alî li Tirkiyeyê li ser wê mijarê diaxivin. Yekbûna Kurdan li hember stemê û bilindkirina dengê wan, zererê nade kesî. Em hewl didin pergalaya wan welatên ku em tê de dijîn demokratîk bin. Daxwazên Kurdan pir zelal û eşkere ne. Eger Kurdan li Tirkiyeyê pergaleke li ser bingeha axê bixwesta, dibe ku di vê mijarê de dilgiran bûna. Ew Kurdên ku li Tirkiyeyê dijîn û ew tevgera Kurdî ya ku li vir têdikoşe, dixwazin di zemîneke demokratîk de bibin welatiyên wekhev. Eger Kurdên Îraq û Îranê jî di rûbirûbûna stemkariya li ser Kurdan de roleke çareserker bilîzin, zererê nade kesî. Yekîtiya Kurdan ne gef e ji bo kesî û ji bo partiya me jî tiştekî pir erênî û girîng e. Partiya me li hember stemkariya li dijî Kurd, Elewî û Durziyan û her wiha li hember wê stema ku li Filistîniyên Xezeyê hat kirin, helwest û berteka xwe di heman çarçoveyê de nîşan da. Em partiyek in ku ji bo maf û azadiyên demokratîk ên Kurd, karker, bindest û mafên jîngeh, xwezayê û jinan têdikoşin. Lewma, ev wêneya ku derketiye holê ji bo me ne zerardar û neyînî ye, berevajî, ev helwesta erênî hêzeke sereke ye ku Îran, Îraq, Sûriye û Tirkiyeyê ber bi demokratîkbûnê ve dibe, wan diguherîne û divê bi wî awayî lê bê nêrîn.
Rûdaw: Birêz Bakirhan, ez zêdetirî 20 sal in ji nêzîk ve çavdêriya siyaseta we dikim û heta radeyekê ji hundir ve jî hay ji siyaseta we heye. Di vê dema dawî de, bi taybetî bi wê rewşa ku derket holê, me dît ku daxwazên neteweyî yên Kurdan zêde bûn. Mîna ku hemû ev bûyer di bin alaya Kurdistanê de hatin kirin. Di nav girseya we de jî li hember dirûşma "biratiya gelan" bertekeke xurt em dibînin. Hûn çawa li vê dinêrin? Bi taybetî ku ev mijar ji bo qadeke berfirehtir belav bûye, hûn çawa li ser wê difikirin?
Tuncer Bakirhan: Fikra me rast e. Sepandina pergalê di vê mijarê de bûye sedema şikestina hestî di nav Kurdan de û heta radeyekê jî bilindbûna berteka neteweyî. Ev ji bo me xaleke neyînî nîne. Eger di nav Kurdan de hişmendiyeke neteweyî hebe, em nikarin vê wekî xaleke neyînî an kêmasiyekê binirxînin. Kurd neteweyek e lê dixwaze bi wan gelên ku bi wan re dijî re, bi wekhevî, bihevrebûn û hevparî bijî. Ew tiştê ku li Tirkiyeyê bi şaşî jê tê fêmkirin ev e. Pêvajoyek heye; Kurd çima dibêje "ez Kurd im"? Kurd çima dibêje "ez li dijî îdaman im li Îranê"? Kurd çima dengê xwe li hember êrişa li ser Helebê bilind dike? Ev tiştekî xwezayî ye. Dema Tirkan li Qibrisê şer dikir, xizmekî min bi xwe çû û ez dikarim navê wî jî bibêjim, hîn jî meaşê malnişîniyê werdigire û li Qersê dijî. Di şerê rizgariyê de bi wî awayî bû. Di mijara dorpêç û êrişên li ser Xezeyê de bi heman awayî, ew partiya ku herî zêde endamên wê hatine desteserkirin partiya me ye. Em bi vî awayî ne û kes nikare tiştekî din ji me nîşan bide.
Ji ber vê yekê, erê rast e, di nav girseya me de şikestineke hestî heye û bertekek heye ku ji sepandina pergalê derdikeve. Dipirse: "Ka pêvajoya çareseriyê, ka gavên wê?". Divê ev desthilat li şûna ku me rexne bike, wê hesta Kurdan a ku we birêz hinek berê qal kir bibîne û gavê jê re biavêje. Sal û nîv e em diçin û tiştek di destê me de nîne. Xelk dipirse: "Çima zarokê min dernakeve? Çek danî, çima beşdarî jiyana civakî-siyasî nabe? Hevjîna min çima bi neheqî hat cezakirin û di dûrxistinê de dijî? Çima ne bi me re ye û ne bi zarokên xwe re ye?". DEM Partî rastî û duristiya Tirkiyeyê ye. Dipirse ev zimanê nijadperest, ev zimanê cudakar û yê ku marjînalîzmê çêdike çima heye û bertekê nîşan dide.
