تەندروستی دەم و ددان رەنگدانەوەی تەندروستی گشتییە

لە بەرنامەی ئەمجارەی دکتۆر ئاراس برادۆستیدا، میوانداری دەستەبژێرێک لە پزیشکانی گەنجی ددانی دەرچووی زانکۆکانی هەولێر، سلێمانی و دهۆک کرا. بەرنامەکە تیشکی خستەسەر کۆمەڵێک پرسی هەستیار کە پەیوەندییان بە ژیانی رۆژانەی هاوڵاتییانەوە هەیە، لەوانە تەندروستی ددانی خانمانی دووگیان، منداڵان، و کاریگەرییە نەرێنییەکانی فەیپ و جگەرە.
خانمانی دووگیان و پاراستنی ددان
دکتۆر لینا هێرش، پزیشکی ددان، ئاماژەی بەوە کرد کە یەکێک لە هەڵە تێگەیشتنە باوەکان ئەوەیە کە چارەسەری ددان بۆ خانمی دووگیان مەترسیدارە. ئەو رایگەیاند کە گۆڕانکارییە هۆرمۆنییەکان لە کاتی دووگیانیدا دەبنە هۆی هەستیاربوونی پووک و هەوکردنی. دکتۆر لینا جەختی کردەوە کە پشتگوێخستنی تەندروستی دەم دەکرێت پەیوەندی بە منداڵبوونی پێشوەختە و کەمکێشی کۆرپەلەوە هەبێت. باشترین کاتیش بۆ چارەسەرکردن سێ مانگی دووەمی دووگیانییە (مانگی چوارەم تا شەشەم)، و بەکارهێنانی تیشکی ئێکس (X-ray) بە رێکاری پارێزگارییەوە سەلامەتە.
تەندروستی ددانی منداڵان
دکتۆر ئیمان، پسپۆڕ لە بواری ددانی منداڵان، رێنمایی دایکان و باوکانی کرد کە یەکەم سەردانی منداڵ بۆ لای پزیشک دەبێت لە تەمەنی یەک ساڵیدا بێت. ئەو هۆشداری دا لەوەی پێدانی شیر یان شەربەت بە منداڵ پێش خەوتن بەبێ پاککردنەوەی ددانەکان، هۆکاری سەرەکی کلۆربوونی زووی ددانەکانە. هەروەها ئاماژەی بەوە کرد کە خووی پەنجەمژین ئەگەر لە دوای تەمەنی چوار ساڵییەوە بەردەوام بێت، دەبێتە هۆی نارێکی لە شەویلگە و ددانەکاندا.
رووداوە کتوپڕەکان و ددانی شکاو
لە بەشێکی دیکەی بەرنامەکەدا، دکتۆر بارزان رێگەی زانستی بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ ئەو ددانانە روون کردەوە کە بەهۆی کەوتن یان لێدان لە دەم دەپەڕن. ئەو جەختی کردەوە کە لە کاتی هەڵگرتنەوەی ددانەکەدا نابێت دەست لە رەگی ددانەکە بدرێت، بەڵکو تەنها لە بەشی مینا دەگیرێت. پێویستە ددانەکە لەناو پەرداخێک شیر یان لیکی دەمدا دابنرێت و لە ماوەی کەمتر لە ٣٠ خولەکدا بگەیەنرێتە لای پزیشک بۆ ئەوەی ئەگەری چاندنەوەی سەرکەوتوو بێت.
هونەر و پزیشکی
دکتۆر فەرەح جاهید، کە پزیشک و شێوەکارە، تابلۆکانی خۆی نمایش کرد و باسی لەوە کرد کە پزیشکی ددان تەنها زانست نییە، بەڵکو هونەرێکی وردە. هاوکات پزیشکان جەختیان لەوە کردەوە کە "هونەری قسەکردن" و مامەڵەی مرۆیی لەگەڵ نەخۆش، بەشێکی دانەبڕاوە لە سەرکەوتنی پرۆسەی چارەسەری پزیشکی.
زیانەکانی فەیپ و کێشە پیشەییەکان
دکتۆر ئێڤار لە دهۆکەوە، هۆشداری توندی دا لە بەکارهێنانی فەیپ (Vape) و جگەرە، چونکە دەبنە هۆی وشکبوونەوەی دەم و رەخساندنی ژینگەیەکی لەبار بۆ گەشەی بەکتریا و کلۆربوونی خێرای ددان. لە کۆتاییدا، دکتۆر نیاز تیشکی خستە سەر کێشەی دانەمەزراندنی پزیشکانی ددان لە ساڵی ٢٠١٦وە، کە بووەتە هۆی دروستبوونی قەیران لە بنکە تەندروستییە حکومییەکان و نەمان یان کەمبوونەوەی ئێشگری شەوانە بۆ حاڵەتە کتوپڕەکانی ددان، ئەمەش بارگرانی دارایی بۆ هاوڵاتییان دروست کردووە.
دکتۆر ئاراس شەوانی پێنجشەممە کاژێر 22:00 پێشکێش دەکرێت.