لە ساڵی 2025دا 315 پێشێلکاری بەرامبەر 252 دەزگا و رۆژنامەڤان کراون

 

سەنتەرەکە 15هەمین راپۆرتی رەوشی ئازادیی رۆژنامەگەری لە هەرێمی كوردستان (2025) رایگەیاند، "لە ژینگەیەكی بێ سزادا، تەقە لە رۆژنامەنووس دەكرێت و هەوڵی تیرۆركردنی دەدرێت، كامێراکانیان لە بەردەم چاویاندا دەشكێندرێن و هەڵدەكوترێتە سەر كەناڵە تەلەڤیزیۆنییەكانیان و دادەخرێن و هەموو كەلوپەلەكانیان زەوت دەكرێن، دەستدرێژی و تووندوتیژی بۆ سەر تیمەكانی راگەیاندن دەبێت بە كاری رۆتینی هێزە ئەمنییەكان، دەستبەسەركردن و شكاندنی كەرەستەی رۆژنامەنووسان و قەدەخەكردنی رووماڵ پەرەدەستێنێت. جیاكاری و شاردنەوەی زانیاری، پشكنینی مۆبایل و چوونە ناو نهێنیی كەسی، هەموو ئەمانە دیمەنێكمان پێشان دەدات كە رەنگدانەوەی قەیرانێكی راستەقینەیە لە سەروەری یاسا و مافی زانین.

 

 

تیرۆرکردن بە درۆن: 1

تەقەکردن لە رۆژنامەڤان: 1

رێگری و جیاکاری: 120

لێدان، هێرش، هەڕەشە و سووکایەتی: 74

شکاندن و زەوتکردنی کەلوپەل: 53

هەڵکوتانە سەر ئۆفیس و داخستن: 3

دەستبەسەرکردن: 52

پڕکردنەوەی فۆڕمی زانیاری و بەڵێننامەی یاسایی: 4

هێرشی ئەلیکترۆنی: 7 

 

ئەمڕۆ شەممە، رەحمان غەریب، سەرۆکی سەنتەری میترۆ بە رووداوی راگەیاند، "پەرەسەندنی ئەم پێشێلكارییانە لە هەرێمی كوردستاندا، كەلێنێكی قووڵ لە نێوان دەقە یاساییەكان و  جێبەجێكردنیاندا ئاشكرا دەكەن، وەك یاسای رۆژنامەگەری، ژمارە 35ی ساڵی 2007، كە بڕیارە كاری رۆژنامەنووسان بپارێزێت، یاسای ژمارە (11)ی ساڵی 2013 یاسای مافی دەستكەوتنی زانیاری، كە مافی زانین بۆ هەمووان بن، بەڵام جێبەجێ ناكرێن."

 

رەحمان غەریب دەڵێت: "ئەمانە ئەو پرسیارە زەق دەكەنەوە كە ئاخۆ بۆ جوانكاریی دەسەڵاتی نیمچە دیموكراسییەكەمان دەرچوون؟ یان بۆ بەرژەوەندیی گشتی و پاراستنی ئازادییەكان و فراوانتر كردنیان."

 

 

سەنتەری میترۆ لە راپۆرتەکەیدا دەڵێت: "ژینگەیەكمان دەوێت، دەستوور و یاسای تایبەت بیپارێزێت، نەك رێنمایی و یاسای گشتی،  دەستەبەركردنی دەستڕاگەیشتن بە زانیارییەكانی حكومەت تێیدا كراوە بن و رێز لە فرەیی بگێریت و جیاكاری نەكرێت، رۆژنامەنووسان لە تووندوتیژی و هەڕەشە و دەستبەسەركردنیان بە بێ بڕیاری دادگە بپارێزێت، دەزگای میدیا دانەخرێت و رۆژنامەنووس وەك دووژمن تەماشانەكرێت."

 

سەنتەری میترۆ، داوای ژینگەیەك دەکات کە گەرەنتیی كاركردنی شایستە بۆ رۆژنامەنووسان بكات، نهێنی سەرچاوەكانی هەواڵ و ژیانی تایبەتی میدیاكاران بپارێزێت و پشكنینی مۆبایلی میدیاكاران تەنیا بە بڕیاری دادوەر بێت نەك ئەفسەری لێكۆڵینەوە، ئەویش (لە حاڵەتی زۆر تایبەت) دا.

رەحمان غەریب دەڵێت: " لەم ژینگەیەدا ڕۆژنامەگەری توانای ئەوەی هەیە رۆڵی خۆی وەك چاودێرێكی دەسەڵات و سەكۆیەك بۆ گفتوگۆی دیموكراسی و ئامرازێك بۆ گەیاندنی زانیاری و بەشداریكردنی سیاسی ئاگادارانەی خەڵك لە بڕیارداندا، مسۆگەر بکات."

 

 

سەنتەری میترۆ جەخت دەكاتەوە كە هاوبەشی لە نێوان حكومەتی هەرێمی كوردستان، لە لایەك و كۆمەڵگەی مەدەنی و دەزگاكانی میدیا، لە لایەكی دیكەوە، "بەردی بناخەی بەرەنگاربوونەوەی گەندەڵی و بەهێزكردنی شەفافیەت و حوكمڕانی باشە". 

 

دەشڵێت: "پێویستە حكومەتی هەرێمی كوردستان گەرەنتی پاراستنی رۆژنامەنووسان و چالاكوانانی خۆبەخش و كارمەندانی كۆمەڵگەی مەدەنی لە تۆقاندن تووندوتیژی بكات و لێكۆڵینەوە لە راپۆرتەكانیان بكات لە پێناو بەرژەوەندی گشتیدا."

 

ئاماژە بەوەش دەکات، "باشكردنی ژینگەی ئازادی رۆژنامەگەری بەرپرسیاریەتییەکی نیشتمانییە، پێویستی بە ئیرادەیەكی سیاسی ڕاستەقینە هەیە بە ئامانجی تەماشاكردنی دامەزراوە و كارمەندانی وەك هاوبەش نەك دووژمن، ئەمەش هەندێك لەو بۆچوونانە كاڵدەكاتەوە كە ساڵانێكە رێكخراوە نێودەوڵەتییەكان رەخنەی لێدەگرن و بوونەتە هۆی ناشیرینكردنی ناوبانگی هەرێمی كوردستان."