Rûdaw: Wekî berdewamiya pirsa berê, yanî şikestina hestî di nav girseya we de û her wiha guherîna helwesta Kurdan di mijara "biratiya gelan" de, rexne di rastiyê de ji wê yekê tê ku neteweperestiyek di dewletê de û her wiha di civakê de her ku diçe zêde dibe. Heta eger ji vê re bê gotin nijadperestî, dibe ku rasttir be. Xelk dibêje, "We dît çawa em bi cih hiştin û çûn". Gelo dibe ku guherînek di mijara biratiya gelan de çêbibe?
Tuncer Bakirhan: Na, em li ser rêyeke pir rast in. Em nabêjin "bila gel şer bikin û werin şer, gel dijminê gelên din bin". Em ne wisa ne û em partiya nirxan in. Aliyê mixetab çi qas ji me fêm dike? Wekî ku birêvebirekî Rojavayî doh gotibû, "Em ji Reqqayê fêm nekirin lê me nexwest jî fêm bikin". Ev tiştekî pir girîng e û mijar bi me ve girêdayî ye. Niha tu li Stenbolê çi dikî? Dema tu gelekî din wekî dijmin radigihînî, Kurd çawa li wir an li bajarên mezin dijîn? Divê mirov bi şaşî ji vê fêm neke. Ev hişmendiya demokratîk a ku di nav Kurdan de heye, hişmendiya neteweyî, berteka li hember xerabiyan û ew bertekên ku nîşan didin, divê wekî aliyekî neyînî neyê analîzkirin.
Rûdaw: Ma ne baştir e li şûna "biratiya gelan", bê gotin "cîrantiya gelan"?
Tuncer Bakirhan: Li tevahiya cîhanê gel bi hev re dijîn. Eger ji bo her gelekî neteweyek were avakirin, tu dibêjî "her kesî tiştekî xwe heye, de bila bibe cîranekî baş". Em bi hev re ne, ji ber vê yekê ji vê tiştek ji bo wan kesên ku cuda difikirin dernakeve. Ez ê tiştekî ji we re bibêjim: Berî vê mijarê, pirsên bi heman rengî dihatin kirin. Digotin, "Amerîka dewleteke Kurdî ava dike lê tevgera Kurd naxwaze; Îsraîl di rastiyê de amade ye dewleteke Kurdî ava bike?". Gelo ev rû dide? Li her derê, li çar aliyê Tirkiyeyê û cîhanê, xelk bi alaya Kurdî re bi alaya Îsraîlê digerî û me ev dît lê dema Kurd bi top û tiving û bombeyan rûbirûyî êrişê bû, ew dewletên ku dihat gotin dewletê ava dikin, li qadê nebûn. Di rastiyê de erêkirina êrişê, heta bi awayekî nerasterast be jî, li Parîsê derxist. Divê mirov şaşiyê neke; hişmendiya neteweyî ya Kurdan bi qîmet e lê divê em bi wan gelên ku em bi hev re dijîn re, jiyana biratî û wekheviyê biparêzin. Berevajî, dibe ku bibe sedema komkujiyekê an şer û pevçûneke ku nayê çareserkirin û bi dawî nabe.
Berteka di nav Kurdan de pêwendîdar e bi wê yekê ku pergal û desthilat tevî vê pêvajoyê gav navêjin. Pêwendîdar e bi wê yekê ku li hember nijadperestiya dijî Kurdan û zextên faşîst dengê xwe bilind nakin. Amedspor ku tenê tîmeke futbolê ye, hema hema nikare bilîze. Berteka xelkê li vir e; dema diçe bajarekî, wekî lîstika berê ku 500 kes amade bûn, Amed diçe stadyumê û rûbirûyî dirûşmên nijadperest, tekfîrî û marjînalîst dibe. Pişt re Amed vedigere û tîmeke din diçe heman bajarî û dîsa bi 500 kesî re dilîze.
Pergal bû sedema qutbûna hestî
Rûdaw: Rast e Kurd bi gelek pêkhateyên din re dijîn û ev di nav Kurdan de tiştekî xwezayî ye. Rast e hûn wekî partiya sêyemîn, xwedî hêz û girseyê ne lê dema qeyûmek tê û her tiştî dixe bin destê xwe, ti hêz di destê we de namîne; bertek jî ji bo vê ye. Ji aliyekî din ve, di vê dema dawî de ji ber komcivîna hemû Kurdan li dora Kurdayetiyê, dengvedaneke cîhanî çêbû. Ma ne baştir e Kurd di nav xwe de Kurdayetiyê bixin pêş?
