بەها ئەعرەجی: لاوازبوونی هەرێمی کوردستان عێراقیش لاواز دەکات

 

بەها ئەعرەجی، سیاسەتڤانی عێراقی کە یەکێکە لە سیما ناسراوەکانی سیاسەت لە عێراقدا و پێشتر جێگری سەرۆکوەزیران بوو و لە زیاتر لە خولێکیشدا پەرلەمانتار و سەرۆکی لیژنەی یاسایی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق بوو لە هەڤپەیڤینێکی رووداوی ئەمڕۆ کە نوێنەر فاتیح لە بەغدا لەگەڵی کردووە، باس لە زۆر پرسی هەنووکەیی وەکو دۆخی ئەمنی عێراق و تێوەگلانی لە شەڕی غەززە و هێرشی گرووپە چەکدارەکان و گفتوگۆکانی کشانەوەی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی دەکات.

 

ئەعرەجی لە بەشێکی هەڤپەیڤینەکەدا باسی ئاسۆی چارەسەری کێشەکانی هەولێر و بەغدا دەکات و دەڵێت: "ناکرێت کورد برسی بن و هاووڵاتی کورد نەتوانێت چارەسەری پزیشکی وەربگرێت و نەتوانێت خواردن بخوات ئێمە ئەوە قبووڵ ناکەین ئەوانیش عێراقین، لەرووی سیاسییەوە ناکۆکیمان هەیە ئەوە بابەتێکی دیکەیە، نەک ئەوان باجەکەی بدەن، ئێمە لەگەڵ سەرکردەکان ناکۆکیمان هەیە نەک لەگەڵ هاووڵاتییان."

 

 

 

بەها ئەعرەجی: پەیوەندییەکانی عێراق و ئەمریکا بوونەتە جۆرێک لە بێمتمانەیی و نەبوونی لێکتێگەیشتن بەمدواییانە، لە راستیدا ئەو دۆخەی لە غەززە روویدا بەهۆی دەستدرێژییەکانی زایۆنییەکان، بووە هۆی ئەوەی عێراق لە ئاستی مەرجەعییەت و حکومەت و چەکدارانی حیزبەکان ببێتە بەشێک لە جەنگەکە، ئەوەش نیشانەی پێداگیریی عێراقە لە دۆسیەی فەلەستین، بەڵام بە داخەوە ئەمە بووەتە هۆی گرفتێکی گەورە، ئەویش بەهۆی نەبوونی هاوئاهەنگی لەنێوان ئەو لایەنانەی کە خۆیان بە خاوەنی ئەم دۆسێیە دەزانن، هەربۆیە حکومەت و بەرێز سەرۆکوەزیران پەیوەندییەکانی خۆی خستەگەڕ بۆ دۆزینەوەی چارەسەرێکی دیبلۆماسی، وەکو فەرماندەی گشتیی هێزە چەکدارەکانیش پێویستبوو هەموو گرووپە چەکدارەکان گوێی لێبگرن و لەژێر دەستیدا بن چونکە ئێمە قسە لەبارەی دەوڵەتی عێراق دەکەین، ئێرەیی بردن و هەست و سۆز کاری کردووەتە سەر گرووپەکان و بوون بە بەشێک لەو جەنگەی کە پلانێکی پێشوەخت نەبوو بۆی.

 

ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا زیاتر لە جارێک هۆشداریی داوەتە حکومەتی عێراق کە ئەگەر خوێنی ئەمریکییەکان بڕێژرێت و سەربازیان بکوژرێن وەڵامی تووند و بەهێزیان دەبێت، ئەوەش روویدا دوای ئەوەی سەرەتا لە هەولێر و دواتر لە ئوردن کرانە ئامانج، بینیمان هێزەکانی ئەمریکا هێرشی راستەوخۆیان کردە سەر هەندێک گرووپی چەکدار و تێیدا کەسانی  شۆڕشگێڕی عێراقی بوونە قوربانی بەداخەوە، ئەم بابەتە حکومەتی عێراقی تووشی شەرمەزاریی کرد لەبەر دوو هۆکار، هۆکاری یەکەم ئەوەیە کە حکومەت پێداگیریی دەکات لە چوونەدەرەوەی هێزەکانی ئەمریکا و هاوپەیمانی نێودەوڵەتی لە عێراق و ئەوە بە ئاشکرا دەرکەوت لە گووتەکانی بەرێز سەرۆکوەزیران لە داڤۆس، ئەمریکاش خاڵێکی هەیە دەڵێت ئێمە لە عێراق دەرناچین لەکاتێکدا لەژێر هێرشدا بین و خەڵک وادەزانێت دۆڕاوین، بۆیە پێویستە ئەو تەنگژەیە رابگیرێت و لیژنەکان کار بکەن دواتر کات بابەتە لۆجستییەکان دەستنیشاندەکەین بۆ چۆنێتی کشانەوەی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی و گۆڕینی پەیوەندی عێراقی – ئەمریکی بۆ پەیوەندییەکی ستراتیژیی، پێش دوو هەفتە ئەم هەنگاوانە دەستیانپێکرد و لیژنەکان کەوتنەکار بەڵام بەداخەوە ئەو هێرشەی ئوردن لەگەڵ راگەیاندنی راگرتنی شەڕ لەلایەن حیزبوڵاوە، ئەو هێرشەی لە بەغداش روویدا دەرفەت بە هیچ لایەنێک لە عێراق نادات کە بێلایەن بێت تێیدا چونکە ئەوە دەستدرێژییە بۆسەر سەروەریی عێراق، دەستدرێژییە چونکە هێرشەکە لە شوێنی نیشتەجێبوونی هاوڵاتییانی سڤیلدا بوو، تەنانەت ئەگەر هێرشبکرێتە سەر گرووپە چەکدارەکان دەبێت هێرشبکرێتە سەر خاڵە سەربازییەکانیان، بەڵام ئەم هێرشە لە شوێنێکی جەنجاڵ و قەرەباڵخدا ئەنجامدراوە، ئێمە دەپرسین کە ویلایەتی یەکگرتووەکانی ئەمریکا لەسێدارەدان رەتدەکاتەوە، ئەی چۆن لەسەر شەقام و لەبەرچاوی خەڵک کوشتار ئەنجام دەدات ئەمە کێماسییەکی گەورەیە.

دووەم هاوپەیمانی نێودەوڵەتی لە عێراقن بۆ پاراستنی عێراق و عێراقییەکان و بەشێکی گرنگی ئەو هاوپەیمانێتییە ئەمریکایە و لایەنی دیکەشی تێدان وەکو عێراق، ئەمە لەبەرژەوەندی کەس نییە پێویستە دابنیشین و رێکبکەوین و دانوستاندن بکەین تاکو کشانەوەکە بەشێوەی دیبلۆماسی بێت، چوونەدەرەوە بەمشێوەیە لە بەرژەوەندیی عێراق نییە، عێراق پابەندی زۆری لەسەرشانە کاتێک ئەمریکا زوویر بێت و بڕوات بیرمان نەچێت نزیکەی 140 ملیارمان لە ئەمریکایە ئەی ئەوە بۆکوێ دەچێت، هاوئاهەنگی هەواڵگریمان هەیە، هاوئاهەنگی ئەمنیمان هەیە، هاوئاهەنگیمان لە زۆر بواردا هەیە، هاوکات شتێکی دیکە هەیە ئەگەر ئەمریکا بەمشێوەیە لە عێراق بڕواتە دەرەوە هاوپەیمانی نێودەوڵەتیش لەگەڵی دەڕوات، لەوکاتەدا عێراق دەکەوێتە گۆشەیەکی پەراوێزخراوی نێودەوڵەتی، بۆیە پێویستە بەو ئاراستەیە بڕۆین کە سەرۆکوەزیران بە گونجاو دەیبینێت، ئەو تەنانەت رۆڵێکی گەورەی گێڕا لە راگرتنی هێرشی هەندێ گرووپی چەکدار بۆسەر بەرژەوەندییەکانی ئەمریکا، با ئەو دەستبکات بە گفتوگۆ و لەرێگەی گفتوگۆشەوە بگەینە چارەسەی دیبلۆماسی و وادەیەک دابنرێت بۆ چوونەدەرەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە عێراق.

