غولامزادە بۆ رووداو: دانوستاندنمان نییە لەگەڵ ئەمریکا و ئێران مەرجی هەن بۆ دانوستاندن

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران لە هەڤپەیڤینێکی ڤیدیۆییدا لە تارانەوە بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند، لایەنی ئەمریکی بۆ گفتوگۆ رژد نییە و لێدوانەکانی ئەم دواییەی ئەمریکاشی وەک هەوڵێک بۆ کۆنترۆڵکردنی بازاڕەکان ناوبرد، نەک هەنگاوێکی راستەقینە بۆ ئاشتی.

 

غولامزادە گوتی: "نزیکەی هەموو رۆژێک هێرش دەکرێتە سەر تاران و شارەکانی دیکە." ئاماژەی بەوەش کرد کە لەم دواییانەدا بۆردوومانەکان زیاتر ناوچە سڤیلنشینەکانیان کردووەتە ئامانج، چونکە "دووژمن لیستی ئامانجەکانی نەماوە." هەروەها رایگەیاند کە ئامانجی هێرشەکان ترساندنی خەڵک و لاوازکردنی پاڵپشتییە بۆ حکومەت، بەڵام لەبری ئەوە ئێرانییەکانی یەکخستووە، کە هەموو شەوێک گردبوونەوەی جەماوەری و کاروانی ئۆتۆمبێل بۆ پاڵپشتیکردن لە کۆماری ئیسلامی رێکدەخەن.

 

غولامزادە ئەو راپۆرتانەی رەتکردەوە کە باس لە هەبوونی دانوستاندن دەکەن، لەوانەش ئەو دەنگۆیانەی دوای لێدوانەکانی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا بڵاوبوونەوە. 

 

دیپلۆماتە ئێرانییەکە بە رووداوی گوت، عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران و سەرچاوەکانی دیکەش پشتڕاستیان کردووەتەوە کە هیچ گفتوگۆیەک نەکراوە، تەنیا چەند پەیامێک لە رێگەی وڵاتانی سێیەمەوە گەیێندراون و ئێرانیش لە وەڵامدا مەرجەکانی خۆی دووپات کردووەتەوە.

 

ئەو بەرپرسە گوتی: "ئێران مەرجەکانی خۆی خستووەتەڕوو. پێشمەرجەکانی ئێران لەسەر مێزن." 5 داواکارییە سەرەکییەکەش بریتین لە:

 

1. قەرەبووکردنەوەی ئەو زیانانەی بەهۆی هێرشەکانەوە کەوتوونەتەوە.

2. راگرتنی دەستبەجێی تیرۆرکردنی بەرپرسانی ئێران.

3. کۆتاییهێنان بە گرژی و ململانێکان لە هەموو بەرەکاندا، لەوانەش لە لوبنان، عێراق و شوێنەکانی دیکە.

4. ناساندنی "چوارچێوەیەکی نوێ" بۆ تەنگەی هورمز کە دان بە باڵادەستی و سەروەریی ئێراندا بنێت.

5. هەڵگرتنی سەرجەم سزاکانی ئەمریکا لەسەر ئێران.

 

غولامزادە جەختی لەوە کردەوە کە ئەم مەرجانە بۆ کۆتاییهێنانێکی هەمیشەیین بە جەنگ، نەک تەنیا ئاگربەستێکی کاتی، بۆ ئەوەی رێگری لە هێرشی داهاتوو بکرێت. هەروەها ئاشکرای کرد کە ئێران پێشتر پێشنیازە 15 خاڵییەکەی ئەمریکای رەتکردووەتەوە.

 

 

سەبارەت بەو دەنگۆیانەی کە گوایە ئێران داوای دانوستانی لەگەڵ جەی دی ڤانس، جێگری سەرۆکی ئەمریکا کردووە یان داوای گۆڕینی هەندێک نێردەی ئەمریکی کردووە، غولامزادە ئەو قسانەی رەتکردەوە و بە تاکتیكێکی ئەمریکای ناوبرد بۆ دۆزینەوەی شوێنەکەی محەممەد باقر قالیباف، سەرۆکی پەرلەمانی ئێران، بە مەبەستی بەئامانجگرتنی. ئەو گوتی ئێران هیچ داواکارییەکی لەو شێوەیەی نەکردووە و هەبوونی هەر دانوستاندنێک رەتدەکاتەوە.