Tuncer Bakirhan: Wisa ye, di rastiyê de Kurdbûn ne li paş e. Di nav me de pêkhateyên çep û sosyalîst jî hene ku hûn dizanin; Kurdbûn di nav me de ti carî li paş nemaye, çimkî zordariya li ser Kurdan pir bilez e, rojane ye û her tim li pêş e. Rewşa niha divê erk û berpirsiyariyên erênî bixe ser milên me. Mînak, divê em bibêjin: "Binêrin, ji ber ku we gav neavêt, Kurd li her derê li ser lingên xwe sekinîn. Êdî siyaseta we ya helandin û yekrengiyê, zextên we û ew siyaseta tund a ku we li her erdnîgariyekê li ser Kurdan sepandiye encam nade." Em li Dihok û Silêmaniyê fêm kirin; malaya wan ava be bi temenê xwe yê 77 salî ber bi Rojava ve. Dihok, Kerkûk, Xaneqîn û Akrêyê binêrin, ev tiştekî pir baş e. Çi qas xweş e! Bila desthilatdar lê binêrin. Çawa ku em jê dersê digirin, divê desthilatdar û birêvebirên wan welatên ku Kurd tê de dijîn, ji vir dersê wergirin. Êdî paşguhkirin, reşkirina bi navê "terorîst" û destpêkirina pêvajoyekê bi derewan û gavneavêtinê, civakê têr nakin. Eger em bi rastî demokrat bin, em ê fêm bikin ka biratiya gelan çi qas bi qîmet e.
Ez ji we dipirsim: Bi kîjan wijdanî...? Di dorpêça yekem a Kobanî de ku 15 sal berê bû, bawer bikin li vir bi hezaran ciwanên Tirk, Ereb, Çerkez, çepên sosyalîst û demokrat ên ku li zanîngehan dixwendin, jiyana xwe ji dest da. Li Pirsûsê, 35 welatiyên Tirk jiyana xwe ji dest da. Niha di vê cîhana gerdûnî de ku teknolojiya pêşketî sînor rakiriye, rastî biratî, têkoşîna hevpar û parastina nirxan e. Ji bo ku nirx bikevin warê bicihanînê, ne girîng e kî dibe an kîjan gel û netewe dibe; cîhan mezin bûye. Kes nikare xwe tenê bi gelekî an sînorekî sînordar bike. Divê têkiliya hemûyan bi hev re hebe. Peyama min bi rêya we ev e: Yekem, divê birêvebirên wan welatên ku Kurd tê de dijîn, ji van pêşhatên dawî dersê wergirin. Duyem, divê Kurd jî ji bo avakirina zemîneke ku tê de bikaribin mafên xwe yên demokratîk bi dest bixin têbikoşin. Divê em li wan welatên ku em tê de dijîn tenê bi herêmên xwe razî nebin; divê em bibin hevparê desthilatê, hevparê birêvebiriyê û beşdarî dariştina paşeroja wan cihan bibin. Divê em demokrasiyê ne tenê ji bo Kurdan, belkî bila hemû alî jê sûd wergirin. Dema em li Tirkiyeyê dibêjin zimanê zikmakî, em tenê qalî Kurdan nakin; Çerkez, Laz û gel û civakên din jî hene. Kurd wekî wan wesayîtên ku berfê paqij dikin, xwe xistiye pêş û kevirên li ber demokrasiyê û rêyan paqij dike. Ev pir bi qîmet e û bedela wê jî dide.
Lê ez ê tiştekî ji we re bibêjim: 20 sal berê ne wisa bû. Di 10 heta 15 salên borî de, ez çûme 22 heta 23 welatan. Sond dixwim, dema mirov dibêje "Kurd" an "Rojava", li cîhanê bi heyranî lê tê nêrîn.
Rûdaw: Rast e, di vê demê de serkirdeyên Herêma Kurdistanê roleke mezin girtin ser milên xwe. Me dît ku azadî çi ye; heta eger nîv-azadî be û dewlet jî nebe, me dît ku azadbûn çi wateyê dide?