 

 

بەها ئەعرەجی: ئەو رووداوانەی لە عێراق روویاندا، داعش، ئاسایشی ناسەقامگیر، بیریشمان نەچێت ئەو گرووپانە فەزڵیان هەیە بەسەر عێراق و هەموو عێراقییەکان و لە رۆژانی داعشدا لە هێڵی پێشەوەی رووبەڕوو بوونەوە بوون بەڵام بەهۆی رێکنەخستن و تێنەپەڕاندنی قەیرانەکان قەبارەیەکی گەورەیان بۆ دروستبوو ئەو قەبارەیە بەریەککەوتنی نییە لەگەڵ دەوڵەت، بە پێچەوانەوە بەشێکە لە دەوڵەت و پابەندن بە بڕیارەکانی فەرماندەی گشتی هێزە چەکدارەکان هاوکات ئەم گرووپانە بەشێکن لە پرۆسەی سیاسیی و زۆر نزیکن لە چوارچێوەی هاوئاهەنگی بەڵام بەشێک نین لە چوارچێوەکە، ئەوەش لە راگەیەندراوەکانیاندا بە روونی دیارە کە بەشی زۆری هێرشەکان بزوتنەوەی نوجەبا ئەنجامی دەدات و ئەوانیش لە چوارچێوەی هاوئاهەنگیدا نین، بەڵام بە دڵنیایی پەیوەندییان هەیە لەگەڵ چوارچێوەی هاوئاهەنگی ئەوانیش عێراقین بەڵام ئەوان بەشێک نین لە حکومەت، بەڵکو خەڵکانێکن رێز لە بڕیارەکانیان دەگیرێت و خۆیان گوتیان ئێمە بەشداریی لە پرۆسەی سیاسیدا ناکەین تاکو بۆ بەرەنگاریی بمێنینەوە، لە راستیدا ئەگەر وڵاتەکەت داگیرکراو بێت  پێویستت بە هێزی بەرەنگاریی دەبێت، بەڵام عێراق داگیرنەکراوە، هاوپەیمانان لەسەر داوای حکومەتی عێراق هاتوون و دەرکردنیشیان بڕیاری حکومەتە کە داوایان لێبکات بڕۆن و سەرۆکوەزیرانیش ئەوە دەکات، تەنانەت لەم رۆژانەدا لە هەواڵەکان دەبیستین کە واژۆ لە ئەنجوومەنی نوێنەران کۆدەکرێتەوە بۆ دەرکردنی یاسایەک لەبارەی دەرکردنی هێزەکانی هاوپەیمانان لە عێراق، ئەوە پێویستی بە یاسا نییە و پێویستی بە بڕیار نییە پێویستی بە داوایەکی حکومەتی عێراق هەیە و ئەوە داواکاریی ئەمریکاشە کە ئەگەر عێراق سەقامگیربێت، بە راشکاوی پێت بڵێم ئێمە فرە سەرچاوەیی بڕیاردانمان هەیە لادانمان لە پرەنسیپەکانی دەوڵەت هەیە ئەوەش لە بەرژەوەندیمان نییە.

 

 