 

لەبارەی پرۆسەی بڕیاردانەوە، روونیکردەوە کە ئەنجوومەنی باڵای ئاسایشی نیشتمانیی ئێران، کە سەرۆکی دەسەڵاتە سەرەکییەکان، وەزیری دەرەوە و کەسایەتییە باڵاکانی دیکە لەخۆدەگرێت، مامەڵە لەگەڵ ئەم پرسانە دەکات و بڕیاری کۆتاییش بەپێی دەستوور لەلایەن ئایەتوڵڵا عەلی خامنەیی، رێبەری باڵای ئێرانەوە پەسەند دەکرێت.

 

سەبارەت بە ئەگەری هەڵکشانی گرژییەکان، غولامزادە هۆشداریدا لە هەوڵەکانی ئەمریکا و ئیسرائیل بۆ بەدەستهێنانی "دەستکەوت" دوای ئەوەی نەیانتوانی دەسەڵاتی ئێران بڕووخێنن یان ئامانجەکانی دیکەیان بپێکن، جگە لە کوشتنی چەند سەرکردەیەک.

 

ئەو گوتی، ئێران "پێشوازی" لە هەر هێرشێکی زەوینی دەکات و باسی لەوە کرد کە هێزەکانی ئێران "ئەزموونێکی زۆریان" لەو جۆرە شەڕانەدا هەیە و "زیانێکی زۆر" بە هێزەکانی ئەمریکا دەگەیێنن. هەروەها گوتی، ئەگەر رێککەوتنێک بکرێت، دەبێت هەموو بەرەکان بگرێتەوە، لەوانەش حیزبوڵڵا لە لوبنان؛ هەر هێرشێکی نوێی ئیسرائیل بە پێشێلکاری هەژمار دەکرێت و وەڵامی ئێرانی لێ دەکەوێتەوە.

 

غولامزادە سوپاسی ئەو وڵاتانەی کرد کە هەوڵی نێوەندگیری دەدەن، لەوانە پاکستان، تورکیا، میسر و هەرێمی کوردستان، بۆ هاوکارییەکانیان و رەتکردنەوەی بەشداریکردنیان لە هێرشەکانی سەر ئێران. تیشکی خستە سەر بەرژەوەندییە ئەمنییە هاوبەشەکانی نێوان ئێران، عێراق و هەرێمی کوردستان، و رایگەیاند، "تاران ئەو دراوسێیانەی لەبیر ناچێت کە هاوکار بوون" و لە قۆناخی دوای جەنگ و لە "رۆژهەڵاتی نێوەڕاستی نوێ"ـدا پەیوەندییەکانی لەگەڵیان قووڵتر دەکاتەوە.

 

 

لەبارەی قۆناخی دوای رێککەوتنەوە، گوتی، ئێران تەنیا داوای قەرەبوو لە ئەمریکا و ئیسرائیل ناکات، بەڵکو لەو وڵاتە عەرەبییانەش کە یارمەتییان داون. بە هەڵگرتنی سزاکان و بەدەستهێنانی داهاتی نوێ لە تەنگەی هورمزەوە، ئێران ئابوورییەکەی بنیات دەنێتەوە، لە هەمان کاتدا جیاوازی دەکات لە پەیوەندییەکانی لەگەڵ دراوسێکانیدا لەسەر بنەمای هەڵوێستیان لە کاتی ململانێکاندا؛ ئەوانەی هاوکار بوون پاداشت دەکرێن و ئەوانەش کە دژایەتییان کردوون، بە شێوەیەکی جیاواز مامەڵەیان لەگەڵ دەکرێت.