Tuncer Bakirhan: Belê wisa ye. Bila vê gotinê ji min wergirin, Kurd azad e. Em nikarin bibêjin li gorî wan mafên ku pergalan dane me, em nîv an çaryek azad in. Kurd di bingeh de azad e lê desthilatdarên niha û pergal mafên Kurdan nas nakin. Yanî, em azadiya xwe bi pîvana wan napîvin. Ev şerma wan e. Di sedsala 21ê de li Tirkiyeyê nêzîkî 25 milyon Kurd hene, dibe ku zêdetir an hinekî kêmtir bin lê dema mirov vê hejmarê dibêje, neteweperest û nijadperest hêrs dibin lê ev rastiyek e û em çi bikin? Şerma sereke ya wan ew e ku çima Kurd ew welat û herêmên ku tê de dijîn wekî malaya xwe nabînin û her tim di nav tirs û dilgiraniyê de ne? Bila vê pirsê ji pergalê bikin.
Rola Ocalan a di vê pêvajoyê de
Rûdaw: Hem Birêz Mîthat Sancar û hem jî berpirsên we yên din gotine ku di vê mijara dawî ya Rojavayê Kurdistanê de, Ocalan roleke sereke lîstiye. Di rojên êriş û dorpêçan de hevdîtin bi Ocalan re hatine kirin. Gelo ti zextek ji girava Îmraliyê hebû?
Tuncer Bakirhan: Wisa ye. Di rastiyê de dema em jî çûn girava Îmraliyê, Birêz Ocalan gotinek kir ku ti carî ji bîra min naçe. Min bi xwe ev pirs jê kir û got, "Ev pêvajo dê bandoreke çawa li ser Rojava û Sûriyeyê bike?", wî çarçoveyeke pir berfireh danî û got: "Çima Kurd tenê bi herêmên xwe razî bin? Çima Sûriyeyê bi rê ve nabin û nabin hevparê birêvebiriyê?", ez niha piştî derbasbûna çend mehan, dema li îro dinêrim, fêm dikim çi hatiye gotin. Civak meyla wê li ser tiştên wisa ye. Carinan di keşûhewayeke rehet de û bi wergirtina hin tiştên "bilind" bêyî berçavgirtina nakokiyên navneteweyî û herêmî, dibe ku bikevin nav wî pergalî lê rastî tiştekî din e. Rastî ew e ku Sûriye ne tenê mulkê Şamê ye, belkî plana Brîtanyayê, pêşengiya Amerîkayê, ewlehiya Îsraîlê û berjewendiyên hêzên herêmî û hegemonîk ên din tê de hene. Ji ber vê yekê ew tiştê ku Şam bi tenê qal dike, carinan dibe ku bi temamî bersiva xwe wernegire. Binêrin, Tirkiye jî li wir e; hêzên ser bi Tirkiyeyê û ew hêzên ku Enqere piştgiriya wan dike, ew jî li wir in, li Serê Kaniyê, Efrînê û Girê Spî.
Bi kurtî, Ocalan bi mentiqeke berfireh li mijarê dinêrî. Wî dixwest Kurd li herêmên xwe ewlehiya xwe biparêzin û her wiha bibin beşek ji giştî. Ew yekbûna demokratîk tiştek e ku ji girava Îmraliyê çavkaniya xwe girtiye û îro jî em pê ve girêdayî ne, çimkî bi wê pêkhateya demografîk re, nîvê Kurdan li Heleb, Şam û cihên din ên derveyî Rojava dijîn. Divê mirov li dû çareseriyeke giştî bigere. Ji ber vê yekê, rola Ocalan li wir diyarker bû. Wekî min got, di peymana Parîsê de li ser tiştekî din hatibû fikirîn lê ew îradeya ku Ocalan li Îmraliyê danî, bi baweriya min dewlet, her wiha hêzên herêmê û hêzên hegemonîk neçar kir ku li dû formuleke nû bigerin. Di vê peymana niha de, yanî peymana 30ê Kanûna Duyem, ez nirxeke mezin dibînim, çimkî wekî hûn dizanin, di 18ê mehê de teslîmbûnek dihat sepandin û digotin "wan qir bikin û paqij bikin". Bi baweriya min, bandora Ocalan bi xurtî diyar e. Em hê neçûne dîsa lê bê guman şande diçin û tên û çûn û hatin û hevdîtin bi dewletê re heye. Ez bawer nakim ew çûn û hatina hevdîtinan qut bûbe. Di encamê de, em behsa aktorekî bi bandor dikin ku rê nîşan dide. Bi baweriya min, bandoreke erênî kiriye û di wê peymanê de kedeke mezin a wî heye.
