رووداو دیجیتاڵ
هۆڵی پەرلەمانی ئەورووپا لە ستراسبۆرگ بووە شوێنی دیبەیتێکی گەرم لەبارەی رۆژئاوای کوردستان، دوای ئەوەی هێزەکانی حکومەتی کاتیی سووریا لە کانوونی دووەمی 2026دا هێرشیان کردە سەر ناوچەکانی ژێر دەسەڵاتی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە). بەشێکی بەرچاو لە پەرلەمانتاران ستایشی مۆدێلی دیموکراسیی کوردیان کرد و هۆشداریشیان دا لە مەترسی سەرهەڵدانەوەی داعش.
ئەڤین ئینجیر، ئەندام پەرلەمانی ئەورووپا بە جلوبەرگی کوردی و ئاڵای کوردستانەوە لە نێو هۆڵەکەدا دەرکەوت. ئینجیر بە درووشمی (ژن، ژیان، ئازادی) دەستی پێکرد و رایگەیاند، ئەمانە بنەمای ئەو خۆبەڕێوەبەرییەن کورد لە رۆژئاوای کوردستان بنیاتی نا.
ئینجیر گوتی، "کاتێک جیهان دوودڵ بوو، هێزە کوردییەکان بەرگرییان کرد و شتێکی دەگمەنیان لەنێو جەرگەی شەڕدا دروست کرد، ئەویش پێکەوەژیانی کورد، عەرەب و کریستیان بوو."
ئەو پەرلەمانتارە بە رەچەڵەک کوردە گوتی، سووریا بۆ ئەوەی دیموکراسی بێت، دەبێت رێز لەو ناسنامانە بگرێ کە ساڵانێکی زۆر قەدەخە بوون.
هاوکات عەبیر سەهلانی، پەرلەمانتاری ئەورووپا بە جلی کوردییەوە رەخنەی لە راستڕۆ تووندڕۆکان گرت کە دەیانەوێ دۆسیەی سووریا تەنیا وەک پرسی کۆچبەران نیشان بدەن.
سەهلانی باسی لەو باجە گەورەیە کرد کە کورد بۆ ئازادی داویەتی و گوتی، "ئێستا رۆڵەکان پێچەوانە بوونەتەوە. کوردەکان کە رۆژێک بەرگرییان لە ئازادیی ئێمە دەکرد، ئێستا داوای یارمەتی لە ئێمە دەکەن."
پەرلەمانتارەکە ئاماژەی بە دیمەنێکی پڕ لە ئازار کرد و گوتی، "تیرۆریستەکان تەنانەت دوای مردنیش کەزیی ژنی کورد دەبڕن، بۆیە پێویستە گەمارۆی سەر کۆبانێ دەستبەجێ هەڵبگیرێت."
تەنگژەی مرۆیی و هەڕەشەی داعش
هەر لە دانیشتنەکەدا هەردوو ئەندام پەرلەمان ڤیۆلا ڤۆن کرامۆن و تێس رۆیتن تیشکیان خستە سەر ئەنجامە خراپەکانی پێکدادانە سەربازییەکەی ئەم دواییەی نێوان سوپای سووریا و هەسەدە.
ڤۆن کرامۆن گوتی، زیاتر لە 170,000 کەس ئاوارە بوون و منداڵان بەهۆی سەرما و برسییەتییەوە دەمرن.
کرامۆن گوتی، "ئەو سیستمە ئەمنییەی داعشی تێدا کۆنترۆڵ کرابوو، خەریکە هەڵدەوەشێتەوە. ئەوەی لە کەمپەکانی هۆل و رۆژ ڕوودەدات، لە سووریا نامێنێتەوە و راستەوخۆ کاریگەری لەسەر ئەورووپا دەبێت."
تێس رۆیتنیش گوتی، هەرچەندە ئاگربەستی 30ی کانوونی دووەم گرنگە، بەڵام نابێت سەقامگیری لەسەر حسابی مافەکانی کورد و نوێنەرایەتیکردنیان لە داهاتووی سیاسیی سووریادا بێت.