 

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: زۆر سوپاس بۆ میوانداریکردنم. راستییەکی ئێمە نزیکەی هەموو رۆژێک رووبەڕووی هێرش دەبینەوە بۆ سەر تاران و شارەکانی دیکەی وڵات. چەند رۆژی رابردوو، دەتوانم بڵێم هەفتەی رابردوو، زۆربەی بۆردوومانەکان بۆ سەر ناوچە سڤیلنشینەکان بوون، چونکە دووژمن لیستی ئامانجەکانی نەماوە. هیچ باڵەخانەیەکی دیاریکراویان نییە بۆ لێدان، بۆیە خەڵکی سڤیل دەکەنە ئامانج بۆ ئەوەی بیانترسێنن و رێگری بکەن لە پاڵپشتیکردنیان بۆ حکومەت. بۆیە هێرش دەکەن و هەوڵ دەدەن ژمارەی قوربانییان و زیانلێکەوتووانی جەنگ زیاد بکەن بۆ ئەوەی گوشار بخەنە سەر ئێران. بەڵام ئەوە سەری نەگرتووە، بەڵکو ئێرانییەکان زیاتر هاندەدرێن بۆ ئەوەی بێنە سەر شەقامەکان، پاڵپشتیی حکومەت بکەن، شەڕی دووژمن بکەن و یەکڕیزیی زیاتر دژی دووژمن نیشان بدەن. بەڵام بە گشتی، کەشەکە بەم شێوەیەیە: هەموو شەوێک بۆردوومانمان هەیە، خەڵک هێشتا لە گۆڕەپانە سەرەکییەکان کۆدەبنەوە و دروشم دژی دووژمنان دەڵێنەوە و پاڵپشتی لە کۆماری ئیسلامی دەکەن، دوای ئەوەش، کاروانی ئۆتۆمبێلی خەڵکمان هەیە کە بە گەڕەک و شەقامەکاندا دەسوڕێنەوە و ئاڵا بەرز دەکەنەوە یان دروشم دژی دووژمنان دەڵێنەوە. نزیکەی 4 هەفتەی رابردوو هەر بەم شێوەیە بووە، هەموو شەوێک خەڵک ئەمە دەکەن و گردبوونەوەی جەماوەریی گەورە لە سەرتاسەری شاری تاران بەڕێوەدەچێت. بێگومان لە شارەکانی دیکەش بە زۆری یەک شوێن هەیە بۆ کۆبوونەوە کە ئەمەی تێدا روودەدات. هەموو شارێک ئەوە دەکات و خەڵک هەوڵ دەدەن بەشدار بن و بە جۆرێک لە جۆرەکان پاڵپشتیی خۆیان نیشان بدەن.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: راستییەکەی ئەوە ئەمریکییەکانن کە ئامادە نین بۆ دانوستاندن. ئێران لە دانوستاندندا بوو لەگەڵ ئەمریکییەکان لە هەردوو ئەو کاتەی کە هێرشی کرایە سەر. بۆیە ئیدی هیچ زەوینەیەک بۆ دانوستاندن و گفتوگۆ نەماوەتەوە چونکە ئەوان هێرش دەکەنە سەر ئێران. ئەوان دەست لە هێرشەکان هەڵناگرن و هێشتا هەوڵی تیرۆرکردنی بەرپرسان دەدەن، هەروەها ئەمریکییەکان لە دانوستانەکاندا رژد نین. تەنانەت ئەوەی سەرۆک ترەمپیش چەند رۆژێک لەمەوپێش لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بڵاویکردەوە، بۆ کۆنترۆڵکردنی نرخی بازاڕ بوو. لەسەر بنەمای راستییەکان نەبوو و هیچ گفتوگۆیەک لە نێوان ئێران و ئەمریکادا نەبوو، ئەو تەنیا درۆیەکی کرد بۆ کۆنترۆڵکردنی نرخی نەوت و بازاڕ لە کاژێرەکانی سەرەتای هەفتەدا و بە سەرکەوتووییش توانی کۆنترۆڵی بکات. ئەو کات دەکرێت بۆ ئەوەی هێرشی زیاتر بکات و هێزی زەوینی لە ئێران داببەزێنێت، ئەو لە راستیدا کاتی دەکڕی بۆ ئەوەی هێزەکانیان بگەنە ناوچەکە. کەواتە، لەبەر ئەوەی ئەمە لایەنی ئەمریکییە کە بەدوای گفتوگۆدا ناگەڕێت و تەنانەت ئەگەر بێنە سەر مێزی گفتوگۆش تەنیا دەیانەوێت ئەوە بسەپێنن کە خۆیان دەیانەوێت، ئێران ئامادە نییە گفتوگۆ بکات و بچێتە نێو دانوستاندنێکی لەو شێوەیەوە. بەڵام ئێران مەرجەکانی خۆی خستووەتەڕوو. پێشمەرجەکانی ئێران لەسەر مێزن. ئەو 5 خاڵە بەشە سەرەکییەکانن: قەرەبووکردنەوە، وەستاندنی تیرۆرکردنی کەسایەتییەکان، کۆتاییهێنان بە گرژییەکان لە هەموو بەرەکاندا نەک تەنیا ئێران، ناساندنی چوارچێوەیەکی نوێ بۆ تەنگەی هورمز و هەڵگرتنی سەرجەم سزاکانی ئەمریکا لەسەر ئێران. ئەمانە پێشمەرجەکانی ئێرانن بۆ چوونە سەر مێزی گفتوگۆ بە مەبەستی کۆتاییهێنان بە جەنگ. نەک بۆ ئاگربەست؛ لە روانگەی ئێرانەوە دەبێت جەنگ کۆتایی بێت بۆ ئەوەی لە داهاتوودا هێرشێکی دیکەی هاوشێوەی ئەمە روونەدات و ببێتە کۆتاییهێنان بە هەر ململانێیەک.