بەها ئەعرەجی: من ئەمەوێ زانیارییەک بۆ بەرێزت روون بکەمەوە، حکومەت حکومەتی چوارچێوەی هاوئاهەنگی نییە، بەڵێ چوارچێوە بەرێز سوودانی بەربژێرکردووە بەڵام چوارچێوە ئێستا پشتیوانی دەکات و رەنگە دواتر رەخنەی هەبێت لە سوودانی، بەڵگەش بۆ ئەمە ئەو بڕیارانەیە بەمدواییانە دەرچوون لەبارەی بودجە و هەڵبژاردنەکان و تەنانەت پێکهێنانی ئەنجوومەنی پارێزگەکان دیدگای بەرێز سەرۆکوەزیران جیاواز بوو ژمارەیەکی زۆر بڕیار بوون، ئەم حکومەتە حکومەتی چوارچێوەی هاوهانگی نییە بەڵێ چوارچێوە سەرۆکوەزیرانی بەربژێر کردووە بەڵام لە پشتی سەرۆکوەزیران نەماوەتەوە بۆ پاراستنی یان پشتیوانیکردنی لە هەموو بڕیارەکاندا، هەربۆیە داوامان لە هەموو هێزە سیاسییەکان و هەموو گرووپەکان کردووە کە لە پشتی سەرۆکوەزیران بووەستن تاکو ئەوانیش بەهێزبن و سەرۆکوەزیرانیش بەهێزبێت، ئەم دۆخە هەمووان لاواز دەکات و بەرەو نادیار دەچین، لەبارەی کۆماری ئیسلامیش هەموو دەوڵەتێک سیاسەتی دەرەکی هەیە کۆماری ئیسلامیش لە راستیدا لە جەنگێکی سارددایە لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا زیاتر لە 10 ساڵە و گەمارۆی ئابووری زۆر کاریگەری هەبووە لەسەری، هەربۆیە سیاسەتی دەرەکی پیادە دەکات جا ئەو سیاسەتە سەربازیی بێت یان دیبلۆماسی، بەڵام عێراق نابێتە بەشێک لەو سیاسەتە وەکو پەندە عێراقییەکە دەڵێت 'ئەوەی خۆمان هەمانە بەسمانە'، ئێمە هیواخوازین پەیوەندی باش بمانبەستێتەوە بە کۆماری ئیسلامی، خوازیارین هاریکاریی و هاوئاهەنگی هەبێت، پاڵپشتی عێراقی کرد لە داعش و شتی دیکەش بەڵام ئێمە ناتوانین ببینە بەشێک لە جەنگ ئەو ئەگەر دژایەتی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ئیسرائیل دەکات ئەوە بڕیارێکی رێزلێگیراوە، ویلایەتی یەکگرتووەکانیش دژایەتی دەکات بە چەکی سارد کە گەمارۆیە و عێراق بەشێک نییە لەو ناکۆکییە، لەلایەکی تر هەڵوێستی ئێمە وەکو عێراقی ئەگەر چارەسەرێکی دیبلۆماسی و هاوکاری لۆجستیمان بۆ غەززە نەبوایە کاریگەریی زۆر زیاتر دەبوو لەسەرمان وەکو ئەوەی ئێستا هەیە. 

 

 

بەها ئەعرەجی: لە راستیدا نازانم، ناتوانم بەناوی ئەوانەوە وەڵام بدەمەوە بەڵام ئەوەم لەسەرە ئەو پەیامە بگەیەنم و دەتوانن بەدواداچوون بکەن بزانن قسەکانی بەها ئەعرەجی راستە یان نا، ئەوە تەنیا قسەی ئێمە نییە و خەڵکی تریش هەمان بۆچوونی هەیە ئەمە لەلایەک، لە لایەکی تر دەبێت ببینین بەرژەوەندی عێراق لەچیدایە بەرژەوەندی عێراق لەکوێدایە، عێراق ئەگەر بەهێزبێت رەنگە هەڵوێستێکی گەورە لە ئەنجوومەنی ئاسایش بنوێنێت لەبارەی غەززە، بەڵام کاتێک عێراق خۆی تۆمەتبار بێت ناتوانێت ئەو بڕیارە بدات و لێکەوتەی زۆری هەیە.

 

 

بەها ئەعرەجی: بۆچوونی من ئەوەیە و بە راشکاویی پێتدەڵێم قەیرانی نێوان هەرێم و حکومەتی ناوەندیی قەیرانی متمانە و ناکۆکییە، ناکۆکیی یاسایی و دەستووری وەکو ئەوەی لە دادگەی فیدراڵییە ئێستا، قەیرانی متمانەش لە راستیدا زیاترە پێموایە ئەگەر حکومەتی هەرێمی کوردستان کێشەکانی لەگەڵ حکومەتی ناوەندیی چارەسەر نەکات ئەوا حکومەتی ناوەندیش لاواز دەبێت وەکو هەرێمی کوردستان ئەمڕۆ دەبیستین کە لەو هەرێمە بەرێزە قەیرانی مووچە هەیە، ئێستا گەلی کورد باجی ئەو ناکۆکییە دەدات ئەوەش قبوڵکراو نییە، فەرمانبەرێکی کورد فەرمانبەری عێراقە، وەکو فەرمانبەرانی بەسرە و ناسرییە و ناوچەکانی دیکە، ناکۆکییەکە مێژووی هەیە و چەند ساڵێکە بەردەوامە ئەوەش بەهۆی سەرکێشی و نەبوونی لێپرسینەوە و هەنگاونانی هەرێم بە ئاراستە بەرهەمهێنانی نەوت و هەناردەکردن و فرۆشتنی ئەمە کاریگەریی هەبوو، هیچ لێپرسینەوەیەکیش نەبوو لەلایەن حکومەتی ناوەندیی و پەرلەمان ئێستا گەیشتوینەتە ئەو خاڵە وەکو بڕیارەکەی دادگەی فیدراڵی، ئەم ناکۆکییانە تەنیا هەرێمی کوردستان لاوازناکەن، بەڵکو حکومەتی ناوەندیش لاواز دەکات، هەربۆیە پێویستە چارەسەر بکرێت.