Rûdaw: Baş e, em werin ser pêvajoya çareseriyê. Ev 1.5 sal e ew pêvajo heye lê hê ti gavek nehatiye avêtin. Devlet Bahçelî di gotara xwe ya dawî de, gotinên wekî yên di gotinên we de bûn kirin. Wisa dixuye ku êdî ti astengî nemaye, dewlet li benda çi ye û hûn li bendê ne ku di demek kurt de dewlet çi gavê bavêje?
Tuncer Bakirhan: Heta niha kesî berî me tiştek negot. Bahçelî car caran bi gotinên xwe civakê matmayî dihêle û li derveyî wê rol û erka ku dilîze daxuyaniyan dide. Me ji destpêkê ve gotiye azadî, jiyan û mercên girêdayî Birêz Ocalan. Xelk ji bo azadiya wî meşî. Me bi salan e ji bo azadkirina Serok Selahattîn, Serok Fîgen û hevalên din ên girtiyên siyasî têkoşîn kiriye. Ew bi qîmet e lê Birêz Rawîn, binêrin; di rastiyê de Bahçelî ev salek e komek tiştan dibêje ku rewşa heyî hildiweşîne lê heta îro yek ji wan jî neketiye warê bicihanînê. Ew wekî serokê mixalefetê diaxive. Demek berê bi Serokkomar Birêz Erdogan re hevdîtinek kir, yanî wî dikarîbû ew tiştê ku li ser wê kursiyê gotiye rasterast di hevdîtinê de ji Serokkomar re jî bigota, çimkî ew hevparê desthilatê ye.
Rûdaw: Gelo hûn vê jê re dibêjin?
Tuncer Bakirhan: Helbet, em di her hevdîtina xwe de vê dibêjin. Ji ber vê yekê, gotina ku hatiye gotin bi qîmet e û ew tişt rast e; li gorî erka xwe rewşa heyî hildiweşîne û ev tiştekî pir baş e. Li hemberî vî zimanî û vê pratîka nijadperest û neteweperest a ku xelkê li derve dihêle, bi baweriya min, daxuyaniyên wî dibin mertal û zexteke baş. Divê mirov heqê vê bide lê bi ti awayî gotinên wî nakevin warê bicihanînê. Em pir bêhêvî jî nînin, çimkî Sûriye her tim li pêşiya her tiştî dihat danîn. Piştî vê, Sûriye heta radeyekê li ser rêya xwe û bi dînamîkên xwe didome. Ez hêvîdar im hin tiştên ku Bahçelî nêzîkî salekê ye dibêje, bi taybetî yên pir girîng, pir bi qîmet û em jî tê de beşdar in, bibin sedema pêşhateke di nav jiyanê de.
Binêrin, bertekên herêmê jî bi gavên konkret ve girêdayî ne. Tu bi Ahmet Turk re dest digevêjî, tu bi Ahmet Ozer re wêneyan digirî. Yek ji partiyên siyasî yên herî girîng ku hikûmet li ser pêyan hiştiye MHP ye. Belê, tiştekî berçav negire; yanî dema hevparê hikûmetê û hevparê desthilatê tiştekî dibêje, gelo mirov guh lê nake?
Rûdaw: Astengî kî ye an li kû ye?
Tuncer Bakirhan: Ez wê dibêjim û min doh jî got, Birêz Bahçelî, tu gotinên baş dikî lê aliyê pêwendîdar ê vê pirsê ne em in, belkî desthilat e. Tu jî hevparê wan î, ji wan re bibêje bila bikin û divê ew wê yekê bi cih bînin. Ji ber vê yekê, dibe ku ev paşê were kirin. Helbet ev tiştên girîng in lê Tirkiye bi rastî pêwîstiya wê bi van heye; êdî divê girtiyên siyasî di zindanan de nemînin. Fermo binêrin, li tevahiya cîhanê aliyê gotûbêjan di zindanê de ye an li cihekî din e? Mînak Mandela û mînakên din ên bi vî rengî, piştî pêşhatan an berî wê, Mandela ji bo malekê veguhest û azadiya xwe bi دست xist. Êdî bila ev wekî astengî neyê dîtin. Yanî, li Tirkiyeyê dema avêtina gavan ji bo demokratîkbûnê û gihandina vê pêvajoyê bi serkeftinê hatiye. Niha dema wê ye ku em berhema wan gotinên baş ên ku heta doh dihatin kirin, li ser zemîna pratîkê biafirînin. Em vê dibînin û dîsa rola xwe ya avaker dilîzin. Ji bo ku hikûmet di mijara demokratîkbûnê, çareserkirina pirsgirêka Kurdan û derxistina yasayên taybet de di zûtirîn dem de gav biavêje em têkoşîna xwe dikin. DEM Partî li vir roleke avaker dilîze.
