رووداو - تەندروستی
هێرشکردنە سەر ئامبوڵانس یان پزیشک یان کارمەندانی تەندروستی و بنکە پزیشکییەکان لە کاتی شەڕدا، یەکێکە لە گەورەترین پێشێلکارییەکانی یاسا نێودەوڵەتییەکان. ئەم بابەتە لە چوارچێوەی "یاسای مرۆیی نێودەوڵەتی " (International Humanitarian Law) و بەتایبەتی "رێککەوتننامەکانی جنێڤ" رێکخراوە.
بەگوێرەی رێککەوتننامەکانی جنێڤ (1949)، پزیشک و ئامبوڵانسەکان دەبێت پارێزراو بن و لە هەموو بارودۆخێکدا رێزیان لێ بگیرێت و بپارێزرێن.
هێرشی بە ئەنقەست بۆ سەر ئامبوڵانسێک کە نیشانەی ئاشکرای (مانگی سوور یان خاچی سوور) پێوە بێت، یان هێرش بۆ سەر پزیشکێک کە خەریکی کاری مرۆیی بێت، بە "تاوانی جەنگ" دادەنرێت.
سزاکانی هێرشکەر بەگوێرەی یاسا جیهانییەکان ئەمانە دەبێت:: ئەگەر لایەنێک یان کەسێک هێرش بکاتە سەر ئامبوڵانس و پزیشک، ئەم سزایانەی رووبەڕوو دەبێتەوە:
1- دادگاییکردن لە دادگای تاوانی نێودەوڵەتی: ئەنجامدەرانی ئەم جۆرە هێرشانە (چ فەرماندە بن یان سەربازی ئاسایی) دەکرێت لە دادگەی لاھای دادگایی بکرێن.
2- زیندانی کردن: سزاکە دەکرێت بگاتە زیندانی هەتاهەتایی، بەپێی قەبارەی تاوانەکە و ژمارەی قوربانییەکان.
3- سزای نێودەوڵەتی: ئەو دەوڵەت یان گروپەی هێرشەکە دەکات، رووبەڕووی گۆشەگیری سیاسی و سزای ئابووری تووندی نێودەوڵەتی دەبێتەوە.
4- قەرەبووکردنەوە: لایەنی هێرشبەر ناچار دەکرێت قەرەبووی دارایی زیانلێکەوتووان یان خێزانەکانیان بکاتەوە.
بۆ ئەوەی پزیشک و ئامبوڵانس لەژێر چەتری پاراستنی نێودەوڵەتیدا بن، دەبێت ئەم خاڵانەیان تێدا بێت:
1- نیشانەی جیاکەرەوە: دەبێت نیشانەی (مانگی سوور، خاچی سوور) بە روونی لەسەر ئامبوڵانس و جلی پزیشکەکان هەبن.
2- بێلایەنی: نابێت ئامبوڵانس بۆ گواستنەوەی چەک، تەقەمەنی، یان سەربازی ساخ و بەهێز بەکاربهێنرێت.
3- بەکارنەهێنان وەک قەڵخان: نابێت بنکە پزیشکییەکان وەک شوێنی حەشارگەی سەربازی بەکاربهێنرێن.
پزیشک و ئامبوڵانس لە جەنگدا "پیرۆزییەکی یاساییان" هەیە. هەر هێرشێکی بە ئەنقەست بۆ سەریان، پێشێلکردنی جاڕنامەی جیهانی مافەکانی مرۆڤ و رێککەوتننامەکانی جنێڤە، و ئەنجامدەرەکەی وەک تاوانباری جەنگ دەناسرێت و رووبەڕووی توندترین سزای نێودەوڵەتی دەبێتەوە.
کۆمێنتەکان
وەک میوان کۆمێنتێك بنووسە یان وەرە ژوورەوە و ههموو خزمەتگوزارییەکان بهكاربێنه
کۆمێنتێک دابنێ