 

کێشەکە ئەوەیە شاندی هەرێمی کوردستان یان حکومەتی هەرێم لە راستیدا هاوئاهەنگی ناکات لەگەڵ حکومەتی عێراق بەشێوەیەکی دروست، هاوئاهەنگییەکە تەنیا لەگەڵ کەسێکدا نابێت کە سەرۆکوەزیرانە، بەڵکو چەندین لایەنی سیاسیی هەن وەکو چوارچێوەی هاوئاهەنگی و لایەنەکانی دیکە ئەوان حکومەتیان دروستکردووە، ئەگەر ناکۆکییەک هەبێت لەنێوان هەندێ لایەنی چوارچێوەی هاوئاهەنگی و حکومەتی هەرێمی کوردستان و حیزبی پارتی، بە دڵنیاییەوە گوشار لە سەرۆکوەزیران دەکرێت یان گوشار لە پەرلەمان دەکرێت، ئەو پەیوەندییانە بزرن ئێمە لە جوگرافیایەکدا دەژین ناوی عێراقە، بەڵام لە راستیدا گرنگیپێدان نییە لەلایەن کوردەوە بۆ دۆزی عێراق، من لە راستیدا چەند جارێک کاک مەسرورم بینیوە کەسایەتییەکی بەڕێزە، هیواخوازم بێت بۆ بەغدا و نووسینگە بکاتەوە پەیوەندییان هەبێت، من چەند ناکۆکیم لەگەڵ تۆ هەبێت کاتێک دادەنیشم لەگەڵت کاژێرێک دوو کاژێر و رۆژێک و دوو رۆژ ئەوە تەواوە، بەڵام ئەگەر کاتێک قەیرانێک دروستدەبێت کاژێرێک دوو کاژێر بێم و بڕۆم کێشەکە چارەسەر نابێت کێشەکە دەروونییە پێش ئەوەی کێشەیەکی کرداریی بێت، وەرن چارەسەری بکەین، دەستوورێک هەیە ئەو دادوەرە لەنێوان هەردوولامان، رەنگە تۆ تێبینییەکت هەبێت و من تێبینییەک بەڵام جێبەجێکردنی دەستوور دەبێتە سەرەتایەک، لە راستیدا ئێستا هەرێمی کوردستان دەبێت تێبگات کە قەوارەیەکی خوازراو نییە لە ناوچەکەدا، پەیوەندییەکی باشیان هەیە لەگەڵ حکومەتی تورکیا بەڵام دەبینی تورکیا هەڵوێستی چۆنە بەرامبەر کورد، ئێرانیش بە هەمانشێوە، بابەتەکەیان  زۆر هەستیارە لەبەر ئەوە رێگەی دیکەیان نییە جگە لەوەی بگەڕێنەوە ئامێزی دەوڵەتی عێراق کە خۆیان بەشێکن تێیدا هەندێک کەسایەتی هەن پێویستە کاربکەن وەکو بەرێز نێچیرڤان بارزانی کەسایەتییەکی بەرێزە، لێهاتووە، تێگەیشتنی هەیە بۆ واقیعی عێراقی لە بەغدا بەشێوەیەکی بەرفراوان، کاک هۆشیار بەهەمانشێوە، هیواخوازم سەرکردایەتیی بکەن، ئێرە وڵاتی خۆیانە و شوێنی خۆیانە بەغدا پایتەختی عێراقە، نووسینگەیەک بکەنەوە، نەک بێن دوو سێ کاژێر و بڕۆن، لێرە دابنیشن تاکو هەموو کێشەکان چارەسەر دەکرێن، کەی متمانە گەڕایەوە هەموو ئەو کێشانە چارەسەر دەکرێن.