Rûdaw: Mehmet Uçum, şêwirmendê Serokkomar, di gotara xwe ya dawî de çend tişt gotin. Em dibînin ku Kurd hîn jî wekî beşek ji Tirkan tên hesibandin û pêvajo jî li ser bingeha vê têgihiştinê bi rê ve diçe. Gelo nêrîna dewletê jî hîn bi vî awayî ye?
Tuncer Bakirhan: Bi vî awayî ye; em nikarin bi nêrîna gotinên van burokratan helwesta xwe diyar bikin. Yanî, ew tiştê ku burokratek dibêje pir ne girîng e û aliyê pêwendîdar ê me desthilat bi xwe ye. Aliyê pêwendîdar ê Birêz Ocalan jî dewlet e, ku desthilatê jî di nav xwe de dihewîne. Car caran hin nûner û endamên partiyên siyasî jî gotinên tund dikin. Em nikarin bibêjin, "Kîjan burokratî çi gotiye, bila em li ser wê siyaset û zimanê xwe biguherînin". Ev burokratên nifşê nû, hay ji têkiliya dîrokî ya di navbera Tirk û Kurdan de nînin. Ji ber ku bi têgihiştineke teng û di çarçoveya înkar, redkirin û Tirkkirina Kurdan de hatine perwerdekirin, van rastiyan nizanin. Bira can, Kurd Kurd e û divê tu wisa qebûl bikî. Mafên wî ji ber Kurdbûna wî çi ne? Divê tu wan mafan bidî wî. Mijar wisa ye û ne hewce ye mirov pir dirêj bike. Her tim ji me re dibêjin Tirkî zimanê fermî ye. Bira can, em jî dibêjin zimanê fermî Tirkî ye. Beyanî baş! Wallahî burokrat, te çi tiştekî girîng got? Mîna ku me nû ew bihîstibe! Ji ber vê yekê, bila kes tiştên nû ji me re eşkere neke û gefan jî li me nexwe. Kurd Kurd e û dixwaze bibe welatiyekî wekhev û azad ê vî welatî. Mijar bi vê sadetiyê ye.
Rûdaw: Dewleta Tirk gelek xetên sor hene ku her tim qalî wan dike. Baş e, xetên we yên sor çi ne ku eger neyên bicihanîn, pêvajo bi ser nakeve? Em dizanin azadiya Ocalan û berdana girtiyên siyasî xetên we yên sor in, ji bilî wan çi heye ku hûn difikirin mercê sereke ye?
Tuncer Bakirhan: Rast e, ew xalên ku we qal kirin, çend mijarên din jî bi xwe re tînin ku divê werin bicihanîn. Pêwîst e li Tirkiyeyê pênaseyeke berfireh a welatîbûnê hebe. Wekî min got, em hemû ne Tirk in. Eger Komara Tirkiyeyê tenê komara Tirkan bûya, dê bigotana "Komara Tirkan". Ji ber vê yekê pêwîst e miameleyeke ku vê mozaîkê di nav xwe de bihewîne hebe. Ev jî ne tenê bi pênaseya welatîbûnê û dîrokê ve girêdayî ye, belkî bi edebiyat û çandê ve jî girêdayî ye. Çima divê zarokên me kesayetiyên navdar ên dîroka Kurdan û wêje û çanda wê nas nekin? Ev dewlemendî ye.
Tê gotin di nav Kurdan de şikestineke hestî nîne; çawa nîne? Dema tu cara sêyem qeyûmê li ser îradeya xelkê Sêrtê disepînî û talayan dikî, gelo tu difikirî ku Kurd dê ji te re çepikan lêxin? Na, belkî şikestineke hestî ya mezin rû dide, ku encamên wê gihîştine vir. Ez qalî wê dikim; Kurd dixwaze li bajarên xwe birêvebirên xwe hilbijêre. Gelo me gendelî kiriye, dizî kiriye, an ji sînorên yasayî derketine? Na. Lewma dema tu bi dilê xwe qeyûm datînî, tu hestê wî xelkî birîndar dikî û rik û kîna wan li hember xwe zêde dikî.
Wekî min got; azadiya ziman, demokrasî, pênaseya nû ya welatîbûnê û azadkirina girtiyên siyasî, Tirkiyeyê digihînin keşûhewayeke aram û aştîxwaz ku kesî bawer nedikir; welatekî ku hemû welatiyên wî ji bo pêşketin û demokrasiyê têbikoşin. Heta sedema krîza aborî ya Tirkiyeyê jî her bi van mijaran ve girêdayî ye.