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: شەوی رابردوو بەڕێز عێراقچی هەڤپەیڤینێکی هەبوو و ئەوەی پشتڕاستکردەوە، من سەرچاوەی خۆشم هەیە و هەموویان ئەوە پشتڕاست دەکەنەوە کە هیچ دانوستاندنێک لە نێوان ئێران و ئەمریکادا نەبووە. ئەوان لە رێگەی چەند وڵاتێکەوە هەندێک پەیامیان ناردووە. ئەمە تەنیا گەیاندنی پەیامە بە ئێران، ئێرانیش هەمان وەڵامی داوەتەوە: کە ئێران هیچ دانوستاندنێکی ناوێت، ئێران پێشمەرجەکانی هەیە و دەیەوێت لەسەر بنەمای ئەو مەرجانە کۆتایی بە جەنگ بهێنرێت. هەر کاتێک ئەمریکییەکان بۆ ئەوە ئامادە بوون، دەتوانن هەنگاو بنێنە پێشەوە و ئێمەش دەتوانین بیری لێ بکەینەوە. بەڵام هیچ شتێک نەبووە کە بتوانیت بە هیچ شێوەیەک ناوی لێ بنێیت گفتوگۆ یان دانوستاندن.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: پاکستان یەکێکە لەو وڵاتانەی کە هەوڵی نێوەندگیری داوە بۆ کەمکردنەوەی، یان لە راستیدا وەستاندنی پێشێلکاری و ململانێکان. بەڵام بەهۆی لایەنی ئەمریکییەوە سەرکەوتوو نابێت. پاکستان هەوڵێکی زۆر باش دەدات بۆ ئەو مەبەستە. وڵاتانی دیکەش بەشدار بوون و هەوڵی نێوەندگیرییان داوە. بەڵام وەک گوتم، کێشەکە لە لایەنی ئەمریکییەوەیە. لە روانگەی ئێرانەوە، ئێران سوپاسگوزاری هەر وڵاتێکە کە یارمەتیی ئێران بدات یان هەوڵی چارەسەرکردنی دۆخەکە بدات. یان هەر کەسێک کە پشتیوانیی ئێران بکات، لە راستیدا لەلایەن ئێرانەوە جێگەی ستایشە. بەڵام ئەمە بەو واتایە نایەت کە ئێران لە هەڵوێستەکەی پاشگەز دەبێتەوە یان قبووڵی هیچ گفتوگۆیەک دەکات. ئێران سوپاسگوزاری پاکستان، تورکیا و میسرە کە هەوڵی ئەو کارە دەدەن. تەنانەت ئێران زۆر سوپاسگوزاری هەرێمی کوردستانی عێراق بووە کە لە رووی ئەمنییەوە زۆر هاوکار بووە لەگەڵ کۆماری ئیسلامی. بۆیە ئێران سوپاسی ئەو دراوسێیانە دەکات، بەڵام ئەگەر بتەوێت رژد و واقیعیانە بیت، دانوستانەکان لەلایەن ئەمریکییەکانەوە راگیراون.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: لە بنەڕەتدا وەک گوتم، ئێران رەتی کردووەتەوە هیچ گفتوگۆیەک هەبێت. ئەوان ئەو بابەتەیان وروژاندووە چونکە دەیانەوێت شوێنی سەرۆکی پەرلەمان، بەڕێز قالیباف بدۆزنەوە. بۆیە باسی دانوستاندنی ئاست باڵایان کردووە. یەکەم، ئەوان دەزانن کە ویتکۆف و کۆشنەر لە گەڕەکانی پێشووی گفتوگۆکاندا شکستیان هێنا و تێنەگەیشتن ئێران چی خستووەتە سەر مێزەکە. وەزیری دەرەوەی عومان باسی لەوە کرد کە پاکێجێکی باش لەلایەن لایەنی ئێرانییەوە لە کاتی گفتوگۆ ئەتۆمییەکاندا پێشنیاز کرا، بەڵام ئەوان نەیانزانی چ شتێکی باشە و رەتیان کردەوە. بۆیە بەهۆی ئاستی خراپی ویتکۆف و کۆشنەرەوە، زۆر روونە کە ئەمریکییەکان خۆیان نایانەوێت ئەوان بمێنن. بەڵام ئەو کارە دەکەن. بۆیە وا پیشانی دەدەن کە ئێرانییەکان داوای ئەوەیان کردووە. بەڵام ئێران داوای هیچ دانوستاندنێکی نەکردووە و داوای نەکردووە هیچ کەسێک لەسەر مێزەکە بێت. ئەوان جەی دی ڤانسیان پێشنیاز کردووە و دەیانەوێت بەڕێز قالیباف ئامادە بێت چونکە دەیانەوێت تیرۆری بکەن. ئەمە رێگەیەکی باشە کە هەوڵی بەدواداچوون و دۆزینەوەی شوێنەکەی دەدەن بۆ ئەوەی تیرۆری بکەن. هیچ داواکارییەک لەلایەن ئێرانەوە لەسەر ئەو بابەتە نییە.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: ئێران پێشتر ئەو 15 خاڵەی رەتکردووەتەوە کە لەلایەن ئەمریکییەکانەوە پێشنیاز کرابوون. بۆیە بە فەرمی، دەتوانیت وەک نەخێرێکی لایەنی ئێرانی هەژماری بکەیت. 