 

 

بەها ئەعرەجی: تۆ ئێستا باسی تێڕوانینێکی کوردی دەکەیت، بەڵام روانینی عەرەبی لە بەغدا ئەوەیە پەیوەندییەکی باشی هەبێت لەگەڵ هەمووان سەرۆکوەزیران دەیەوێت لەگەڵ هەموو لایەنە سیاسییەکان پەیوەندی هەبێت هەمووان پێداگیریی دەکەن بۆ چارەسەری ئەم کێشانە لەگەڵ هەرێمی کوردستان، بەڵام بە راشکاوی دەڵێم میکانیزمی گونجاو نییە بۆ چارەسەری ئەو کێشانە، هەمووان دەزانن و ئەگەر هەمووانیش نەبێت زۆرینە دەزانن کە بەهای هەرێمی کوردستان چەندە بەلای عێراقەوە و سەقامگیربوونی سەقامگیریی عێراقە، ناسەقامگیریی هەرێمی کوردستان واتا کێشەمان هەیە لەگەڵ تورکیا، کێشەمان هەیە لەگەڵ ئێران بۆیە ئەوە بەشێکی گرنگی ئێمەیە و ئازیزە لامان، هەروەها بە راشکاوی دەیڵێم پێموایە هەندێک بەرپرس، هەندێک لەو برایانە بابەتەکە بە نەتەوەیی دەکەن بەڵام وانییە، بۆ نموونە ئێستا هەر فەرمانبەرێکی عیراق لە هەرکوێ بێت لە رۆژهەڵاتەوە بۆ رۆژئاوا مووچە بە (کی کارت) وەردەگرێت، چی دەبێت ئەگەر فەرمانبەرانی کوردیش بە (کی کارت) وەریبگرن، بۆچی بچێت بۆ حکومەت و ئەو دابەشی بکات ئەوە راستییەکە کە نیشانەی پرسیاری لەسەرە، ئەوە پێویستە دەستپێشخەری کورد بێت پێش ئەوەی دەستپێشخەری عەرەب بێت. 

 

ئەوە نیوەی کێشەکە چارەسەر دەکات، چونکە کێشەی راستەقینەی ئێوە ئەوەیە کە گوشار هەیە لەلایەن گەلی کوردەوە لەسەر حکومەت چونکە مووچەکانیان دواکەوتووە و مافی خۆیانە، ناکرێت کورد برسی بێت و هاوڵاتی کورد نەتوانێت چارەسەری پزیشکی وەربگرێت و نەتوانێت خواردن بخوات کە خێزانی هەیە و منداڵی هەیە ئێمە ئەوە قبووڵ ناکەین ئەوانیش عێراقین، لەرووی سیاسییەوە ناکۆکیمان هەیە ئەوە بابەتێکی ترە نەک ئەوان باجەکەی بدەن، ئێمە لەگەڵ سەرکردەکان ناکۆکیمان هەیە نەک لەگەڵ هاوڵاتییان ئەوە مایەی نیگەرانییە، هیواخوازم هەموو کەسایەتییە بەرێزەکان و کاک مەسعود بارزانی کە خاوەنی فەزڵە بەسەر پرۆسەی سیاسییەوە و هەڵوێستی گرنگی هەبووە لە بەغدا و لە دەرەوەی بەغدا هیواخوازم ئەم دۆسیەیە وەربگرێت، هەروەها برام نێچیرڤان بارزانی و برام هۆشیار و فازڵ میرانی، ئەزموونیان هەیە لە دۆخی عێراقدا بێن و لێرە دابنیشن هەموو بابەتەکان چارەسەر دەبن بە کۆبوونەوەی یەک لەدوای یەک و رۆژێک و دوان و سیان و پێنج و دە، کێشەکان زۆرن شاندێک بێت کاژێرێک و نانێک بخۆن و بڕۆن ئەوە کێشەکە چارەسەر ناکات.  