هەبوونی گومان بەرامبەر سووریای نوێ
هەر لە دانیشتنەکەدا ئادەم بێلان، ئەندام پەرلەمانی ئەورووپا گوتی، ئەحمەد شەرع هیچ پەشیمانییەک لەسەر پەیوەندییەکانی رابردووی لەگەڵ قاعیدە نیشان نادات، و ئەمەش مەترسییەکی گەورەیە بۆ ئەوەی جۆرێکی ستەمکاری بە جۆرێکی دیکە بگۆڕدرێت.
یانیس مانیاتیس، ئەندامێکی دیکەی پەرلەمانەکە داوای کرد، هەر هاوکارییەکی دارایی بۆ دیمەشق مەرجدار بێت بە پاراستنی مافی پێکهاتەکان.
مارتن شێردەوان، پەرلەمانتاری چەپ، بە تووندی هێرشی کردە سەر ئۆرسۆلا ڤۆن دێر لاین، سەرۆکی کۆمیسیۆنی ئەورووپا و رایگەیاند، کۆمیسیۆنی ئەورووپا بڕێکی زۆر پارەی دایە سووریا رێک لەو رۆژەدا کە شەرع دەستی بە جەنگ دژی کورد کرد.
شێردەوان گوتی، "ئەمە سیاسەتێکی بێباکانەیە کە تەنیا بۆ دوورخستنەوەی پەنابەرانە. شەرع ئایدۆلۆژیایەکی بکوژی هەیە کە تەنیا قاتی رێکوپێکی پۆشیوە."
ئەلێکساندەر سێڵ، لە پارتی جێگرەوە بۆ ئەڵمانیا، پاڵپشتیی ئەم بۆچوونەی کرد و گوتی: "کۆمیسیۆن 600 ملیۆن یۆرۆی داوە بە رژێمێک کە لە قاعیدەوە هاتووە، لە کاتێکدا سووریاییەکان لە ناو ئەڵمانیا تاوانی گەورە دەکەن و تەنیا 1 کەسیان دیپۆرت کراوەتەوە."
ناپاکیکردن لە کورد
ناتالی لووازۆ، ریپۆرتەی تایبەتی پەرلەمان لەسەر دۆسیەی سووریا باسی لە "وەفا و شانازی" کرد و گوتی، فەرەنسا شانازی دەکات بەو رۆڵەی لە ئاگربەستەکەدا هەیبوو، بەڵام رەخنەی لە واشنتن و ئەنقەرە گرت کە بە بێباکیی خۆیان رێگەیان دا جیهادییەکان لە زیندانەکان هەڵبێن.
هانا نۆیمان، ئەندام پەرلەمان بە هەمان ئاراستە قسەی کرد و گوتی، بەرپرسیارێتیی هەمووانە کە تووندوتیژی کۆتایی پێ بهێنن.
نۆیمان داوای کرد چەکدارانی داعشی ئەورووپی بگەڕێندرێنەوە بۆ وڵاتەکانیان بۆ دادگاییکردن، چونکە مەترسیی سەرهەڵدانەوەی رێکخراوە پەڕگیرەکە لە هەموو کاتێک زیاترە.
ئەو پەرلەمانتارە گوتی، رۆژئاوای کوردستان بۆ چەندین ساڵ نموونەی دیموکراسی بوو و هەربۆیە دەبێت نوێنەریشی لەسەر مێزی گفتوگۆ لە دیمەشق هەبێت.
دیبەتەکە بەو کۆدەنگییە کۆتایی هات کە سووریا لە بەردەم تاقیکردنەوەیەکی مێژوویدایە.
پەرلەمانی ئەورووپا بڕیارە رۆژی پێنجشەممە 12ی شوبات، دەنگ لەسەر پڕۆژە بڕیارێک بدات کە تێیدا داوای ئاگربەستێکی بەردەوام، گەیاندنی هاوکارییە مرۆییەکان و گەرەنتیکردنی مافە دەستوورییەکانی کورد و پێکهاتەکانی دیکە لەنێو دەوڵەتی نوێی سووریادا دەکات.
کۆمێنتەکان
وەک میوان کۆمێنتێك بنووسە یان وەرە ژوورەوە و ههموو خزمەتگوزارییەکان بهكاربێنه
کۆمێنتێک دابنێ