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: بەپێی دەستوور، ئێمە ئەنجوومەنی باڵای ئاسایشی نیشتمانیمان هەیە کە بەرزترین دامەزراوەیە و بەرپرسە لە پرسەکانی سیاسەتی دەرەوە و ئاسایش. بێگومان سەرۆکی هەر سێ دەسەڵاتەکە ئەندامن لەو ئەنجوومەنەدا، هەروەها پەرلەمان، وەزیری دەرەوە، حکومەت و هەموو شتێکمان هەیە. بێگومان رێبەری باڵاشمان هەیە. بۆیە لەسەر بنەمای دەستوور، هەموو ئەم کەسایەتییانە کاری خۆیان دەکەن و بڕیارە سەرەکییەکان لەلایەن ئەنجوومەنەکەوە دەدرێن و لەلایەن رێبەری باڵاوە پەسەند دەکرێن. بۆیە ئەگەر بڕیار بێت کۆتایی بە جەنگ بهێنرێت، یان ئەگەر بڕیار بێت هەر رێککەوتنێک بکرێت، ئەوە لەسەر بنەمای بڕیاری ئەنجوومەنی باڵای ئاسایشی نیشتمانی دەبێت و رێبەری باڵاش پەسندی دەکات.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: 5 خاڵ هەن کە باسیان لێوە کراوە. روونە. یەکەم، کۆتاییهێنان بە تیرۆر و کوشتنی سەرکردەکان، کۆتاییهێنان بە ململانێکان نەک تەنیا لە ئێران بەڵکو لە لوبنان، عێراق و هەر شوێنێکی دیکە کە کەوتوونەتە بەر هێرش. قەرەبووکردنەوەی ئەو زیانانەی بەر ئێران کەوتوون. هەڵگرتنی سەرجەم سزاکانی ئەمریکا لەسەر ئێران. خاڵی 5 بریتییە لە ناساندنی چوارچێوەیەکی نوێ بۆ تەنگەی هورمز وەک نیشاندانی باڵادەستیی ئێران بەسەر تەنگەکەدا.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: بۆ ئێستا پێشبینیی پەرەسەندنی زیاتر دەکەم، چونکە یەکەم، ئەمریکییەکان نایانەوێت قبووڵی بکەن کە شکستیان هێناوە و تێکشکاون. ئەوان چانسی خۆیان تاقی دکەنەوە چونکە جگە لە تیرۆرکردنی ئایەتوڵڵا خامنەیی هیچ دەستکەوتێکی دیکەیان نەبووە، هیچ کام لەو ئامانجانەیان نەپێکاوە کە باسیان دەکرد، وەک گۆڕینی رژێم و هەموو شتەکانی دیکە. بۆیە ئەمریکییەکان هەوڵ دەدەن رێگەیەک بۆ دەرچوون لەم دۆخە بدۆزنەوە و بۆ ئەوەش پێویستیان بە جۆرێک لە دەستکەوت هەیە. بۆ ئەو مەبەستەش، سەرۆک ترەمپ و نەتەنیاهووی پاشکۆی، هەوڵ دەدەن هەرچی لە توانایاندایە بیکەن، بەڵکو بتوانن شتێک بەدەستبهێنن. ئێستا دەیانەوێت هێزی زەوینی بنێرن، بۆیە ئەگەر هێز رەوانەی شەڕی زەوینی بکەن، ئەوا دەبێتە هەڵکشانێکی جیدی. بێگومان ئێرانیش پێشوازی لەوە دەکات. رەنگە بزانن کە ئێرانییەکان چەندە لە شەڕی زەوینیدا باشن و ئێرانییەکان چەندە رژد و بەئەزموونن. ئێمە لە قۆناخێکدا شانبەشانی یەکدی دژی گرووپە تیرۆریستییەکان جەنگاوین. بۆیە ئێران لە راستیدا پێشوازی دەکات ئەگەر ئەمریکییەکان بوێریی ئەوە بکەن پێ بنێنە سەر خاکی ئێران. ئەوکات قوربانییەکی زۆر و زیانێکی زۆر بەر ئەمریکییەکان دەکەوێت، هەروەها رەنگە دوای ئەوە – دوای ئەم هەڵکشانە – بینەری کەمبوونەوەی گرژییەکان بین، دوای ئەوەی ئەمریکییەکان تێدەگەن کە نەیانتوانیوە هیچ پێشکەوتنێک بەدەستبهێنن و هەڵەیەکی گەورەیان کردووە کە هێرشی زەمینییان دژی ئێران ئەنجامداوە.