 

 

بەها ئەعرەجی: سەرکردەی گرنگمان لەدەستدا کە کێشەکانی کپ دەکردەوە و بووبوە سەرچاوەی هاوسەنگیی، مام جەلالمان لەدەستدا رەحمەتی خودای لێبێت ، هەندێکجار دەوترێت هەست بە شتێکی ئازیز دەکەیت دوای ئەوەی کە لەدەستی دەدەیت،  ئێستا ئێمە مام جەلالمان دێتەوەیاد، هەروەها عەبدولعەزیز حەکیم بە هەمانشێوە رەحمەتی خودای لێبێت، بەرێز جەعفەری هەبوو، ئەمانە ئامرازی هاوسەنگیی بوون، ئامرازی لێکنزیکبوونەوە بوون، ئێستا هەندێک لە برایان بوون بە ئامرازی قەیران لای ئێوەش و لای ئێمەش ئامرازی قەیرانن لە راستیدا، رەنگە ئەگەر ناکۆکی لەسەر شتێک هەبێت ناکۆکییەکە قوڵبکەنەوە و وەکو دوژمن تەماشای یەکتر بکەن، بۆیە ئەگەر بمانەوێت بگەڕێینەوە بۆ ئەو سەردەمە زێڕینە پێویستە پیاوانی وەکو ئەو سەردەمەمان هەبێت، هیواخوازم ئەم پیاوانەی ئێستە وەکو پیاوانی ئەوکات بن.

 

 

ئەعرەجی: مادەی 140 کاری من بوو ئەوکات من سەرۆکی لیژنەی یاسایی بووم، پشتگوێخستن هەبوو ، دەزانی کە مادەی 140 سێ بڕگەیە ئاساییکردنەوە و گشتپرسی ئەنجاممان نەدا لە راستیدا نەدەکرا لەرووی هونەری و تەکنیکییەوە کار لە مادەکەدا بکرێت بەبێ جێبەجێکردنی بڕگەکانی بە تەواوی، هاوکات مادەی 140 لە حوکمەکانی کۆتایی دەستووری عێراقە کە وادەکەی دوو ساڵ بوو، ئەمڕۆ لەرووی پراکتیکییەوە ئەو مادەیە بەسەرچووە و کاری پێناکرێت بەڵام ئێمە زۆر بڕگە و مادەی دەستوورمان پێشێلکردووە لە راستیدا با رەوشەکە ئاسایی بکەینەوە، دواتر ئەو مادەیە کارابکەینەوە هەرێم سنوورەکانی خۆی بزانێت و ئێمەش سنوورەکانی خۆمان بزانین کە لەکۆتاییدا هەمووی سنووری عێراقە و بۆ هەموومانە. هاوکات چەندین مادەی گرنگ هەن وەکو نەوت و گاز، ئاو، و چەندین شتی دیکە، تاکو ئەمڕۆ بەشێوەی دروست راڤە نەکراون، هەرکەس بەپێی بەرژەوەندی خۆی راڤەیان بۆ دەکات بۆیە پێویستە هەموو ئەو مادانە کۆبکەینەوە و رادەستی دادگەی فیدراڵییان بکەین پێش ئەوەی ناکۆکییان لەسەر دروست بێت، لەسەریان بنوسین ئەی دادگەی فیدراڵی بۆچوونی خۆتان یان راڤەی دروستمان بدەنێ بۆ ئەم مادانە، ئەوەی دادگەی فیدراڵی راڤەی دەکات بڕیاری کۆتاییە بۆ ئێوەش و بۆ ئێمەش، پێویستە ئەم کێشانە ببرێنە دادگەی فیدراڵی، دادگەی فیدراڵی ئەرکەکەی تەنیا ئەوە نییە لە کێشەکاندا بڕیار بدات، بەڵکو پسپۆڕییەکەی راڤەکردنی دەستوورە با پێش ئەوەی کێشە دروستبێت دەستوور راڤە بکەین لە دۆخێکی ئاسایی نەک دۆخی کێشە و ئاڵۆزیی.