Rûdaw: We qala qutbûneke hestî kiribû. Em wekî Kurd hemû wê qutbûnê dibînin û hîs dikin. Rast e qutbûnek heye. Li hemberî vê qutbûna hestî ya di nav girseya we de hûn çi zehmetiyê dibînin? Ji ber ku erka sererastkirina wê qutbûnê jî dikeve ser milên we. Li hemberî vê rewşê hûn çi metirsî û pirsgirêkê dibînin?
Tuncer Bakirhan: Niha bi vî awayî ye; ew bingehên ku em diparêzin rast in lê ji ber wan siyasetên ku pergalê sepandiye, girseya me berteka xwe li hember me jî nîşan dide û dibêje: "Salek e bi awayekî yekalî gav tên avêtin, çima desthilat gav navêje?". Ev jî pirsgirêka pergal û desthilatê bi xwe ye. Yanî, eger tu zextê li ser DEM Partiyê çêbikî, girse bi wî awayî diqete û dûr dikeve. Ji ber vê yekê ez vê dibêjim: Qutbûneke hestî heye lê wekî min berê jî got, ev dikare were sererastkirin. Eger tu berfireh-bîr û demokrat bî, eger tu wan siyasetên sepandî di pratîkê de di zûtirîn dem de rast bikî, eger tu maf û yasaya Kurdan di nav rêziknameyên destûrê de bi cih bikî, çima divê ew qutbûna hestî çêbibe? Em dibêjin Tirkiye malaya me ye, bila bi rastî bibe malaya me. Em dixwazin ewlehiya me hebe. Gelo daxwazeke ji vê bêsûctir û rewatir heye? Ji ber vê yekê, eger qutbûnek hebe, sedema wê ne em û siyasetên me ne, belkî siyasetên desthilatê ne, ku dijî Kurdan e. Bila ew hinekî li xwe binêrin. Em di her pêvajoyê de li xwe dinêrin, xwe rexne dikin û pêvajoyê ji serî ve dinirxînin.
Tişta herî hêsan ew e ku ez ji te re bibêjim, ez di ciwaniya xwe de werzişvan bûm û di tîma basketbolê de lîstiye. Têkiliya min bi werzişê re heye, wekî tenîsa masê û çendên din. Ji ber ku Qers bajarekî bi berf û sar bû, têkiliya min bi werzişê re hebû. Di heman demê de ez alîgirekî futbolê me. Dema derfeta min hebe, ez li lîstikên futbolê yên cîhanê û Tirkiyeyê dinêrim. Dema ez li lîstikên Amedsporê dinêrim ez qutbûneke mezin di hundirê xwe de dibînim, çimkî wekî ku hêzeke dijmin hatibe pê re miamele tê kirin.
Rûdaw: Ez tiştekî bibêjim; ez ji dema serokatiya we ya di DEHPê de şopandina karên we dikim. Hûn 35 sal in bi awayekî pîşeyî di nav siyasetê de ne; we şaredarî kir, parlamanterî û hevserokatî kir lê di wan 35 salan de hûn heman tiştî ducare dikin?
Tuncer Bakirhan: Pir rast e. Te tiştek got ku pir li cihê xwe ye. Ez di rastiyê de 35 sal in di nav siyasetê de me. Belê, ji ciwaniya HADEPê heta îro min serokatiya bajarên partiya xwe kiriye, yanî karek nîne ku min nekiribe. Dema ez di nav şaxên ciwanan de bûm, ev der jêrzemîn bû; cihekî bê hewa û bê pace bû. Em li vir radizan ji ber kêmasiya derfetan. Di vê jêrzemînê de gelek ji wan hevalên ku em bi hev re diman niha nemane. Gelek ji birêvebirên me bûn qurbaniyên tawanên kiryar nediyar. Bawer bikin, ji roja yekem ku em ji van jêrzemînan derketin heta niha, em di rastiyê de heman tiştî dibêjin. Tu rast dibêjî; ew tiştên ku em dibêjin, ne komek ramanên kevn û rizyayî ne. Demokrasî, biratî û jiyaneke wekhev û mirovane ya welatiyan li ser zemîneke demokratîk ji bo her kesî pêwîst in.