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: وەک ئاماژەم پێکرد، یەکێک لەو مەرجانەی ئێران خستوویەتەڕوو کۆتاییهێنانە بە ململانێکان لە هەموو بەرەکاندا. بۆیە لوبنان و حیزبوڵڵاش دەگرێتەوە. بۆیە ئەگەر ئیسرائیلییەکان بیانەوێت دووبارە هێرش بکەنە سەر حیزبوڵڵا، ئەوا ئەمە پێشێلکردنی رێککەوتنە چاوەڕوانکراوەکە دەبێت و ئەوکات ئێران وەڵامی ئەوە دەداتەوە و بە سروشتی کاردانەوەی دەبێت. بۆیە پێویستە هەموو گرژییەکانی ناوچەکە بوەستێنرێن بۆ ئەوەی رەنگە لەو کاتەدا ناوچەکە بتوانێت خاڵێکی ئاشتی و سەقامگیری بەخۆیەوە ببینێت.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: بە چوارچێوە نوێیەکەی پەیوەست بە تەنگەی هورمزەوە، پێگەی ئێران لە ناوچەکەدا جیاواز دەبێت لە رابردوو. ئێران پێویستە جۆرێک لە باڵادەستی و دەسەڵات لە ناوچەکەدا نیشان بدات، هەر واش دەکات. ئەمە داهاتێکی زیاتر لە تەنگەکە بۆ ئێران دابین دەکات. هەروەها بێگومان ئێران داوای قەرەبووکردنەوەی زیانەکان دەکات، تەنیا لە ئەمریکییەکان و ئیسرائیلییەکان نا، بەڵکو لەو وڵاتە عەرەبییانەش دەبێت کە یارمەتیی ئەمریکییەکانیان داوە؛ ئەوان دەبێت باجی ئەو زیانانە بدەن. بەوەش ئێران سەرچاوەی پێویستی دەبێت بۆ قەرەبووکردنەوەی زیانەکان و - با بڵێین - باشترکردنی ئابووری و نەهێشتنی ئەو سەختییانەی بەهۆی جەنگ یان سزاکانەوە دروست بوون. وە ئەگەر رێککەوتن بکرێت و سزاکان هەڵبگیرێن، ئەوکات ئێران هیچ کێشەیەکی نابێت لە رووی ئاڵوگۆڕی ئابووری لەگەڵ وڵاتانی دیکە و ئەمەش دەبێتە هۆی باشتربوونی ئابووریی ئێران. وەک گوتم، پەیوەندی لەگەڵ دراوسێکان جیاواز دەبێت. ئەمە بەو واتایە نایەت کە ئێران تووند دەبێت بەرامبەریان، بەڵام لەبیری ناکات کێ هاوکار بوو و کێ دژی کۆماری ئیسلامی بوو. هەر دراوسێیەک کە هاوکاریی ئێرانی کردبێت و هاوئاهەنگی لەگەڵ ئێران هەبووبێت، رێزی لێ دەگیرێت و پەیوەندییەکی باشیان لەگەڵدا دەبێت و لە داهاتووی ناوچەکەدا رۆڵیان دەبێت و کاریان لەگەڵ دەکرێت. بەڵام ئەوانەی وەک ئیمارات کە یارمەتیی ئەمریکییەکانیان داوە دژی ئێران و هێشتاش یارمەتیی ئەمریکا دەدەن، بێگومان بە شێوەیەکی جیاواز مامەڵەیان لەگەڵدا دەکرێت.

