هەڵەیەک روویدا! دووبارە هەوڵبدە
رووداو دیجیتاڵ
وەزیری راگەیاندنی حکومەتی سووریا رایدەگەیێنێت، سەدەیەک لەمەوبەر باوانیان رێگەیان بە دامەزراندنی هەرێمێکی سەربەخۆ بەناوی "ویلایەتی جەزیرە" نەداوە؛ ئێستاش ئەوان هاوشێوەی باوانیان رێگە بە دروستبوونی هەرێمێکی لەو جۆرە نادەن.
رۆژی دووشەممە 19-01-2026، حەمزە مستەفا، وەزیری راگەیاندنی سووریا لە پۆستێکدا لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی ئێکس نووسیویەتی: "بەپێی بەڵگە مێژووییەکان، لە نێوان ساڵانی 1925 بۆ 1930، یەکەمین هەوڵی کردەیی بۆ دروستکردنی قەوارە و هەرێمێکی سەربەخۆ بە ناوی 'ویلایەتی جەزیرە' درا."
وەزیرەکەی سووریا ئاماژەی بەوە کردووە، ئەو هەوڵە وەکو یەکەمین شکستی پڕۆژەی لەو شێوەیە تۆمارکرا، "کە دواتر بووە هۆی پەکخستنی هەموو هەوڵەکانی دیکە بۆ دامەزراندنی دەوڵەت و قەوارەی جیا لە حەلەب، دیمەشق، ناوچە کەناراوییەکان و جەبەل عەرەب."
حەمزە مستەفا دەڵێت: "ئێمە رۆڵەی ئەم مێژووە و خەباتەین لە پێناو سووریایەکی یەکگرتوو بۆ هەموو هاووڵاتییانی. گرنگ نییە ساڵەکان چۆن تێدەپەڕن و راستییە سیاسی و مەیدانییەکان چۆن دەگۆڕێن، چونکە راستییەکان بە چەسپاوی دەمێننەوە؛ جەزیرە خاکی سووریایە."
مەبەست لە "جەزیرە" کە بەرپرسانی سووریا بەکاری دەهێنن، زۆربەی ناوچەکانی رۆژئاوای کوردستانە، بەدیاریکراوی شارەکانی حەسەکە، دێرک، قامیشلۆ، عامودا، دربێسیێ، تەربەسپیێ، گرکێلەگێ و سەرێکانیێ دەگرێتەوە.
مێژووی "ویلایەتی جەزیرە" چییە؟
ئەم لێدوانەی وەزیری راگەیاندنی سووریا ئاماژەیە بۆ سەردەمی دەسەڵاتی ئینتیدابی فەرەنسی (1925-1930)، کاتێک فەرەنسا سیاسەتی دابەشکردنی سووریای بۆ چەند دەوڵەتێکی بچووک یان ویلایەت پەیڕەو دەکرد (وەک حەلەب، دیمەشق، عەلەوییەکان و جەبەل).
لەو سەردەمەدا، ناوچەی جەزیرە (باکووری رۆژهەڵاتی سووریای ئێستا) بەهۆی فرەنەتەوەیی و فرەئایینییەکەیەوە (کورد، عەرەب، ئاشووری، سریانی، ئەرمەن)، جێگەی بایەخی فەرەنسییەکان بوو بۆ ئەوەی وەک قەوارەیەکی جیاواز و ئۆتۆنۆمی بمێنێتەوە و نەکەوێتە ژێر دەسەڵاتی راستەوخۆی دیمەشق.
دواتر بزووتنەوە نیشتمانییەکانی سووریا لە دیمەشق و حەلەب دژی ئەم دابەشکارییە وەستانەوە و لە ساڵی 1936 و دواتر لە کاتی سەربەخۆیی سووریا، ئەو پرۆژەیە هەڵوەشایەوە و سووریا وەک دەوڵەتێکی ناوەندیی یەکگرتوو ناسێنرا.
کۆمێنتەکان
وەک میوان کۆمێنتێك بنووسە یان وەرە ژوورەوە و ههموو خزمەتگوزارییەکان بهكاربێنه
کۆمێنتێک دابنێ