Carinan wekî min got û ji bo ku bibe bersiva pirsa te, dema ez li lîstikên Amedsporê dinêrim ez jî pir nerehet dibim, moralê xwe winda dikim û aciz dibim. Ne tenê ji ber têkçûn an serkeftinê, belkî gelo ev ne erka vê desthilatê ye? Gelo Federasyona Futbolê nikare li hemberî vê helwesta nijadperest a ku li hember Amedsporê tê kirin biryarekê bide? Desthilat di vî warî de nabêje: "Bira can, ev zarokên welatê me ne; bavê wan bacê dide, zarokên wan dixwînin û diçin leşkeriyê. Sibe eger rewşeke xirab çêbibe, em bi hev re ne û yek in". Tevî hemû van tiştan, wekî kesekî ku ji van jêrzemînan derketiye, bi piştgiriya Xwedê em ê vê pêvajoyê bigihînin serkeftinê. Hemûyan dît ku înkar û redkirina Kurdan ti wateya wê nîne.
Niha dema wê ye ku Kurd li Tirkiyeyê mafên xwe yên demokratîk bi dest bixin û mafên xwe bixin bin parastina yasayî û destûrî. Bi alîkariya Xwedê, zarokên me dê di wê rewşê de nejîn ku em tê de jiyan. Ez dibêjim bila zarokê ti kesî wisa nejî. Em bi hêvî ne û em têdikoşin. Rast e zehmetî hene lê em hewl didin zehmetiyan derbas bikin. Ez sê caran ji bo demeke dirêj di zindanê de mame; wisa lê nenêrin, me gelek tişt dîtî ye. Dûrxistin, belê ez di 10 zindanên cuda de mame û hatime îşkencekirin. Eger em qalî van tiştan bikin rojek têrê nake. Bi hemû van re, binêrin, we got û ez pir baş fêm dikim hûn çi dibêjin; em hê jî bi israr daxwaza jiyana hevpar, bihevrebûn, komareke demokratîk û welatîbûna wekhev di çarçoveya komareke demokratîk a hevpar de dikin. Bila hinek rêz li vê hestê bê girtin û jê bê fêmkirin.
Spasî ji bo serkirdeyên Herêma Kurdistanê
Rûdaw: Di wê dema ku Rojavayê Kurdistanê rûbirûyî dorpêç û êrişan bû, berpirs, medya û xelkê Başûrê Kurdistanê helwesteke mezin nîşan da. Bi taybetî berpirsên Herêma Kurdistanê roleke girîng lîst û bandora wê di asta cîhanî de derket holê. Peyama we derbarê vê mijarê de çi ye?
Tuncer Bakirhan: Min li Amedê jî di yek ji çalayakiyên me yên dawî de, ku ez bawer im hûn jî amade bûn, di gotara xwe de bersiva vê pirsê da. Min yek bi yek spasiya hemû serkirdeyên Kurd kiriye ji ber wê piştgirî û hevkariya ku ji hemû bajarên Kurdistanê pêşkêş kirine. Her wiha min spasiya gelê xwe jî kiriye. Ev pir girîng û erênî ye û pêwîst e mirov li ser didome be. Ev çi peyamê digihîne? Mînak, dema li Kerkûkê stemek li Kurdan tê kirin, pêwîst e mirov bibêje, "Ev stem e û divê bisekine". Eger desthilata wî jî hebe divê di warê dîplomasiyê de jî bi kar bîne. Van helwestan girîng in û cihê dilxweşiyê ne. Ev yekrêziya Kurdan a vê dawiyê û helwest û bertekên wan ên hevpar pir bi nirx in û divê ti dewlet jê netirse.
Ez berî her kesî spasiya birêzan Mesûd Barzanî û Nêçîrvan Barzanî dikim. Spasiya Bafil Talebanî dikim ku ji destpêkê ve bi me re bûn. Her wiha spasiya serok, pêşeng û rêberên Kurd li Îranê û ew rewşenbîr, karsaz û kedkarên Kurd ên Ewropayê dikim ku bi salan e li wir dijîn û dibe ku em wan nas bikin an na.
Ji vir silav, hezkirin û rêzên xwe pêşkêşî hemû wan xwişk û birayên xwe dikim ku li her cihê cîhanê ne û temaşevanên Rûdawê ne. Ew tiştê ku me li ser pêyan dihêle û mafên me misoger dike, ew hesta hevpar e ku me nîşan da. Pêwîst e ev ramana hevpar didome be, çimkî pir bi nirx e. Careke din silav, rêz û hezkirina xwe ji bo hemû aliyan re dişînim.
Şîrove
Bi mêvanî şîroveyekê binivîse an jî têkeve hesabê xwe da ku malperê bi awayekî yeksertir û berfirehtir bi kar bînî
Şîroveyekê binivîse