 

 

حەمید رەزا غولامزادە، بەڕێوەبەری سەنتەری دیپلۆماسیی ئێران: سەرکردەکانی ئێران، وەک گوتم، سوپاسگوزاری ئەو هاوئاهەنگییەن کە هەرێمی کوردستان لەگەڵ کۆماری ئیسلامیدا هەیبووە و بەشدارییان لە هێرشەکانی ئەمریکادا نەکرد دژی ئێران. ئەوە شتێکە کە ئێران زۆر بە هەند وەریدەگرێت و سەرنجی دەداتێ. لە راستیدا لەلایەن زۆر کەسیشەوە پێشوازی لێکراوە. نەک تەنیا کۆمەڵگەی کوردی لە ئێران، بەڵکو تەواوی کۆمەڵگەی نیشتمانپەروەری ئێرانی درکیان بەمە کردووە و رێزیان لەم بڕیارە گرتووە کە بەشدارییان لەم هێرش و دەستدرێژییانەدا نەکردووە بۆ سەر ئێران. گرنگە بۆ ئێمە، چ لە نێو بەرپرسان و چ لە نێو خەڵک و جەماوەر، کە ئەم لێکتێگەیشتنە هاوبەشە هەیە کە ئاسایشی ناوچەکە، ئاسایشی ئێران، ئاسایشی هەرێمی کوردستان و ئاسایشی عێراق، هەموویان پێکەوە بەستراون. ئێمە لە هەمان ناوچەدا دەژین، لە ژێر هەمان دۆخدا دەژین و ئاسایشی یەکێکیان واتە ئاسایشی ئەوانی دیکە، نائارامیی یەکێکیان واتە نائارامی بۆ ئەوانی دیکە. بۆیە کاتێک ئەم لێکتێگەیشتنە هاوبەشە هەبێت، دەکرێت هاوئاهەنگی هەبێت کە ئێستا دەیبینین و بۆ من زۆر جێگەی بایەخ بوو لە 4 هەفتەی رابردوودا. ئێران لە داهاتوودا ئەمە لەبیر ناکات. ئێران هاوکاریی ئەو دراوسێیانە دەکات کە لەم جەنگەدا هاوکار بوون. لە داهاتووی ئەم رۆژهەڵاتی نێوەڕاستە نوێیەدا و ئەو ناوچە نوێیەی کە لە داهاتوودا دروست دەبێت، بێگومان ئێران کاریان لەگەڵ دەکات بۆ بونیادنانی ناوچە نوێیەکە پێکەوە لەگەڵ هەموو ئەو دراوسێیانەی کە کاریان کردووە و هاوکار بوون.